Низоъ дар Ветнам оғоз ёфт, вақте ки соли 1945 дар Ветнам таҳти раҳбарии Ҳо Ши Мин истиқлол эълон шуд.
Фаронса, қудрати пешини колониалӣ, сипас дар ҷанги ба ном Индокина (1946–1954) кӯшиш кард,
кишварро дубора таҳти назорати худ баргардонад.
Ин ҳайратовар аст, зеро Фаронса – мисли бисёр кишварҳои дигар, ҳамчун дарсе, ки аз Ҷанги Дуюми Ҷаҳонӣ, ки 60 миллион
нафар ҷони худро аз даст доданд, омӯхт – 24 октябри 1945 манъи хушунатро дар Созмони Милали Муттаҳид имзо кард.
Моддаи 2 мегӯяд: «Ҳамаи аъзоён дар муносибатҳои байналмилалии худ аз таҳдид ё истифодаи қувва алайҳи якпорчагии сарзаминӣ ё
истиқлолияти сиёсии ҳар давлати дигар ва ё ба ҳар роҳи дигаре, ки бо ҳадафҳои Созмони
Милали Муттаҳид мувофиқ нест, худдорӣ мекунанд.»
Бо вуҷуди ин, бо дастгирии Иёлоти Муттаҳида, Фаронса ҳамагӣ як сол пас ҷанги навбатиро оғоз кард.
Дар охири ҷанг кишвар ба Ветнами Шимолӣ ва Ҷанубӣ тақсим шуд, бо умеди баргузории
интихоботи озод ва муттаҳидшавӣ дар ояндаи наздик.
Аммо ин созишнома вайрон шуд – ва бо кӯмаки хадамоти махфии Амрико, ЦРУ, дар Ҷануби
Ветнам як президенти муқобил таъин карда шуд.
Ҳамчун католик, ӯ баъдтар алайҳи тарафдорони коммунистии президенти Ҷумҳурии Шимолии Ветнам Ҳо
Ши Мин ва буддоиён чораҳои хеле ваҳшиёна андешид.
Ин ҳолат асосан тавассути худсӯзии оммавии як монахи буддоӣ дар Сайгон соли 1963 дар саросари ҷаҳон маълум шуд.
Рӯзи 2 ноябри соли 1963 ЦРУ президенти зиддии худро кушт.
Дар 22 ноябри ҳамон сол президенти Иёлоти Муттаҳидаи Амрико Ҷон Ф. Кеннеди низ кушта шуд.
Каме пеш аз ин, ӯ нақша дошт, ки ҳамаи машваратчиёни амрикоиро аз Ветнами Ҷанубӣ бозпас гирад.
Пайванд?
Дар октябри соли 1963, каме беш аз як моҳ пеш аз марги худ, Кеннеди низ сар кард, ки нерӯҳои ИМА-ро аз Ветнам бозпас гирад.
Дар як ёддошти расмӣ бо санаи 11 октябри 1963 ӯ фармон дод, ки то охири сол ҳазор нафар хизматчиёни
низомии амрикоӣ аз Ветнам бозпас гирифта шаванд.
Роберт Макнамара, вазири дифоъ дар ҳукумати Ҷон Ф. Кеннеди, баъдтар изҳор дошт, ки агар Кеннеди
ҳанӯз зинда мебуд, комилан аз Ветнам кашида мешуд.
Бо ин сиёсат, бо вуҷуди ин, Кеннеди комплекси низомӣ-саноатӣ ва хадамоти махфии ИМА-ро ба хашм овард.
Инҳо ҳадаф доштанд, ки тавассути ҷангҳои нави агрессивӣ ва дахолатҳои низомӣ – аз ҷумла дар
Ветнам ва Куба – ҳукмронии ИМА-ро густариш диҳанд.
Ин дақиқ ҳамин сабаб буд, ки дар соли 1961 ҳамлаи Баҳри Хӯкиҳо дар Куба сурат гирифт – аммо ноком шуд.
Ин амалиёти низомии пинҳонии ЦРУ буд, ки ҳадафаш сарнагун кардани президенти Куба Фидел Кастро буд.
