WEBVTT

00:00.000 --> 00:07.514
2025 елның 29 мартында «Кulturhaus Dornbirn» мәдәният йорты «Ирек
һәм үз-үзен билгеләү – җаваплы граждан» исемле

00:07.514 --> 00:13.978
чара уздырды, анда хокук дәүләте,
суверенитет һәм акча темаларына мөһим чыгышлар яңгырады.

00:13.978 --> 00:17.951
Чараны Дорнбирндагы Шәхси үсеш академиясе оештырды.

00:17.951 --> 00:21.758
HOCH2.TV шулай ук бу репортажны язды һәм мөхәррирләде.

00:21.758 --> 00:26.520
– Бүген Kla.TV Филипп Крузены «Дөнья сәламәтлек
оешмасы кагыйдәләре: Aдан Zгә кадәр агулы һәм

00:26.520 --> 00:30.478
бөтенләй кире кагылырга тиеш!» темасына чыгара.

00:44.983 --> 00:47.710
1нче өлеш: Мәсьәлә

00:47.710 --> 00:54.680
Хәзер мин икенче спикер итеп г-н Крузены
чакырасым килә. Сезне монда күрү безнең өчен зур шатлык.

00:59.389 --> 01:04.133
Әйе, Крузе әфәнде, без хәзер генә Тагбергер ханымның
электрон вакцинация таныклыгы турында кертү сүзен ишеттек.

01:04.133 --> 01:07.580
Принципиаль яктан, бу сезнең темагызга бик тә туры килә.

01:07.580 --> 01:15.096
Шулай итеп, Коронаның гомуми нәтиҗәләренә күз салсаң,
артка борылып караганда, бу зур бозу, җаваплы гражданнарның

01:15.096 --> 01:19.904
үз-үзен билгеләү хокукына киң колачлы һөҗүм булды, шулай бит?

01:19.904 --> 01:26.048
Әлбәттә. Өлгерү — бүгенге чараның исеме.

01:26.048 --> 01:32.348
Мин оештыручы Эрвин Риго инде әйткән
нәрсәгә кыскача ишарәләп үтәсем килә.

01:32.348 --> 01:39.002
Бүгенге көндә безнең законнарда «яшүсмер яшенә
җитү» дигәндә гадәттә тулы яшькә җитү генә аңлатыла.

01:39.002 --> 01:47.349
Ләкин моның артында – инде дөрес билгеләнгәнчә – Иммануил Кант
тарафыннан формалаштырылган тагын да алгарышлырак аңлау ята.

01:47.349 --> 01:53.602
Өлгерү монда түбәндәге мәгънәдә: үз исемеңнән
сөйләү мөмкинлеге, сәяси карарлар кабул итүдә катнашу.

01:53.602 --> 01:58.979
Һәм Кант бу өлгерүне Просвещение контекстында урнаштырды.

01:58.979 --> 02:03.700
Просвещение — кешенең үзе куйган өлгермәүчәнлектән чыгуы.

02:03.700 --> 02:09.287
Шулай итеп, ул кешеләрнең башлангыч хәле
чынлыкта өлгермәүдән гыйбарәт һәм аларның өлгерүен иң

02:09.287 --> 02:12.359
элек үзләре казанырга тиеш дигән фикерне белдерә.

02:12.359 --> 02:15.684
Аңа моның өчен эшләргә, моның өчен күнегүләр ясарга кирәк.

02:15.684 --> 02:23.065
Чөнки өлгерү табигый рәвештә дөрес хөкем итүнең
алдан кирәк булган шартына бәйле – ягъни үз

02:23.065 --> 02:27.664
гамәлләреңнең нәтиҗәләрен дөрес бәяли белү сәләтенә.

02:27.664 --> 02:39.029
Һәм шулай итеп бүген без үзебезне бик авыр хәлдә табабыз, чөнки
фактлар нигезе – әлбәттә, акыллы карарга килү өчен

02:39.029 --> 02:50.229
кирәкле шарт – бу бөтен кризис чорында югарыдан түбәнгә
кадәр монополияләндерелде һәм бертөрле итеп дикталде.

02:50.229 --> 02:54.875
Ахыр чиктә Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасы
(WHO) тарафыннан оештырылган һәм хөкүмәтләргә

02:54.875 --> 02:57.570
турыдан-туры, шулай ук хөкүмәтләр аша тапшырылган.

02:57.570 --> 03:02.048
Нәкъ менә шулай, мин монда кыскача сүзгә кереп
килергә телим, чөнки нәкъ менә шунда төп мәсьәлә.

03:02.048 --> 03:10.708
Өлгерү сайлау иреген таләп итә, ә сайлау иреге шулай ук төрле
вариантларны һәм гамәл юнәлешләрен исәпкә алу сәләтен таләп итә.

03:10.708 --> 03:15.545
Ләкин без ул вакытта күргәнчә, хакимияттәгеләр
гамәли яктан альтернатива юк дип игълан итәләр.

03:15.545 --> 03:19.475
Алар болай диләр: «Бу үтергеч вирус,
һәм киресен әйтүче һәркем ялган сөйли».

03:19.475 --> 03:22.275
Тестлар ышанычлы һәм куркынычсыз дип әйтелгәндә.

03:22.275 --> 03:25.240
Алар: «Бездә сезне һичшиксез
саклый торган вакцина бар», – дигәндә.

03:25.240 --> 03:30.879
Әгәр дә сез: «Бу чаралар нәтиҗәле, һәм аларга каршы чыгучы
һәркем, әйтерсең лә, үзен халык дошманы итеп куя», дисәгез.

03:30.879 --> 03:34.265
Аннары өлгерү яки үз-үзеңне билгеләү турында сорау булмаячак.

03:34.265 --> 03:36.721
Һәм моны бер илдә генә гамәлгә ашырмадылар.

03:36.721 --> 03:41.510
Ул вакытта, син әйткәнчә, ул чыннан да бөтендөнья
күләмендә югарыдан, өстән-аска таба мәҗбүр ителде.

03:41.510 --> 03:44.732
Һәм менә шул нәкъ менә Бөтендөнья сәламәтлек
саклау оешмасының бүген чынлап та теләгән һәм әле дә

03:44.732 --> 03:46.575
шуны тормышка ашыру өстендә эшләп килүче мәсьәләсе.

03:46.575 --> 03:49.120
Ул ул чорны үз-үзен тәнкыйтьләп карамады, киресенчә.

03:49.120 --> 03:54.080
Ул чынлап та моны бүген дә гамәлдә
торган принципка әйләндерергә тырыша.

03:54.080 --> 03:55.920
Ачкыч сүз: пандемия килешүе, шулай бит?

03:55.920 --> 03:56.960
Әйе, шулай дөрес.

03:56.960 --> 04:04.189
Шулай итеп, мәгълүматны монополизацияләү
бөтен коронавирус кризисы дәвамында даими булды.

04:04.189 --> 04:11.706
Бу бик-бик күптәннән бар һәм чынлыкта соңгы 10–15 ел эчендә
Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасы (WHO) тарафыннан эшләнгән.

