WEBVTT

00:06.720 --> 00:15.065
Киләсе презентациядә тәҗрибәле адвокат хәзер доктор
Михаэль Бруннер күтәргән борчу тудыручы теманы тагын да

00:15.065 --> 00:19.993
практик яктан җентекләп өйрәнеп, дәлилләр белән ныгытачак.

00:19.993 --> 00:29.288
Бу нигездә безгә Бөтендөнья сәламәтлек оешмасының (WHO) юридик
маневрлары, аның пандемия килешүләре һәм Халыкара сәламәтлек

00:29.288 --> 00:34.780
кагыйдәләре (IHR) тарафыннан тудырылган куркынычлар белән бәйле.

00:34.780 --> 00:41.606
Сорау шунда кала: без тоталитар
сәламәтлек режимы янавына дучар булабызмы?

00:41.606 --> 00:49.946
Бу башка мәртәбәле шәхесне безне баетып
җибәрәчәк эксперт карашлары белән 21-нче

00:49.946 --> 00:56.346
AZK-ка чакырганчы, аның резюмесына күз салыйк.

01:01.959 --> 01:10.647
Доктор Беате Сибилле Файль, 1967 елда туган,
Германия юристы һәм Европа илләрендә милли

01:10.647 --> 01:16.080
азчылыклар мәсьәләләре буенча бәйсез тикшеренүче.

01:16.080 --> 01:21.780
Бу бигрәк тә конституцион, халыкара һәм Европа хокукына кагыла.

01:21.780 --> 01:30.380
Ул үзенең өлкәсендә күпсанлы лекцияләр һәм фундаменталь
басмалар аша, шул исәптән этник төркемнәр турында күптомлы

01:30.380 --> 01:36.860
кулланманың соавторы буларак, үзенә абруйлы исем яулады.

01:36.860 --> 01:41.013
Ул 2008 елдан 2016 елга кадәр баш мөхәррир булды.

01:41.013 --> 01:48.399
2019 елдан бирле ул «Европа азчылыклар
мәсьәләләре журналы»ның (EJM) бергә мөхәррире булып тора.

01:48.399 --> 01:56.326
Ул Гейдельберг университетында хокук белемнәре
алды һәм Фрайбургда икенче дәүләт имтиханын тапшырды.

01:56.326 --> 02:03.033
2002 елда ул Иннсбрук университетын хокук
белгечлеге буенча мактаулы диплом белән тәмамлады.

02:03.033 --> 02:08.962
Ул 20 ел дәвамында Көньяк-Тироль этник төркемнәр
институтында эшләде һәм фәнни тикшеренүләр үткәрде.

02:08.962 --> 02:15.553
Шуларның 17 елында фәнни директор урынбасары булып эшләгән.

02:15.553 --> 02:24.841
2017 елдан 2023 елга кадәр ул Европа Шурасының
халыкара килешүе – Төбәк яки азчылык телләре өчен Европа

02:24.841 --> 02:30.380
хартиясе эксперт комитетының Германия әгъзасы булды.

02:30.380 --> 02:39.820
2017 елдан 2022 елга кадәр ул Фленсбургтагы Милли
азчылыклар мәсьәләләре буенча Европа үзәгенең урынбасары булды.

02:39.820 --> 02:48.100
Аның хәзерге эше коронавирус чараларына, шул исәптән
Дөнья сәламәтлек оешмасының планнарына хокукый яктан юнәлгән.

02:48.100 --> 02:58.696
Ул Критик судьялар һәм прокурорлар челтәре, Сәламәтлек, ирек һәм
демократия өчен табиблар һәм галимнәр, Бәйсез адвокатлар,

02:58.696 --> 03:11.520
Аң-белем өчен адвокатлар, Дөнья сәламәтлек альянсы гамәл альянсы
һәм Гиппократ анты медицина профессиональ ассоциациясе әгъзасы.

03:11.520 --> 03:17.314
Бүген доктор Беате Файл Бөтендөнья сәламәтлек
саклау оешмасы, пандемия килешүе һәм халыкара

03:17.314 --> 03:20.673
сәламәтлек саклау кагыйдәләре турында сөйләшә.

03:20.673 --> 03:25.320
Без тоталитар сәламәтлек режимы янавына дучар булабызмы?

03:28.180 --> 03:36.000
Хәерле килү, доктор Беате Файль. Безнең
белән тәҗрибәгезне уртаклашканыгыз өчен рәхмәт.

03:36.000 --> 03:40.760
Зур рәхмәт. Үткенләнгән ук бул. Рәхмәт.

