Jam i kënaqur të mirëpres sot në Kla.tv regjisorin investigativ Klaus Scheidsteger për një intervistë.
Zoti Scheidsteger, shumë nga shikuesit tanë ende nuk ju njohin.
A mund të prezantoheni shkurtimisht dhe të na tregoni pak për karrierën tuaj?
Po, do të isha i kënaqur. Faleminderit që më ftuat në këtë intervistë.
Kjo ka ndodhur shumë kohët e fundit. Jam i kënaqur, natyrisht.
Epo, unë në të vërtetë jam gazetar televiziv nga profesioni.
Unë studjova gazetari në Universitetin e Dortmundit dhe isha pjesë e grupit të parë në atë kohë.
Kjo drejtim i ri në studimet e mia të orientuara drejt praktikës kulmoi me një praktikë pas diplomës sime të mesme,
të cilën arrita ta kryej në Westdeutscher Rundfunk në Këln.
Kjo ishte në një kohë kur nuk kishte transmetues privatë.
Epo, ajo ishte ende një shfaqje me kërkesë për gazetarë.
Kujtdo që kishte një ide të mirë i lejohej ta zbatonte; nuk kishte as censurë e asgjë tjetër.
Dhe ishte thjesht një kohë e mirë, ato ishin vitet e mia formuese, të cilat i shijova shumë.
Zhvillimi i ardhshëm ishte kur transmetuesit privatë u licencuan. Në moshën 30 vjeç, në vitin 1984, themelova kompaninë
time të prodhimit të filmave në qytetin tim të lindjes, Essen.
Prej aty, prodhova lajme ndërkombëtare, raporte dhe dokumentarë me pajisjet e mia dhe ekipin tim, gjë që ishte shumë argëtuese.
Për një kohë, deri rreth mesit të viteve 1990, gjërat filluan të ndryshojnë.
Si të thuash, tani e dimë çfarë duan të shohin shikuesit, kështu që ndaloni me budallallëqet
tuaja intelektuale; askush nuk dëshiron ta shohë atë.
Mirë
Pas kësaj, e zvogëlova kompaninë për një kohë dhe prodhova për Arte.
Ishte ende një transmetues shumë me mendje të hapur, por le të themi që ajo që kisha mësuar dikur u humb gradualisht.
Kështu që të gjithë mendonin se mund të ishin reporterë.
Dhe ajo që më parë ishte punë në ekip – kishte një ekip kamerash, kishte një redaktor –
më pas duhej bërë hap pas hapi nga një person.
Sigurisht, kjo ndodhi edhe me dixhitalizimin e kësaj rruge. Por sa i përket përmbajtjes, ajo u bë gjithnjë e më e keqe.
Por ajo që ishte e rëndësishme, dhe ende është, është se kam pasur një arsim të shkëlqyer.
Për rreth 20 vjet tashmë, raportet dhe dokumentarët tuaj kanë qenë vazhdimisht të përqendruar në komunikimet mobile.
Si e kuptuat që kjo fushë e veçantë të ishte vepra juaj jetësore?
Epo, ajo që në të vërtetë ndodhi ishte se njerëz që ishin tepër të ndjeshëm ndaj
elektricitetit më kontaktuan në jetën time private.
Thanë se mund të ndienin që kisha një telefon celular me vete. Dhe në fillim mendova se ishin pak të çmendur.
Por në takimin tonë të ardhshëm, këta njerëz më dhanë një libër nga një shkencëtar amerikan i quajtur Dr. George Carlo, i cili
kishte kryer kërkime në emër të industrisë midis viteve 1993 dhe 1999 dhe kishte shkruar këtë libër së bashku me një gazetar të
Washington Post-it të quajtur Martin Schram, në të cilin ai rrëfente përvojat e tij me
industrinë – industria ishte klienti i tij.
Ai kishte gjetur probleme, dhe këto nuk i ishin komunikuar publikut në mënyrën e nevojshme.
Dhe ky George Carlo kishte dy fokuset kryesore në jetën e tij, pasi kishte studiuar mjekësinë dhe drejtësinë.