04:11.706 --> 04:19.976
Һәм бу төп принцип «Инфодемикс» исеме астында әле һаман да
сөйләшүләр алып барылачак пандемия килешүенә дә, инде сөйләшеп

04:19.976 --> 04:25.376
килешенгән һәм кабул ителгән Халыкара
сәламәтлек саклау кагыйдәләренә кертелгән

04:25.376 --> 04:28.450
үзгәрешләргә дә кертелеп ныгытылырга тиеш.

04:28.450 --> 04:34.174
Бу безнең хәзер кичергәннәребезнең
цементацияләнүен яки формальләштерелүен аңлата.

04:34.174 --> 04:42.643
Бу, әлбәттә, ачык фикер алышу урынына без башка төрле
нәрсәләр көтә алабыз дигән сүз: төрле карашлар ишетербез

04:42.643 --> 04:47.132
һәм академик мохиттә ирекле бәхәсләр урынына – киресенчә:

04:47.132 --> 04:54.313
Тагын да күбрәк монополияләштерү булачак, бу
гражданнарның бәяләү сәләтен һәм өлгерлеген какшатачак.

04:54.313 --> 05:02.886
Тагын бер бик мөһим элемент бар, ул –
курку һәм янау сценарийларының йогынтысы.

05:02.886 --> 05:09.640
Һәркем белә ки, курку ирекле
фикерләүне бик нык паралич хәленә китерә.

05:09.640 --> 05:15.285
Һәм нәкъ менә шул вакытта үз-үзеңнең акыллы
рәвештә эш итү сәләте паралич хәленә килә.

05:15.285 --> 05:23.991
Һәм монда без Кантка һәм аның төп фикеренә кире
кайта алабыз: нәкъ менә өлгерлекне күнектерү кирәк.

05:23.991 --> 05:26.560
Сезгә бу мәгълүматны актив рәвештә эзләргә кирәк.

05:26.560 --> 05:32.744
Сезгә пәрдә артына тәнкыйди күз салырга тырышырга
һәм аннары гамәл кылырга батырлык җыярга кирәк.

05:32.744 --> 05:34.500
Кант моны бик дөрес аңлады.

05:34.500 --> 05:39.453
Аннары, хәтта бераз уңайсыз булса да,
тиешле рәвештә эш итәргә батырлык кирәк.

05:39.453 --> 05:42.000
Һәм бу гади генә күнегү мәсьәләсе.

05:42.000 --> 05:46.346
Хәзер без соңгы дүрт ел эчендә
моны өйрәнү мөмкинлегенә ия булдык.

05:46.346 --> 05:51.767
Без моңа каршы вакцинацияләндек һәм киләчәктә бу
пандемия килешүләре кысаларында моны тагын да

05:51.767 --> 05:55.040
ачыграк күрсәтергә тиешбез – аны кире кагу өчен.

05:55.040 --> 06:00.334
Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасы башлыгы
Гебрейесус әфәнде башта пандемия килешүен 2024 елга

06:00.334 --> 06:03.530
кадәр «имзаланып һәм мөһерләнергә» планлаштырган иде.

06:03.530 --> 06:05.680
Бәхеткә күрә, мин әйтер идем, бу әлегә кадәр уңышсыз булды.

06:05.680 --> 06:08.400
Ләкин без монда көн тәртибе шатланып дәвам итүен күрәбез.

06:08.400 --> 06:12.795
Шулай итеп, 2025 елга карата төп пунктлар ачык юнәлеш күрсәтә.

06:12.795 --> 06:20.704
Монда, әйтергә кирәк, кире
кагылмаслыкны гамәлгә ашыру өчен бар көч куела.

06:20.704 --> 06:28.257
Бу пандемия килешүе һәм, иң мөһиме, халыкара сәламәтлек саклау
кагыйдәләренә кертелгән үзгәрешләр Нюрнберг кодексын игътибарга

06:28.257 --> 06:33.893
алмау, мәҗбүри дәвалау, вакцинация буенча сайлау
иреге булмау һәм башка шундый чаралар ягыннан

06:33.893 --> 06:37.143
һәр кешенең ирегенә чынлыкта нинди йогынты ясый?

06:37.143 --> 06:39.043
Бу нинди нәтиҗәләргә китерә?

06:39.043 --> 06:47.120
Әйе, сез соңгы дүрт ел эчендә без кичергән һәм нык
урнашкан чын мәгънәдәге рәхим-шәфкатьтән төшүгә ишарә итәсез.

06:47.120 --> 06:54.176
Кешеләр бу матдәләрнең тулысынча билгесез һәм
сынап каралмаган булуы турында хәбәрдар ителмәде.

06:54.176 --> 07:00.509
Аларны керткәндә, аларның нәтиҗәле һәм
куркынычсыз булуын раслый торган фәнни мәгълүматлар юк иде.

07:00.509 --> 07:03.289
Бу классик тәҗрибә иде.

07:03.289 --> 07:11.793
Һәм бу мәгълүматлар, бу матдәләр башка барлык гадәти
вакцинацияләр кебек үк имин һәм нәтиҗәле дип күрсәтелгән.

07:11.793 --> 07:13.533
Бу алдау.

07:13.533 --> 07:22.698
Әгәр дә сез моны гади генә тәҗрибә дип кабул итсәгез, адвокат
буларак сезгә белергә кирәк: Икенче бөтендөнья

07:22.698 --> 07:31.585
сугышы вакытында кылынган явызлыклар аркасында
Нюрнберг кодексы буенча тәҗрибәләр үткәрү катгый тыела.

07:31.585 --> 07:35.780
Бу мәҗбүри халыкара хокук!

07:42.880 --> 07:48.908
Карагыз әле, мондагы кешеләр ничек җиңел сулап куйдылар
да, кул чабалар, мин бит бары тик ачыкны гына әйттем.

07:48.908 --> 07:52.760
Хөрмәтле ханымнар һәм әфәнделәр, бу мәҗбүри халыкара хокук.

07:52.760 --> 08:00.027
Бу БМОның Гражданлык һәм сәяси хокуклар турындагы Пактның 7-нче
маддәсендә әйтелә. Ә 4-нче маддәдә аннары болай дип әйтелә:

08:00.027 --> 08:06.270
Бу мәҗбүри кагыйдә рәсми рәвештә игълан ителгән
һәм бөтен бер милләтнең гомерен куркыныч астына куя

08:06.270 --> 08:09.683
ала торган пандемияләр вакытында да гамәлдә була.

08:09.683 --> 08:12.263
Димәк, бу башка сүз белән әйткәндә, искәрмәсез кагыйдә.

08:12.263 --> 08:19.744
Һәм бу кагыйдәне массакүләм бозу Рим статуты
буенча кешелеккә каршы җинаять булып санала.

08:19.744 --> 08:23.577
Менә без бу бөек күренештә.

08:29.516 --> 08:31.950
Әйе, тагын бер якны исәпкә алырга кирәк.

08:31.950 --> 08:34.800
IGV үз кагыйдәләрендә күпкә алга китте.

08:34.800 --> 08:36.820
Димәк, бу бары тик медицина ягын гына түгел.

08:36.820 --> 08:44.049
Мәсәлән, анда хөкүмәтләр ялган мәгълүматка каршы чаралар күрергә
тиеш, дип билгеләнә — яки бу нәрсә дигән сүз икәненә карамастан.

