Nanomboka ny fifandonana tany Vietnam rehefa nambara ny fahaleovantena tany Vietnam teo
ambany fitarihan'i Ho Chi Minh tamin'ny taona 1945.
Frantsa, ilay hery mpanjanaka teo aloha, dia nanandrana nampody ny firenena teo ambany fifehezany
tamin'ilay antsoina hoe Adin'i Indochina (1946–1954).
Mahagaga izany satria i Frantsa – tahaka ny firenena maro hafa, rehefa nianatra ny lesona tamin'ny Ady Lehibe Faharoa izay
nahafatesana olona 60 tapitrisa – dia nanao sonia ny Charter-n'ny Firenena Mikambana mandrara
ny fampiasana herisetra tamin'ny 24 Oktobra 1945.
Andininy faha-2 milaza hoe: "Ny Mpikambana rehetra dia tsy hampiasa fandrahonana na hery amin'ny fifandraisany
iraisam-pirenena manohitra ny firaisan-tanin'ny firenena iray na ny fahaleovantenany ara-politika, na amin'ny fomba
hafa tsy mifanaraka amin'ny tanjon'ny Firenena Mikambana."
Na izany aza, tamin'ny fanohanan'i Etazonia, dia nanao ny ady nanaraka i Frantsa herintaona monja taty aoriana.
Tamin'ny faran'ny ady, nozaraina ho Vietnam Avaratra sy Vietnam Atsimo ny firenena, miaraka amin'ny fanantenana hisian'ny
fifidianana malalaka sy ny fampiraisana indray tsy ho ela.
Na izany aza, vaky io fifanarahana io – ary tamin'ny fanampian'ny sampan-draharaha miafina Amerikana, ny CIA,
dia napetraka filoha mifanohitra tany Vietnam Atsimo.
Amin'ny maha-Katolika azy, dia nanao hetsika tena feno habibiana izy taty aoriana nanohitra ireo mpanohana komonista
an'ny Filoha Vietnamiana Avaratra Ho Chi Minh sy ireo Bodista.
Nalaza eran-tany ny toe-draharaha indrindra tamin'ny alalan'ny fandoroan-tena ampahibemaso nataon'ny
mpitandrina bodista iray tao Saigon tamin'ny taona 1963.
Tamin'ny 2 Novambra 1963, namono ny filoha mpiady amin'ny tenany ny CIA.
Tamin'ny 22 Novambra tamin'io taona io ihany koa no novonoina ny Filoha Amerikana John F. Kennedy.
Vao tsy ela akory izay, efa nikasa ny hanala ny mpanolotsaina Amerikana rehetra tany Vietnam Atsimo izy.
Fifandraisana?
Tamin'ny Oktobra 1963, iray volana mahery kely talohan'ny nahafatesany, nanomboka nanala ny
miaramila amerikanina tany Vietnam koa i Kennedy.
Tamin'ny taratasy ofisialy tamin'ny 11 Oktobra 1963, dia nandidy ny fanesorana miaramila amerikanina arivo
avy any Vietnam izy mba ho vita alohan'ny faran'ny taona.
Robert McNamara, Sekreteran'ny Fiarovana tao amin'ny kabinetran'i John F. Kennedy, dia nilaza taty aoriana fa ho niala
tanteraka tamin'i Vietnam i Kennedy raha mbola velona izy.
Na izany aza, tamin'ity politika ity dia nampahatezitra ny kompleksa miaramila-indostrialy sy
ny sampan-draharaha miafina Amerikana i Kennedy.
Ireo dia natao hanitarana ny fanjakazakan'i Etazonia tamin'ny alalan'ny ady fanararaotana sy fampidiran-tànana
ara-miaramila fanampiny, anisan'izany tany Vietnam sy Kiobà.
Izany indrindra no nahatonga ny fanafihana ny Bay of Pigs tany Kiobà tamin'ny 1961 – saingy tsy nahomby.
Ity dia hetsika miaramila miafina nataon'ny CIA izay mikendry ny hanongana ny filohan'i Kiobà Fidel Castro.
Kennedy avy eo dia nanala an'i Allen Dulles tamin'ny toerany maha-Talen'ny CIA azy ary nanambara ny
fikasany handrava ny rafitra fahefana tao anatin'ny CIA.
