1
00:00:00,000 --> 00:00:06,839
Ulwazi jikelele malunga nemimiselo esemthethweni kunye
nemithetho ye-AZK lunokufunyanwa ekupheleni kwentetho.

2
00:00:06,839 --> 00:00:17,719
Emva kwentetho exabisekileyo kaGqr. Broudy waseJapan,
ngoku samkela isithethi esihloniphekileyo esivela e-Austria.

3
00:00:17,719 --> 00:00:25,360
Unesidanga sobugqirha kwezomthetho kwaye ujongana nengxaki
esembindini yokuba kuqhutywe njani okanye kuqhubekwe

4
00:00:25,360 --> 00:00:33,439
njani kumatyala wemigaqo yomthetho engalunganga,
oko kukuthi, engekho mthethweni, kunye neziphumo zayo.

5
00:00:33,439 --> 00:00:41,622
Kodwa uyazi, kubantu abaqhelekileyo abanjengam okanye thina,
akunakubakho nto enjengemigaqo yomthetho engabunazibophelelo.

6
00:00:41,622 --> 00:00:46,000
Kuthi, oko kungathi nguTata weKrisimesi ombi.

7
00:00:46,000 --> 00:00:54,479
Yiyo loo nto singasoze sicinge nokucinga ukuba ukungabikho
kobulungisa okunjalo kungaphula isidima sethu nobuntu bethu.

8
00:00:54,479 --> 00:00:57,520
Kodwa yile kanye ingqikelelo ixhaphakileyo engeyiyo!

9
00:00:57,520 --> 00:01:05,113
Kwaye uGqr. jur. Michael Brunner ngoku uza kuphikisa le ngcinga
iphosakeleyo neyingozi ngeethiyisi zakhe ezintandathu, aze

10
00:01:05,113 --> 00:01:09,519
abonise iindlela zokuphuma kule ngxaki ingaqatshelwanga kangako.

11
00:01:09,519 --> 00:01:15,713
Kodwa phambi kokuba simkwelibeke apha ebaleni,
nantsi isishwankathelo esifutshane somsebenzi wakhe.

12
00:01:21,640 --> 00:01:27,864
UGqr Michael Brunner wafumana isidanga sakhe
sobugqirha ngo-1990 emva kokufunda umthetho waza

13
00:01:27,864 --> 00:01:31,578
wasebenza njengommeli e-Austria iminyaka engama-31.

14
00:01:31,578 --> 00:01:37,131
Ukusukela ngoMatshi 2020, ebe ngumgxeki okhutheleyo wamanyathelo
e-coronavirus, efaka izikhalazo kwiNkundla

15
00:01:37,131 --> 00:01:43,200
yoMgaqo-siseko ngamanyathelo e-coronavirus, ethetha
kwiindibano zokubhengeza, epapasha iividiyo, njalo njalo.

16
00:01:43,200 --> 00:01:46,640
Kwaye ngoku isishwankathelo somsebenzi wakhe wezopolitiko:

17
00:01:46,640 --> 00:01:48,400
Okthobha 2020:

18
00:01:48,400 --> 00:01:53,546
Ukusekwa kwe "Magqwetha aMalungelo
aSiseko – Magqwetha oKukhanyiselwa" eVienna

19
00:01:53,546 --> 00:01:55,844
Februwari 2021:

20
00:01:55,844 --> 00:02:00,959
Isiseko seqela lezopolitiko "MFG –
Abantu, Inkululeko, Amasimelo AseMsingi"

21
00:02:00,959 --> 00:02:07,130
Ukususela ekwindla lowama-2021: Iqela lakhe
lingena kwipalamente yelizwe yase-Upper Austria;

22
00:02:07,130 --> 00:02:12,273
Impumelelo kunyulo lwamabhunga asekuhlaleni
e-Upper Austria, e-Lower Austria naseTyrol

23
00:02:12,273 --> 00:02:14,290
Ekwindla ka-2022:

24
00:02:14,290 --> 00:02:17,681
Umgqatswa we-MFG kunyulo lukamongameli wombuso ngokwindla.

25
00:02:17,681 --> 00:02:22,080
Wazibeka njengomchasi wabaphathi bezopolitiko.

26
00:02:22,080 --> 00:02:24,400
Julayi 2023:

27
00:02:24,400 --> 00:02:33,960
Ilungu elingumsunguli le-International Attorneys of Law, umbutho
wamazwe ngamazwe ojongene nomthetho kwihlabathi jikelele.

28
00:02:33,960 --> 00:02:36,016
Novemba 2023:

29
00:02:36,016 --> 00:02:38,960
Ukuhlawulwa umhlalaphantsi njengommeli osebenzayo.

30
00:02:38,960 --> 00:02:47,599
Ukususela ngoDisemba 2023, imisebenzi eyahlukeneyo yokufundisa
kunye nomsebenzi wezomthetho oqhubekayo njengomcebisi, njl.

31
00:02:47,599 --> 00:02:53,071
UGqr Brunner uthetha namhlanje malunga ne-
"Intlonipho yomntu ngumlinganiselo wobulungisa

32
00:02:53,071 --> 00:02:57,030
– yonke enye into bubungabikho bobulungisa."

33
00:02:57,030 --> 00:03:04,801
Ndingathanda ukunibulisa ngokufudumeleyo nonke kwaye ndivakalise
umbulelo wam onyulu ngethuba lokuba negalelo kwingxoxo

34
00:03:04,801 --> 00:03:13,599
yanamhlanje ngalo mbandela ubalulekileyo, owaziwa njengokuhlelwa
ngokwasemthethweni kwemithetho engalunganga neziphumo zayo.

35
00:03:13,599 --> 00:03:17,520
Isidima somntu ngumlinganiselo wobulungisa.

36
00:03:17,520 --> 00:03:25,240
Isidima somntu kufuneka sibe ngumlinganiselo
wobulungisa, kungenjalo bubungabobulungisa.

37
00:03:25,240 --> 00:03:29,960
Umthetho nobulungisa azizigama ezithetha into enye.

38
00:03:29,960 --> 00:03:33,159
Umthetho akusoloko ulingana nobulungisa.

39
00:03:33,159 --> 00:03:36,719
Ubulungisa akunyanzelekanga ukuba ibe ngumthetho.

40
00:03:36,719 --> 00:03:41,319
Umthetho ngaphandle kobulungisa bubungabikho bobulungisa.

41
00:03:41,319 --> 00:03:46,120
Ubulungisa busoloko bulungisa.

42
00:03:46,120 --> 00:03:49,759
Yintoni ubulungisa ngokomthetho?

43
00:03:49,759 --> 00:03:54,080
Ubulungisa ngumlinganiso wolwazi.

44
00:03:54,080 --> 00:03:59,680
Ukuphatha izinto ezilinganayo ngokulinganayo,
nokuphatha izinto ezingalinganiyo ngokungalinganiyo.

45
00:03:59,680 --> 00:04:05,521
Okanye ukwenza ngendlela yokuba izenzo zesigqibo
sakho esikhokelayo zinokunyuselwa zibe ngumthetho

46
00:04:05,521 --> 00:04:09,152
wehlabathi jikelele, njengoko utsho u-Immanuel Kant.

47
00:04:09,152 --> 00:04:17,664
Okanye umyalelo othozakeleyo nje – kuba
akunakubakho xolo ngaphandle kobulungisa; akukho xolo

48
00:04:17,664 --> 00:04:24,360
ngaphandle kolungelelwaniso lwezinto ezithandwayo.