08:44.049 --> 08:47.356
Бу сүз иреге һәм башка төп хокукларга
чикләүләр кертеләчәк дигәнне аңлата.

08:47.356 --> 08:54.236
Аннары моны тәнкыйтьләүче, үз хокукларын
яклаучы һәм бу үсешне тәнкыйтьләүче һәркем өчен.

08:54.236 --> 08:55.162
Моны карарга кирәк булачак.

08:55.162 --> 08:59.698
Димәк, монда планлаштырылган әйбер гади
сәламәтлек диктатурасы гына түгел, ә ул чынлап та

08:59.698 --> 09:02.299
«диктатура» терминының туры мәгънәсенә якын килә.

09:02.299 --> 09:03.560
Яисә мин моны дөрес аңлатмадыммы?

09:03.560 --> 09:04.926
Тулысынча дөрес.

09:04.926 --> 09:09.492
Һәм Дөнья сәламәтлек оешмасы монда чынлыкта
ялганнар челтәре булган нәрсә буенча темпны билгели.

09:09.492 --> 09:18.082
Монда мин бу ялган челтәренең иң мөһим, тулы булмаса да, төп
пунктларын санап чыктым, аларны без әле бер генә

09:18.082 --> 09:26.702
суд эшендә дә — ким дигәндә немец телле илдә —
бернинди адвокат ярдәменнән файдаланып та төзәтә алмадык.

09:26.702 --> 09:34.231
Шулай итеп, судлар SARS-CoV-2 вирусын Испан
гриппыннан бирле иң куркыныч янау дип кабул итүне дәвам итә.

09:34.231 --> 09:40.429
Әле дә бу эпидемия куркынычын бары тик ПЦР
тестлары ярдәмендә генә үлчәп була дип әйтелә.

09:40.429 --> 09:49.380
Һәм әле дә әйтәләр, мРНК нигезендәге COVID-19 вакциналары
нәтиҗәле һәм куркынычсыз, һәм моңа бернинди шик тә юк.

09:49.380 --> 09:52.472
Һәм иң мөһиме, моны тәҗрибә дип санауга каршы киләләр.

09:52.472 --> 10:00.066
Әлбәттә, башка мәсьәләләр дә бар: фармаковигилансның
бөтенләй булмавы һәм альтернативаларның тулысынча бастырылуы.

10:00.066 --> 10:03.753
Ләкин алар чынлыкта ялган йортының нигез ташлары гына.

10:03.753 --> 10:07.200
Мин шулай ук салым идарәсендә
эшләдем һәм салым юристы булып эшләдем.

10:07.200 --> 10:12.124
Һәм менә шунда салым алдаулары өчен
«ялган челтәре» термины чыннан да мөһим.

10:12.124 --> 10:21.540
Киресенчә, компанияләр үрелеп торганда дәүләт
ялганнар челтәрен таныуда бернинди кыенлык та кичерми.

10:21.540 --> 10:26.777
Һәм менә ул үзе берсен төзи һәм аны еллар буе саклый.

10:26.777 --> 10:29.097
Хәл һаман да шул ук.

10:29.097 --> 10:35.951
Һәм бу ялган челтәренә каршы чыккан һәркем –
мәсәлән, Цюрихтагы табиб – лицензиясеннән мәхрүм ителгән.

10:35.951 --> 10:46.580
Чөнки фактларны чыннан да белгәнлектән, ул өч
пациентына вакцинациядән азат итү турындагы таныклык бирде.

10:46.580 --> 10:51.280
Аннары Цюрих кантоны сәламәтлек саклау органнары болай ди: «Син
җинаятьче, синдә җинаятьче энергия бар. Син җәмәгать

10:51.280 --> 10:55.816
сәламәтлеген куркыныч астына куясың. Без синең медицина
практикасы белән шөгыльләнү лицензияңне кире алабыз.»

10:55.816 --> 11:00.636
Бу кеше беренче берничә айда ай
саен 50 000 гә күбрәк бурыч түли иде.

11:00.636 --> 11:04.699
Бу җинаять дәрәҗәсендәге каты санкция.

11:04.699 --> 11:10.546
Мин әйтергә теләгәнем шул: бу ялган
челтәре бүген дә теш-тырнак белән яклана.

11:10.546 --> 11:19.056
Әйе, син моны әйттең: яңа сәламәтлек саклау кагыйдәләре ачык итеп
күрсәтә ки, штатлар шундый табибларга һәм башка

11:19.056 --> 11:28.260
кешеләргә – батырлык белән хаклыкны сөйләүчеләргә – каршы
көрәшергә һәм социаль челтәрләрне чистартырга тиеш.

11:28.260 --> 11:34.840
Узган ел, ягъни Дональд Трамп сайланганнан
соң, бу өметнең җимерелер дип зур өмет бар иде.

11:34.840 --> 11:40.320
Үзенең беренче карарларының берсендә Трамп чыннан да
Бөтендөнья сәламәтлек оешмасыннан чыгуын игълан итте.

11:40.320 --> 11:47.100
Һәм башкалар да шуны үрнәк итеп алды, Аргентина. Европа
да хәзер кайбер илләр бар, алар һичшиксез шулай эшли.

11:52.512 --> 11:58.896
... Дөрес, Словакия һәм Венгрия дә Бөтендөнья сәламәтлек
оешмасының пандемия килешүен катгый рәвештә кире кага.

11:58.896 --> 12:00.020
Шулай итеп өмет бар.

12:00.020 --> 12:05.293
Икенче яктан, монда табигый рәвештә бу көн тәртибен
алга этәрү өчен бар көчләрен куйган дәүләтләр картеле

12:05.293 --> 12:08.154
барлыкка килде – сез моны монда гомумичә тасвирлыйсыз.

12:08.154 --> 12:14.008
Трамп чынлап та Бөтендөнья сәламәтлек
оешмасының бөтен корылмасын җимерер дип өмет бармы?

12:14.008 --> 12:19.630
Яисә алар, мәсәлән, Кытай кебек авторитар режимнарга тагын да
ныграк бәйле булып, бәлки миллиардерлар

12:19.630 --> 12:25.617
фондларына да тагын да ныграк таянып, аннары шул ук
эшне тагын да кискенрәк формада башкарачаклармы?

12:25.617 --> 12:31.417
Ярар, мин әйтергә тиешмен, бу аңлатмага ачык
һәм ничек барыр икәнен ахыр чиктә фаразлау гына.

12:31.417 --> 12:39.086
Минем өчен, Трампның 20 гыйнварда
башкарма боерык чыгаруының уңай ягы шунда иде:

12:39.086 --> 12:45.420
АКШның Бөтендөнья сәламәтлек оешмасыннан чыгуы өчен
барлык шартлар һәм әзерлек эшләре башкарылырга тиеш.

12:45.420 --> 12:51.090
Һәм ул моны нигезләп әйтте: Дөнья сәламәтлек
саклау оешмасы (WHO) сәламәтлек саклау хезмәте

12:51.090 --> 12:54.980
күрсәтүче, сәламәтлек өлкәсендә хезмәт күрсәтүче оешма.

12:54.980 --> 12:58.470
Мандат аларның конституциясенең 1-нче маддәсендә билгеләнгән.

12:58.470 --> 13:04.250
Ул килешү шартларын бозды, бу килешүне
җитди бозу, шуңа күрә без килешүне өзәбез.