Dhe ata kishin zgjedhur partnerin e gabuar për sparring.
Më pas ai vazhdoi dhe u përpoq të organizonte dhe të ndihmonte në strukturimin e padive kundër industrisë së madhe të
telefonisë celulare, si dhe të shtynte të gjithë procesin përpara bazuar në gjetjet e tij shkencore.
Kjo do të thotë se ishte një histori e shkëlqyer që, çuditërisht, askujt nuk i interesonte.
Dhe pastaj gradualisht u futa në temë, e cila mbulon një gamë jashtëzakonisht të gjerë temash.
Po, përmes filmave tuaj keni krijuar kontakt me ekspertë të njohur në këtë fushë. Sapo përmendët George Carlo.
A mund të komentoni shkurtimisht për këtë? Me cilët ekspertë të tjerë keni takuar dhe çfarë janë qëndrimet e tyre?
Epo, filmi im i parë, i cili u transmetua në televizionin francez në vitin 2006, u përqendrua kryesisht në paditë kundër
industrisë së telefonisë celulare, bazuar në gjetjet shkencore.
Dhe e gjithë çështja u bazua në historinë e George Carlo, i cili u diskreditua pasi doli publikisht.
Në fakt, me informacion të rëndësishëm për mbrojtjen e konsumatorit nga kërkime shkencore të veta, por të financuara
nga industria, ajo më pas prodhoi rezultate katastrofike.
Dhe gjatë kësaj, le të themi, histori të parë, e cila u transmetua në vitin 2006 në transmetuesin shtetëror francez
France Deux, unë atëherë njoha një ose dy shkencëtarë me ndihmën e George Carlo, i cili në atë kohë jo vetëm
që kishte gjetur probleme, por edhe zgjidhje. Kjo ishte gjithashtu shumë interesante.
Ishte e ashtuquajtura Noisefield në Universitetin e Uashingtonit.
Rastësisht, njerëzit që e zbuluan këtë, në emër të industrisë, konkretisht ushtria, folën hapur për të.
Më thanë se Motorola ishte furnizuesi i ushtrisë. Motorola është, natyrisht, pionieri i komunikimeve mobile.
Dhe Motorola u ngarkua të shqyrtonte nëse mund të gjendej diçka që ta bënte rrezatimin
joefikas, duke ruajtur mundësinë e komunikimit.
Dhe pastaj ata kaluan dhjetë vjet duke hulumtuar këtë dhe zbuluan atë që njihet si fusha e zhurmës.
Dhe pasi ia prezantuan këtë Motorolës, inxhinierët ishin fillimisht shumë entuziastë.
Ekziston një Profesor Lipowitz, i cili është gjithashtu i njohur nga studiuesit dhe që atëherë ka ndërruar jetë.
Por pasardhësi i tij më pas vazhdoi tërë gjënë.
Inxhinierët entuziastë të Motorolës u zëvendësuan gradualisht nga avokatët, të cilët më në fund
deklaruan se ajo që keni zbuluar këtu nuk ekzistonte.
Ushtarakët e përdorën gjithsesi për të mbrojtur djemtë e tyre nga rrezatimi, për të thënë kështu.
Por ai nuk e publikoi tërësisht sepse nuk mund të ketë asnjë problem, pasi po zhvillohen paditë në të njëjtën kohë dhe paditë
e mëdha kolektive do të shkaktonin shembjen e tërë industrisë.
Epo, ishte shumë emocionuese.
Gjatë punës sime të mëtejshme, atëherë arrita të mësoj veçanërisht për kërkimet evropiane, sepse u përfshi George Carlo.
Ekziston filmi Thank You for Calling, ku e tregoj pak këtë dhe hyj në laboratorët e njerëzve si Kundi dhe Moosgöller,
dmth. Michael Kundi nga MedUni Vienna, një mjek i punës që gjithashtu ka kryer kërkime në emër të shtetit.
Pastaj ka njerëz si Willi Moosgöller, i cili në të vërtetë është një studiues i kancerit.
Kështu e njoha profesor Adlkoferin.