Ny tanjony dia ny hamerina ny CIA eo ambanin'ny fifehezana ara-politika.
Amin'ny fikarohana ireo tao ambadik'ilay famonoana an'i Kennedy, mitondra tsy azo ihodivirana mankany
amin'ny sampan-draharaha miafina Amerikana ny dian-dalana.
Mpahay tantara Soisa Dr Daniele Ganser manamarika:
Araka ny hevitro, i Allen Dulles no nandidy ny famonoana an'i Kennedy.
Allen Dulles no talen'ny sampan-draharaha miafina Amerikana, ny CIA.
I Richard Bissell no tompon'andraikitra amin'ny asa miafina ao amin'ny CIA.
Izy no tanana havan'i Allen Dulles. Ary nesoriny tamin'ny toerany izy roa.
Samy nino izy roa fa loza ara-piarovana ho an'i Etazonia sy ho an'ny tombontsoa imperialy Amerikana i Kennedy.
Satria nieritreritra izy ireo fa raha tsy nanao fanafihana izy, ohatra, tamin'i Fidel na tamin'i Kiobà, raha tsy nanao
fanafihana tamin'i Vietnam izy, raha tsy nanao ady izy – dia tsy hisy ny fanjakazakan'i Etazonia eto amin'izao tontolo izao.
Ora vitsy taorian'ny famonoana an'i John F. Kennedy, dia nanao fianianana ho Filoha Amerikanina vaovao i
Lyndon B. Johnson tao anatin'ny fiaramanidina Air Force One.
Johnson dia niakatra ho eo an-tampon'ny politika Amerikana nefa tsy voafidy.
Nofaranan'i Johnson ny politikan'ny fandriampahalemana nataon'i Kennedy ary nitondra an'i
Etazonia tamin'ny ady tamin'i Vietnam Avaratra izy.
Tamin'ny taona 1968, mihoatra ny 500.000 ny miaramila amerikanina napetraka tany Vietnam.
Nandray anjara mavitrika tamin'ity ady ity ny CIA ary nanatanteraka hetsika miafina ara-politika sy ara-miaramila maro.
Allen Welsh Dulles no lehiben'ny CIA.
Niara-niasa tamin'i Dulles, iray amin'ireo ahiahiana lehibe indrindra tamin'ny famonoana an'i
Kennedy, tao amin'ny komisiona mpanao fanadihadiana.
Izy sy ny rahalahiny John Foster Dulles dia nanana fifandraisana ara-pianakaviana tamin'i David Rockefeller ary niara-nanorina
ny Filankevitry ny Fifandraisana Iraisam-pirenena.
Allen Dulles, Freemason ambaratonga faha-33, dia tao amin'ny filankevi-pitantanan'ny CFR ihany
koa nanomboka tamin'ny 1927 ka hatramin'ny 1969.
Lyndon B. Johnson (Filoha nanomboka tamin'ny 1963 ka hatramin'ny 1969) Johnson koa dia Freemason.
Niditra tao amin'ny Johnson City Lodge No. 561 tany Texas izy tamin'ny taona 1937 ary
mpikambana tao amin'ny Janus Masonic Lodge ihany koa.
Tamin'ny 2 Aogositra 1964, nisy fifandonana kely nitranga tao anatin'ny rano manodidina an'i Vietnam Avaratra, tao amin'ny
Helodranon'i Tonkin, teo amin'ny sambo mpiady USS Maddox sy sambo mandeha haingana maromaro avy any
Vietnam Avaratra izay mitondra fitaovam-piadiana maivana.
Saingy tamin'ny alin'ny 4 Aogositra, nanambara ny Filoha Johnson vaovao fa voatafika indray ny Etazonia tamin'io andro io.
Ankehitriny dia tsy maintsy miady mba hahazoana ny fandriampahalemana izy ireo.
Taona maro taty aoriana, tamin'ny Desambra 2005, dia nanaiky ny NSA fa noforonina ny tranga tao amin'ny Helodranon'i Tonkin.
Fa tsy tao an-toerana intsony ny USS Maddox.
Tamin'ny fanaovana izany, nasehon'izy ireo fa mpanao heloka bevava tamin'ny ady ny Filoha Johnson.