49
00:04:24,360 --> 00:04:33,174
Ukuba ubulungisa bebunobulungisa kwaye kungabikho
mthetho ungenabulungisa, ngoko isincoko sam,

50
00:04:33,174 --> 00:04:39,560
intetho yam, ibiya kube sele igqityiwe, ubukhulu becala.

51
00:04:39,560 --> 00:04:42,733
Noko ke, inyani isifundisa into eyahlukileyo.

52
00:04:42,733 --> 00:04:48,250
Usifundisa ukuba umbono wobulungisa awukafezeki.

53
00:04:48,250 --> 00:04:52,720
Akukho kwicandelo lezomthetho, kwaye akukho nakwelezopolitiko.

54
00:04:52,720 --> 00:04:58,360
Imithetho engekho mthethweni
nengenabulungisa iphasiswa lihlotho eliyilayo.

55
00:04:58,360 --> 00:05:05,561
Zisetyenziswa licandelo elilawulayo
kwaye zinyanzeliswa licandelo lezomthetho.

56
00:05:05,561 --> 00:05:09,561
Bonke bayaphathelwa ziimbopheleleko zokuthobela.

57
00:05:09,561 --> 00:05:17,184
Abemi banyanzelekile ukuba bathobele,
nokuba ngawaphi na imithetho engalunganga.

58
00:05:17,184 --> 00:05:24,798
Umba ongundoqo endisebenzane nawo iinyanga ezininzi – ndikwazi
kuphela ukuphinda inxalenye yomsebenzi wam

59
00:05:24,798 --> 00:05:33,199
apha – kukuhlelwa ngokwasemthethweni kwemigaqo
esemthethweni engalunganga kunye neziphumo zayo.

60
00:05:33,199 --> 00:05:42,726
Kum, isiseko sokumisela ukuba umthetho
unobulungisa okanye awunabo bubuntwana bomntu.

61
00:05:42,726 --> 00:05:48,199
Yeyona ngqikelelo iphezulu yomthetho
kumthetho wendalo nakumthetho owenziweyo .

62
00:05:48,199 --> 00:05:54,611
Ngumgaqo ongundoqo weenkqubo zomthetho
eziphucukileyo, osisiseko kuwo omabini umthetho

63
00:05:54,611 --> 00:05:59,507
oqhelekileyo kunye nomthetho wemigaqo-siseko .

64
00:05:59,507 --> 00:06:06,680
Kwisimeko soburhulumente wabantu esisekelwe
kulawulo lomthetho, onke amalungelo avela ebantwini.

65
00:06:06,680 --> 00:06:10,832
Inkululeko nokulingana zizinsika zentando yesininzi.

66
00:06:10,832 --> 00:06:18,656
Nangona abantu banikezele amandla abo kumaqela
ezopolitiko ukuba bawamele, abantu bahlala

67
00:06:18,656 --> 00:06:23,920
bengowona mgunyazi wamandla abameli abaphendula kuye.

68
00:06:23,920 --> 00:06:32,592
Nangona kwinkqubo yedemokhrasi yobumeli amandla eemibutho
zezopolitiko esoloko andisa ukufikelela kuzo zonke

69
00:06:32,592 --> 00:06:41,917
iintlobo zoluntu nakwizakhiwo zasekuhlaleni,
idemokhrasi ikhona kuphela xa ihambelana nokuthanda kwabantu.

70
00:06:41,917 --> 00:06:53,511
Imithetho echasene nabantu okanye imithetho echasene nobulungisa
ayikaze ilungile, kwaye ayixhaswanga ngumnqweno wabantu.

71
00:06:53,511 --> 00:07:03,459
Abantu, abangumongameli, abazange banikezele
amalungelo abo kubameli ukuze aba bameli benze imithetho

72
00:07:03,459 --> 00:07:09,482
ngenxa yabo okanye ngokuchasene nokuthanda kwabantu.

73
00:07:09,482 --> 00:07:21,519
Nabani na ongayihoyiyo imthetho nobulungisa njengommeli
kufuneka aphendule kwaye abekwe ityala ngezenzo zakhe!

74
00:07:21,519 --> 00:07:31,782
Isenzo esise-Austria nakwamanye amazwe, ngokweNkundla
yoMgaqo-siseko yase-Austria nangokomthetho wase-Austria, sokuba

75
00:07:31,782 --> 00:07:43,185
nemithetho engahambisaniyo noMgaqo-siseko kufuneka isetyenziswe
de irhoxiswe – kwaye ke, ukuba kuyimfuneko, kwisithuba sokulungisa

76
00:07:43,185 --> 00:07:54,860
esingangangeenyanga ezili-18 – sithetha ukuba ukungabikho
kobulungisa kuba ngumthetho, into endiyichasa ngamandla.

77
00:08:01,525 --> 00:08:11,950
Xa ukwahlulwa kwamagunya kungasebenzi, xa oorhulumente benokwenza
imithetho ngokwabo ngenxa yobuninzi babo kwiphalamende kwaye

78
00:08:11,950 --> 00:08:22,375
ngokwenene abasaphantsi kolawulo lwephalamende, xa oorhulumente
bezalisa izikhundla zolawulo nezobulungisa ngabantu abatyunjwe

79
00:08:22,375 --> 00:08:32,221
kwezopolitiko, xa imibutho namaziko anxulumene norhulumente iba
yeyama-oligarchy , xa inkululeko yokuthetha, inkululeko

80
00:08:32,221 --> 00:08:42,315
yezifundiswa kunye nenkululeko yamajelo eendaba zicenzurwayo, xa
abo bacinga ngokwahlukileyo bagxekwa, bahlekwa kwaye bade

81
00:08:42,315 --> 00:08:53,759
bagxothwe, xa iyantlukwano kumajelo eendaba itshatyalaliswa
– ngoko ke sikude kakhulu nakuphi na ukulawulwa ngumthetho.

82
00:08:53,759 --> 00:09:01,714
Okwangoku, ngokupapashwa kweefayile zeRobert Koch Institute, kuye
kwaziwa luluntu, kwanabantu abaqhelekileyo,

83
00:09:01,714 --> 00:09:09,159
ukuba akukho zange kubekho bungqina obusisiseko
kuyo nayiphi na imigaqo-nkqubo ye-coronavirus.

84
00:09:09,159 --> 00:09:14,159
Yakhuliswa ngokwamkelwa kwezopolitiko .

85
00:09:14,159 --> 00:09:23,014
Ingxaki yentsholongwane ye-corona ukusukela ngo-2020
ukuya ku-2023 ibe yeyona skandali inkulu yezomthetho

86
00:09:23,014 --> 00:09:28,899
neyonyango kwihlabathi jikelele ukusukela ngo-1945!

87
00:09:33,799 --> 00:09:41,226
Ukuze kwenziwe ukuba izibhengezo ezinjalo zezopolitiko
zingasebenzi kwixesha elizayo, nakuphi na ukungabikho

88
00:09:41,226 --> 00:09:45,879
kobulungisa kufuneka kungavunyelwa ngokomthetho kwasekuqaleni!

89
00:09:45,879 --> 00:09:52,200
Nabani na othatha inxaxheba koku kufuneka aphendule!

90
00:09:52,200 --> 00:09:57,200
Isidima somntu – ndicaphula uThomas Aquinas apha:

91
00:09:57,200 --> 00:10:02,240
Nawuphi na umthetho ophakamisa isidima somntu unobulungisa.

92
00:10:02,240 --> 00:10:08,799
Naliphi na umthetho othoba isidima somntu awunabulungisa.