03:42.912 --> 03:50.706
Мин бүген бик куркыныч булам, ләкин
Бөтендөнья сәламәтлек оешмасы кебек куркыныч түгел.

03:50.706 --> 04:01.668
Мин сүземне коллегам Бруннер әфәндегә аның искиткеч темасы өчен
ихлас рәхмәтемне белдерүдән башларга телим, бигрәк тә чөнки нәкъ

04:01.668 --> 04:07.833
менә бозылмас кешенең кадере мине хокук белемнәре алырга этәргән.

04:07.833 --> 04:19.946
Германиянең Төп законының бу беренче җөмләсе минем
хокук укуларым дәвамында һәрвакыт илһам чыганагым булды.

04:19.946 --> 04:32.008
Бүген мин Бөтендөнья сәламәтлек оешмасы турында сөйләгәндә,
минемчә, без барыбыз да юрист булырга тиеш түгелбез. Әгәр без бу

04:32.008 --> 04:41.639
мәсьәләне кешенең кадере күзлегеннән карап,
Бөтендөнья сәламәтлек оешмасын шушы күзлектән бәяләсәк,

04:41.639 --> 04:47.340
кайбер җаваплар үзеннән-үзе килеп чыгарга мөмкин.

04:47.340 --> 04:56.115
Алга таба мин нигездә Дөнья сәламәтлек оешмасының
ике мөһим килешүенә – Халыкара сәламәтлек кагыйдәләре

04:56.115 --> 05:01.340
һәм Пандемия килешүе – игътибарны юнәлтергә телим.

05:01.340 --> 05:08.313
Ләкин башта, Дөнья сәламәтлек оешмасында
инде гамәлдә булганнарны билгеләп үтик.

05:08.313 --> 05:16.222
Чөнки 2020 елдан бирле «Корона еллары» дип аталган чорда без
кичергәннәр, һәм моны җитәрлек дәрәҗәдә

05:16.222 --> 05:24.133
ассызыклап булмый, инде бар булган, мин әйтер идем,
Дөнья сәламәтлек оешмасының режимына кагыла.

05:24.133 --> 05:28.460
Шулай итеп, беренче пункт – Дөнья
сәламәтлек саклау оешмасының яңартмасы.

05:28.460 --> 05:39.756
Аннары 2024 елның 1 июнендә шикле шартларда кабул ителгән
Халыкара сәламәтлек саклау кагыйдәләренә кертелгән төзәтмәләр

05:39.756 --> 05:47.729
чыннан да гамәлгә керсә, без нинди хәлгә
очрашырга мөмкинбез дигән сорау туа, бу хәл

05:47.729 --> 05:53.546
халыкара хокукта да, бәлки эчке хокукта да булачак.

05:53.546 --> 05:59.796
Аннары өченче пункт буларак мин пандемия
килешүенә мөрәҗәгать итәргә телим, ул быел гына

05:59.796 --> 06:03.640
тәкъдим ителде, ләкин әле тулысынча кабул ителмәгән.

06:03.640 --> 06:07.833
Мин моны соңрак кыскача аңлатып бирергә телим.

06:07.833 --> 06:13.006
Аннары, 4-нче пунктта, мин әлегә нәтиҗәмне чыгарачакмын.

06:13.006 --> 06:18.587
5-нче пункт перспективаларны өйрәнүгә
багышланган: Бөтендөнья сәламәтлек оешмасы һәм аның

06:18.587 --> 06:21.566
планнары белән киләчәктә нәрсә булырга мөмкин?

06:21.566 --> 06:32.726
Һәм иң мөһиме, минемчә, без барыбызны да борчыган
сорау: без нишли алабыз? Без, шәхси гражданнар.

06:32.726 --> 06:41.840
Әйе, 1-нче пункт. Дөнья сәламәтлек оешмасы һәм аның
хәзерге системалы кимчелекләре турында әлегә менә нәрсә әйтәм.

06:41.840 --> 06:44.766
Бу абсолют система хатасы.

06:44.766 --> 06:50.906
Дөнья сәламәтлек оешмасы 1948 елда
дәүләтләр ассоциациясе буларак оештырылды.

06:50.906 --> 07:00.466
Һәм әкренләп, әмма ышанычлы рәвештә, 1980 еллар урталарыннан
башлап бер проблема барлыкка килде, ул өлешчә АКШның 1980 еллар

07:00.466 --> 07:05.440
уртасында әгъзалык өлешләрен туңдырып калдыруы белән бәйле иде.