13:04.250 --> 13:06.793
Һәм безгә дә бу төп карашны кабул итәргә кирәк.

13:06.793 --> 13:14.974
Без бу халыкара оешмага шул ук тәнкыйди караш белән каршы
торырга һәм сәясәтчеләргә ачык итеп әйтергә тиешбез: алар

13:14.974 --> 13:19.147
үз-үзләрен аямыйча эшләүче сәламәтлек вәгазьчеләре түгел.

13:19.147 --> 13:28.944
Чынлыкта финанслау структурасы инде ачык күрсәтә – төп биттә дә
күренгәнчә – Бөтендөнья сәламәтлек оешмасы күп

13:28.944 --> 13:39.077
өлешчә үзенең үк мәнфәгатьләре белән финанслана һәм
контрольдә тотыла, шуңа күрә ул бик зур бизнес булып тора.

13:39.077 --> 13:45.946
Һәм монда безгә гади генә итеп аралашырга һәм сәяси
вәкилләребездән Дөнья сәламәтлек саклау оешмасының

13:45.946 --> 13:50.021
казанышларын, чын казанышларын тәнкыйди яктан тикшерергә кирәк.

13:50.021 --> 13:58.520
Әйе, аның максаты — сәламәтлекне саклау,
фармацевтика сәнәгатенең мәнфәгатьләрен раслау түгел.

14:06.168 --> 14:08.500
Дөрес, бу мине киләсе сорауыма китерә.

14:08.500 --> 14:14.130
Коронавирус пандемиясе вакытында хокук дәүләте элек
беркайчан да булмаганча ныграк какшатылды дип әйтергә була.

14:14.130 --> 14:20.638
Һәм төрле төп хокуклар айлар буе чикләнде һәм
туктатылды – әлбәттә, болар барысы да гомерне, шәхеснең

14:20.638 --> 14:24.840
иминлеген һәм сәламәтлеген саклау максаты белән аңлатылды.

14:24.840 --> 14:30.329
Чынлыкта шул вакытта нигез салынган һәм без бүген дә моны
җырлап сөйли ала торган, бүген дә безне газаплап торган

14:30.329 --> 14:33.440
әйбер — бу гадәттән тыш хәл, даими гадәттән тыш хәл принцибы.

14:33.440 --> 14:40.563
Шулай итеп, бүгенге сәясәт «башка альтернатива юк, башка юл
юк, бу гадәттән тыш хәл!» дигән кабатлау белән алып барыла.

14:40.563 --> 14:44.789
Һәм без моны пандемиядә генә
түгел, климат үзгәрешендә дә күрәбез.

14:44.789 --> 14:48.116
Без моны хәзерге Украина сугышында күрә алабыз.

14:48.116 --> 14:52.760
Һәм бу сорау туа: бу да бер планның өлеше
генәме, моның артында ниндидер ысул бармы?

14:52.760 --> 14:59.608
БМО дәрәҗәсендәге процессларны, киләчәк
пактына караганда, әлбәттә, аның үз ысулы бар.

14:59.608 --> 15:07.122
Биредә, иң киң мәгънәдә, БМОга барлык төр
гадәттән тыш хәлләрдә эш итү өчен махсус вәкаләтләр

15:07.122 --> 15:11.339
бирелергә тиеш дигән төп фикер формалаштырылды.

15:11.339 --> 15:20.283
Әгәр соңгы дүрт елны эмпирик кыйммәтләр буларак карасак, без бик
ачык күрә алабыз: хокук дәүләтенең төп принцибы – хокук дәүләте

15:20.283 --> 15:26.222
һәм демократия – читкә этелгән һәм аның
урынына гадәттән тыш хәлләр хакимлыгы килгән;

15:26.222 --> 15:29.810
башка сүз белән әйткәндә: кирәклек канунны белми.

15:29.810 --> 15:35.203
Рәсми игълан ителгән бу максатка
хезмәт итә торган һәрнәрсә рөхсәт ителә.

15:35.203 --> 15:37.170
Мин моны монда график рәвештә күрсәттем.

15:37.170 --> 15:45.679
Сул якта сез хакимият бүленүе булган дәүләтнең өч тармагы
белән ничек эшләргә тиешлегенең төп идеясен күрә аласыз:

15:45.679 --> 15:50.950
Хөкүмәт белән, закон чыгару хакимияте һәм судлар белән.

15:50.950 --> 15:57.821
Алар бер-берсеннән бәйсез, бер-берсен
тигезлиләр, бәйсез мәгълүматка нигезләнеп

15:57.821 --> 16:02.149
бер-берсен контрольдә тоталар һәм күзәтәләр.

16:02.149 --> 16:06.536
Һәм хәзер, коронавирус пандемиясе вакытында,
Бөтендөнья сәламәтлек оешмасы түбәндәге дәгъва белән чыкты:

16:06.536 --> 16:12.995
Дөнья сәламәтлек оешмасы күрсәтмәләренә туры
килгән генә мәгълүмат хөкүмәт, парламентарийлар һәм

16:12.995 --> 16:16.444
судлар кабул иткән карарларның нигезе була ала.

16:16.444 --> 16:18.520
Һәм мин моны монда һичбер шик калдырмыйча әйтергә тиешмен.

16:18.520 --> 16:25.605
Мин законсыз гамәлләргә каршы яки табибларны яклау
максатыннан якынча 35–40 тулы суд процессын алып бардым.

16:25.605 --> 16:30.882
Һәм мин судлардан даими рәвештә ишеткәннәрем:
Юк, сезнең фактлар турында белдерүләрегез

16:30.882 --> 16:34.894
Бөтендөнья сәламәтлек оешмасы күрсәтмәләренә каршы килә.

16:34.894 --> 16:41.132
Пандемия вакытында хәлиткеч фактор — Бөтендөнья
сәламәтлек саклау оешмасы экспертлары һәм алар тарафыннан

16:41.132 --> 16:44.642
расланган хөкүмәт экспертлары тәкъдим иткән чаралар.

16:44.642 --> 16:46.655
Безгә моны тикшерергә рөхсәт ителми.

16:46.655 --> 16:53.069
Һәм бу хакимиятләрне аеру принцибын гамәлдән чыгару
һәм, ниһаять, төп хокукларны яклауны тулысынча туктату!

16:53.069 --> 16:59.921
Димәк, ахыр чиктә, әгәр судлар хәтта без, адвокатлар,
аларга тәкъдим иткән дәлилләргә нигезләнгән

16:59.921 --> 17:03.976
фактларны да исәпкә алмаса, алар төп хокукларны яклап булмый.

17:03.976 --> 17:08.826
Аннары бу, ахыр чиктә, барлык бу дәүләт
вәкаләтләре, әйтерсең лә, Бөтендөнья сәламәтлек

17:08.826 --> 17:12.070
оешмасының мәгълүмат җепләренә эленеп тора дигән сүз.

17:12.070 --> 17:15.950
Менә шундый гадәттән тыш законнар кабул иткәндә бу шуны аңлата.

17:15.950 --> 17:23.432
Сәламәтлек саклау системасын монополизацияләү
максатыннан демократик контроль механизмнары гади генә бетерелә.