Emra të mëdhenj – njerëzit që janë disi të njohur me temën do t'i njohin këta.
Ai kishte nisur Studimin Reflex, një studim evropian, i cili më vonë u përpoq gjithashtu të
diskreditohej si kërkim i porositur ose kërkim i falsifikuar.
Epo, kjo ishte shumë interesante. E sheh këtë model përsëri e përsëri.
Të gjithë individët që kanë zbuluar diçka kundërshtohen nga lobbi, i cili merr mbështetje të konsiderueshme financiare
nga industria, dhe në disa raste ata gjithashtu hiqen.
Kjo është me të vërtetë një situatë katastrofike, veçanërisht për ne konsumatorët.
Por ne gjithashtu kemi mbrojtje nga rrezatimi në Gjermani, dhe ata bëjnë një punë të mirë për të na mbrojtur nga rrezatimi.
Po, me komentet tuaja keni parashikuar paksa pyetjen e ardhshme.
Të tjerët, të ashtuquajturit shkencëtarë, pothuajse të gjithë, në thelb thjesht japin sinjalin e gjelbër për komunikimet mobile.
Mendoj se arsyet tashmë janë të qarta nga ajo që sapo është thënë.
Po, ka disa libra shumë interesantë mbi këtë temë. Kjo nuk është thjesht një fenomen që
mund të gjendet sot në komunikimet mobile.
Është e ngjashme në industri, në industrinë ushqimore e kështu me radhë.
Epo, ka dy libra nga profesori Kreis, i cili gjithashtu shfaqet në filmin tim më të fundit, "Dilema Dixhitale".
Christian Kreis shkroi: "Hulumtim i blerë" dhe "shkencë e blerë."
Dhe ai përshkruan shumë qartë se si njerëzit që nuk bashkohen me turmën, për të thënë kështu, diskreditohen,
transferohen, kërcënohen. Ka me të vërtetë skenarë të ndryshëm.
Dhe në fillim, edhe unë isha shumë naiv. Nuk mund ta imagjinoja që aty sundonte një mizori e tillë.
Por fatkeqësisht kështu është, sepse kemi një industri globale, natyrisht. Kemi
teknologji magjepsëse, nuk ka asnjë dyshim për këtë.
Ne të dy po flasim për këtë mundësi digjitale dhe kështu me radhë.
Ne të gjithë përdorim telefona celularë. Ne nuk jemi kundër tyre.
Por ajo që pamë gjithashtu në raste individuale ishte se ndonjëherë ishte shumë e vështirë ta zbuloje.
Por ekziston, për shembull, ICNIRP – Komisioni Ndërkombëtar për Mbrojtjen nga Rrezatimi Joionizues.
Dhe ICNIRP ka selinë në Zyrën Federale për Mbrojtjen nga Rrezatimi dhe financohet me paratë e tatimpaguesve gjermanë.
Ekziston raporti i ashtuquajtur i ICNIRP-së nga një koleg nga Mynihu, profesori Buchner, në bashkëpunim me
Michelle Rivasi, anëtare e Parlamentit Evropian nga Franca, e cila fatkeqësisht ka ndërruar jetë.
Ju gjithashtu mund ta shkarkoni si skedar PDF nga faqja e internetit të Competence Initiative.
Anëtarët individualë të kësaj komisioni, i cili vendos standardet dhe kufijtë ndërkombëtarë të mbrojtjes nga rrezatimi, u
hetuan, dhe rezultoi se të gjithë kishin lidhje me industrinë.
Pra, ata gjithashtu paguhen nga industria; këto janë thjesht fakte që janë krijuar këtu.
Dhe mund të jetë mjaft interesante për këdo që dëshiron të hedhë një sy këtij të ashtuquajturi raporti
të ICNIRP-së, ku do të gjeni shpejt atë që kërkoni.
Një grup kolegësh të quajtur Investigate Europe gjithashtu e ka përmbledhur këtë shumë mirë.
Dhe unë e paraqes këtë edhe në filmin tim të ri. Pra, das-digitale-dilemma.de (gjithmonë me një shenjë lidhëse në mes)
ofron shumë njohuri, nëse më lejohet të bëj pak vetë-promovim.