93
00:10:08,799 --> 00:10:19,142
ICandelo le-16 le-Austrian General Civil Code, njengomgaqo
ongundoqo welungelo elisisiseko sobuntu, limisela

94
00:10:19,142 --> 00:10:29,559
ukuba wonke umntu unamalungelo azelwe nawo acace gca
kwingqiqo kwaye ke ngoko kufuneka ajongwe njengomntu.

95
00:10:29,559 --> 00:10:36,523
Oku kuchaza ilungelo elisisiseko sobuntu
njengomgaqo wasemthethweni kunye nomgangatho

96
00:10:36,523 --> 00:10:41,371
ongundoqo weenkqubo zomthetho eziphucukileyo.

97
00:10:41,371 --> 00:10:44,729
Amalungelo azalwa nabantu.

98
00:10:44,729 --> 00:10:53,399
Oku kuthetha ukuba azifunyanwa okanye
azibolekwa, ingakumbi ngoorhulumente okanye ngabameli.

99
00:10:53,399 --> 00:10:57,307
Akufuneki zivunyelwe okanye zifunyanwe kuqala.

100
00:10:57,307 --> 00:11:02,880
Ziyinxalenye yobuntu, yokuba ngumntu.

101
00:11:02,880 --> 00:11:06,554
Inqaku 1 loMthetho oSiseko waseJamani likwamisela oku:

102
00:11:06,554 --> 00:11:11,081
Isidima somntu asinakunyhashwa.

103
00:11:11,081 --> 00:11:17,240
Lilungelo lamagunya onke karhulumente
welizwe ukuba azihloniphe kwaye azikhusele.

104
00:11:17,240 --> 00:11:23,547
La malungelo alandelayo asisiseko abophelela indlu
yowiso-mthetho, igunya elilawulayo kunye negunya

105
00:11:23,547 --> 00:11:26,406
lezomthetho njengomthetho osebenzayo ngokuthe ngqo.

106
00:11:26,406 --> 00:11:32,273
Kwaye ndingathanda ukongeza ukuba bayabopha namajelo eendaba.

107
00:11:32,273 --> 00:11:42,639
Ukongeza kwiSihloko 1 soMthetho oSiseko, iSihloko 79
simisela ukuba umgaqo-siseko uya kuhlala usebenza ngonaphakade.

108
00:11:42,639 --> 00:11:53,039
La malungelo asisiseko, ukungaphuliwa kwesidima
somntu, akanakuguqulwa nokuba kukusilungiso somgaqo-siseko.

109
00:11:53,039 --> 00:11:55,879
Ayipheli.

110
00:11:55,879 --> 00:12:03,320
Isidima somntu ngumgaqo wokuziphatha ongaphelelwa
lixesha, ongagqithwa luhlobo naluphi na lolawulo.

111
00:12:03,320 --> 00:12:11,765
Kuba ubomi bomntu wonke buyalingana kwaye
bunelungelo lokubakho ngokukhululekileyo.

112
00:12:11,765 --> 00:12:20,759
"Abantu, njengokuphela ngokwabo, akufuneki nanini na baphathwe
njengendlela yokufikelela ekupheleni," ngokuka-Immanuel Kant.

113
00:12:20,759 --> 00:12:28,170
Ngokomthetho wamatyala oqinisekisiweyo weNkundla yoMgaqo-siseko
yeManyano yaseJamani, isidima somntu sesona sigqibo

114
00:12:28,170 --> 00:12:35,191
sibaluleke kakhulu soMthetho oSisiseko kunye
nomgaqo womgaqo-siseko wenkqubo yezomthetho yaseJamani.

115
00:12:35,191 --> 00:12:41,600
Isidima somntu sesona sixabiso
siphezulu somgaqo-siseko kwaye asixoxiseki.

116
00:12:41,600 --> 00:12:51,285
Ngokufanayo, iSihloko 7 soMgaqo-siseko weManyano yaseSwitzerland
sithi isidima somntu kufuneka sihlonitshwe kwaye sikhuselwe.

117
00:12:51,285 --> 00:12:56,919
Isibhengezo seHlabathi samaLungelo oLuntu sika-10 Disemba 1948:

118
00:12:56,919 --> 00:13:05,234
Bonke abantu bazalwa bekhululekile,
beqhathaniswa ngenobunene nangamalungelo; banesizathu

119
00:13:05,234 --> 00:13:11,200
nesazela, kwaye kufuneka baphathane ngomoya wobudade.

120
00:13:11,200 --> 00:13:18,151
ISibhengezo sokuZimela se-United States,
esapapashwa ngomhla we- 4 Julayi 1776,

121
00:13:18,151 --> 00:13:23,200
sibhengeza esithi: Bonke abantu badalwe belingana.

122
00:13:23,200 --> 00:13:33,532
Bonke abantu banamalungelo athile
angenakuthathwa, aquka ubomi, inkululeko nokuphila ngolonwabo.

123
00:13:33,532 --> 00:13:41,298
Intlonipho engenamiqathango, engabangelwanga
kwaye engenamda kwisidima somntu sisisiseko

124
00:13:41,298 --> 00:13:47,039
solawulo lomthetho nodemokhrasi, esingenakuxoxwa ngaso.

125
00:13:47,039 --> 00:13:54,919
Zenza umgca obomvu ongagqithiswayo.

126
00:13:54,919 --> 00:14:03,434
Abo baphula isidima somntu baphula umbuso womgaqo-siseko
wedemokhrasi nolawulo lomthetho, ngaphandle

127
00:14:03,434 --> 00:14:12,109
kwawo kungabikho bulungisa – kungabikho mthetho,
kungabikho mbuso ongenakuba liqela labaphangi.

128
00:14:12,109 --> 00:14:21,659
Augustine waseHippo: "Susa ubulungisa, kwaye
urhulumente yintoni ngaphandle kwesigebenga esikhulu samagorha?"

129
00:14:30,123 --> 00:14:38,920
Ngokusekelwe koko mna, njengommeli, ndikubiza ngokuba ngumgaqo
ophambili ongumgaqo-siseko womgaqo osisiseko – isidima somntu

130
00:14:38,920 --> 00:14:43,440
– ndifikelele kwinqaku lezinto ezintandathu eziphakanyisiweyo.

131
00:14:43,440 --> 00:14:50,240
Kodwa kuqala, ingxelo emfutshane evela kuMartin Luther King.

132
00:14:50,240 --> 00:14:55,426
Ndingaba ngowokuqala ukukhuthaza
ukuthotyelwa kwemithetho elungileyo.

133
00:14:55,426 --> 00:15:02,639
Umntu akanatyala lasemthethweni kuphela, kodwa kananjalo
netyala lokuziphatha lokuthobela imithetho elungileyo.

134
00:15:02,639 --> 00:15:10,200
Ngokwahlukileyo, abantu banoxanduva
lokuziphatha lokungazihoyi imithetho engalunganga.

135
00:15:10,200 --> 00:15:17,080
Ndiyavumelana noSaint Augustine ukuba umthetho
ongengobulungisa awunguye umthetho kwaphela.

136
00:15:17,080 --> 00:15:24,399
Umthetho ongentofontofo
asingomthetho, itsho intetho enkulu yesiLatini.

137
00:15:24,399 --> 00:15:27,240
Kwaye ngoku kwi-thesis ezintandathu:

138
00:15:27,240 --> 00:15:33,703
Isihloko sokuqala: Umgaqo osisiseko wenkqubo
yezomthetho, apho yonke imithetho ithathwa khona,

139
00:15:33,703 --> 00:15:38,240
yintlonipho yobuntu njengelungelo lokuqala lomntu ngamnye.

140
00:15:38,240 --> 00:15:42,600
Ayisosigqibo esingekavavanywa kwaye ayibobuxoki.