17:23.432 --> 17:28.107
Шулай итеп, бары тик бик аз гына продуктлар
гына расланган, һәм аларны кулланырга кирәк.

17:28.107 --> 17:32.787
Һәм бу ачык итеп сәламәтлекне саклау
урынына икътисади максатларга юнәлтелгән.

17:32.787 --> 17:36.182
Һәм бу, әлбәттә, суверенитет принцибының бозылуы, чөнки ахыр
чиктә, ничек кенә коронавирус пандемиясе вакытында

17:36.182 --> 17:39.820
гражданнар тавыш бирү хокукыннан мәхрүм ителгән булса, хәзер
бөтен дәүләтләрне БМО тавыш бирү хокукыннан мәхрүм итә.

17:39.820 --> 17:43.595
Дөрес, әлбәттә. Мин шуны әйтергә теләгән идем, әмма оныттым.

17:43.595 --> 17:51.609
Бу бары тик җаваплы гражданнар өчен генә проблема түгел; бөтен
дәүләт опека астына алына, ягъни эшкә сәләтсез дип игълан ителә.

17:51.609 --> 17:56.462
Алардан мәгълүмат урланганда, ул
үз суверенитетыннан мәхрүм ителә.

17:56.462 --> 18:04.014
Әгәр дә аларга үзләренең данлыклы галимнәрен хөкүмәтнең
экспертлар шурасында хезмәт итү өчен чакырырга рөхсәт итмәсәләр.

18:04.014 --> 18:12.253
Әгәр профессор Һадич әйтер сүзе булмаса яки абруе
төшерелсә, дәүләт үз гамәл нигезеннән мәхрүм була.

18:12.253 --> 18:18.153
Һәм бу, әлбәттә, дәүләтнең үз ватандашларын саклау
бурычын истә тотып, гамәл кылу сәләтенә иң зур куркыныч тудыра.

18:18.153 --> 18:23.608
Ул гражданнарның сәламәтлеген сакларга тиеш,
һәм моны ул бары тик бәйсез, фәнни яктан

18:23.608 --> 18:26.881
расланган фактларга нигезләнеп кенә эшли ала.

18:26.881 --> 18:35.100
Шуңа күрә Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасының бу кагыйдәләр
җыелмасы Адан Ягача агулы һәм аны тулысынча кире кагу зарур.

18:40.920 --> 18:47.160
Бу беренче турдагы өлешегез өчен матур йомгаклау сүзе булды.

18:49.703 --> 19:01.480
Әйе, хәзер без Крузе әфәндегә мөрәҗәгать итеп,
аның фикерләрен зур кызыксыну белән тыңларга телибез.

19:01.480 --> 19:03.341
Әйе, эчкә керәбез.

19:03.341 --> 19:06.720
Минемчә, без алдан сөйләшкәннәрнең күбесе әле дә актуаль.

19:06.720 --> 19:08.981
Төп тема, әлбәттә, өлгерү.

19:08.981 --> 19:18.803
Киләсе елларда без ничек гражданлык ирекләребезне яклап,
акрынлап кими барган хокукларыбызны кире кайтара алабыз?

19:18.803 --> 19:28.873
Әйе, төгәл җавап бирүемнән алда, монда 500 дән артык кеше булуы
белән аңлатыла торган зур оптимизмыма ирешүемне белдерәсем килә.

19:28.873 --> 19:30.994
Һәм мин моны бераз аңлатып үтәргә телим.

19:30.994 --> 19:36.540
Мин сезнең арадан кемнәр Австриядән икәнен
беләсем килә. Зинһар, бер мизгелгә торып торасызмы?

19:36.540 --> 19:39.820
Австриядән һәркем, зинһар.

19:39.820 --> 19:44.110
Әйе, бу шактый кызыклы.

19:44.110 --> 19:50.928
Минем карашымны уртаклашмаучылар өчен, мин якынча 90
процентны күрә алам дип уйлыйм. Басып торуыгыз өчен рәхмәт.

19:50.928 --> 19:53.075
Ләкин хәзер, әлбәттә, киләсе сорау.

19:53.075 --> 19:56.841
Кем Лихтенштейндән килде?

19:56.841 --> 20:03.507
Мин Лихтенштейндән монда килгән һәркемне сәламлим. Зур рәхмәт.

20:05.434 --> 20:06.600
Рәхмәт.

20:06.600 --> 20:11.380
Аннары сорасаммы, Германиядән озын юл үтеп кем килде?

20:11.380 --> 20:23.568
Зинһар, кыска гына вакытка басыгыз. Бик әйбәт, бу Германиядән
якынча 50 кеше, ә элек Лихтенштейндән якынча 30 кеше иде.

20:23.568 --> 20:28.840
Һәм хәзер Швейцариядән. Швейцариядән монда
килгәннәрне бер мизгелгә торырга сорый аламмы?

20:28.840 --> 20:36.923
Бик әйбәт, әйе, дөрес, рәхмәт.

20:36.923 --> 20:39.680
Һәм бу минем җавабымның беренче өлеше!

20:39.680 --> 20:44.897
Без барыбыз да үзебезгә бирә ала торган бер
җавап шул: без ялгыз түгелбез һәм бергәләп эшлибез.

20:44.897 --> 20:51.580
Бу зал Австриядән, Лихтенштейндән,
Швейцариядән һәм Германиядән килгән кешеләр белән тулы.

20:51.580 --> 20:56.160
Син – чишелеш, без барыбыз да чишелеш, бик әйбәт!

21:01.416 --> 21:04.037
өлгерү темасына бәйләп

21:04.037 --> 21:12.786
Мин аңлаттым: җаваплы кеше — үз гамәлләре нәтиҗәләрен
генә түгел, гамәл кысмавы нәтиҗәләрен дә аңлый алучы кеше.

21:12.786 --> 21:21.944
Ул белә: әгәр ул берни дә эшләмәсә, киләчәктә
аның хокуклары үткәндәгечә тартып алыначак.

21:21.944 --> 21:28.862
Без күрдек, кешенең кадере ташка уеп куелган
түгел, хәтта ул Германия Төп Законның 1-нче

21:28.862 --> 21:32.831
маддәсендә мәңгегә кертелгән дип саналса да.

21:32.831 --> 21:39.575
Бу безнең хокукларыбызны актив рәвештә яклауны
дәвам итәргә һәм тын калмаска тиешбез дигәнне аңлата.

21:39.575 --> 21:48.282
Бу безгә соңгы дүрт елда нәрсә эшләнүен
кристаллдай ачык аңлауны үз эченә ала.

21:48.282 --> 21:55.502
Без системалы рәвештә алданганбыз, координацияләнгәнбез
һәм өзлексез алданып килгәнбез икәнен аңларга тиешбез.

21:55.502 --> 22:04.500
Һәм без шуны да билгеләп үтәргә тиешбез: хәтта бүген дә
дәүләттәге иң югары хакимият органнары бу ялган

22:04.500 --> 22:14.578
челтәренә ябышып кала һәм дөрес эшләгән һәм дөрес сүз
әйткән табибларны эзәрлекләүне һәм санкцияләүне дәвам итә.

