WEBVTT

00:00.580 --> 00:07.421
Kukho ummiselo wokulinywa kwezinto ezilungisiweyo
ngokwemfuza osebenza eSwitzerland ukusukela ngo-2005.

00:07.421 --> 00:15.614
Le moratorium iphelelwa lixesha ekupheleni kuka-2025,
kwaye ngexesha leseshoni yayo yasentwasahlobo, iBhunga leSizwe

00:15.614 --> 00:20.720
livotele ukuyandisa iminyaka emihlanu, kude kube ngu-2030.

00:20.720 --> 00:26.273
Ngoku isibambiso kufuneka sivunywe
liBhunga leZizwe ukuze siwandiswe.

00:26.273 --> 00:32.992
Noko ke, kwimeko apho ukunqunyanyiswa kungazange kwandiswe,
abantu abaqaphelayo basungule iphulo

00:32.992 --> 00:41.074
elithandwayo likarhulumente elithi "Ukutya okungenazo
ii-GMO" malunga neenyanga ezintandathu ezidlulileyo.

00:41.074 --> 00:48.184
Abasunguli baxoxa ngelithi iinkampani zobunjineli bemfuza zifaka
uxinzelelo olukhulu kwiPalamente nakwiBhunga

00:48.184 --> 00:55.419
leFederal, kwaye zityhalela ukuba imithetho engqongqo
malunga nokusetyenziswa kobunjineli bemfuza yothethwe.

00:55.419 --> 01:00.220
Inyathelo labo lijolise ekuthinteleni oku.

01:00.220 --> 01:07.654
Ngenxa yokuba iZizwe eziManyeneyo zifuna ukuqhubela phambili
nge-Agenda ka-2030 kunye neeNjongo zayo

01:07.654 --> 01:15.878
ezili-17 zoPhuhliso oluZinzileyo, eli phulo
libonakala liyamisa ezinye zezi njongo, okwangoku.

01:15.878 --> 01:26.162
Idokhumentari ye-Kla.TV ethi "Agenda 2030 – Iinjongo ezili-17
zokuTshabalalisa okuZinzileyo" ijonisisa ngakumbi kwezi njongo.

01:26.162 --> 01:33.432
Ngoku bukela iinxalenye ezithile zesi siboniso-mbhobho,
ezibonisa isizathu sokuba kubaluleke ukukhusela

01:33.432 --> 01:38.360
ezolimo kunye nokusingqongileyo kwiingozi zoyilo lwemfuza:

01:38.360 --> 01:47.104
Ukusetyenziswa kobunjineli bemfuza kufuneka kumiswe ukuthintela
icandelo lonke lezolimo lelizwe ukuba lingathathwa kwaye

01:47.104 --> 01:52.978
lilawulwe ziinkampani ezinkulu zamazwe ngamazwe nabatyali-mali.

01:52.978 --> 01:57.977
Injongo kukwenza kube lula kwiinkampani
ezinkulu zamazwe ngamazwe nabatyali-mali ukuba

01:57.977 --> 02:01.540
bathathe ulawulo lwecandelo lonke lezolimo lelizwe.

02:01.540 --> 02:07.807
Banganokuthambekela kwinjineli yemfuza nezinye iindlela
eziyingozi, okanye bavele bavelise ukutya

02:07.807 --> 02:14.160
okungekho mgangathweni, okanye bahlale nje
umhlaba untyalwanga ukuze badale intswela-kutya.

02:14.160 --> 02:20.136
Nabani na olawula ukutya ulawula uluntu.

02:20.136 --> 02:28.427
Ukusetyenziswa kobunjineli bemfuza kufuneka kumiswe ukuze imfuneko
yokubhalwa kwezwiifudume eziguqulwe ngemfuza ihlale isebenza.

02:28.427 --> 02:37.255
Ukuze kuphazanyiswe ngokupheleleyo iinkqubo zendalo,
umoya-mpilo ungcoliswa ngabom ngeekhemikhali eziyityhefu.

02:37.255 --> 02:44.482
Ngokuthi kukho ukunqongophala kokutya, kuya kusetyenziswa ngakumbi
izibulali-zinambuzane, izibulali-zityalo nezibulali-fungus.

02:44.482 --> 02:50.551
Ngenxa yale nto, ukutya kwendalo kuyalinganiswa
nokutya okwenziweyo, kwaye imfuneko yokubeka

02:50.551 --> 02:53.660
ileyibhile kukutya okuguqulwe ijenetiki iyasuswa.