07:05.440 --> 07:12.106
Мондый оешмаларның әгъза дәүләтләре
тарафыннан билгеле бер максатларга юнәлтелмәгән

07:12.106 --> 07:16.993
даими өлешләр белән финанслануы гадәти хәл.

07:16.993 --> 07:25.380
1980нче еллар уртасында АКШ тәэсирендә әгъза
дәүләтләр дә үзләренең әгъзалык өлешләрен туңдырдылар.

07:25.380 --> 07:31.920
Һәм шуннан соң ул башланды... Аннары яшеренчә,
тыныч кына һәм сүзсез һәлакәт үз юлын башлады.

07:31.920 --> 07:40.458
Бүген Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасының
бюджетының якынча 85 проценты ирекле иганәләргә бәйле,

07:40.458 --> 07:45.526
һәм аларның күбесе билгеле максатларга юнәлтелгән.

07:45.526 --> 07:54.965
Бу донорлар, хәзер Бөтендөнья сәламәтлек оешмасының донорлары
булып торалар, алар үз әгъзалык взносларын гына түләп калмыйча,

07:54.965 --> 07:59.900
Бөтендөнья сәламәтлек оешмасына аерым иганәләр дә бирәләр.

07:59.900 --> 08:04.565
Кызганычка каршы, мин әйтер идем ки, Германия бу яктан бик үрнәк.

08:04.565 --> 08:11.460
Шулай итеп, безнең салым акчаларыбыз
Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасына күпләп китә.

08:11.460 --> 08:18.336
Һәм хәзер АКШ чыгып киткәч, Германия, мөгаен, иң зур донор.

08:18.336 --> 08:27.220
Аннары донорлар арасында халыкара дәүләт оешмалары да бар, һәм
соңыннан иң сизгер мәсьәләгә килеп җитәбез: шәхси затлар бик күп.

08:27.220 --> 08:39.260
Хәзер, өченче ук астында тасвирлаганымча, Италиядән
түгел, юк, Австралиядән бер искиткеч яңа тикшеренү бар.

08:39.260 --> 08:51.881
Алар Бөтендөнья сәламәтлек оешмасына (WHO) билгеләнгән иганәләрне
тикшерделәр – алар арасында фәкать сигез фармацевтика компаниясе

08:51.881 --> 09:02.074
генә булса да – әмма дәүләт булмаган һәм WHOга билгеләнгән
иганәләр ясаучы башка барлык учреждениеләр һәм

09:02.074 --> 09:13.080
оешмалар, бу тикшеренү күрсәткәнчә, диярлек
100% фармацевтика белән бәйле мәнфәгатьләргә ия.

09:13.080 --> 09:16.760
Аны фарма-яраклы дип атыйлар.

09:16.760 --> 09:22.346
Һәм иң югары ике урынны Гейтс
фонды һәм Gavi вакцина альянсы били.

09:22.346 --> 09:30.190
Бу мәсьәләгә карата мин тагын бер алдан әйтелгән фикер белдерергә
телим: Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасының нигез салучылары

09:30.190 --> 09:37.121
Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасы Конституциясенең 37-нче
маддәсенә «вазифаларын үтәгәндә Генераль директор һәм

09:37.121 --> 09:43.019
хезмәткәрләр бернинди дәүләттән яки хакимияттән
күрсәтмәләр сорамаска һәм кабул итмәскә тиеш» дип

09:43.019 --> 09:46.553
язганда, аларның күз алдында берәр нәрсә булган.

09:46.553 --> 09:58.483
Һәм хөкүмәтләргә яки дәүләт органнарына кагылган кагыйдәләр
фармацевтика сәнәгатеннән яки фармацевтика сәнәгате белән бәйле

09:58.483 --> 10:04.500
оешмалардан чыккан мәҗбүри шартларга тагын да ныграк кагыла.

10:04.500 --> 10:14.180
Бу Дөнья сәламәтлек оешмасы билгеләнгән бу иганәләр
белән үз конституциясен боза, һәм өстәмә күрсәтмәләр дә бар.

10:14.180 --> 10:17.610
Аннары бездә бу Бөтендөнья сәламәтлек саклау
оешмасына ясалган иганәләрнең фонында тагын бер

10:17.610 --> 10:20.280
проблема бар, аны җитәрлек дәрәҗәдә ассызыклап булмый:

10:20.280 --> 10:27.104
Әгәр, мәсәлән, Германия Бундестагы «әйе, безгә әгъза дәүләтләрнең
өлешләрен яңадан арттырырга гына кирәк», — дисә, без фармацевтика

10:27.104 --> 10:30.453
сәнәгатенә бәйлелек проблемасын җиңел генә хәл итәр идек.