22:14.578 --> 22:20.341
Һәм без барыбыз да моңа каршы бердәм басып,
тавышларыбыз белән бу табибларга, бу батыр

22:20.341 --> 22:25.460
кешеләргә актив рәвештә ярдәм итәргә тиешбез! Рәхмәт.

22:31.650 --> 22:37.017
Мин чын гадәттән тыш хәлне ачыкладым.

22:37.017 --> 22:45.922
Яшьләр психиатриясендә эшләүче хөрмәтле
хезмәттәшебез доктор Шэрон гадәттән тыш хәл турында әйтте.

22:45.922 --> 22:49.908
Һәм мин үз адвокатлык фирмамда гадәттән тыш хәлне ачыкладым.

22:49.908 --> 22:54.340
Кешеләр минем почта тартмамны тутырдылар,
һәм мин хатларга җавап та бирә алмадым.

22:54.340 --> 23:02.674
Анда гадәттән тыш хәл игълан ителгән иде, чөнки дәүләт бөтен
халыкны алдаган һәм аларны төп хокукларыннан мәхрүм иткән.

23:02.674 --> 23:07.314
Без монда тавышларыбызны күтәрергә тиешбез.
Ниндәй генә шарт булмасын, без беркайчан

23:07.314 --> 23:09.573
да бирешмәскә тиешбез. Бу – башлангыч нокта.

23:09.573 --> 23:13.012
Мин шулай ук моны ничек башкарачагыбызны күрсәтергә телим.

23:13.012 --> 23:15.459
Мең төрле юл бар.

23:15.459 --> 23:20.912
Аларның үз юлы бар. Аларның үз тирә-юнь мохите
бар. Аларның үз көчле яклары һәм күнекмәләре бар.

23:20.912 --> 23:26.146
Һәм бары тик бер генә петиция бар дип
уйлама. Мин берничә петицияне хәзер әйтеп үтәрмен.

23:26.146 --> 23:30.099
Әйе, сез – чишелеш. Бу мин әйтергә теләгән иң беренче нәрсә.

23:30.099 --> 23:32.608
Ярар, хәзер мин төгәлрәк әйтә алам.

23:32.608 --> 23:34.840
Сездән, бәлки, кыскача сорау?

23:34.840 --> 23:36.580
Бу бик кызыклы.

23:36.580 --> 23:43.060
Икенче тур лекция рәвешендә үткәрелергә ниятләнә,
чөнки чишелешләр дә җентекле аңлатма таләп итә.

23:43.060 --> 23:50.417
Иң күбе белән, бәлки, төп хокуклар белән
бәйле бер сорау, чөнки син моны әйттең.

23:50.417 --> 23:58.240
Күп кеше хәзер гаҗәеп дәрәҗәдә бирешү хисен кичерде, сез әйткән
һөнәрләрдә генә түгел, гомуми халык арасында да, дип уйлыйм.

23:58.240 --> 24:04.320
Һәм күпләр ничектер аңлап бетерә алмадылар: аларга бер
нәрсә әйтелде, ә алар бөтенләй башка нәрсәне тоемладылар.

24:04.320 --> 24:13.204
Мин ышанам, бу сәяси битарафлыкны шактый арттырды.

24:13.204 --> 24:21.070
Бу хәлне чишү максатыннан өлгерлекне кире кайтаруга күбрәк
кагыламы, әллә сәясәткә ышанычны торгызуга күбрәк кагыламы?

24:21.070 --> 24:25.252
Яисә, бәлки, бөтенләй башка юл сайлап, болай
дию мәсьәләсе: без монда сәясәткә инде

24:25.252 --> 24:28.215
ышанмыйбыз, аның әйткәннәренә бернигә дә ышанмыйбыз.

24:28.215 --> 24:31.880
Без, әйтергә кирәк, челтәрләшү аша үз юлыбызны
сайлыйбыз. Төп катлам эше, ул нәрсә аңлата икән.

24:31.880 --> 24:33.455
Мин революцияләр турында яки шундый нәрсәләр турында сөйләшмим.

24:33.455 --> 24:38.260
Мин монда челтәрләшүне бары тик актив
гражданлык каршылыгы мәгънәсендә генә күздә тотам.

24:38.260 --> 24:39.560
Янәсе нинди?

24:39.560 --> 24:45.610
Әйе, хәзерге сәясәт безнең сайлауларыбызның,
шулай ук ватандашларыбызның сайлауларының чагылышы.

24:45.610 --> 24:47.840
Шулай итеп, без кешеләр белән башларга тиешбез.

24:47.840 --> 24:51.499
Без – халык. Бу безнең ватандашларыбызны ышандыру дигән сүз.

24:51.499 --> 24:58.385
Сәясәттә ышанычны торгызу безнең бурыч
түгел, ә без ышанган сәясәтчеләрне сайлау.

24:58.385 --> 25:02.171
Һәм алар безнең ышанычка лаек булуларын исбатларга тиеш.

25:02.171 --> 25:04.985
Бу – башлангыч нокта.

25:04.985 --> 25:10.181
Аннары, нигездә, без моны аңларга тиешбез:

25:10.181 --> 25:16.328
Икенче бөтендөнья сугышыннан бирле без төп
хокукларыбызның безгә бирелүенә күнеккән идек.

25:16.328 --> 25:22.490
Безгә муллык нигезләрен салу өчен күп көч куярга туры килде.

25:22.490 --> 25:27.757
Безгә бары тик әзерлекне тәмамлап, эшне
оста һәм тырышып башкарырга гына кирәк иде.

25:27.757 --> 25:31.473
Ләкин безгә урамнарга чыгарга кирәклеге
беркайчан да бәхәсләшү темасы булмады.

25:31.473 --> 25:38.747
Безнең башыбызга, ким дигәндә минем башыма, мондый
чыгышлар ясап митингларга йөрергә беркайчан да килмәс иде.

25:38.747 --> 25:45.207
Һәм кызганычка каршы, без төп хокукларыбыз кире
кайтарылганчы аларны кайгыртып торырга мәҗбүр булачакбыз.

25:45.207 --> 25:47.327
Бу безгә парадигманы үзгәртергә кирәк дигәнне аңлата.

25:47.327 --> 25:55.969
Без төп хокукларыбызны сәясәтчеләрдән таләп итеп кире
кайтарырга тиешбез. Һәм без моны аскыдан башлап эшләячәкбез.

25:55.969 --> 25:59.168
Һәм хәзер мин бик төгәл булам.

25:59.168 --> 26:05.260
Дөнья сәламәтлек оешмасы һәм сәламәтлек кагыйдәләренә
кертелгән үзгәрешләр белән бәйле билгеле бер дата бар.

26:05.260 --> 26:08.166
Мин моны алданрак әйткән идем, 19 июль.

26:08.166 --> 26:15.193
Әгәр шул вакытка кадәр безнең хөкүмәтләр бу үзгәрешләргә каршы
чыкмасалар – ягъни Женевадагы Дөнья сәламәтлек

26:15.193 --> 26:22.490
оешмасына каршылык белдерү турында белдерү тапшырмасалар
– бу үзгәрешләр юридик яктан мәҗбүри көчкә керәчәк.

26:22.490 --> 26:28.197
Аннары яңадан бәяләү тәмамланыр. Аннары Дөнья
сәламәтлек оешмасы моны сигнал итеп кабул итәчәк:

26:28.197 --> 26:34.400
Әйе, алар үткән белән килешәләр. Хәзер
безгә винтны бераз ныграк кысарга кирәк.

