Рӯзи 29 марти соли 2025 дар Культурхаус Дорнбирн чорабинии «Озодӣ ва худмуайянкунӣ – Шаҳрванди масъул» баргузор
шуд, ки дар он саҳмҳои муҳиме оид ба ҳокимияти қонун, суверенитет ва пул пешниҳод шуданд.
Ин чорабинӣ аз ҷониби Академияи рушди шахсӣ дар Дорнбирн ташкил карда шуд.
HOCH2.TV инчунин ин гузоришро сабт ва таҳрир кард.
– Имрӯз Kla.TV барномаи Филипп Крузе-ро дар мавзӯи «Қоидаҳои Созмони Умумиҷаҳонии Тандурустӣ: "Заҳрнок аз А
то Я ва бояд комилан рад карда шавад!"» пешкаш мекунад.
Қисми 1: Мушкилот
Ҳоло мехоҳам ҷаноби Крузеро ҳамчун сухангӯи дуюм даъват кунам. Хушҳолем, ки шумо инҷо ҳастед.
Бале, ҷаноби Крузе, мо ҳамагӣ ҳозир муаррифии хонум Тагбергерро ба шаҳодатномаи электронии эмгузаронӣ шунидем.
Принсипӣ, ин хеле хуб ба мавзӯи шумо мувофиқ аст.
Пас, вақте ки шумо ба оқибатҳои умумии Корона менигаред, бояд пас аз он бигӯед, ки ин як поймолкунии ҷиддӣ, як ҳамлаи
васеъмиқёс ба худидоракунии шаҳрвандони масъул буд, дуруст?
Албатта. Пухторӣ унвони чорабинии имрӯза аст.
Ман мехоҳам кӯтоҳ ба чизе ишора кунам, ки аллакай аз ҷониби ташкилкунанда, Эрвин Риго, зикр шудааст.
Имрӯзҳо дар қонунҳои мо мафҳуми «синни қонунӣ» дар асл танҳо тақрибан ба синни балоғат ишора мекунад.
Аммо дар паси ин – чун аллакай дуруст таъкид шудааст – фаҳмиши пешрафтаест, ки аз ҷониби Иммануил Кант шакл дода шудааст.
Болоғат дар маънои: тавони сухан гуфтан ба манфиати худ, иштирок дар қабули қарорҳои сиёсӣ.
Ва Кант ин камолотро дар доираи давраи Просвещение ҷой дод.
Равшангарӣ баромадани инсон аз ноболигиест, ки худаш бар худ бор кардааст.
Ба ин васила ӯ ифода мекунад, ки ҳолати аслии инсонҳо дар асл нокомилӣ аст ва онҳо бояд аввал ба камол расанд.
Ӯ бояд барои он кор кунад, ӯ бояд барои он тамрин кунад.
Зеро камол ҳатман ба шарти пешакии доштани ҳукми дуруст – яъне қобилияти дуруст арзёбӣ
кардани оқибатҳои амалҳои худ – вобаста аст.
Ва имрӯз мо худро дар вазъияти хеле душвор мебинем, зеро фактҳои асосӣ – ки, албатта, заминаи расидан ба ҳукми
оқилона мебошанд – дар тӯли тамоми ин буҳрон аз боло то поён монополия шуда, яксон таъин шудаанд.
Дар ниҳоят аз ҷониби Созмони ҷаҳонии тандурустӣ ҳамоҳанг шуда, як ба як ба ҳукуматҳо ва тавассути онҳо интиқол дода шуд.
Дуруст аст, ман мехоҳам дар ин ҷо суханро ба миён биёрам, зеро ҳамин аст нуқтаи асосӣ.
Пуррашавӣ озодии интихобро талаб мекунад, ва озодии интихоб низ қобилияти баррасии
имконоти гуногун ва роҳҳои амалро талаб мекунад.
Аммо вақте ки, чун мо он замон таҷриба кардем, амалан ҳеҷ алтернативае аз боло фармон дода намешавад.
Вақте ки онҳо мегӯянд: «Ин вируси марговар аст ва ҳар касе, ки баръакс даъво мекунад, дурӯғ мегӯяд.»
Вақте ки гуфта мешавад, ки санҷишҳо боэътимод ва бехатаранд.
Вақте ки онҳо мегӯянд: «Мо дар инҷо ваксинае дорем, ки бешубҳа шуморо муҳофизат мекунад.»
Ва агар шумо бигӯед: Ин чораҳо самарабахшанд ва ҳар касе, ки бо онҳо мухолифат мекунад, гӯё худро душмани мардум месозад.
Пас дигар сухане аз камолот ё худмуайянкунӣ намешавад.
Ва ин на танҳо дар як кишвар амалӣ мешуд.
Дар он замон, он воқеан аз боло ба поён дар саросари ҷаҳон таҳмил карда шуд, тавре ки шумо мегӯед.
Ва ҳамин дақиқан ҳамон масъалаест, ки Созмони ҷаҳонии тандурустӣ имрӯз воқеан мехоҳад ва ҳанӯз ҳам онро пайгирӣ мекунад.
Ӯ дар он давра ба худтанқидӣ назар намекард, баръакс.
Вай дар асл кӯшиш дорад, ки инро ба принсипе табдил диҳад, ки то имрӯз ҳам амал мекунад.
Калима: шартномаи пандемия, дуруст?
Бале, дуруст аст.
Пас, ин монополияи иттилоот дар тӯли тамоми буҳрони коронавирус доимӣ буд.
Ин аллакай муддати хеле, хеле тӯлонӣ вуҷуд дорад ва дар асл дар давоми 10 то 15 соли охир аз
ҷониби Созмони ҷаҳонии тандурустӣ таҳия шудааст.
Ва ин принсипи асосӣ, таҳти унвони «Инфодемикҳо» , ҳам дар созишномаи пандемия — ки ҳанӯз бояд музокира шавад —
ва ҳам дар иловаҳои аллакай музокирашуда ва тасдиқшуда ба Қоидаҳои байналмилалии тандурустӣ бояд сабт шавад.
Ин маънои онро дорад, ки мо ба он чизе, ки ҳоло таҷриба кардаем, симентатсия ё формализатсия мекунем.