Tsy nisy vokany izany, satria na ankehitriny aza dia mbola foronina na hosoka ny antony hanaovana ady – toy ny
tany Iràka, Libya, Yugoslavia, Siria, Yemen ary ny sisa.
Famporisihana, fampanantenana vaky ary lainga ataon'ny fampahalalam-baovao dia hita hatraiza hatraiza.
Ireo mpanao heloka bevava tamin'ny ady izay mbola velona, toy ny Bush, Cheney ary Colin
Powell, dia tsy hoentina eo anatrehan'ny fitsarana.
Tsy mbola voasazy tamin'ny fomba ofisialy mihitsy koa i Etazonia, na dia efa nandika imbetsaka aza ny
fandraràna ny herisetra izay nosoniaviny tamin'ny 1945.
Miverina amin'ny taona 1964:
Niely tamin'ny fampahalalam-baovao ny lainga momba ny ady nataon'ny governemanta Amerikana, ka nanosika ireo Amerikana
tsy nahalala na inona na inona hiditra anaty ady mahatsiravina.
Telo tapitrisa ny Vietnamiana ary 58 000 ny miaramila Amerikana no maty.
Nisy fanolanana, fanapahana loha, fampijaliana – tahaka ny amin'ny ady rehetra.
Ny tena niavaka dia ny hoe afaka nivezivezy malalaka tamin'izany fotoana izany ireo mpanao gazety vahiny.
Namorona sary tena izy momba ny ady izy ireo izay tsy hita intsony ankehitriny.
Sa efa nahita sary avy any Afghanistan na Irak ve isika mampiseho ny Etazonia sy ny
firenena ao amin'ny NATO manao heloka amin'ny ady?
Tamin'izany fotoana izany, niady tamin'ny napalm i Etazonia, fangaro lasantsy miraikitra izay miteraka may mafy.
Mitovy ihany koa izany amin'ny fanafody famonoana ravina Agent Orange, izay niteraka
fahasimbana mafy tamin'ny taranaka manaraka.
Tamin'ireo taona taorian'ny ady, nisy Vietnamiana fanampiny 400 000 maty vokatry ny izany. Fampitahana amin'ny ankehitriny:
Tsy mahita sary mihitsy isika amin'ny fampahalalam-baovao lehibe ankehitriny momba ireo fitaovam-piadiana tena tsy
maha-olombelona tahaka ny uranium efa lany, izay nampiasaina tamin'ny adin'ny OTAN nanomboka tany Iràka ka hatrany Siria.
Fa tsy izany ihany.
Tamin'ny taona 1964, nanafika ihany koa ny Etazonia an'i Laos mpifanolo-bodirindrina
aminy, ka nandatsaka baomba roa tapitrisa taonina.
Izany dia mitovy amin'ny entana fiaramanidina iray isaky ny valo minitra mandritra ny sivy taona.
Tamin'ny taona 1969, notafihana ihany koa i Kambodza – tamin'ny voalohany tamin'ny alalan'ny firaketana
sandoka momba ny fandefasana fiaramanidina izay nilaza fa niady tany Vietnam izy ireo.
Ireo ady telo tsy ara-dalàna ireo dia natao tsy nahazoana fanomezan-dalàna avy amin'ny Firenena
Mikambana ary nandika ny fandraràna ataon'ny Firenena Mikambana momba ny fampiasana herisetra.
Nanomboka tamin'ny taona 1967, ny sary momba ny ady sy ny tatitra avy any Vietnam dia nanamafy ny hetsika
fampihavanana hippie sy ny hetsika ho an'ny zon'olombelona notarihin'i Martin Luther King.
Ireo olo-malaza toa ny mpanao ady totohondry Muhammad Ali koa dia naneho ny fanakianany
tamin'ny fomba mazava tsy misy fisalasalana.
Hoy izy hoe: "Mandefa ny mainty hoditra hiady amin'ny mavo hoditra ny fotsy hoditra mba hiarovana ny
firenena nangalarin'izy ireo tamin'ny mena hoditra."
Noho izany, farany dia voatery nanao fifampiraharahana momba ny fifanarahana fandriampahalemana i Etazonia.
Tamin'ny taona 1975, taorian'ny iraika ambin'ny folo taona, dia nifarana ny Adin'i Vietnam.