Po, sigurisht.
Po, megjithëse dokumentarët tuaj kanë qenë gjithmonë shumë kontroversë, veçanërisht në lidhje me shëndetin e të gjithë
njerëzve, ato u transmetuan vetëm një herë – siç përmendët më parë – në një dokumentar në televizionin francez, dhe në Gjermani
vetëm në formë të shkurtuar dhe pa asnjë njoftim programi.
Si një person i brendshëm, çfarë përvojash keni pasur me atë që quhet rrjedha kryesore në lidhje me temën e komunikimeve mobile?
Po, mirë, ajo ishte një përvojë shumë intensive.
Pra, filmi i parë ishte një prodhim i porositur nga France Deux në Paris. Në atë kohë, atje ishte ende një
drejtues i filmit dokumentar me mendje shumë të hapur.
Dhe ai tha: Shiko, ti je gjerman, ndoshta ke një mundësi kombinimi, një mundësi koproduktimi me ARD, për shembull. Njoh
dikë atje, një redaktor i përgjithshëm me mendje të hapur në MDR.
Dhe unë e njihja edhe atë, kështu që u lidha me të dhe ajo tha: "Mirë, le ta bëjmë. Na duhen 45 minuta."
Francezët kërkuan 50 deri në 52 minuta për formatin e tyre të transmetimit.
Dhe më ishte premtuar se e gjithë ajo do të transmetohej më pas edhe në ARD, kanalin kryesor.
U transmetua gjatë orarit kryesor në Francë. Dhe u përsërit disa herë.
Gjermanët fillimisht e mbyllën filmin në një kabinet helmash.
Mirë
Por duhet të përmend edhe se filmi kishte titullin që u shpall në gazetat: Portables en
accusation – që do të thotë telefonat celularë në gjyq.
Dhe ky titull u ndryshua paksa në mbrëmjen e transmetimit nën presionin e avokatëve të industrisë.
Thuhet: SHBA: Telefonat celularë në aktakuzë.
Dhe na duhej të pajtoheshim të përfshinim një mbishkrim në kreditë që thoshte se OBSH ka gjithçka nën kontroll.
Pra, në të vërtetë nuk ka ndonjë problem.
Edhe pse gjithçka që ndodh në film po ndodh atje, na duhej të përfshinim këtë shtesë për
t'i qetësuar shikuesit, për të thënë kështu.
Avokatët e brendshëm të transmetuesit ishin vërtet në një situatë të vështirë. Dhe unë duhej ta pranoja.
Kisha mundësinë të thoja, mirë, atëherë nuk do ta dërgojmë fare.
Ose do të pajtohem me këto ndryshime të vogla. Pra, aty nisi, është thjesht një temë interesante.
Atje fitohet një shumë e jashtëzakonshme parash. Dhe njerëzit nuk e pëlqejnë kur kjo ndërpritet.
Pra, ky ishte kontributi kritik i parë ndonjëherë, që ishte në vitin 1993 në një emision bisedash në Amerikë.
Si rezultat, aksionet e Motorolës ranë me 10% brenda një jave.
Dhe natyrisht ata reaguan dhe plotësuan të gjitha pozicionet që asgjë të mos shkonte keq, dhe më pas e ndoqën këtë në media.
Sepse ngjarja e mëposhtme ndodhi në ARD, d.m.th. në MDR.
Ata nuk më informuan fare. Gjithmonë thoshin: "Mirë, do ta dërgojmë në një moment, do të të njoftojmë."
Dhe drejt fundit të vitit, një ditë para transmetimit, mora një telefonatë nga një sekretare, e cila tha:
Ne do ta shfaqim programin nesër, por kemi prerë 30 minuta – ose më saktë, jo, e kemi shkurtuar në 30 minuta.
Unë kisha dorëzuar 45 minutat që ishin kërkuar dhe për të cilat isha paguar.
Dhe pastaj vura re se nuk kishte asnjë njoftim programi për këtë artikull.