Ин маънои онро дорад, ки, албатта, мо метавонем интизор шавем, ки ба ҷуз муҳокимаи озод ҳеҷ чиз дигар нахоҳад
буд, ки мо мавқеъҳои гуногунро мешунавем ва дар доираҳои академӣ баҳси озод хоҳем дошт – баръакс:
Боз ҳам бештар монополиявӣ мешавад, ки бо ин қобилияти шаҳрвандон барои қабули қарорҳо ва сатҳи камолоти онҳо заъиф мешавад.
Як унсури дигари хеле муҳим вуҷуд дорад, яъне таъсири тарс ва сенарияҳои таҳдид.
Ҳама медонанд, ки тарс ба андешаи озод таъсири хеле, хеле фалаҷкунанда дорад.
Ва маҳз дар ҳамин лаҳза қобилияти шахсан рационалӣ амал кардан фалаҷ мешавад.
Ва дар ин ҷо мо метавонем ба Кант ва даъвои аслии ӯ баргардем, ки маҳз ҳамин пуррашавии шахсият аст, ки бояд тамрин дода шавад.
Шумо бояд ин маълумотро фаъолона ҷустуҷӯ кунед.
Шумо бояд кӯшиш кунед, ки паси саҳнаҳо бо назари интиқодӣ назар андозед ва сипас ҷуръат кунед амал кунед.
Кант инро хеле дуруст дарк кард.
Пас шумо бояд ҷасорат дошта бошед, ки мувофиқи он амал кунед, ҳатто агар ин каме нороҳат шавад.
Ва ин танҳо масъалаи омӯзиш аст.
Ҳоло мо имконият пайдо кардем, ки дар тӯли чор соли охир инро омӯзем.
Мо худро аз ин эм кардаем ва бояд дар оянда дар доираи ин созишномаҳои пандемиявӣ инро
хеле возеҳтар намоем, то онро пешгирӣ кунем.
Ҷаноби Гебрейесус, сардори Созмони ҷаҳонии тандурустӣ, аслан нақша дошт, ки то соли
2024 созишномаи пандемиро «имзо ва муҳр» кунад.
Хушбахтона, ман мегӯям, ки то ҳол ин ноком мондааст.
Аммо мо дар ин ҷо мебинем, ки рӯзнома бо хушнудӣ идома дорад.
Аз ин рӯ, нуқтаҳои асосӣ барои соли 2025 ба самти возеҳ ишора мекунанд.
Дар ин ҷо, ба таври гӯё, тамоми кӯшишҳо барои амалӣ кардани чизе, ки ногузир аст, анҷом дода мешаванд.
Ин созишномаи пандемия ва, пеш аз ҳама, тағйиротҳо дар қоидаҳои байналмилалии тандурустӣ дар асл барои озодии ҳар як шахс дар
ҷиҳати нодида гирифтани Кодекси Нюрнберг, табобати ҳатмӣ, аз байн рафтани озодии интихоби эмгузаронӣ ва ғайра чӣ маъно доранд?
Оқибатҳои ин чӣ ҳастанд?
Бале, шумо ба ҳамон афтодан аз лутф ишора мекунед, ки мо дар тӯли чор соли охир аз сар
гузаронидем ва он аллакай мустаҳкам шудааст.
Одамон дар торикӣ нигоҳ дошта мешуданд, ки ин моддаҳо пурра номаълум ва санҷида нашуда буданд.
Вақте ки онҳо муаррифӣ шуданд, ягон маълумоти илмӣ набуд, ки исбот кунад: онҳо самарабахшанд ва бехатаранд.
Ин як таҷрибаи классикӣ буд.
Ва ин маълумотҳо, ин моддаҳо, ба таври чунин пешниҳод шудаанд, ки гӯё онҳо дақиқ ҳамон қадар бехатар ва
самарабахш ҳастанд, мисли ҳамаи эмкуниҳои муқаррарӣ.
Ин фиреб аст.
Ва агар шумо ҳоло гумон кунед, ки ин танҳо як таҷриба аст, пас ҳамчун вакил бояд донед, ки гузаронидани таҷрибаҳо
тибқи Кодекси Нюрнберг ба далели фоҷиаҳое, ки дар Ҷанги Дуюми Ҷаҳонӣ содир шуданд, комилан манъ аст.
Ин қонуни байналмилалии ҳатмӣ аст!
Бубинед, мардум дар ин ҷо чӣ қадар сабукҳол шуда, даст мезананд, гарчанде ки ман танҳо чизеро, ки равшан аст, мегӯям.
Ин қонуни байналмилалии ҳатмист, хонумону ҷанобон.
Ин дар моддаи 7-и Паймони Созмони Милали Муттаҳид оид ба ҳуқуқҳои шаҳрвандӣ ва сиёсӣ зикр шудааст. Ва дар моддаи 4 гуфта мешавад:
Ин қоидаи ҳатмӣ ҳатто дар давраҳои пандемияҳое, ки расман эълон шудаанд ва метавонанд ҳаёти
тамоми миллатро таҳдид кунанд, татбиқ мешавад.
Пас, ин бидуни истисно як қоида аст, ба ибораи дигар.
Ва вайронкунии оммавии ин қоида пас ҷиноят алайҳи башарият тибқи Статути Рум мебошад.
Мо дар ин саҳнаи бузург ҳастем.
Бале, як ҷанбаи дигар ҳаст, ки бояд ба назар гирифта шавад.
IGV дар танзимоти худ хеле пештар рафт.
Пас ин танҳо дар бораи ҷанбаҳои тиббӣ нест.
Масалан, дар он муқаррар шудааст, ки ҳукуматҳо бояд бар зидди дезинформатсия чора андешанд – ё ҳар чӣ маъно дошта бошад.
Ин маънои маҳдуд кардани озодии баён ва дигар ҳуқуқҳои бунёдиро дорад.
Пас барои ҳар касе, ки инро интиқод мекунад, ҳуқуқҳояшро талаб мекунад ва ин рушдро интиқод мекунад.
Мо бояд дар ин бора бубинем.
Пас ин ҷо на танҳо як диктатураи тандурустӣ тарҳрезӣ мешавад, балки диктатураест, ки қариб
ба маънои аслии калимаи «диктатура» мерасад.
Ё оё ман инро нодуруст баён кардам?
Бешубҳа дуруст.
