На 13 февруари 2022 година, швајцарските гласачи со 54,6 проценти го отфрлија новиот закон за
медиуми насловен "Пакетот мерки во корист на медиумите".
Приватните медиумски компании би добивале дополнителни 178 милиони швајцарски франци секоја година од
државата – со други зборови, од даночните обврзници.
Асоцијацијата "НЕ на државно финансирани медиуми", која ја водеше кампањата против медиумскиот закон, тогаш тврдеше вака:
Законот за медиуми е грабеж на државната каса, ги прави медиумите зависни од државата и дискриминира против слободните медиуми.
Понатаму, тоа би довело до уште поголема "медиумска униформност" и би ги зацврстило постоечките медиумски монополи.
Сега уште еден обид за дополнителни субвенции за медиумите се појавува во нов облик:
На 21 март 2025 година, Швајцарскиот парламент усвои измена на Законот за поштенски услуги.
Оваа промена има за цел да го зголеми државното финансирање за раната достава на претплатените весници од
сегашните 50 милиони швајцарски франци на 85 милиони.
Планирани се уште 35 милиони.
за приватни радио и телевизиски станици, за обука и понатамошно образование на новинари, и за
Приватниот печатен совет и новинските агенции.
Ова би значело дека мейнстрим медиумите ќе добијат вкупно не помалку од 1,47 милијарди
швајцарски франци субвенции во следните седум години.
На 29 април 2025 година, под покровителство на здружението "Тим Слобода", беше покренат
референдум против измената на Законот за поштенски услуги.
Други организации за граѓански права сега го поддржуваат референдумот.
Тие вклучуваат "Пријатели на Уставот" и "Швајцарската мрежа на наставници".
Во синиот информативен прозорец под програмата ќе го најдете потписниот лист и дополнителни информации за референдумот.
Потписните листови можат да се достават најдоцна до 3 јули 2025 година. Во статија во изданието на Schweizerzeit од 16 мај 2025
година, студентот на ETH Михајло Мракиќ објаснува зошто треба да се спротивставиме на измените на Законот за поштенски услуги.
Сега слушнете го написот во скратена форма:
Во 2022 година, народот јасно го отфрли медиумскиот закон.
Денес се соочуваме со истиот стар проблем, само во ново пакување – затоа што
Парламентот очигледно не сака да прифати референдуми.
Стариот проблем, ново пакување
Тогаш имаше голема радост. Луѓето веруваа дека одлуката е донесена и пораката беше јасна:
Повеќе нема субвенции за богати издавачи, повеќе нема неконтролирана распределба на средства,
која на крајот ги зајакнува главните играчи под прикритие на "медиумска разновидност"!
Но денес, едвај две години подоцна, повторно сме на почетокот. Истиот проблем, повторно
спакуван, поослабен, но со истата суштина:
Јавни пари за приватни медиумски компании. На прв поглед, новиот закон изгледа поскромно.
Се однесува на "целена промоција" и "зајакнување на медиумската разновидност во регионите".
Но структурите остануваат исти. Повторно, најмногу ќе имаат корист големите издавачки куќи.
Мали, независни медиуми навистина добиваат симболични суми. Сепак, лавовскиот дел оди кај
оние кои веќе имаат моќ врз јавното мислење.
Ова не промовира разновидност, туку дополнително го зацврстува едностраниот медиумски пејзаж.
Сепак, денешната понуда на медиумите е поголема од кога било досега. Аргументот дека субвенциите за медиумите
се неопходни за спасување на демократијата не држи вода.
Живееме во време кога постојат безброј можности да формираме сопствени мислења.
Во исто време, сè помалку и помалку луѓе веруваат дека медиумите известуваат објективно и независно.
Наместо да бара нови субвенции, индустријата треба сериозно да се запраша зошто довербата се еродира.
и како може да се врати со поширок опсег на содржина, критичка саморефлексија и вистинска разновидност.
Владини субвенции не се решението тука, туку дел од проблемот.
Ослабување на демократијата
Исто така, особено е проблематично што Парламентот едноставно го игнорира јасното отфрлање од страна на народот во 2022 година.
Наместо да ја сфати пораката сериозно, законот се воведува чекор по чекор, додека на крајот
речиси сè против што се боревме не се врати.
Ова е намерно поткопување на демократските одлуки – и не е изолиран случај.
Ова го гледаме во рамковниот договор со ЕУ, каде што Сојузниот совет не сака задолжителен референдум.
Слично, иницијативите и референдумите не се спроведуваат.
Кога референдумите се игнорираат и можат да се спроведат само со голем напор и собирање
потписи, тогаш Парламентот ја гази демократијата.
Битката продолжува
Денес повторно мораме да се бориме. Не само против закон, туку за принципот дека референдумите се важни.
– Дека гласот "не" останува глас "не" и едноставно не се дегенерира во тоа Парламентот "да проба повторно".
Затоа повторно велам "не", бидејќи верувам во разновиден, независен медиумски пејзаж и бидејќи сум убеден
дека вистинската независност не доаѓа од државната каса.