02:53.660 --> 03:03.603
Oku kwenziwa phantsi kwegama elithi iCodex Alimentarius, i-World
Health Organisation kunye ne-Food and Agriculture Organisation.

03:03.603 --> 03:08.945
Lo mzekelo ulandelayo wangoku ubonisa ukuba
iinkqubela ezinjalo aziyonto yekamva elikude:

03:08.945 --> 03:14.143
IMigros – enye yezona nkampani zimbini zinkulu zeevenkile
ezinkulu eSwitzerland – iphantsi kwephulo lokuthomalalisa

03:14.143 --> 03:18.889
umthetho wokunqanda i-injiniyeringi yezofuzo nokuqinisekisa ukuba
ukutya okuguqulwe ngokwemfuza kugqibela

03:18.889 --> 03:24.794
kwiipleyiti zamaSwiss kwixesha elizayo – ngaphandle
kolawulo olungqongqo kunye neemfuno zokuphawulwa!

03:24.794 --> 03:27.500
Kucwangcisiwe ityala lokubeka ileyibhile engeyiyo:

03:27.500 --> 03:32.392
"I-injiniyering yezofuzo" kufuneka
ithathelwe indawo "ngeeNdlela ezintsha zokuzalisa".

03:32.392 --> 03:37.116
Kupakisho lokutya, oku kuthetha ukuba kwixesha
elizayo, iimveliso ezinezithako ezilungisiweyo

03:37.116 --> 03:40.888
ngokwemfuza azisayi kuphinda zibhalwe ngolo hlobo!

03:40.888 --> 03:48.339
Umbutho "weKutya okungenazo ii-GMO" uyamelana kwaye
ubhale ileta yokuqhankqalaza eyenzelwe i-CEO yakwaMigros.

03:48.339 --> 03:55.605
Oku kunokutyikitywa ngokubambisana; uya kufumana ikhonkco
elingezantsi kwenkqubo kwibhokisi eluhlaza okwesibhakabhaka.

03:55.605 --> 04:02.080
Ukusetyenziswa kobunjineli bemfuza kufuneka
kumiswe ukuze kulondolozwe ulungelelwano lendalo.

04:02.080 --> 04:09.263
Ukuze kuthiwa kuthintelwe iimbalela nokunwenwa kweendawo
ezomileyo, kusetyenziswa izixhobo zekhemikhali nezobuchwepheshe

04:09.263 --> 04:13.111
ukuphazamisa imijikelo yeendalo kunye neenkqubo zeplanethi yethu.

04:13.111 --> 04:18.970
Oku kuza konakalisa ngakumbi ibhayosiferi,
nto leyo enye yeenjongo zabatekinokhrasi.

04:18.970 --> 04:25.517
Utshabalaliso olujoliswe iintlobo zezityalo kusetyenziswa
iikhemikhali, nokutshintshwa kwazo ngezityalo

04:25.517 --> 04:33.970
ezilungisiweyo ngokwemfuza ezingazalwayo, ezingongezi xabiso
kuphela kodwa ziya kutshabalalisa nokulungelelana kwendalo.

04:33.970 --> 04:40.198
Ezi ziqwenga zithathu ezivela kwizicwangciso ze-Agenda
2030 ye-UN zibonisa ukuba i-injiniyering yezofuzo, nazo

04:40.198 --> 04:44.605
zonke iingozi zayo, iza kukhuthazwa kwihlabathi jikelele.

04:44.605 --> 04:51.213
Iphulo likawonke-wonke lomdibaniso elithi
"Ukutya okungenazo ii-GMO" linika abavoti

04:51.213 --> 04:56.568
baseSwitzerland ithuba elihle lokuphazamisa la macebo.

04:56.568 --> 05:01.295
Ingqokelela ekhethekileyo izakuqhubeka kude
kube sekupheleni kukaMatshi 2026 – kodwa oko

05:01.295 --> 05:03.863
asisosizathu sokuba uhlale phantsi uphumle.

05:03.863 --> 05:10.542
Okukhona kuyakhawuleza kufikelelwe kwinani elifunekayo lezayino
eziyi-100,000, kokukhona abavoti

05:10.542 --> 05:17.360
baseSwitzerland bengakwazi ukugqiba enoba bafuna na
ukulungiswa kwejenetiki kokutya nezilwanyana.