Ва Созмони ҷаҳонии тандурустӣ дар ин ҷо суръатро муайян мекунад, ки аслан шабакаи дурӯғ аст.
Ва ман дар ин ҷо муҳимтарин, на ҳама, балки муҳимтарин нуқтаҳои ин шабакаи дурӯғҳоро овардаам, ки мо то ҳол дар ягон
парвандаи додгоҳӣ — ҳадди ақал дар кишвари немисзабон — бо кӯмаки ягон вакил натавонистем ислоҳ кунем.
Пас, судҳо ҳанӯз ҳам гумон мекунанд, ки SARS-CoV-2 аз замони гриппи испанӣ хатарноктарин таҳдид аст.
Ҳанӯз ҳам иддао мешавад, ки ин таҳдиди эпидемиявӣ танҳо бо санҷишҳои ПЦР чен карда мешавад.
Ва ҳанӯз ҳам гуфта мешавад, ки ваксинҳои бар асоси РНК-и паёмрасон (мРНК) бар зидди COVID-19
самарабахш ва бехатаранд ва ин бе ягон шубҳа аст.
Ва аз ҳама болотар, касе баҳс мекунад, ки ин таҷриба аст.
Албатта, масъалаҳои дигар низ ҳастанд: набудани пурраи фармаковигилянс ва инчунин
он ки алтернативаҳо комилан саркӯб шудаанд.
Аммо инҳо сутунҳои асосии он чизест, ки дар асл хонаи дурӯғ аст.
Ман инчунин дар маъмурияти андоз кор кардаам ва ҳамчун вакили андоз фаъолият кардаам.
Ва ҳамин ҷо истилоҳи «торҳои дурӯғ» барои қаллобии андоз воқеан муҳим аст.
Баръакс, давлат ҳеҷ мушкилие дар шинохтани торҳои дурӯғ надорад, вақте ки ширкатҳо ба созишномаҳои мураккаб даст мезананд.
Ва инҷо ӯ худаш якеашро месозад ва онро солҳо нигоҳ медорад.
Ҳанӯз ҳам вазъият ҳамин тавр аст.
Ва ҳар касе, ки ин торҳои дурӯғро зери шубҳа мегузорад – масалан, як табиб дар Цюрих – иҷозатномааш бекор карда шудааст.
Зеро, бо донистани воқеии далелҳо, ӯ ба се нафар аз беморони худ шаҳодатномаи озодкунӣ аз эмгузаронӣ дод.
Ва сипас мақомотҳои тандурустии кантони Цюрих мегӯянд: «Ту ҷинояткорӣ, ту энергияи ҷинояткорӣ дорӣ. Ту
саломатии ҷамъиятиро дар хатар меандозӣ. Мо иҷозатномаи амал кардани туро дар тиббӣ бекор мекунем.»
Дар чанд моҳи аввал қарзи ин мард дар як моҳ 50 000 бештар буд.
Ин ҷазои сангин бо аҳамияти ҷиноӣ аст.
Ман мехоҳам бигӯям, ки ин тор аз дурӯғҳо то имрӯз бо дандон ва нохун ҳимоя мешавад.
Ва ҳа, шумо зикр кардед: қоидаҳои нави тандурустӣ возеҳан таъкид мекунанд, ки давлатҳо бояд бар зидди ҳамаи он
духтурон ва дигар афрод – ки бо шуҷоат ҳақиқатро мегӯянд – мубориза баранд ва шабакаҳои иҷтимоиро тоза кунанд.
Соли гузашта, ё дақиқтараш пас аз интихоби Доналд Трамп, умеди зиёде буд, ки ин умед шикаста мешавад.
Дар яке аз аввалин фармонҳои иҷроияаш Трамп воқеан эълон кард, ки ИМА аз Созмони ҷаҳонии тандурустӣ берун меояд.
Ва дигарон низ пайравӣ карданд, Аргентина. Дар Аврупо низ ҳоло кишварҳое ҳастанд, ки бешубҳа ҳамин тавр мекунанд.
... Дуруст, Словакия ва Маҷористон низ қатъиян созишномаи пандемияи Созмони ҷаҳонии тандурустиро рад мекунанд.
Ва бинобар ин умед вуҷуд дорад.
Аз тарафи дигар, дар ин ҷо табиатан як картел аз давлатҳо ташкил ёфтааст, ки ҳама кореро мекунанд, то ин барномаро пеш
баранд – ки шумо онро дар ин ҷо ба таври умумӣ тавсиф мекунед.
Оё умеде ҳаст, ки Трамп воқеан тамоми сохтори Созмони ҷаҳонии тандурустиро барҳам диҳад?
Ё эҳтимол дорад, ки онҳо боз ҳам бештар ба режимҳои авторитарӣ, масалан Чин, вобаста шаванд ва шояд ҳатто
бештар ба бунёдҳои миллиардерҳо такя кунанд ва сипас ҳамин корро дар шакли шадидтар анҷом диҳанд?
Хуб, ман бояд бигӯям, ки ин ба тафсир боз аст ва дар ниҳоят тахмин аст, ки чӣ гуна корҳо пеш хоҳанд рафт.
Барои ман, ҷиҳати мусбати иқдоми Трамп дар 20 январ, вақте ки ӯ фармони иҷроия содир кард, ин буд, ки:
Ҳамаи шароитҳо ва омодагӣ бояд фароҳам оварда шаванд, то Иёлоти Муттаҳида аз Созмони Ҷаҳонии Тандурустӣ берун шавад.
Ва ӯ инро асоснок кард, дар асл гуфт, ки Созмони ҷаҳонии тандурустӣ таъминкунандаи хизматрасонии тандурустӣ
ва ташкилоти хизматрасонӣ дар соҳаи тандурустӣ мебошад.
Мандат дар моддаи 1-и Конститутсияи онҳо муайян шудааст.
Ӯ шартномаи худро вайрон кардааст, ки ин вайронкунии ҷиддии шартнома аст, аз ин рӯ мо шартномаро бекор мекунем.
Ва мо низ бояд ин муносибати асосиро қабул кунем.
Мо бояд бо ҳамин муносибати интиқодӣ ба ин созмони байналмилалӣ рӯбарӯ шавем ва ба сиёсатмадорон равшан кунем, ки
инҳо таблиғгарони беғараз дар соҳаи тандурустӣ нестанд.
