1 00:00:00,000 --> 00:00:00,580 2 00:00:00,580 --> 00:00:04,739 Швейцариядә 2005 елдан бирле генетик яктан үзгәртелгән организмнарны үстерүгә мораторий 3 00:00:04,739 --> 00:00:07,421 (канун нигезендә мәҗбүри кичектерү) гамәлдә. 4 00:00:07,421 --> 00:00:20,720 Мараторий 2025 ел ахырында тәмамлана, һәм язгы утырышында Милли шура аны биш елга, 2030 елга кадәр озайтуны яклады. 5 00:00:20,720 --> 00:00:26,273 Хәзер мораторийны озайту өчен аны Дәүләтләр Шурасы расларга тиеш. 6 00:00:26,273 --> 00:00:35,644 Ләкин әгәр мораторий озайтылмаса, акыллы кешеләр якынча алты ай элек «ГМОсыз азык-төлек өчен» 7 00:00:35,644 --> 00:00:41,074 федераль халык инициативасын башлап җибәрделәр. 8 00:00:41,074 --> 00:00:48,317 Башлап йөрүчеләр әйтүенчә, генетик инженерия компанияләре Парламентка һәм Федераль Шурага зур басым 9 00:00:48,317 --> 00:00:55,419 ясый һәм генетик инженерияне куллануга кагылышлы кырыс кагыйдәләрне йомшарту өчен лоббинг итә. 10 00:00:55,419 --> 00:01:00,220 Аларның инициативасы моны булдырмаска юнәлдерелгән. 11 00:01:00,220 --> 00:01:10,037 БМО 2030 елгы көн тәртибен һәм аның 17 тотрыклы үсеш максатын алга этәрәргә теләгәнен исәпкә алганда, бу инициатива, ким дигәндә 12 00:01:10,037 --> 00:01:15,878 хәзерге вакытта, шул максатларның кайберләрен туктата кебек. 13 00:01:15,878 --> 00:01:26,162 Kla.TV документаль фильмы «Agenda 2030 – тотрыклы юк итү өчен 17 максат» бу максатларга якыннанрак карый. 14 00:01:26,162 --> 00:01:33,654 Хәзер бу документаль фильмнан кайбер өзекләрне карагыз, алар генетик инженерия куркынычларыннан авыл хуҗалыгын һәм 15 00:01:33,654 --> 00:01:38,360 әйләнә-тирә мохитне саклауның ни өчен мөһим булуын күрсәтә: 16 00:01:38,360 --> 00:01:47,346 Генетик инженерияне куллануны туктатырга кирәк, илнең бөтен авыл хуҗалыгы секторы зур халыкара корпорацияләр һәм инвесторлар 17 00:01:47,346 --> 00:01:52,978 тарафыннан басып алынып, контрольдә тотылуын булдырмас өчен. 18 00:01:52,978 --> 00:01:58,015 Максат – зур халыкара корпорацияләргә һәм инвесторларга илнең бөтен авыл хуҗалыгы 19 00:01:58,015 --> 00:02:01,540 секторына контроль урнаштырырга мөмкинлек бирү. 20 00:02:01,540 --> 00:02:09,914 Алар азык-төлек кытлыгы тудыру өчен генетик инженериягә һәм башка зыянлы ысулларга мөрәҗәгать итәргә, яисә сыйфаты түбән азык-төлек 21 00:02:09,914 --> 00:02:14,160 кенә җитештерергә, яисә җирне эшкәртмичә калдырырга мөмкин. 22 00:02:14,160 --> 00:02:20,136 Кем азык-төлекне контрольдә тота, шул кешелекне контрольдә тота. 23 00:02:20,136 --> 00:02:24,967 Генетик инженерияне куллануны туктатырга кирәк, шул рәвешле генетик яктан үзгәртелгән 24 00:02:24,967 --> 00:02:28,427 азык-төлеккә маркировка таләбе сакланып калсын. 25 00:02:28,427 --> 00:02:37,255 Табигатьнең табигый процессларын тулысынча бозу өчен атмосфера махсус рәвештә агулы химикатлар белән пычратыла. 26 00:02:37,255 --> 00:02:44,482 Азык-төлек кытлыгы дигән сылтау белән пестицидлар, гербицидлар һәм фунгицидларны көннән-көн күбрәк кулланалар. 