Кеннеди баъдтар директори ЦРУ Аллен Даллесро аз мақом барканор кард ва нияти худро барои барҳам
додани сохторҳои қудратӣ дар дохили ЦРУ эълон намуд.
Ҳадафи ӯ ин буд, ки ЦРУ-ро дубора зери назорати сиёсӣ биёрад.
Дар ҷустуҷӯи онҳое, ки дар паси қатли Кеннеди буданд, роҳ бешубҳа ба хадамоти махфии ИМА мебарад.
Тарихнигори швейтсарӣ доктор Даниэле Гансер изҳор медорад:
Ба назари ман, қатли Кеннедиро Аллен Даллес фармон додааст.
Аллен Даллес мудири хадамоти махфии Амрико, ЦРУ, буд.
Ричард Бисселл масъули амалиётҳои махфӣ дар ЦРУ мебошад.
Ин дасти рости Аллен Даллес аст. Ва ӯ ҳардуяшонро аз кор ихроҷ кард.
Ҳардуяшон бовар доштанд, ки Кеннеди барои Иёлоти Муттаҳида ва манфиатҳои империалии он хатар ба амният буд.
Зеро онҳо фикр мекарданд, ки агар ӯ, масалан, бар зидди Фидел ё бар зидди Куба зарба назанад, агар бар зидди
Ветнам зарба назанад, агар ҷанг намекунад – пас бартарии Амрико дар ҷаҳон ғайриимкон мешуд.
Чанд соат пас аз қатли Ҷон Ф. Кеннеди, Линдон Б. Ҷонсон дар ҳавопаймои Air Force One
ҳамчун Президенти нави ИМА савганд ёд кард.
Ҷонсон бинобар ин бидуни интихоб шудан ба авҷи сиёсати ИМА расида буд.
Ҷонсон сиёсати сулҳомези Кеннедиро қатъ кард ва Иёлоти Муттаҳидаро ба ҷанг бо Ветнами Шимолӣ бурд.
То соли 1968 дар Ветнам зиёда аз 500 000 сарбози ИМА мустақар буданд.
ЦРУ дар ин ҷанг ба таври густурда иштирок дошт ва амалиёти пинҳонии зиёди сиёсӣ ва низомиро анҷом дод.
Аллен Уэлш Даллес сардори ЦРУ буд.
Бо Дулес, яке аз гумонбарони асосӣ дар қатли Кеннеди, дар комиссияи тафтишотӣ нишаст.
Ӯ ва бародараш Ҷон Фостер Даллес бо Дэвид Рокфеллер робитаҳои оилавӣ доштанд ва ҳаммуассисони Шӯрои муносибатҳои хориҷӣ буданд.
Аллен Даллес, фримасони дараҷаи 33, инчунин аз соли 1927 то соли 1969 дар Шӯрои муносибатҳои байналмилалӣ (CFR) буд.
Линдон Б. Ҷонсон (президент аз соли 1963 то 1969) Ҷонсон низ фримасон буд.
Ӯ соли 1937 ба Ложаи Ҷонсон Сити № 561 дар Техас пайваст ва инчунин узви Ложаи масонӣ «Янус» буд.
Рӯзи 2 августи соли 1964 дар обҳои ҳудудии Шимоли Ветнам, дар Халиҷи Тонкин, байни киштии ҷангӣ USS Maddox ва чанд қайиқи
тезгашти сабукмусаллаҳи Шимоли Ветнам як даргирии хурд рух дод.
Аммо дар шаби 4 август президенти нав Ҷонсон эълон кард, ки Иёлоти Муттаҳида дар он рӯз боз ҳамла шуда буд.
Ҳоло онҳо бояд мубориза баранд, то сулҳро таъмин кунанд.
Солҳо баъд, дар декабри соли 2005, Агентии миллии амнияти ИМА (NSA, як идораи истихборотии ИМА) эътироф
кард, ки ҳодисаи Халиҷи Тонкин сохтакорӣ шуда буд.
Зеро киштии USS Maddox дигар дар он минтақа набуд.
Бо ин амал онҳо президенти Ҷонсонро ҳамчун ҷинояткори ҷангӣ ошкор карданд.