Баръакс, сохтори маблағгузорӣ аллакай равшан нишон медиҳад – чунон ки дар саҳифаи асосӣ дида мешавад – ки Созмони ҷаҳонии
тандурустӣ дар ҳадди зиёд аз ҷониби манфиатҳои худи он маблағгузорӣ ва назорат мешавад
ва бинобар ин он як тиҷорати хеле калон аст.
Ва дар ин ҷо мо маҷбур мешавем дахолат кунем ва намояндагони сиёсии худро водор созем, ки дастовардҳоро, дастовардҳои воқеии
Созмони ҷаҳонии тандурустиро бо назари интиқодӣ баррасӣ кунанд.
Бале, вазифаи он ҳифзи саломатӣ аст, на тасдиқи манфиатҳои саноати дорусозӣ.
Дуруст, ки ин маро ба саволи навбатии ман мебарад.
Метавон гуфт, ки қонуният дар давраи коронавирус нисбат ба ҳарвақта бештар зери по карда шудааст.
Ва ҳуқуқҳои гуногуни асосӣ барои чанд моҳ маҳдуд ва боздошта шуданд – албатта, ҳама бо ҳадафи
гумонбаршудаи ҳифзи ҳаёт, некӯаҳволии инсон ва саломатӣ.
Ва он чи дар он замон воқеан таъсис ёфта буд ва он чизеро, ки мо то ҳол метавонем дар бораи он суруд хонем ва
то имрӯз моро азият медиҳад, ҳамин принсипи ҳолати фавқулода, ҳолати фавқулодаи доимӣ аст.
Пас сиёсати имрӯза бо такрори «алтернатива нест, роҳи дигар нест, ин ҳолати фавқулодда аст!» пеш бурда мешавад.
Ва мо инро на танҳо дар пандемия, балки дар тағйирёбии иқлим низ мебинем.
Мо инро дар ҷанги ҳозира дар Украина мебинем.
Ва ин саволро ба миён меорад: оё ин низ ҷузъи як барнома аст, оё дар паси он усуле вуҷуд дорад?
Албатта, вақте ки мо равандҳоро дар сатҳи СММ, Пакти оянда, мебинем, дар ин кор як усул вуҷуд дорад.
Дар ин ҷо, дар васеътарин маънӣ, як ғояи асосӣ муайян шудааст, ки Созмони Милали Муттаҳид бояд барои амал кардан дар
ҳама гуна ҳолатҳои фавқулодда ваколатҳои махсус дода шаванд.
Агар ба чор соли охир ҳамчун арзишҳои эмпирикӣ назар андозем, мо хеле возеҳ мебинем, ки принсипи асосии ҳокимияти қонун – яъне
ҳокимияти қонун ва демократия – ба канор гузошта шуда, ба ҷояш ҳокимияти ҳолати фавқулода
омадааст; ба ибораи дигар: зарурат қонун намешиносад.
Ҳар чизе, ки ба ин ҳадафи расман эълоншуда хизмат мекунад, иҷозат дода мешавад.
Ман инро дар ин ҷо ба таври графикӣ нишон додаам.
Дар тарафи чап шумо метавонед ғояи асосиро бубинед, ки чӣ гуна давлати бо тақсимоти ҳокимият бояд бо се шохаи ҳукумат кор кунад:
Бо ҳукумат, бо қудрати қонунгузорӣ, бо мақомоти қонунгузорӣ ва судҳо.
Онҳо аз ҳамдигар мустақиланд, якдигарро мувозинат мекунанд ва бар асоси маълумоти мустақил ва
худмухтор якдигарро назорат ва роҳбарӣ мекунанд.
Ва ҳоло, дар миёнаи пандемияи коронавирус, Созмони ҷаҳонии тандурустӣ бо даъвое баромадааст:
Танҳо маълумоте, ки бо роҳнамоии Созмони ҷаҳонии тандурустӣ мувофиқ аст, метавонад ҳамчун асос барои
қарорҳое, ки аз ҷониби ҳукумат, вакилони парламент ва судҳо қабул мешаванд, истифода шавад.
Ва ман бояд инро дар ин ҷо бидуни ягон шак-шубҳа бигӯям.
Ман тақрибан 35 то 40 мурофиаи пурраро алайҳи чораҳои ғайриқонунӣ ё барои ҳимояи духтурон баргузор кардаам.
Ва он чизе, ки ман аз додгоҳҳо мешунавам, чунин аст: «Не, изҳороти шумо оид ба далелҳо бо
дастурҳои Созмони ҷаҳонии тандурустӣ мухолифат мекунанд.»
Дар давраи пандемия омиле, ки ҳалкунанда аст, он чизест, ки коршиносони Созмони ҷаҳонии тандурустӣ ва коршиносони ҳукуматӣ,
ки аз ҷониби ин созмон тасдиқ шудаанд, тавсия медиҳанд.
Мо иҷозат надорем, ки онро тафтиш кунем.
Ва ин ғайрифаъолсозии ҷудошавии қудратҳост ва, дар ниҳоят, қатъи пурраи ҳифзи ҳуқуқҳои бунёдӣ аст!
Ин маънои онро дорад, ки дар ниҳоят додгоҳҳо дигар наметавонанд ҳуқуқҳои бунёдиро ҳимоят кунанд, агар онҳо
ҳатто ба он далелҳо — далелҳои асосёфтае, ки мо, вакилон, пешкаш мекунем — эътибор надиҳанд.
Пас ин маънои онро дорад, ки дар ниҳоят ҳамаи ин қудратҳои давлатӣ, ба ибораи дигар, ба симҳои
иттилоотии Созмони ҷаҳонии тандурустӣ овезон ҳастанд.
Ин маънои онро дорад, вақте ки мо қонунгузории фавқулоддаи монанди инро дорем.
Механизмҳои назорати демократӣ ба хотири монополия кардани низоми тандурустӣ ба осонӣ барҳам дода мешаванд.
Пас танҳо якчанд маҳсулот тасдиқ шудаанд ва бояд онҳоро истифода бурд.
Ва ин равшан нишон медиҳад, ки ҳадафҳои иқтисодӣ пайгирӣ мешаванд, на ҳифзи саломатӣ.