141
00:15:42,600 --> 00:15:49,559
IsiThiyesisi sesi-2: Owona mthetho uphakamileyo
yintlonipho yomntu njengamalungelo asisiseko omntu ngamnye.

142
00:15:49,559 --> 00:15:53,639
La ngamalungelo akhe asisiseko,
namalungelo asisiseko nenkululeko yakhe.

143
00:15:53,639 --> 00:15:59,279
Zenza iziseko ezisisiseko zenkqubo yezomthetho.

144
00:15:59,279 --> 00:16:08,799
IsiThiyesisi sesi-3: Imigaqo yomthetho ephula isidima somntu
namalungelo azelwe nalo ayisebenzi kwaphela kwaye ayinampumelelo.

145
00:16:08,799 --> 00:16:11,679
Azinasiseko esamkelekileyo.

146
00:16:11,679 --> 00:16:17,097
Kulo mba, ndimela isikhundla semfundiso
eyamkelweyo, imfundiso yoko kubizwa ngokuba yidogma

147
00:16:17,097 --> 00:16:20,279
yokungasebenzi , siza kuthetha ngakumbi ngale nto kamva.

148
00:16:20,279 --> 00:16:28,154
IsiThiyana sesi-4: Imigaqo yomthetho ephula amalungelo oluntu
asisiseko nenkululeko ayisebenzi kwaphela kwaye ayinampumelelo.

149
00:16:28,154 --> 00:16:31,000
Azinasiseko esamkelekileyo.

150
00:16:31,000 --> 00:16:38,720
IsiThiyesisi sesi-5: Imigaqo yomthetho ephula
imigaqo yomthetho engaphezulu ayinasisebenziso kwaphela.

151
00:16:38,720 --> 00:16:42,399
Azinasiseko esamkelekileyo.

152
00:16:42,399 --> 00:16:51,578
Isifundo sesithandathu: Umthetho ongaphezulu utyhoboza umthetho
ongaphantsi, usenza lo wokugqibela ungenamsebenzi ngokupheleleyo.

153
00:16:51,578 --> 00:16:57,639
Umthetho ongaphantsi awunakugqitha umthetho ongaphezulu.

154
00:16:57,639 --> 00:17:05,318
Ndingazithethelela ezi ngongoma, endizisekelayo
kwintlonipho yomntu, ngokomthetho osemthethweni

155
00:17:05,318 --> 00:17:10,440
ngokwemo yezomthetho nangokwefilosofi yezomthetho.

156
00:17:10,440 --> 00:17:16,640
UGustav Radbruch wayengomnye wezazi zomthetho
ezibaluleke kakhulu kwinkulungwane yama-20.

157
00:17:16,640 --> 00:17:23,160
Wayengusopolitiki we-SPD kwaye wakhonzela kabini njengoMphathiswa
wezoBulungisa weReich ngexesha leRiphabliki yaseWeimar.

158
00:17:23,160 --> 00:17:29,240
Waphila ukusukela ngo-1878 ukuya ku-1949.

159
00:17:29,240 --> 00:17:37,079
Amandla anokususelwa kwisidingo, kodwa akasoze
asuselwe kwimbopheleleko okanye ekubeni semthethweni.

160
00:17:37,079 --> 00:17:47,720
Uchaza umda phakathi komthetho ongachanekanga, ongafanelekanga,
onokwakhiwa ngenye indlela, okanye ongachanekanga nje.

161
00:17:47,720 --> 00:17:58,920
Kukungachanekanga nje ukuthobela umthetho ongentofontofo
osele ufikelele kwinqanaba elithile lokungabikho kobulungisa.

162
00:17:58,920 --> 00:18:06,200
Ucacisa izizathu zakhe, nto leyo ekhokelela
ekugqibeleni kwifomula kaRadbruch edumileyo.

163
00:18:06,200 --> 00:18:13,550
Ndiqhatha: "Ungquzulwano phakathi kobulungisa nokuqiniseka
komthetho kunokwenzeka ukuba lunokusonjululwa ngokunika

164
00:18:13,550 --> 00:18:19,288
inkangeleko kumthetho osekwe ngumthetho,
oqinisekiswe ngemithetho kunye namagunya, nokuba

165
00:18:19,288 --> 00:18:23,279
umxholo wawo awunabulungisa kwaye awufanelekanga."

166
00:18:23,279 --> 00:18:30,951
Ngaphandle kokuba ukungqubana phakathi komthetho osemthethweni
nobulungisa kufikelele kwinqanaba

167
00:18:30,951 --> 00:18:40,519
elingenakunyamezelwa, apho umthetho, njengomthetho
ongachanekanga, kufuneka wenzululwe bubulungisa.

168
00:18:40,519 --> 00:18:46,292
Akunakwenzeka ukwenza umgca ocacileyo phakathi
kweemeko zokungabikho kobulungisa emthethweni

169
00:18:46,292 --> 00:18:50,799
nemithetho ehlala isebenza nangona inomxholo ongachanekanga.

170
00:18:50,799 --> 00:18:57,400
Omnye umahluko, ubhala, ungenziwa ngokucaca okugqithisileyo.

171
00:18:57,400 --> 00:19:09,648
Nantsi ke intetho engundoqo: "Apho ubulungisa bungafunwa
kwaphela, apho ukulingana, okuyingqikithi yobulungisa, kuphikwe

172
00:19:09,648 --> 00:19:22,759
ngabom ekumiseleni komthetho, loo mthetho awuphelelanga nje
ekubeni uphosakele, kodwa awunayo kwaphela imo yobumthetho."

173
00:19:22,759 --> 00:19:38,008
Umthetho, nkqu nowokwenziwa, awunakuchazwa ngaphandle
kokuba ngumyalelo nommiselo enenjongo yokuphathisa ubulungisa.

174
00:19:38,008 --> 00:19:44,400
Umthetho kufuneka ukhonze ubulungisa, kungenjalo bubengalungisi.

175
00:19:44,400 --> 00:19:52,175
Uqhubeka esithi: "Apho ubulungisa bungafunwayo
kwaphela, amalungiselelo enziwe ngolo hlobo anokuba

176
00:19:52,175 --> 00:19:57,079
kuphela ziimpawu zolawulo, hayi imigaqo esemthethweni."

177
00:19:57,079 --> 00:20:05,485
Ngoko ke, umthetho othatha amalungelo oluntu
kubantu abathile asiyomgaqo-siseko wasemthethweni.

178
00:20:14,319 --> 00:20:23,644
Ifomula kaRadbruch yaza yafakwa kumthetho wamatyala
eNkundla yoMgaqo-siseko yeFederal kwiimvavanyo ezaziwa

179
00:20:23,644 --> 00:20:28,680
ngokuba zii-Wall shooter trials emva kokuwa kwe-GDR.

180
00:20:28,680 --> 00:20:41,000
Umthetho okanye umyalelo oyalela umgcini-mda ukuba adubule nabani
na ozama ukuphuma kwi-GDR nawo awunabulungisa kwaye uyohlwaywa.

181
00:20:41,000 --> 00:20:49,000
Kwaye apha siye ngqo kumqathango olandelayo obalulekileyo,
iSihloko 7 seSivumelwano saseYurophu samaLungelo oLuntu:

182
00:20:49,000 --> 00:20:51,559
Akukho silingo ngaphandle komthetho:

183
00:20:51,559 --> 00:20:59,598
Isihloko 1 sithi kufuneka kubekho umthetho osemthethweni
kwisohlwayo ngasinye solwaphulo-mthetho. Kwaye

184
00:20:59,598 --> 00:21:07,880
akunakuze kubekho isohlwayo esingaphezulu kuneso
besisebenza ngexesha lokwenzeka kolwaphulo-mthetho.