26:34.400 --> 26:37.874
Шушы хәбәр Дөнья сәламәтлек оешмасына барып җитә.

26:37.874 --> 26:45.782
Бу, беренче чиратта, безнең мөмкин булган иң мөһим гамәл –
энергиябезне җирле, муниципаль, төбәк һәм

26:45.782 --> 26:53.042
илкүләм дәрәҗәдәге сәясәтчеләргә безгә монда
позиция тотарга кирәклеген аңлатуга юнәлтү.

26:53.042 --> 27:04.780
Төрле петицияләр бар: Австриянең Ворарльберг штатында моны
Австрия өчен башкара торган бер ханым кичә бер петиция тапшырды.

27:04.780 --> 27:08.971
Швейцариядә бездә «Ирекле Швейцария өчен гамәл альянсы» бар.

27:08.971 --> 27:13.440
Мин шулай ук бу гамәлләр альянсын
лекцияләр һәм өлеш кертү аша хуплыйм.

27:13.440 --> 27:17.127
Без ике ай элек петиция башлап җибәрдек.

27:17.127 --> 27:26.462
Бу петициянең максаты – парламентарийларга июньдә җәйге
сессиягә җыелганда (һәм үзгәрешләр Швейцариядә

27:26.462 --> 27:32.760
каралачак) алар моңа кадәр беркайчан да күрмәгән сигнал җибәрү.

27:32.760 --> 27:41.200
Ягъни, 100 000 имза; кешеләр болай диләр: «Бу сәламәтлек
кагыйдәләрен кире кагыгыз! Башта хакыйкать ачыклансын!»

27:41.200 --> 27:45.134
Бу бер мөмкин адым, бер мөмкин гамәл юлы.

27:45.134 --> 27:49.794
Үзеңне ишеттерү өчен тырышырга кирәк.
Беркайчан да моның мәгънәсез дип уйлама.

27:49.794 --> 27:52.120
Мин белмим, Шэрон да шулай диде.

27:52.120 --> 28:00.820
2020, 2021, 2022 елларда беркем дә урамнарга
чыкмаса, нәрсә булыр иде — без моны белмибез.

28:00.820 --> 28:03.300
Беркем дә сиңа моның мәгънәсез дип әйтергә юл куйма!

28:03.300 --> 28:07.572
Аларның йөз меңләгәннәре Вена урамнарында иде.

28:07.572 --> 28:12.939
Һәм нәкъ менә шушы логика белән без
үзебезне ишеттерергә һәм аңлатырга тиешбез.

28:12.939 --> 28:17.601
Бездә булган барлык вариантлар, ахыр чиктә исәпкә алыначак.

28:17.601 --> 28:21.414
Хатлар языгыз, петицияләргә имзалагыз.

28:21.414 --> 28:26.034
Әйткәндәй, «Ирекле Швейцария өчен гамәл
альянсы»на чит илләрдән дә имза куярга мөмкин.

28:26.034 --> 28:29.292
Һәм тирә-яктагылар белән мәгълүмат уртаклашыгыз.

28:29.292 --> 28:37.288
Мин табиблардан еш-еш ишетәм: сәламәтлек проблемалары
белән интегүче кешеләр бу проблемаларның кайдан

28:37.288 --> 28:42.453
килеп чыгуын һәм кемнәр ярдәм итә алуын аңларга бик ачык.

28:42.453 --> 28:46.593
Әйдәгез, бу ярдәмне без күрсәтик.

28:46.593 --> 28:55.060
Шулай итеп, без кешеләрне
үзебезнең якка күчерүне дәвам итәчәкбез.

28:55.060 --> 29:00.320
Мин сезнең күңел ачуыгызны бозасы
һәм бәйрәмне бозучы булырга теләмим.

29:00.320 --> 29:04.164
Мәсәлә шунда ки, без монда бу мәсьәләләр турында
сөйләшкәндә, син хәзер әйткәннәреңә мондагы һәркем

29:04.164 --> 29:06.400
күз йоммыйча килешәчәк. Һәм болар барысы да аңлашыла.

29:06.400 --> 29:09.200
Һәм без монда билгеле бер җәмгыятьтә.

29:09.200 --> 29:12.373
Әлбәттә, син мондый әйбер
әйткәндә, ул шарлар бассейны кебек була.

29:12.373 --> 29:13.440
Мин әйтәм, анда бернинди каршылык та тапмаячаксың.

29:13.440 --> 29:16.333
Бу бөтенләй дә ярый. Ул шулай ук нигезле.

29:16.333 --> 29:18.680
Бердәнбер зур проблема — стигма, читләштерү.

29:18.680 --> 29:23.703
Биредә утырган һәркем мондый чараларда инде бу
тәҗрибәне кичергән. Яки, минемчә, күпчелеге.

29:23.703 --> 29:28.892
Һәм ниһаять, без дә, чөнки Коронадан биш ел узса да, кызганычка
каршы, без барыбыз да һаман да күбрәк-азрак үзара аралашабыз.

29:28.892 --> 29:33.840
Шулай итеп, анда тыныч күпчелек бар, ул, кызганычка каршы,
әле дә сайлауларны хәл итә. Һәм сез аларга барып җитә алмыйсыз.

29:33.840 --> 29:35.680
Шарнир — җәмәгать матбугаты.

29:35.680 --> 29:41.582
Шарнир — ул җәмәгать мәйданында, төрле өлкәләрдә, мәдәният
секторында һәм башка урыннарда булган тынлык спирале,

29:41.582 --> 29:47.726
анда без монда әйткән һәм эшләгән һәрнәрсә әле дә
конспирация почмагына һәм конспирологлар почмагына этәрелә.

29:47.726 --> 29:53.479
Һәм син әйткән һәр нәрсәдәге иң зур сынау шунда: без
бу диварны ничек җимереп тышкы дөньяга чыга алабыз?

29:53.479 --> 30:00.285
Чөнки, без моны еш ишетәсе килмәсә дә, аяныч чынбарлык
шунда ки, безне бер төр сектантлар кебек читкә этәрәләр.

30:00.285 --> 30:04.460
Ләкин, әлбәттә, без чынлыкта объектив
фактлар, кире кагылмас фактлар белән эшлибез.

30:04.460 --> 30:09.240
Башка яктан аермалы рәвештә: алар ялган
сөйлиләр, алдыйлар, ялган мәгълүмат кулланалар.

30:09.240 --> 30:13.061
Бездә чын мәгълүмат бар. Ялган мәгълүмат икенче якта.

30:13.061 --> 30:17.921
Ләкин җәмәгатьчелек фикерендә безне әле
дә «акылдан язганнар» кебек сурәтлиләр.

30:17.921 --> 30:20.318
Бу хәлдән ничек котылырга?

30:20.318 --> 30:27.986
Чөнки мин бик зур проблема күрәм – бигрәк тә киләчәккә
карата – хәзерге вакытта бу ялган мәгълүматны һәм цензураны

30:27.986 --> 30:32.089
алга этәрү өчен тагын да күбрәк эшләр башкарылуы мөмкин.