Kështu që telefonova kolegët e mi në Süddeutsche Zeitung. Sepse në atë kohë ata ende kishin një seksion shumë
interesant për media, i cili ishte gjithashtu kritik.
Dhe tërhoqa vëmendjen e tyre në këtë lidhje.
Dhe pastaj ata kontaktuan transmetuesin dhe, ndryshe nga unë, morën një përgjigje, e cila
ishte: Filmit i mungonte një lidhje gjermane.
Dhe pastaj e pashë filmin ditën tjetër në orarin e transmetimit, në orën dhjetë të mëngjesit.
Referenca gjermane gjithashtu mungonte; ata e hoqën vetë.
Epo, kështu e përjetova unë, gjë që në të vërtetë është e pabesueshme.
Por kështu filluan masat e censurës, 20 vjet më parë. Dhe pastaj fillova të hetoja se për çfarë bëhej fjalë.
Atë vit, ata kishin T-Mobile si partner të Ligës Gjermane të Futbollit.
Nuk mund të flisnin keq për klientin e tyre më të mirë, klientin e tyre më të mirë të reklamimit – i cili sillte
disa qindra milionë në vit dhe ishte në gjendje t'i mbështeste në sigurimin e të drejtave të Bundesligës.
Në këtë drejtim, referenca gjermane u anashkalua me qëllim.
Pra, po, sot mund të qesh për këtë. Në atë kohë mendova: Zot i im, çfarë po bën?
Nuk më është mësuar kështu.
Po. Si gazetar, çfarë mundësish shihni për shikuesit tanë që t'i kundërveprojnë këtyre manovrave të mediave të censurës?
Epo, ti tashmë po përfiton nga mundësitë që ekzistojnë deri më sot.
Epo, edhe unë kisha një ndjesi të brendshme për këtë, sepse, le të themi, në përgjithësi është një përbuzje mjaft e fortë, madje
edhe mes njerëzve që janë kritikë ndaj komunikimeve mobile; për shembull, ti nuk je i popullarizuar kudo, gjë që është
me të vërtetë një mëkat i madh. Vetëm ekzekutori e di pse.
Por ata gjuajnë kudo që mundin.
Dhe e ndjeva këtë në një shkallë të tillë që me të vërtetë mendoj se mjaft është mjaft.
Dhe e vetmja mundësi, sipas mendimit tim, aktualisht qëndron në kompetencën dhe fuqinë e mediave alternative në veçanti.
Dhe gjithashtu e pashë, për shembull, ngjarjen në Pragë, ku Auf1 organizoi këtë AWEF. Ti ishe aty.
Dhe kishte disa kolegë të pranishëm që thjesht flisnin qartë dhe shpjegonin gjërat, ashtu si duhej të
kishin bërë. Dhe ata nuk lejohen më të marrin pjesë.
Pra, në të vërtetë, duhet të ftoni njerëzit që kanë qenë aty pothuajse çdo javë.
Por janë gjithmonë të njëjtat fytyra nga politika. Industria, politika dhe mediat po
luajnë vërtet një lojë të dyfishtë këto ditë.
Kjo ka zbritur në një nivel të papranueshëm.
Pra, nëse di pak rreth gazetarisë, sipas motit... ajo që ndjeva ishte se kolegët e mi më
thanë mjaft qartë: nëse nuk bashkëpunon, je jashtë.
Jam jashtë. Dhe jam i lumtur për këtë.
Por tani jam brenda, Martin.
Po, le ta them kështu. Kam përshtypjen se mendjet kritike nuk janë të mirëpritura.
Pra, kur bëhet fjalë për emisionet e bisedave që transmetohen çdo ditë diku, shpesh kam përshtypjen se të njëjtët njerëz ftohen
përsëri e përsëri, në vend që të lejojnë gjërat të rrjedhin dhe të dëgjohen opinione të tjera,
gjithçka është e inskenuar. Kjo është e sigurt.
Dhe këto janë thjesht situata që, sipas mendimit tim, nuk janë më demokratike. Dhe e gjej këtë shumë, shumë të trishtë.