185
00:21:07,880 --> 00:21:13,440
Nangona kunjalo, kukho isigqibo esinye
esibaluleke kakhulu kule nto, esikwiphethini yesi-2:

186
00:21:13,440 --> 00:21:24,480
Eli nqaku alizukuthintela ukuthethwa kwetyala nokohlwaywa kwayo
nayiphi na indoda ngenxa yesenzo okanye ukungasebenzi,

187
00:21:24,480 --> 00:21:36,525
esathi ngexesha lisenziwa, sasingobugebenga ngokwemigaqo
yomthetho eyaziwayo ngokubanzi ziintlanga eziphucukileyo.

188
00:21:36,525 --> 00:21:44,278
Ngokufanayo, kwi-Athikili 38 yoMthetho-siseko weNkundla yeZizwe
ngezizwe yoBulungisa, iNkundla

189
00:21:44,278 --> 00:21:53,480
yezoLwaphulo-mthetho yeZizwe ngezizwe isebenzisa
imigaqo-siseko yomthetho eyamkelweyo ngamazwe aphucukileyo.

190
00:21:53,480 --> 00:22:01,483
Imigaqo yomthetho eyaziwayo ngokubanzi ethatha
indawo engaphezulu komthetho ifakwe kumthetho

191
00:22:01,483 --> 00:22:07,039
owenziweyo kwaye ke ngoko ibophelela ngokomthetho.

192
00:22:07,039 --> 00:22:11,006
Kunjalo ke nakwiManyano yaseYurophu:

193
00:22:11,006 --> 00:22:17,880
Imigaqo jikelele yezomthetho iyinxalenye
yomthetho oyintloko woManyano lwaseYurophu.

194
00:22:17,880 --> 00:22:26,000
Oku kubhekiselele ekuhlonipheni amalungelo asisiseko,
ukuphathwa ngokulinganayo kunye nokulingana ngokwemilinganiselo.

195
00:22:26,000 --> 00:22:34,920
Ukuze kuqondwe uluhlu lwemigaqo ngokwezinga lazo, ndingathanda
ukucacisa ngokufutshane isakhiwo senkqubo yezomthetho.

196
00:22:34,920 --> 00:22:41,536
Isakhiwo esicwangciswe ngokwezinga senkqubo yezomthetho
njengoluhlu lwemigaqo esicwangciswe ngokwezinga lithetha ukuba

197
00:22:41,536 --> 00:22:45,387
yonke imigaqo engaphantsi kufuneka ithobele imigaqo engaphezulu.

198
00:22:45,387 --> 00:22:51,868
Kufuneka iveliswe ngumgangatho
ophezulu, kungenjalo ayisemthethweni.

199
00:22:51,868 --> 00:22:56,482
E-Austria, silawule isakhiwo esilandelelanayo
senkqubo yezomthetho ngolu hlobo lulandelayo.

200
00:22:56,482 --> 00:23:03,666
Nangona kunjalo, oku kusebenza nakweminye imigaqo-nkqubo
yezomthetho, kuquka namazwe akwiManyano yaseYurophu.

201
00:23:03,666 --> 00:23:09,387
Inqanaba 1: Elona nqanaba liphezulu liqulathe
imigaqo esisiseko yoMgaqo-siseko weFederal.

202
00:23:09,387 --> 00:23:16,494
La ngumgaqo-siseko wobuzwelonke, woburepublika,
wobuliberali, wobufederali kunye nowomgaqo-siseko.

203
00:23:16,494 --> 00:23:24,960
Isigaba sesi-2: Umthetho oyintloko woManyano, oko kukuthi,
izivumelwano zoManyano. Kwaye okona kubaluleke kakhulu,

204
00:23:24,960 --> 00:23:34,647
iSata yamaLungelo asisiseko oManyano lwaseYurophu
njengomthetho oyintloko, kwaye ke, nemigaqo-siseko yomthetho.

205
00:23:34,647 --> 00:23:45,400
Inqanaba 3: Umthetho wesibini we-EU, oquka imithetho
eyamkelwe yamaziko e-EU, ingakumbi imimiselo nemigaqo.

206
00:23:45,400 --> 00:23:53,359
Inqanaba 4: Imithetho yomgaqo-siseko yomdibaniso
kunye nemithetho yomgaqo-siseko yamaphondo ngamanye.

207
00:23:53,359 --> 00:24:00,052
Inqanaba lesi-5: Imithetho yomdibaniso
nemithetho yelizwe njengemithetho elula,

208
00:24:00,052 --> 00:24:04,286
ekufuneka ihambelane nemithetho yomgaqo-siseko.

209
00:24:04,286 --> 00:24:09,364
Inqanaba 6: Imigaqo – la ngamanyathelo
asemthethweni ajikeleleyo akhutshwe ngabasemagunyeni

210
00:24:09,364 --> 00:24:12,956
bolawulo, anokuphunyezwa kuphela ngokusekelwe kwimithetho.

211
00:24:12,956 --> 00:24:19,680
Isigaba sesi-7: Emva koko izigqibo zamatyala
ngabanye: isigwebo, isigqibo kunye nesigqibo.

212
00:24:19,680 --> 00:24:26,852
Ukuba, njengoko benditshilo, umgaqo wasemthethweni ungqubana nesi
sakhiwo sezigaba zemithetho, ngoko ke –

213
00:24:26,852 --> 00:24:33,119
ngokwokuqonda kwam ngomthetho
nangokwenzululwazi yokungasebenzi – awunamsebenzi kwaphela.

214
00:24:33,119 --> 00:24:38,640
Oku kungathetha ukuba akukho
nyanzeliso yokuthobela eya kuvuselelwa nayo.

215
00:24:38,640 --> 00:24:43,960
Apha sifika ekungenantsingisweni:
Umthetho ongentofambiso awungomthetho.

216
00:24:43,960 --> 00:24:50,839
<i>Umthetho ongabulungisa asiyomthetho
kwaphela, njengengqekembe yesiLatini.

217
00:24:50,839 --> 00:24:58,511
Umgaqo-siseko osemthethweni wemfundiso yokungabi namandla,
apho umthetho ophakamileyo utyhila – oko kukuthi, ugqitha

218
00:24:58,511 --> 00:25:02,926
– umthetho ophantsi, ongaphelelanga kwaye ongenakurhoxiswa.

219
00:25:02,926 --> 00:25:07,839
Ngale ndlela, akukho mceli mngeni wahlukileyo ofunekayo.

220
00:25:07,839 --> 00:25:12,839
Kwenzeka le nto kuthiwa yi-"Eo ipso effect".

221
00:25:12,839 --> 00:25:21,599
Ngokwahlukileyo koko, imfundiso yokubalwa kweempazamo,
eqhelekileyo e-Austria kwaye ikwangqinwa ngumthetho:

222
00:25:21,599 --> 00:25:29,389
Nangona zingekho mthethweni, imigangatho enjalo
ihlala isebenza kwaye ibophelela de zirhoxiswe

223
00:25:29,389 --> 00:25:34,880
ngokucelwa umngeni liziko likarhulumente eligunyazisiweyo.

224
00:25:34,880 --> 00:25:43,484
Oku akungahambelani nokuqonda kwidemokhrasi
nomgaqo-siseko, kunye nesakhiwo esinengqiqo nesicwangcisiweyo

225
00:25:43,484 --> 00:25:49,400
somthetho njengesakhiwo esilungelelanisiweyo ngokwezigaba.