30:32.089 --> 30:36.076
Ачкыч сүз: Европа Берлеге, Цифрлы хезмәтләр
турындагы акт. Эрвин моны башта телгә алды.

30:36.076 --> 30:42.980
Хәзер дөрес итеп төзелгән бу мәгълүматны әлегә бу
проблеманы белмәгән кешеләргә ничек җиткереп була?

30:42.980 --> 30:45.700
Безнең күбегебездән тыш

30:52.443 --> 30:59.447
Мин һәркем өчен сөйли алмыйм. Ләкин соңгы
өч-дүрт елда мин һәрвакыт бер принципка таянырга

30:59.447 --> 31:04.227
тырыштым. Ягъни, каршы якның стенасы иң зәгыйфь кайда?

31:04.227 --> 31:10.024
Һәм шунда мин бар көчемне салдым. Мин
бар көчемне салдым. Һәм туктамадым.

31:10.024 --> 31:16.757
Шуңа күрә Swissmedicка каршы җинаять эше генә
түгел, ә тулысынча яңадан бастыру 2.0 да булды.

31:16.757 --> 31:21.551
Мин бөтен командага әйттем: без моңа тагын да күбрәк көч
салачакбыз, аны тагын да яхшырак, тагын да үткенрәк итәчәкбез.

31:21.551 --> 31:24.873
Һәм без Швейцариядә моңа кадәр беркайчан да
күрелмәгән матбугат конференциясе уздырабыз.

31:24.873 --> 31:32.980
Әйткәндәй, профессор Мартин Хадич тә монда иде һәм
ярдәм итте, шулай ук профессор Андреас Зённиксен дә.

31:36.281 --> 31:45.014
Һәм бу бөтен ялган челтәрендәге иң зәгыйфь нокта, аны теләсә
кайсы балалар бакчасы тәрбиячесенә, теләсә кайсы мөхәрриргә яки

31:45.014 --> 31:51.212
теләсә кайсы депутатга бер минут эчендә кире
кагылмаслык итеп аңлатып була – минемчә, бу

31:51.212 --> 31:55.084
барлык үзгәртелгән мРНК контекстында түбәндәгечә:

31:55.084 --> 32:02.571
Бу матдәләр кертелгән вакытта аларның урта һәм озак вакытлы
тәэсирләрен, бигрәк тә зарарлы ян

32:02.571 --> 32:10.016
тәэсирләрен ачыклау өчен бернинди тикшеренүләр дә
булмавы бәхәссез һәм инкарь ителмәслек факт.

32:10.016 --> 32:14.920
Төшенчә буенча бу матдәнең
билгесез рәвештә кертелгән булуын аңлата.

32:14.920 --> 32:20.904
3-нче фаза тикшеренүе әле
тәмамланмаган. Ул чын вакыт режимында үткәрелде.

32:20.904 --> 32:26.509
Бу бөтен гомуми халыкны тәҗрибәгә дучар итүне аңлата.

32:26.509 --> 32:28.709
Сөйләшүдә менә шушы ноктага җитәргә кирәк:

32:28.709 --> 32:35.816
Сез минем белән килешәсезме – хезмәттәшләрегездән сорагыз – яки
сездә дәлилләр бармы, 2020 елның декабрендә

32:35.816 --> 32:41.960
өч елдан, дүрт елдан, биш елдан соң тәэсир
турында тикшеренү тәкъдимнәре ясалганы турында?

32:41.960 --> 32:44.190
Аннары, зинһар, безгә бу дәлилне күрсәтегез.

32:44.190 --> 32:45.257
– Юк.

32:45.257 --> 32:50.997
Һәм хәзер аның хокукый өлеше килә, мин аны элек кенә
генә тидереп узган идем, ләкин ул турыда әйткән идем.

32:50.997 --> 32:54.428
Бу мәҗбүри халыкара хокук һәм мәҗбүри конституцион хокук.

32:54.428 --> 33:05.476
Кыскача әйткәндә, кешеләрнең тулы хәбәрдарлыгы һәм ризалыгы
булмаса, алар өстендә тәҗрибәләр үткәрүгә катгый тыю салына.

33:05.476 --> 33:10.157
Кешеләргә бирелергә тиеш булган төп
мәгълүматның иң аз күләме болай булыр иде: «Гафу

33:10.157 --> 33:12.820
итегез, нәтиҗә нинди булачагын без белмибез.»

33:12.820 --> 33:17.440
Бу тәҗрибә. Без аның яхшы булачагына
өметләнәбез; без аның яхшы булачагына ышанабыз.

33:17.440 --> 33:19.537
Ләкин без бернинди дә вәгъдә бирә алмыйбыз.

33:19.537 --> 33:21.730
Иң кимендә бирелергә тиеш иде!

33:21.730 --> 33:27.693
Һәм бүгенге көнгә кадәр бу төп мәгълүмат басым астында
тотыла, калган бөтен мәгълүматны әйтеп тә торырга кирәкми.

33:27.693 --> 33:30.199
Һәм бу минем өчен иң зәгыйфь нокта!

33:30.199 --> 33:36.453
Иң зәгыйфь ягым — әгәр дә сезгә фикер алышу панелендә
катнашырга, телевидениедә чыгыш ясарга яки башка кешеләр белән

33:36.453 --> 33:40.024
сөйләшергә мөмкинлек туса, сездән шуны исәпкә алуыгызны үтенәм.

33:40.024 --> 33:46.769
Син бердәнбер кеше һәм зур нерв
киеренкелеген тоясың, аннары фактлар ягыннан да, хокук

33:46.769 --> 33:51.138
ягыннан да кире кагылмаслык булып күренәсең.

33:51.138 --> 33:54.740
Бу минем тәкъдимем, сиңа уйланырга тәкъдим иткән аргумент.

33:54.740 --> 34:05.184
Чөнки шул вакытта бөтен дөнья һәркемгә каршы нинди зур җинаять
кылынганын аңлар иде. Мәгълүматлы ризалыксыз матдәләрне алганнар

34:05.184 --> 34:10.496
да, аларны алмаган өчен дискриминациягә дучар ителгәннәр дә.

34:10.496 --> 34:16.563
Үз ноктаңны тап: «Менә минем ноктам — монда
каршы як стенасы иң зәгыйфь, безнең карталар иң

34:16.563 --> 34:20.336
көчле», — дип әйтә торган урыныңны тап. Һәм дәвам ит!

34:20.336 --> 34:24.149
Мин әйтер идем, болар барысы да күренми торган диварлар.

34:24.149 --> 34:32.659
Алар аша үт. Алар аша үт һәм алга бар,
бөтенләй битараф, тыныч, гади һәм көлкеле.

34:32.659 --> 34:37.296
Бу да яхшы йомгаклау сүзе. Зур рәхмәт.

34:50.488 --> 34:57.400
Хөрмәтле тамашачылар, Дорнбирнда булган бу вакыйга турында
алдагы репортажларны инде HOCH2.TV сайтында карый аласыз.

34:57.400 --> 34:59.920
Сез бу программа астында сылтамаларны таба аласыз.

34:59.920 --> 35:03.780
Без бу мөмкинлектән файдаланып, HOCH2.TV-га
аларның искиткеч хезмәттәшлеге өчен рәхмәт белдерәбез.