Ва ин, албатта, як таҳрифи принсипи суверенитет аст, зеро дар ниҳоят, ҳамон тавре ки дар давраи пандемияи коронавирус
шаҳрвандон аз ҳуқуқи раъйдиҳӣ маҳрум шуданд, ҳоло тамоми давлатҳо аз ҷониби СММ аз ин ҳуқуқ маҳрум мешаванд.
Дуруст, комилан. Ман ҳаминро мехостам бигӯям, фаромӯш кардам, ки зикр кунам.
Ин на танҳо мушкили шаҳрвандони масъул аст; тамоми давлат таҳти сарпарастӣ қарор дода шудааст, яъне нотавон дониста мешавад.
Вақте ки аз онҳо маълумот дуздида мешавад, ӯ аз ҳокимияти худ маҳрум мешавад.
Агар ба онҳо иҷозат дода нашавад, ки ба олимони барҷастаи худ муроҷиат кунанд, то дар Шӯрои коршиносони ҳукумат хизмат кунанд.
Агар профессор Ҳадич чизе барои гуфтан надошта бошад ё обрӯяш аз байн рафта бошад, пас давлат асоси амалашро аз даст медиҳад.
Ва ин, албатта, барои қобилияти давлат дар амал кардан таҳдиди ҳадди аксар эҷод мекунад, зеро вазифаи он ҳифзи шаҳрвандонаш аст.
Он бояд саломатии шаҳрвандонро ҳифз кунад ва ин корро танҳо дар асоси далелҳои мустақил ва аз
ҷиҳати илмӣ муайяншуда метавонад анҷом диҳад.
Ва ҳамин аст, ки ин маҷмӯи қоидаҳо аз Созмони ҷаҳонии тандурустӣ аз А то Я заҳрнок аст ва бояд пурра рад карда шавад.
Ин анҷоми хубе барои саҳми шумо дар даври аввал буд.
Бале, пас ҳоло мо мехоҳем ба ҷаноби Крузе муроҷиат кунем ва бо шавқи зиёд назари ӯро шунавем.
Бале, биёед дохил шавем.
Ман фикр мекунам, ки аксари он чизеро, ки мо қаблан муҳокима кардем, ҳанӯз ҳам дахлдор аст.
Мавзӯи асосӣ, албатта, пуррашавӣ аст.
Чӣ гуна метавонем озодиҳои шаҳрвандии худро ҳимоят кунем ва ҳуқуқҳои моро, ки дар солҳои
оянда пайваста коста мешаванд, барқарор созем?
Бале, пеш аз он ки ман ҷавоби воқеиро диҳам, мехоҳам оптимизми бузурги худро ифода кунам, ки аз он воқеият
сарчашма мегирад, ки дар инҷо беш аз 500 нафар ҳастанд.
Ва ман мехоҳам дар ин бора каме бештар шарҳ диҳам.
Ман шавқ дорам бидонам, ки кадоми шумо аз Австрия ҳастед? Лутфан, як лаҳза истоед.
Лутфан, ҳама аз Австрия.
Бале, ин хеле ҷолиб аст.
Барои онҳое, ки назари маро тақсим намекунанд, ман бовар дорам, ки метавонам тақрибан 90 фоизро бубинам. Ташаккур барои истодан.
Аммо ҳоло, албатта, саволи навбатӣ.
Кӣ аз Лихтенштейн сафар кардааст?
Ман мехоҳам ҳамаи онҳое, ки аз Лихтенштейн омадаанд, хуш омадед бигӯям. Ташаккури зиёд.
Ташаккур.
Пас метавонам пурсам, ки кӣ аз Олмон сафари дарозро анҷом додааст?
Лутфан муддате кӯтоҳ истад. Аъло шуд, ин тақрибан 50 нафар аз Олмон аст, қаблан тақрибан 30 нафар аз Лихтенштейн буданд.
Ва ҳоло аз Швейтсария. Оё метавонам аз онҳое, ки аз Швейтсария инҷо омадаанд, хоҳиш кунам, ки як лаҳза истанд?
Аъло кардед, ҳа, дуруст аст, ташаккур.
Ва ин қисми аввалини посухи ман аст!
Яке аз ҷавобҳое, ки мо ҳама метавонем ба худ диҳем, ин аст, ки мо танҳо нестем ва бо ҳам кор мекунем.
Ин толор пур аз одамон аз Австрия, Лихтенштейн, Швейтсария ва Олмон аст.
Ту ҳалли масъала ҳастӣ, мо ҳама ҳалли масъала ҳастем, аъло кардӣ!
Барои ҳамоҳангсозӣ бо масъалаи камолрасидан.
Шахси масъул, ман фаҳмонидам, касест, ки метавонад оқибатҳои амалҳояшро дарк кунад, вале инчунин оқибатҳои беамалияшро.
Ӯ медонад, ки агар ҳеҷ коре накунад, ҳуқуқҳояш дар оянда ҳамон тавр аз ӯ гирифта мешаванд, ки дар гузашта гирифта шуда буданд.
Мо дидем, ки шаъни инсонӣ дар санги мустаҳкам нанавишта шудааст, гарчанде ки гӯё он барои ҳамешагӣ
дар моддаи 1-и Қонуни асосии Олмон сабт шуда буд.
Ин маънои онро дорад, ки мо бояд ҳуқуқҳои худро фаъолона ҳимоят кунем ва хомӯш набошем.
Ин дар бар мегирад, ки мо фаҳмиши комилан равшан дошта бошем, ки дар тӯли чор соли охир бо мо чӣ кор кардаанд.
Мо бояд дарк кунем, ки моро систематикӣ фиреб додаанд, ҳамоҳанг кардаанд ва пайваста фиреб додаанд.
Ва мо бояд таъкид кунем, ки ҳатто имрӯз баландтарин мақомотҳои давлатӣ ҳанӯз ҳам ба ин торҳои дурӯғ
часпида, табибонеро, ки дуруст мегӯянд ва дуруст амал мекунанд, таъқиб ва таҳрим мекунанд.
Ва мо ҳама бояд якҷоя бар зидди ин истаем ва бо овозамон ба ин духтурон, ин одамони шуҷоъ, фаъолона кӯмак расонем! Ташаккур.