226
00:25:49,400 --> 00:25:59,455
Kumthetho wabucala wase-Austria, nangona kunjalo,
icandelo 879(1) lithi: Isivumelwano esiphula ukuvalwa ngumthetho

227
00:25:59,455 --> 00:26:04,680
okanye esiphikisana nomgaqo-nkqubo woluntu asisebenzi.

228
00:26:04,680 --> 00:26:12,759
Ngoko ke kumthetho wabucala, akukho mfuneko yokuphikisana,
kodwa kumthetho woluntu, ngokuqinisekileyo iyekhona.

229
00:26:12,759 --> 00:26:21,082
Kwaye iNkundla yoMgaqo-siseko e-Austria ide ibe
nethuba lokuvumela lo mthetho ungekho mthethweni

230
00:26:21,082 --> 00:26:26,104
ukuba uqhubeke usebenza kangangeenyanga ezili-18 (!).

231
00:26:26,104 --> 00:26:36,501
Kum, oku akuhambelani nemigaqo yolawulo lomthetho kwaye kusekelwe
kuphela kwimfundiso ethandabuzekayo kakhulu yokubalwa kweempazamo

232
00:26:36,501 --> 00:26:42,400
kunye nomlinganiselo othile wokuqiniseka ngokwasemthethweni.

233
00:26:42,400 --> 00:26:50,200
Umthetho ngokwawo unika abo
bachaphazelekayo ngumgaqo-nkqubo ilungelo lokuzinceda.

234
00:26:50,200 --> 00:26:54,319
Eyona ixhaphakileyo kwaye yaziwe kakhulu kukuzikhusela:

235
00:26:54,319 --> 00:27:00,680
Xa ukungabikho kobulungisa kuba ngumthetho,
inkcaso iba sisibophelelo. Bertolt Brecht

236
00:27:00,680 --> 00:27:06,240
ICandelo lesi-3 leMigaqo-siseko
yezoLwaphulo-mthetho yase-Austria lilawula ukuzikhusela:

237
00:27:06,240 --> 00:27:16,478
Umntu akasebenzi ngokuchasene nomthetho ukuba usebenzisa kuphela
ukhuselo oluyimfuneko ukuthintela uhlaselo olungekho mthethweni

238
00:27:16,478 --> 00:27:26,235
olukhoyo okanye olusondelayo – okona kubalulekileyo, uhlaselo
olungekho mthethweni – kubomi, kwimpilo, kwisidima somzimba,

239
00:27:26,235 --> 00:27:36,200
kwisidima sokuziphatha ngokwesondo, kulawulo lobomi bakhe,
kwinkululeko okanye kwipropathi yakhe okanye yomnye umntu.

240
00:27:36,200 --> 00:27:45,639
Imiqathango yokuzikhusela, ekufuneka ihlangatshezwe yonke, yile:
ukuba kukhuselo oluyimfuneko, uhlaselo olwenzeka

241
00:27:45,639 --> 00:27:55,720
ngoku okanye olusondelayo, ukungekho mthethweni
kohlaselo, kunye nohlaselo kwipropathi enokukhuselwa.

242
00:27:55,720 --> 00:28:06,373
Uhlaselo olusekelwe kumthetho osemthethweni, oko kukuthi umthetho
okanye ummiselo – nokuba luvela kurhulumente

243
00:28:06,373 --> 00:28:15,425
onobundlongondlongo – alubalwa
njengokuzikhusela, kuba olu hlaselo aluchasene nomthetho.

244
00:28:15,425 --> 00:28:24,920
Umgangatho uyaqhubeka usebenza nokuba kamva
unqanyulwe yinkundla njengongekho mthethweni.

245
00:28:24,920 --> 00:28:33,821
Noko ke, ukuba ndithatha isikhundla endisixhasayo – imfundiso
yokungabikho kwamandla, ukuphononongwa okucwangcisiweyo

246
00:28:33,821 --> 00:28:41,884
kolwalathiso lwenkqubo yezomthetho – sokuba imigaqo enjalo
ayinasiseko kwaphela, ngoko ke uhlaselo oluvela

247
00:28:41,884 --> 00:28:51,220
kurhulumente onobundlongondlongo alusemthethweni
kwaye isenzo sokuzikhusela singavunyelwa ngokwenene.

248
00:28:52,821 --> 00:29:06,119
Elinye ilungelo elixhaphakileyo lokuzinceda: ingxakeko.

249
00:29:06,119 --> 00:29:14,039
Ndingathanda ukuqala ngesicatshulwa esifanelekileyo kakhulu
sikaLudwig von Mises, esifaneleke ngokukodwa kwixesha lethu:

250
00:29:14,039 --> 00:29:25,539
Akukho songo sikhulu kunesibhedo solawulo lwabantu
abangakwaziyo, abakhohlakeleyo okanye abangendawo.

251
00:29:33,453 --> 00:29:39,673
Iimeko ezithomalalisayo kumthetho wase-Austria
zilawulwa kwiCandelo 10(1) leNkqubo yezoLwaphulo-mthetho.

252
00:29:39,673 --> 00:29:43,720
Ilawulwa ngendlela efanayo kwezinye iinkqubo zomthetho.

253
00:29:43,720 --> 00:29:53,500
Nabani na owenza isenzo esohlwayekayo ngenjongo yokuthintela
ingozi enkulu esemngciphekweni kuye okanye komnye umntu,

254
00:29:53,500 --> 00:30:03,865
uyaxolelwa ukuba umonakalo osongelweyo ngeso senzo awubanga
buhlungu ngokugqithisileyo – oko kukuthi, kufuneka kusetyenziswe

255
00:30:03,865 --> 00:30:11,388
uvavanyo lokulingana – kwaye kungalindelwanga
ukuba umntu onxulumene nezinto ezikhuselweyo

256
00:30:11,388 --> 00:30:15,724
ngokomthetho enze enye indlela yokuziphatha.

257
00:30:15,724 --> 00:30:21,519
– oko kukuthi, ukungangqinelani nengqiqo kwayo nayiphi
na enye indlela yokuziphatha kunye nokulingana kwayo.

258
00:30:21,519 --> 00:30:26,480
Ukongeza, kukwakho nemeko kaxakeka engaphandle komthetho.

259
00:30:26,480 --> 00:30:37,090
Kuthiwa: Isenzo sokuzikhusela esenziwe kwimeko kaxakeka asikho
ngokuchasene nomthetho ukuba umdla osemthethweni ekufuneka

260
00:30:37,090 --> 00:30:43,039
ukhuselwe unexabiso elingaphezulu kunomdla owonakeleyo.

261
00:30:43,039 --> 00:30:50,799
Ndingathanda ukubhekisa apha kumthetho
wamatyala okwangoku, ingakumbi eJamani:

262
00:30:50,799 --> 00:30:59,919
Ukupapashwa kwezatifikethi zonyango zobuxoki ngoogqirha
ngokumalunga nezatifikethi zokukhululwa ekunxibeni iimaski

263
00:30:59,919 --> 00:31:08,319
ze-COVID-19 kunye nezatifikethi zokugonywa i-COVID-19 kufuneka
kuvavanywe ngokuchanekileyo njengenyathelo

264
00:31:08,319 --> 00:31:17,040
likaxakeka, nokuba sithatha ngokuba loo mthetho
we-coronavirus wawungekho semthethweni kwasekuqaleni.

265
00:31:17,040 --> 00:31:22,839
Abavunyelwe nje kuphela emehlweni am, kodwa baye bakhutazwa.

266
00:31:22,839 --> 00:31:33,920
Kuba impilo nobomi bomntu baxabiseke ngakumbi kunelungelo
elisemthethweni lokuthembeka kwezatifikethi zonyango.