10:30.453 --> 10:41.710
Юк, Без күптән инде яшерен һәм тыныч кына дәүләтләр белән шәхси
затлар арасындагы мөнәсәбәтләрне бу хыянәтчел, дип әйтер идем,

10:41.710 --> 10:51.180
дәүләт-шәхси партнерлыклар төзелеше аша ныгытып,
институциональләштердек; ул хәзер инде сораулар тудырмый,

10:51.180 --> 11:00.829
мәсәлән, GAVI яки CEPI оешмаларында Бөтендөнья
сәламәтлек саклау оешмасы хөкүмәтләр, мәшһүр Гейтс фонды һәм,

11:00.829 --> 11:06.230
игътибар итегез, вакцина җитештерүчеләр белән бәйләнгән.

11:06.230 --> 11:13.220
ЮНИСЕФ, Бөтендөнья банкы һәм башка
хөкүмәт булмаган оешмалар да GAVIда катнаша.

11:13.220 --> 11:21.011
Европа Комиссиясе һәм башка фәнни-тикшеренү
институтлары CEPI белән бергә, ул 100 көн эчендә барлык

11:21.011 --> 11:25.553
вариантларга каршы вакциналар эшләү программасына ия.

11:25.553 --> 11:37.131
Юридик яктан караганда, бу бөтенләй кабул ителмәс, чөнки
дәүләтләр – һәм монда без дәүләтләрнең халыкка хезмәт итү өчен

11:37.131 --> 11:47.348
булуы дигән төп идеягә кире кайтабыз – шәхси затлар,
шул исәптән кешенең кадере һәм кеше иреге, һәм хәтта

11:47.348 --> 11:52.724
законлы рәвештә табышка юнәлгән шәхси компанияләр дә.

11:52.724 --> 12:03.283
Ләкин икесе бер-берсенә үрелеп, дәүләт
институтлары табышка юнәлтелгән шәхси иганәләргә бәйле

12:03.283 --> 12:10.006
булганда, без инде бәла-каза алдында торабыз.

12:18.066 --> 12:28.783
Һәм бу бөтен мәсьәлә, ул инде Бөтендөнья сәламәтлек оешмасы (WHO)
белән бәйле, һәм, мәсәлән, Германия парламентының бер генә

12:28.783 --> 12:39.199
әгъзасы да моңа әле кадәр игътибар итмәгән – без моны аларга
күрсәтергә тиешбез – ул WHOда ачыклыкның ачыктан-ачык җитмәве.

12:39.199 --> 12:47.346
Бездә шәхси һәм дәүләт секторларын тоташтырган мондый
дәүләт-шәхси партнерлыклар гына түгел, ә, талантлы

12:47.346 --> 12:57.006
хезмәттәшләребез күрсәткәнчә, GAVI, Гейтс фонды һәм Дөнья
сәламәтлек оешмасы арасында кадрларның өзлексез әйләнеше дә бар.

12:57.006 --> 13:05.276
Әйткәндәй, Гейтс фонды турыдан-туры һәм үзе
спонсорлаган башка оешмалар аша Бөтендөнья сәламәтлек

13:05.276 --> 13:09.080
оешмасының бюджетының якынча 20 процентын тәшкил итә.

13:09.080 --> 13:17.291
Һәм Гейтс әфәнде бер яктан үзен филантроп итеп
күрсәтә, икенче яктан исә бу фараз ителгән

13:17.291 --> 13:21.813
иганәләрдән килгән барлык табышлардан файда күрә.

13:21.813 --> 13:31.222
Хәзер бездә мәнфәгатьләр каршылыклары массакүләм рәвештә бар.
Дөнья сәламәтлек саклау оешмасының (WHO) «эксперт» дип аталган

13:31.222 --> 13:40.252
белгече фармацевтика сәнәгатендә эшләгәннән соң кинәт WHOга кире
кайта яки GAVI өчен эшли башлый икән, без мәнфәгатьләр

13:40.252 --> 13:47.006
каршылыгының иң югары дәрәҗәсенә юлыгабыз. Һәм
менә нәрсә: бу каршылыклар ачыкланмый, һәм

13:47.006 --> 13:51.293
кинәт мәгълүматларны яклау мәсьәләсе алга чыга.