Unë gjithashtu jam jashtëzakonisht i zhgënjyer. Si vëzhgues, ke perspektiva kaq të ndryshme, dhe
nuk mund ta shikoj më, dua të them programin normal.
Sepse ky lloj kornizimi ndodh herë pas here.
Pra, le të them një fjalë kyçe: lufta agresive e Rusisë. Po, kjo theksohet çdo disa fjali.
Dhe po ndodh thjesht në atë nivel dhe po përdoret në mënyrë manipulative, madje edhe në seksionin e artit dhe
kulturës, ndoshta për t'i futur njerëzit në humor për të.
Dhe kjo është thjesht një mënyrë e pasaktë dhe jo objektive e të përcjellit të informacionit.
Dhe nuk shoh që mendjet kritike të lejohen të shprehin pikëpamjet e tyre, madje as në të ashtuquajturat
emisione bisedash, gjë që më duket jashtëzakonisht e trishtë.
Pra, në fillim të pandemisë së koronavirusit, kishte një ose dy përfaqësues kritikë si Wolfgang Wodarg dhe të tjerë.
Ai u pa përsëri në fillim, dhe pastaj u hesht nga mediat.
Përkundrazi, njerëz si Sucharit Bhakdi janë madje ndjekur penalisht dhe heshtur,
ose janë bërë përpjekje për t'i heshtur ata.
Dhe ata janë njerëz kaq të mrekullueshëm. Çfarë po bën?
Epo, kjo më duket e pabesueshme. Por megjithatë, marzhe standarde.
Po, dhe atëherë mendoj se duhet bërë diçka për këtë, dhe kjo në fakt funksionon shumë mirë.
Epo, mendoj se ka shumë prej nesh që nuk mashtrohen më dhe që ende bëjnë gjërat e tyre, secili në mënyrën e vet.
Ekzistojnë të gjitha llojet e temperamentit dhe aftësive.
Por mendoj se kjo quhet sjellje demokratike e medias, që e gjej të këndshme dhe
mahnitësisht shumëngjyrëshe – kështu duhet të jetë.
Dhe aty përpiqem të bëj pjesën time gjithashtu, me ndihmën e asociacioneve të mrekullueshme si asociacioni WIR në Zvicër.
Këta janë njerëz që janë kaq shumëaktivë.
Por sepse kam bërë gjithashtu diçka me ta dhe kam vënë gjërat në lëvizje falë ndihmës së tyre,
atëherë edhe unë jam shtyrë në qoshen e djathtë.
Pra, nga radhët tona! Kjo është kaq skandaloze, kaq qesharake, kaq turpëruese.
Por mirë, as unë nuk dua të veproj me zemërim.
Ajo që na nevojitet është edukimi dhe mbrojtja e konsumatorit. Për ta arritur këtë, konsumatorët vetë duhet gjithashtu të formojnë
mendimet e tyre. Jo vetëm bazuar në atë që shohin në lajme.
Po, mendoj se mes të gjithë këtyre njerëzve të tjerë, ajo që më goditi vërtet në këtë AWEF ishte thjesht kjo solidaritet.
Kjo solidaritet mes të gjithë njerëzve që ende përpiqen të formojnë një mendim diku dhe ta mbështesin atë në proces.
Dhe mendoj se kjo po ndodh gjithnjë e më shumë, që me të vërtetë ekzistojnë, le të themi, këto ndjeshmëri që janë pjesërisht të
pranishme, një person i bën më shumë në këtë mënyrë e tjetri më shumë në atë mënyrë, por nuk ka rëndësi, sepse keni një
qëllim të vetëm: t'u ofroni njerëzve informacion të plotë.
Dhe gjithsesi, secili duhet të formojë mendimin e vet. Kjo nuk është problem.
Po, zoti Scheidsteger, faleminderit shumë për këtë intervistë të shkurtër. Ju urojmë suksese të mëtejshme në gjithçka që
bëni dhe shpresojmë që të vazhdoni të mbani një qasje kritike.
Faleminderit shumë dhe të gjitha të mirat. Po, mirë se erdhe.