267
00:31:33,920 --> 00:31:45,465
Luxanduva oluphambili lukagqirha: Primum non
nocere, qala ungonakalisi – secundum cavere,

268
00:31:45,465 --> 00:31:54,099
khusela, lumka – tertium sanare, ekugqibeleni philisa.

269
00:32:06,200 --> 00:32:14,361
Kungoko, ngokoluvo lwam, akufanelanga ukuba kuqwalaselwe ikakhulu
njengesenzo sokunyanzeliseka, kodwa endaweni yoko

270
00:32:14,361 --> 00:32:21,880
kube kukuchithwa ngokupheleleyo kwemigaqo enjalo
engalunganga, engenakuthathwa njengeyinyanisekileyo.

271
00:32:21,880 --> 00:32:33,339
Ndicinga ukuba iinkundla akufuneki zisavunyelwa ukusebenzisa
imigangatho enjalo eyonakalisa amagqirha atyholwayo.

272
00:32:41,920 --> 00:32:49,892
Nditshilo ekuqaleni ukuba nabani na ozenza
ngokungekho mthethweni, osebenzisa imithetho engekho

273
00:32:49,892 --> 00:32:55,079
mthethweni xa ingasasebenzi kwaphela, kufuneka aphendule.

274
00:32:55,079 --> 00:33:03,359
Ukubekwa ityala: Ngubani onoxanduva, ngubani
onokubuzwa, kwaye banoxanduva olungakanani?

275
00:33:03,359 --> 00:33:05,720
Ilizwi likaHannah Arendt ngalo mbandela:

276
00:33:05,720 --> 00:33:14,286
Akukho mntu unelungelo lokusebenzisa
ukuthobela njengesizathu sokuthethelela izenzo

277
00:33:14,286 --> 00:33:19,519
zakhe. Ukuthobela asisosizathu sokwenza izenzo.

278
00:33:19,519 --> 00:33:25,579
Siyazimela; isidima somntu siyayifuna.

279
00:33:32,920 --> 00:33:37,935
Ukuba umgaqo ongokuchasene nomthetho kuluhlu
lwemigaqo uyaphelelwa ngamandla

280
00:33:37,935 --> 00:33:42,167
ngokupheleleyo, ke awuyonxalenye yecandelo lolawulo-mthetho.

281
00:33:42,167 --> 00:33:49,599
Ngoko ke, akufuneki ilandelwe kwaye
ayisebenzi kubo bobabini abaphathi neenkundla.

282
00:33:49,599 --> 00:33:58,937
Ukuba nangona kunjalo isetyenziswe, oku kuyisenzo esingenasiseko
somthetho – kwaye ke ngoko ikakhulu ukwaphulwa komgaqo

283
00:33:58,937 --> 00:34:08,639
wokusemthethweni – kwaye kuxhomekeke kwigunya likarhulumente
elithwala uxanduva lwamalungu alo asebenze ngolu hlobo.

284
00:34:08,639 --> 00:34:19,683
Noko ke, kum, oku kuthethelela ingxakekeka hayi kuphela yelizwe –
ethi, ekugqibeleni, sibe ngathi ngokwethu – kodwa kananjalo

285
00:34:19,683 --> 00:34:29,225
nengxakekeka yamaziko asebenzayo ngokwamandla awo
okubaqonda nangokwetyala lawo – ingakumbi kumaziko olawulo

286
00:34:29,225 --> 00:34:35,639
aphezulu nawona aphezulu, ingakumbi koorhulumente nakumthetho.

287
00:34:35,639 --> 00:34:46,071
Oko kusebenza kubemi ngabanye njengabamkeli-migaqo kufuneka
kusebenze ngakumbi kurhulumente, kumagunya akhe nakwiinkonzo

288
00:34:46,071 --> 00:34:51,480
zakhe, kwaye ekugqibeleni nakwaba maziko asebenzayo.

289
00:34:51,480 --> 00:34:58,559
Akukho mntu unokukhululwa kwityala
nasekubeni noxanduva ngenxa yokungazi umthetho.

290
00:34:58,559 --> 00:35:02,760
Ukungazi umthetho asisosizathu.

291
00:35:02,760 --> 00:35:12,059
Oku akusebenzeli kuphela kubemi, kodwa nakubo bonke abasebenzi
bakarhulumente, iijaji, kunye nazo zonke iigunya zikarhulumente.

292
00:35:21,159 --> 00:35:29,475
Ukuchaza imida yoxanduva, ndijikela kwiCandelo
lesi-9 leMigaqo-sihloko yobugebenga yase-Austria,

293
00:35:29,475 --> 00:35:34,280
ekwabizwa ngokuba yicandelo lempazamo yomthetho.

294
00:35:34,280 --> 00:35:41,614
Isihloko 1: Nabani na ongayiqondiyo
impazamo yomthetho ngenxa yokungazi, akatyholwa

295
00:35:41,614 --> 00:35:46,159
ukuba akakwazi ukubekwa ityala ngale mpazamo.

296
00:35:46,159 --> 00:35:55,734
Ngokuqinisekileyo kunzima, ukuba akungenzeki kwimeko ezininzi,
ukugxeka abasemagunyeni basekuhlaleni ngokungawahundululi

297
00:35:55,734 --> 00:36:02,119
amalungelo asisiseko ngendlela efanayo negqwetha lomgaqo-siseko.

298
00:36:02,119 --> 00:36:08,466
Umhlathi wesi-2: Impazamo yomthetho iyabekwa ityala
ukuba isenzo esingekho mthethweni besilula ukusazi

299
00:36:08,466 --> 00:36:12,519
kumenzi waso njengoko bekunjalo nakwabanye abantu.

300
00:36:12,519 --> 00:36:20,697
Xa abantwana nabafundi kwafuneka banxibe iimaski
kumagumbi okufundela iinyanga ezininzi ngenxa

301
00:36:20,697 --> 00:36:25,360
yamanyathelo e-coronavirus angabekanga bungqina.

302
00:36:25,360 --> 00:36:34,575
Ukuba aba bantwana nabafundi bekuye kufuneke banxibe iimaski
ngamanye amaxesha ngexesha lezifundo zemidlalo – nto leyo eyingozi

303
00:36:34,575 --> 00:36:44,159
kwimpilo kwaye ichasene ngokupheleleyo nezona zinto zilungileyo
zomntwana – ke ukungabikho kobulungisa kulula ukuba ndikubone.

304
00:36:44,159 --> 00:36:53,442
Kwaye isivakalisi sesibini: Okanye ukuba umenzi wobubi
akazazanga imigaqo esebenzayo, nangona bekufanele ukuba ayenze

305
00:36:53,442 --> 00:36:58,880
ngenxa yomsebenzi wakhe, ishishini lakhe okanye ezinye iimeko.

306
00:36:58,880 --> 00:37:07,132
Ndilindele ukuba wonke umsebenzisi-likarhulumente aziqhelanise
nemigangatho esisiseko yamalungelo afanelekileyo,

307
00:37:07,132 --> 00:37:16,679
ingakumbi xa kuziwa kusetyenziso lwemithetho ephazamisayo,
aze enze isigqibo ngalo mba, okanye ubuncinci achase .

308
00:37:16,679 --> 00:37:23,390
Umhlathi 3: Ukuba impazamo inokubekwa ityala, ke ukuba umenzi
wenza ngabom, isohlwayo esibekelwe isenzo esenziwe ngabom siya

309
00:37:23,390 --> 00:37:28,099
kusetyenziswa; ukuba wenza ngenxa
yokungakhathali, isohlwayo esibekelwe isenzo esenziwe

310
00:37:28,099 --> 00:37:31,480
ngenxa yokungakhathali siya kusetyenziswa.