Ин ҳеҷ оқибате надошт, зеро то ҳол сабабҳои ҷанг ихтироъ ё сохта мешаванд – мисли Ироқ, Либия, Югославия, Сурия, Яман ва ғайра.
Провокацияҳо, ваъдаҳои шикаста ва дурӯғҳои ВАО ҳамеша ҳастанд.
Ҷинояткорони ҷангӣ, ки ҳанӯз зиндаанд, мисли Буш, Чейни ва Колин Пауэлл, ба ҷавобгарӣ кашида намешаванд.
Иёлоти Муттаҳида низ ҳеҷ гоҳ расман маҳкум нашуд, гарчанде ки онҳо манъи хушунатеро, ки дар соли
1945 имзо карда буданд, бепоён вайрон карда буданд.
Баргашт ба соли 1964:
Воситаҳои ахбори омма дурӯғҳои ҷангии ҳукумати ИМА-ро паҳн карданд ва бо ин роҳ
амрикоиҳои бехабарро ба ҷанги харобиовар тела доданд.
Се миллион вьетнамӣ ва 58 000 сарбози амрикоӣ фавтиданд.
Зоишҳо, сарбуриҳо, шиканҷа – мисли ҳар ҷанг.
Чизе, ки махсус буд, ин буд, ки рӯзноманигорони хориҷӣ дар он замон метавонистанд озодона ҳаракат кунанд.
Онҳо тасвирҳои аслии ҷангро эҷод карданд, ки имрӯз дигар дида намешаванд.
Ё оё мо ягон бор аксҳоро аз Афғонистон ё Ироқ дидаем, ки дар онҳо ИМА ва кишварҳои НАТО ҷиноятҳои ҷангӣ содир мекунанд?
Дар он замон ИМА бо напалм, як омехтаи часпаки бензин, ки сӯхтаҳои вазнин меовард, меҷангид.
Ҳамин ба дефолианти «Агент Оранҷ», ки дар наслҳои баъдӣ деформацияҳои вазнинро ба вуҷуд овард, низ дахл мекунад.
Дар солҳои пас аз ҷанг боз 400 000 вьетнамӣ дар натиҷа ҷон бохтанд. Муқоиса бо имрӯз:
Мо имрӯз дар ВАО-и асосӣ ягон тасвири силоҳҳоро намебинем, ки мисли уранийи тамомшуда дар ҷангҳои
НАТО аз Ироқ то Сурия ҳамон қадар ғайриинсонӣ ҳастанд.
Аммо ин ҳама нест.
Дар соли 1964 ИМА инчунин ба Лаоси ҳамсоя ҳамла кард ва 2 миллион тонна бомбаро партофт.
Ин баробар аст ба як боркунии ҳавопаймо ҳар ҳашт дақиқа дар тӯли нӯҳ сол.
Дар соли 1969 ба Камбоджа низ ҳамла карда шуд – аввал бо сабтҳои сохташудаи ҷойгиркунии
ҳавопаймоҳо, ки гӯё онҳо дар Ветнам меҷангиданд.
Ин се ҷанги ғайриқонунӣ бе мандати СММ ва дар нақзи манъи истифодаи қувва аз ҷониби СММ сурат гирифтанд.
Аз соли 1967 ба баъд тасвирҳо ва гузоришҳои ҷанг аз Ветнам ҳаракати сулҳи ҳиппиҳо ва ҳаракати ҳуқуқи шаҳрвандӣ, ки
таҳти раҳбарии Мартин Лютер Кинг буд, тақвият бахшиданд.
Ситораҳои машҳур, ба монанди боксёр Муҳаммад Али, низ бе ягон шак-шубҳа интиқоди худро баён карданд.
Ӯ гуфт: «Сафедпӯстҳо сиёҳпӯстҳоро мефиристанд, то бо зардипӯстҳо ҷанг кунанд ва кишвариеро,
ки аз сурхпӯстҳо дуздидаанд, ҳифз кунанд.» .
Пас ИМА ниҳоят маҷбур шуд, ки созишномаи сулҳро музокира кунад.
Дар соли 1975, пас аз ёздаҳ сол, Ҷанги Ветнам хотима ёфт.