Ман ҳолати воқеии фавқулоддаро муайян кардам.
Ҳолати фавқулодда аз ҷониби ҳамкори муҳтарами мо, доктор Шарон, ки дар психиатрияи наврасон кор мекунад, зикр шуд.
Ва ман дар ширкати ҳуқуқии худ вазъияти фавқулоддаро муайян кардам.
Одамон паёмдони маро пур карданд ва ман ҳатто наметавонистам ба паёмҳо ҷавоб диҳам.
Онҷо ҳолати фавқулодда эълон шуда буд, зеро давлат тамоми аҳолиро фиреб дода, онҳоро аз ҳуқуқҳои асосии худ маҳрум карда буд.
Мо бояд дар ин ҷо садоямонро баланд кунем. Мо набояд дар ҳеҷ шароит даст кашем. Ин нуқтаи ибтидоӣ аст.
Ман инчунин мехоҳам нишон диҳам, ки мо инро чӣ гуна анҷом хоҳем дод.
Ҳазор роҳҳои гуногун ҳастанд.
Онҳо роҳи худро доранд. Онҳо муҳити худро доранд. Онҳо қувватҳо ва малакаҳои худро доранд.
Ва фикр накунед, ки танҳо як муроҷиат вуҷуд дорад. Ман дар як лаҳза чанд муроҷиатро зикр мекунам.
Балки шумо ҳалли масъала ҳастед. Ин аввалин чизест, ки ман мехостам бигӯям.
Хуб, ҳоло метавонам мушаххастар бошам.
Шояд аз шумо як пурсиши кӯтоҳ?
Ин хеле ҷолиб аст.
Даври дуюм бештар ҳамчун лексия пешбинӣ шудааст, зеро ҳалли масъалаҳо низ ба шарҳи дақиқ ниёз доранд.
Дар ҳадди аксар, шояд саволе дар робита ба ҳуқуқҳои бунёдӣ, зеро шумо ҳамин ҳоло ба он ишора кардед.
Бисёре аз мардум ҳоло дараҷаи бениҳоят таслимшавиро эҳсос кардаанд, на танҳо дар касбҳои зикршуда,
балки, ба назари ман, дар байни аҳолии умумӣ низ.
Ва бисёриҳо ба таври ақлонӣ наметавонистанд инро дарк кунанд, ки ба онҳо як чиз гуфта шуда буд,
вале онҳо чизеро пурра дигар дарк карда буданд.
Ман фикр мекунам, ки ин ба бепарвогии сиёсӣ такони бузург дод.
Оё ин бештар дар бораи барқарор кардани масъулият ва ёфтани ҳалли масъала аст, ё бештар
дар бораи барқарор кардани эътимод ба сиёсат?
Ё шояд масъала дар он бошад, ки роҳи комилан дигареро пеш гирифта, бигӯем: «Мо дигар ба сиёсат дар ин ҷо бовар
надорем, дигар ба ҳеҷ чизе, ки он мегӯяд, бовар намекунем.»
Мо, ба ибораи дигар, тавассути шабакасозӣ роҳи худро пеш мегирем. Корҳои мардумӣ, ҳар чӣ маъно дошта бошад.
Ман дар бораи инқилобҳо ё чизҳои монанди он гап намезанам.
Ман танҳо дар маънои муқовимати шаҳрвандии фаъол шабакасозиро дар назар дорам.
Равиш чист?
Бале, сиёсати кунунӣ инъикоси интихоби мост, интихоби ҳамватанони мост.
Пас мо бояд аз ҳамдигар ҳамчун инсонҳо оғоз кунем.
Мо халқ ҳастем. Ин маънои онро дорад, ки мо бояд ҳамватанони худро бовар кунонем.
Вазифаи мо барқарор кардани эътимод ба сиёсат нест, балки интихоби сиёсатмадоронест, ки ба онҳо эътимод дорем.
Ва онҳо бояд исбот кунанд, ки сазовори эътимоди мо ҳастанд.
Ин нуқтаи ибтидоӣ аст.
Пас, аслан, мо бояд дарк кунем, ки:
Аз замони Ҷанги Дуюми Ҷаҳонӣ мо одат карда будем, ки ҳуқуқҳои асосии мо ба мо дода шаванд.
Мо бояд сахт меҳнат мекардем, то пояҳои фаровонии худро бунёд кунем.
Мо танҳо бояд омӯзиши худро ба анҷом расонида, вазифаҳои худро бо маҳорати касбӣ ва бо заҳматдӯстӣ иҷро мекардем.
Аммо ҳеҷ гоҳ баҳс намешуд, ки мо бояд ба кӯчаҳо бароем.
Ҳеҷ гоҳ ба ақли мо, ҳадди ақал ба ақли ман, намерасид, ки чунин нутқҳо ироа кунем ва дар гирдиҳамоӣ ширкат варзем.
Ва мутаассифона, мо маҷбур мешавем, ки то баргардонидани ҳуқуқҳои асосии худ ба онҳо ғамхорӣ кунем.
Ин маънои онро дорад, ки мо бояд як тағйири парадигмаро амалӣ кунем.
Мо бояд ҳуқуқҳои асосии худро бо талаб кардани онҳо аз сиёсатмадорон бозпас гирем. Ва
мо ин корро аз поён ба боло анҷом хоҳем дод.
Ва ҳоло ман хеле мушаххас хоҳам буд.
Санаи мушаххас дар робита бо Созмони ҷаҳонии тандурустӣ ва тағйирот ба қоидаҳои тандурустӣ вуҷуд дорад.
Ман инро қаблан, 19 июл зикр карда будам.
Агар ҳукуматҳои мо то он замон ба ин тағйиротҳо эътироз накарда бошанд – яъне агар онҳо дар Женева ба Созмони
ҷаҳонии тандурустӣ изҳори эътироз накарда бошанд – пас ин тағйиротҳо ҳуқуқан ҳатмӣ хоҳанд шуд.
Пас бо бознигарӣ кор хотима меёбад. Сипас Созмони ҷаҳонии тандурустӣ инро ҳамчун сигнал қабул мекунад:
Бале, онҳо бо гузашта розӣ ҳастанд. Ҳоло мо бояд фишорро каме бештар кунем.