311
00:37:31,480 --> 00:37:37,684
Urhulumente ngokwakhe, phantse akukho meko,
akayi kukwazi ukusebenzisa impazamo yomthetho

312
00:37:37,684 --> 00:37:41,320
njengesizathu sokuzikhupha kuluxanduva lwakhe.

313
00:37:41,320 --> 00:37:49,800
Kuba uqhelene ngokwaneleyo nemigaqo yomthetho
ayidalile ngokwakhe, kwaye kufuneka ayiqhelane nayo.

314
00:37:49,800 --> 00:37:58,999
Endaweni yoko, kumalunga nabantu abasebenza egameni
likarhulumente, abanokulindeleka kwaye kufanele ukuba babe

315
00:37:58,999 --> 00:38:04,480
nobuchule kumsebenzi wabo nakwiinkalo abasebenza kuzo.

316
00:38:04,480 --> 00:38:15,051
Ukuphendula, uxanduva kunye nokubotshelelwa – eziyinto
eqhelekileyo kumthetho wabucala kwinqanaba elingqameneyo

317
00:38:15,051 --> 00:38:27,079
phakathi kwabantu abazimeleyo – kufuneka zisebenze ngaphandle
kwemiqathango nakumthetho woluntu kwinqanaba eliphakathi.

318
00:38:27,079 --> 00:38:35,328
Kuphela ngale ndlela, ngokuthatha uxanduva kwabo bonke
abathathi-nxaxheba, kunokwakhiwa inkqubo

319
00:38:35,328 --> 00:38:42,800
yokhuselo olubanzi lwamalungelo asisiseko
esekelwe kwilungelo lomntu ngamnye lokuzimela.

320
00:38:42,800 --> 00:38:50,039
Abo bangenakubanjwa njengabaxanduva abazukuziva benoxanduva.

321
00:38:50,039 --> 00:39:01,360
Kodwa abo bayibonileyo ilungelo lwabo lokuba
noxanduva, baya kulizalisekisa iwonga labo.

322
00:39:01,360 --> 00:39:12,798
Ngoku ndifika esiphelweni sam ngesimangalo, ilungelo elisisiseko
– elithi, ngokwokuqonda kwam ngokomthetho, kufanele libe sobala

323
00:39:12,798 --> 00:39:18,400
– kodwa ekufuneka lifakwe kuluhlu lwezalungelo ezisisiseko.

324
00:39:18,400 --> 00:39:25,119
Izopolitiko kunye nemfundiso-mthetho
zinoxanduva olukhethekileyo ngale ngongoma.

325
00:39:25,119 --> 00:39:28,159
Okufunekayo ukuze ufumane ilungelo:

326
00:39:28,159 --> 00:39:35,800
Abantu abayenzelwanga umthetho; endaweni
yoko, umthetho kufuneka wenzelwe abantu.

327
00:39:35,800 --> 00:39:40,239
Umntu akayisicakakazi sikarhulumente.

328
00:39:40,239 --> 00:39:50,619
Umntu ngumqambi wombuso, kwaye umbuso
kufuneka ukhonze umqambi wawo, hayi ngokuchaseneyo.

329
00:39:58,280 --> 00:40:05,199
Ekugqibeleni, ndifuna ukuba ilungelo
elingundoqo elilandelayo lihlengahlengiswe:

330
00:40:05,199 --> 00:40:13,663
Imigaqo esemthethweni ephula isidima somntu,
amalungelo endalo, amalungelo asisiseko kunye

331
00:40:13,663 --> 00:40:20,079
nenkululeko ayinasiseko somthetho kwaye ayisebenzi kwaphela.

332
00:40:20,079 --> 00:40:29,519
Akukho mntu unyanzelekileyo ukuba abalandele kwaye
akukho mntu unelungelo lokunyanzela abanye ukuba benjenjalo.

333
00:40:29,519 --> 00:40:34,719
Nantsi indlela esiya kuthintela ngayo
ubhubhane wesibini we-coronavirus ngonaphakade!

334
00:40:34,719 --> 00:40:38,300
Enkosi ngokuqwalasela kwenu.

335
00:40:46,993 --> 00:40:54,973
Kuyamangalisa! Gqirha Brunner,
ndiyakubulela egameni labemi bonke behlabathi.

336
00:40:54,973 --> 00:40:58,275
Ndiyayithanda indlela ohlanganisa ngayo amagqwetha.

337
00:40:58,275 --> 00:41:02,621
Sisisombululo esona silungileyo esinokuzama ukusifumana.

338
00:41:02,621 --> 00:41:04,719
Abantu bafana nabantwana abancinci.

339
00:41:04,719 --> 00:41:07,146
Ningoyise, niyalazi umthetho.

340
00:41:07,146 --> 00:41:09,889
Uchaze ngokumangalisayo, sayiqonda.

341
00:41:09,889 --> 00:41:12,913
Sikunqwenelela ithamsanqa kunye nenqwaba yezinye.

342
00:41:12,913 --> 00:41:17,013
Abantu akufuneki balibale ukuba ngabo abanobukhosi.

343
00:41:17,013 --> 00:41:23,823
Kwaye urhulumente asiyongusaphezulu wam, kodwa ngumqeshwa wam.

344
00:41:23,823 --> 00:41:27,492
Enkosi, enkosi, enkosi!

345
00:41:36,745 --> 00:41:40,599
Ezi mveliso zenziwe ngesihlandlo senkomfa
yoManyano oluchasene noCenzasi eSwitzerland.

346
00:41:40,599 --> 00:41:41,639
AZK ayilandeli naziphi na iimfuno zezimali. Abaqalisi,
abathethi, kunye ne-Kla.TV abafumananga mvuzo ngale nerekhodi.

347
00:41:41,639 --> 00:41:42,313
Singathanda ukucacisa ngokucacileyo ukuba le
vidiyo ingaphinda iveliswe kwaye ithunyelwe

348
00:41:42,313 --> 00:41:42,880
phambili kangangoko kunqweneleka, ingatshintshwanga.

349
00:41:42,880 --> 00:41:43,518
I-AZK ayinaxanduva ngomxholo wazo naziphi na
iigalelo. I-AZK ayikhethi cala kwezopolitiko

350
00:41:43,518 --> 00:41:43,959
nakwezonqulo, kwaye ngenxa yoko ayabavavanyi abathethi.

351
00:41:43,959 --> 00:41:44,930
Amanqaku enzelwe iinjongo zokwazisa kuphela
kwaye awabonakalisi uluvo lwe-AZK. I-AZK

352
00:41:44,930 --> 00:41:45,173
liziko lolwazi elingathathi cala kuyo yonke imiba.

353
00:41:45,173 --> 00:41:45,777
Isithethi ngasinye sinoxanduva kuphela
lomnikelo waso, hayi leminye iminikelo okanye

354
00:41:45,777 --> 00:41:46,566
i-AZK, kuba akukho nxulumano phakathi kwazo.

355
00:41:46,566 --> 00:41:48,160
Isaziso esibalulekileyo: Ulwazi olunikezelwe apha
luhlolwe ngokupheleleyo ngokokwazi nokukholwa kwethu.

356
00:41:48,160 --> 00:41:49,331
Nangona kunjalo, izithethi nabavelisi abathwali xanduva
ngeziphumo ezivela kwizenzo okanye ukungathathi

357
00:41:49,331 --> 00:41:50,719
manyathelo okunxulumene nomxholo wale vidiyo. Wonke umntu
unoxanduva olupheleleyo lwendlela abhekana ngayo noko bakuvayo.