27 00:02:44,482 --> 00:02:49,964 Шуның өчен табигый азык-төлекне ясалма азык белән тигезлиләр, һәм генетик яктан 28 00:02:49,964 --> 00:02:53,660 үзгәртелгән азык-төлекне маркировкалау таләбе бетерелә. 29 00:02:53,660 --> 00:03:03,603 Бу Кодекс Алиментариус, Дөнья сәламәтлек саклау оешмасы һәм Азык-төлек һәм авыл хуҗалыгы оешмасы исеме астында эшләнә. 30 00:03:03,603 --> 00:03:08,945 Түбәндәге хәзерге мисал күрсәтә ки, мондый үсешләр ерак киләчәкнең эше түгел: 31 00:03:08,945 --> 00:03:15,433 Migros – Швейцариядәге иң зур ике супермаркет челтәренең берсе – генетик инженериягә кертелгән мораторийны какшату һәм киләчәктә 32 00:03:15,433 --> 00:03:20,503 генетик яктан үзгәртелгән ризыкларның Швейцария табыннарына катгый контроль һәм маркировка таләпләре 33 00:03:20,503 --> 00:03:24,794 булмаган килеш эләгүен тәэмин итү өчен кампания алып бара! 34 00:03:24,794 --> 00:03:27,500 Ялган маркировка очрагы планлаштырыла: 35 00:03:27,500 --> 00:03:32,392 «Генетик инженерия»не «яңа үрчетү ысуллары» белән алыштырырга кирәк. 36 00:03:32,392 --> 00:03:37,047 Азык-төлек төрүе өчен бу киләчәктә генетик яктан үзгәртелгән ингредиентларны үз эченә алган 37 00:03:37,047 --> 00:03:40,888 продуктларны шундый дип билгеләмәячәкләр дигән сүз! 38 00:03:40,888 --> 00:03:48,339 «ГМОсыз азык-төлек ассоциациясе» каршы тора һәм Мигрос генераль директорына протест хаты язды. 39 00:03:48,339 --> 00:03:55,605 Бу шулай ук бергә имзалана ала; программа астындагы зәңгәр тартмада сылтаманы таба аласыз. 40 00:03:55,605 --> 00:04:02,080 Табигать тигезлеген саклау өчен генетик инженерияне куллануны туктатырга кирәк. 41 00:04:02,080 --> 00:04:08,922 Корылыкны һәм коры климатлы төбәкләрнең киңәюен булдырмау максатыннан Җирнең табигый циклларына һәм 42 00:04:08,922 --> 00:04:13,111 процессларына тыкшыну өчен химик һәм техник чаралар кулланыла. 43 00:04:13,111 --> 00:04:18,970 Бу биосфераны тагын да җимерәчәк, ә бу — технократларның максатларының берсе. 44 00:04:18,970 --> 00:04:26,123 Химик матдәләр ярдәмендә үсемлек төрләрен максатчан рәвештә юк итү һәм аларны генетик яктан үзгәртелгән, 45 00:04:26,123 --> 00:04:33,970 үрчемәүче үсемлекләр белән алыштыру, алар өстәмә кыйммәт кенә түгел, табигать тигезлеген дә җимерәчәк. 46 00:04:33,970 --> 00:04:39,415 БМОның «Көн тәртибе 2030» планнарыннан алынган бу өч өзек геник инженерияне, барлык 47 00:04:39,415 --> 00:04:44,605 куркынычларына карамастан, бөтен дөньяда алга сөрүне күрсәтә. 48 00:04:44,605 --> 00:04:56,568 «ГМОсыз азык-төлек өчен» федераль халык инициативасы Швейцария сайлаучыларына бу планнарны кире кагу өчен яхшы мөмкинлек бирә. 49 00:04:56,568 --> 00:05:03,863 Автографлар җыелмасы 2026 елның март башына кадәр эшләячәк – ләкин бу ял итеп утырырга сәбәп түгел. 50 00:05:03,863 --> 00:05:12,308 Таләп ителгән 100 000 имза тизрәк җыелган саен, Швейцария сайлаучылары азык-төлеккә һәм хайваннарга генетик 51 00:05:12,308 --> 00:05:17,360 манипуляция ясауны телиләрме-юкмы икәнен тизрәк хәл итә алачак.