Ин паёмест, ки ба Созмони ҷаҳонии тандурустӣ мерасад.
Ин маънои онро дорад, ки пеш аз ҳама мо метавонем энергияамонро ба он равона кунем, ки сиёсатмадорон дар
сатҳҳои маҳаллӣ, шаҳрдорӣ, минтақавӣ ва миллӣ дарк кунанд, ки мо бояд дар ин ҷо қатъиян амал кунем.
Петисияҳои гуногун ҳастанд: Инҷо дар Австрия, дар Ворарлберг, дирӯз яке аз онҳоро як зан, ки ин
корро барои Австрия анҷом медиҳад, пешниҳод кард.
Дар Швейтсария мо Иттиҳоди амали Швейтсарияи озод дорем.
Ман низ ин эътилофи амалиро бо лексияҳо ва пешниҳодҳо дастгирӣ мекунам.
Мо ду моҳ пеш муроҷиатномаро оғоз кардем.
Мақсади ин муроҷиатнома ин аст, ки вақте вакилони парламент дар моҳи июн барои ҷаласаи тобистонаашон ҷамъ меоянд – ва
дар Швейтсария ин ислоҳот баррасӣ хоҳанд шуд – ба онҳо паёме фиристода шавад, ки онҳо ҳеҷ гоҳ қаблан надидаанд.
Яъне, 100 000 имзо; одамоне, ки мегӯянд: Ин қоидаҳои тандурустиро рад кунед! Мо мехоҳем, ки аввал ҳақиқат ошкор шавад!
Ин як қадами имконпазир аст, як роҳи эҳтимолии амал.
Ту бояд худатро шунида кунӣ. Ҳеҷ гоҳ фикр накун, ки ин бефоида аст.
Ман намедонам, Шэрон ҳам ҳаминро гуфт.
Чӣ мешуд – мо намедонем, ки чӣ мешуд – агар дар солҳои 2020, 2021, 2022 ҳеҷ кас ба кӯчаҳо намебаромад.
Ҳеҷ гоҳ нагузоред, ки касе ба шумо бигӯяд, ки ин бефоида аст!
Садҳо ҳазор нафари онҳо дар кӯчаҳои Вена буданд.
Ва маҳз бо ҳамин мантиқ мо бояд худро шунида ва фаҳмида шавем.
Бо ҳамаи имконоте, ки мо дорем, ки ниҳоятан ба назар гирифта хоҳанд шуд.
Хатҳо нависед, муроҷиатномаҳоро имзо кунед.
Ҳамчунин, Иттиҳоди амали «Швейтсарияи озод» метавонад аз хориҷа низ имзо шавад.
Ва маълумотро бо онҳое, ки дар атрофатон ҳастанд, мубодила кунед.
Ман такрор ба такрор аз духтурон мешунавам, ки одамоне, ки аз мушкилоти саломатӣ ранҷ мекашанд, хеле
омодаанд фаҳманд, ки ин мушкилот аз куҷо сарчашма мегиранд ва кӣ метавонад ба онҳо кӯмак расонад.
Бигзор мо онҳое бошем, ки ин кӯмакро мерасонанд.
Ва бинобар ин мо идома хоҳем дод, ки мардумро ба тарафи худ биёрем.
Ман намехоҳам шавқу завқи шуморо вайрон кунам ва ба чорабинӣ халал расонам.
Фақат вақте ки мо дар ин ҷо дар бораи ин масъалаҳо сӯҳбат мекунем, ҳар чи шумо ҳоло мегӯед, ҳама дар ин
ҳуҷра беандеша розӣ мешаванд. Ва ҳамаи ин мантиқӣ аст.
Ва мо дар як ҷомеаи муайян ҳастем.
Албатта, вақте ки шумо чунин чизеро мегӯед, он мисли ҳавзи тӯбҳост.
Яъне, шумо дар он ҷо ҳеҷ гуна зиддиятро нахоҳед ёфт.
Ин комилан хуб аст. Ин низ асоснок аст.
Ягона мушкили калон стигма, яъне ҷудо кардан аст.
Ҳар касе, ки дар инҷо нишастааст, аллакай дар чунин чорабиниҳо ин таҷрибаро доштааст. Ё, ман гумон мекунам, аксарияти калон.
Ва ниҳоят, мо низ, зеро, мутаассифона, панҷ сол пас аз Корона, мо ҳама ҳанӯз ҳам бештар ё камтар дар миёни худ ҳастем.
Пас дар он ҷо як аксарияти хомӯш вуҷуд дорад, ки, мутаассифона, ҳоло ҳам интихоботро ҳал
мекунад. Ва шумо наметавонед ба онҳо дастрас шавед.
Шарнӯғ васоити ахбори омма аст.
Ҳинҷ ин спирали хомӯшӣ дар фазои ҷамъиятӣ, дар соҳаҳои гуногун, дар бахши фарҳангӣ ва дигар ҷойҳо аст, ки дар он ҳама
чизеро, ки мо дар ин ҷо мегӯем ва мекунем, ҳанӯз ба гӯшаи назарияҳои табаддулот ва гӯшаи тарафдорони онҳо тела медиҳанд.
Ва мушкили асосӣ дар ҳама чизе, ки шумо мегӯед, ҳамин аст: чӣ гуна мо метавонем ин деворро шикаста ба ҷаҳони беруна роҳ ёбем?
Зеро, гарчанде ки мо аксаран намехоҳем инро шунавем, ҳақиқати ғамангез ин аст, ки мо
ҳамчун як навъ секта ба канор тела дода шудаем.
Ҳарчанд, албатта, мо воқеан бо далелҳои объективӣ, бо далелҳои ғайриинкоршаванда кор мекунем.
Баръакс аз тарафи дигар: онҳо дурӯғ мегӯянд, фиреб медиҳанд, аз маълумоти бардурӯғ истифода мекунанд.
Мо маълумоти воқеиро дорем. Дезинформатсия дар тарафи дигар аст.
Аммо дар назари омма моро гӯё ҳанӯз ҳам «девонаҳо» тасвир мекунанд.
Барои баромадан аз ин чӣ кор кардан мумкин аст?
Зеро ман мушкили хеле калонро мебинам – махсусан дар робита ба оянда – ки дар айни замон шояд бисёр бештар корҳо
барои таблиғи ин дезинформатсия ва ин цензура сурат гиранд.
Калимаҳои калидӣ: Иттиҳоди Аврупо, Қонуни хизматрасониҳои рақамӣ. Эрвин онро дар оғоз зикр кард.
Чӣ кор кардан мумкин аст, то он чизеро, ки шумо ҳоло дуруст тартиб додаед, ба онҳое, ки
ҳанӯз аз мушкилот огоҳ нестанд, дуруст расонед?
Дар берун аз доираи мо
Ман наметавонам ба ҷои ҳама сухан гӯям. Аммо дар тӯли се ё чор соли охир ман ҳамеша кӯшиш мекардам, ки як
принсипро риоя кунам. Яъне, девори рақиб дар куҷо заифтарин аст?
Ва дар он ҷо ман тамоми қувваамро сарф кардам. Ман тамоми қувваамро сарф кардам. Ва ман боз наистодам.
Ва ҳамин аст, ки на танҳо алайҳи Swissmedic шикояти ҷиноятӣ пешниҳод шудааст, балки нашри пурраи 2.0 низ анҷом дода шудааст.
Ман ба тамоми даста гуфтам: Мо боз ҳам бештар ба он сармоягузорӣ мекунем, онро боз ҳам беҳтар ва боз ҳам тезтар хоҳем кард.
Ва мо як нишасти матбуотӣ баргузор мекунем, ки дар Швейтсария ҳеҷ гоҳ дида нашудааст.
Ҳамчунин профессор Мартин Ҳадич низ дар ин ҷо ҳузур дошт ва кӯмак кард, инчунин профессор Андреас Зённиксен.
Ва заифтарин нуқта дар ин тамоми шабакаи дурӯғ, ки шумо метавонед дар давоми як дақиқа бе ягон шубҳа ба ҳар муаллими боғчаи
кӯдакон, ҳар муҳаррир ё ҳар вакили парлумон фаҳмонед, дар назари ман дар заминаи ҳамаи ин mRNA-и тағйирёфта чунин аст:
Бешубҳа ва бебаҳс аст, ки дар замони ворид шудани ин моддаҳо ҳеҷ тадқиқоте барои муайян кардани таъсироти
миёнамуддат ва дарозмуддати онҳо, бахусус таъсироти манфии зараровар, вуҷуд надошт.
Ба таъбир, ин маънои онро дорад, ки модда беихтиёр ворид карда шудааст.
Таҳқиқоти марҳилаи 3 ҳанӯз анҷом наёфтааст. Он дар вақти воқеӣ гузаронида шуд.
Ин маънои онро дорад, ки тамоми аҳолии умумӣ ба таҷриба дучор карда шуданд.
Ин ҳамон нуқтаест, ки шумо бояд дар гуфтугӯ ба он расед:
Шумо бо ман розӣ ҳастед – аз ҳамкоронатон пурсед – ё далел доред, ки дар декабри соли 2020 пешниҳоди тадқиқотӣ барои таъсир
дар се сол, дар чор сол, дар панҷ сол пешниҳод шуда буданд?
Пас, лутфан ин далелҳоро ба мо нишон диҳед.
– Нест.
Ва ҳоло қисми ҳуқуқии он меояд, ки ман қаблан танҳо ба он ишора карда будам, аммо онро зикр карда будам.
Ин ҳуқуқи байналмилалии ҳатмӣ ва ҳуқуқи конститутсионии ҳатмӣ аст.
Ин манъи қатъӣ барои гузаронидани таҷрибаҳо бар инсонҳо бидуни огоҳии пурра ва розигии онҳо аст, ба кӯтоҳӣ.
Ҳадди ақали маълумоти калидие, ки бояд ба мардум дода мешуд, чунин мебуд: Мо узр мехоҳем, намедонем, ки натиҷа чӣ хоҳад шуд.
Ин як таҷриба аст. Мо умедворем, ки он хуб хоҳад буд; мо бовар дорем, ки он хуб хоҳад буд.
Аммо мо ҳеҷ гуна ваъда дода наметавонем.
Ҳадди ақал бояд дода мешуд!
Ва то имрӯз ин маълумоти калидӣ пинҳон нигоҳ дошта мешавад, чӣ расад ба ҳамаи маълумоти дигар.
Ва ин барои ман заифтарин нуқта аст!
Заифтарин нуқта, ки ман аз шумо хоҳиш мекунам онро ба назар гиред, агар шумо ягон вақт имкони иштирок дар панели муҳокима,
баромадан дар телевизион ё суҳбат бо дигаронро дошта бошед.
Шумо ягона шахс ҳастед ва фишори шадиди асабиро эҳсос мекунед, пас дар сатҳи воқеӣ ва ҳуқуқӣ ғайриинкорпазир менамоед.
Ин тавсияи ман аст, далеле, ки ман ба шумо пешниҳод мекунам, то онро баррасӣ кунед.
Зеро дар он сурат ҷаҳон метавонист огоҳ шавад, ки нисбати ҳар кас чӣ ҷинояти бузурге содир шудааст. Ҳам онҳое, ки
бидуни розигии огоҳона моддаҳоро гирифтанд, ва ҳам онҳое, ки азбаски онҳоро нагирифтанд, бо онҳо табъиз карданд.
Ҷойи худро пайдо кунед, ки дар он мегӯед: «Ин нуқтаи ман аст, ки дар он девори рақиб
заифтарин ва кортҳои мо қавитаринанд». Ва идома диҳед!
Ман мегӯям, ки инҳо ҳама деворҳои ноаён ҳастанд.
Аз онҳо гузаред. Аз онҳо гузаред ва бе он ки ҳеҷ чиз шуморо халалдор кунад, ором, бетараф ва бо ҳазл идома диҳед.
Ин низ як хулосаи хуби хотимавӣ аст. Ташаккури зиёд.
Муҳтарам тамошобинон, гузоришҳои иловагӣ дар бораи ин рӯйдод дар Дорнбирн аллакай дар HOCH2.TV дастрасанд.
Шумо пайвандҳоро дар поёни ин барнома хоҳед ёфт.
Мо мехоҳем аз ин фурсат истифода барем ва ба HOCH2.TV барои ҳамкории аълоашон ташаккур гӯем.