13:51.293 --> 14:00.531
Аннары киләсе пункт: Бөтендөнья сәламәтлек оешмасы донорлары
белән килешүләр, алардан, бәлки, донорларның үз ярдәмнәрен нинди

14:00.531 --> 14:09.695
максатларга бәйләвен күрергә мөмкин, анда болай дип язылырга
мөмкин, «Зинһар, безнең ModRNA вакцинасын кулланыгыз, ул чыннан

14:09.695 --> 14:17.824
да искиткеч, бигрәк тә табыш ягыннан, югыйсә без сезгә берни дә
бирмәячәкбез, шуңа күрә аны тәкъдим итегез», –

14:17.824 --> 14:25.720
дип язылгандыр, һәм нинди очраклылык: бу
килешүләр дә ачыкланмый, гомуми халыкка тәкъдим ителми.

14:25.720 --> 14:32.256
Һәм иң зур дан — 2022 елда Бөтендөнья сәламәтлек
саклау оешмасы тарафыннан кертелгән «Ашыгыч

14:32.256 --> 14:36.312
куллану исемлегенә кертү процедурасы» дип аталган чара.

14:36.312 --> 14:45.147
Фармацевтика компанияләре инде үзләре җитештергән даруларны һәм
вакциналарны бәяләү өчен гариза бирә алалар: башта бер төрле

14:45.147 --> 14:54.124
сынап карау рәвешендә, әлегә нинди куркыныч дип саналган пандемия
вирусы яңадан тарала башлавы төгәл билгеле булмаган вакытта,

14:54.124 --> 15:02.958
ягъни беренче чиратта урын билгеләүче билгеләр белән гомуми
шартларда, ә икенче чиратта, әйтелгән пандемия башлангач, тиешле

15:02.958 --> 15:08.801
конкрет патогеннар белән. Бу дарулар һәм
вакциналар башта алдан тикшерү комиссиясе

15:08.801 --> 15:12.957
тарафыннан, аннары соңрак комиссия тарафыннан бәяләнә.

15:12.957 --> 15:23.904
Әмма хәзер иң зур скандал чыга: Бөтендөнья сәламәтлек саклау
оешмасы эксперт хисаплары нәтиҗәләре белән нишләргә – аларны

15:23.904 --> 15:34.860
кулланыргамы, кулланмаскамы – һәм аларны бастырыргамы,
бастырмаскамы – барысын да үзе генә хәл итү хокукын саклап кала.

15:34.860 --> 15:42.640
Дөнья сәламәтлек саклау оешмасы эксперт
хисаплары нәтиҗәләре өстендә тулы контрольне саклый.

15:42.640 --> 15:52.744
Бу шулай ук мисалсыз скандал, һәм без гаҗәпләнәбез: ни өчен хәзер
шулкадәр күп кеше вакцина зыяныннан — шул исәптән

15:52.744 --> 16:03.760
«коронавирус вакцинасы» дип аталган прививкадан — интегә, ә
кайбер очракларда моның сәбәп булуын әле дә белмиләр.

16:03.760 --> 16:14.221
Шулай итеп, хәзер бездә бу шартларда инде зур системалы
җитешсезлекләрдән интегүче Дөнья сәламәтлек оешмасы бар,

16:14.221 --> 16:24.706
һәм хәзер чыннан да зур проблема барлыкка килә: Дөнья
сәламәтлек оешмасында бер кеше артык зур вәкаләтләргә ия.

16:24.706 --> 16:31.615
Һәм бу, безгә мәгълүм булганча, Генераль директор. Тедрос
әфәнде үзе дә әле дә кеше хокуклары оешмаларының сугыш

16:31.615 --> 16:35.893
җинаятьләре һәм башка шундый гамәлләр өчен игътибар үзәгендә.

16:35.893 --> 16:43.466
Бу Тедрос, демократик легитимлыгы бөтенләй
булмаса да, инде халыкара әһәмиятле дип саналган

16:43.466 --> 16:48.400
сәламәтлек буенча гадәттән тыш хәлләр игълан итә ала.

16:48.400 --> 16:56.044
Һәм шул нигездә ул шулай аталган тәкъдимнәр
чыгара ала, һәм без 2020 елда Тедрос әфәнденең

16:56.044 --> 17:00.960
үзеннән-үзе эш итүче гамәлләренең нәтиҗәсен күрдек.

17:00.960 --> 17:06.974
Барчабызга мәгълүм булганча, бу вакцинация һәм тест таләпләре,
медицина тикшерүләре, дәвалау чаралары,

17:06.974 --> 17:12.332
контактларны эзләү, изоляция, карантин, сәяхәт
һәм сәүдә чикләүләре һ.б.ны үз эченә алды.

17:12.332 --> 17:18.941
Хәзер факт тикшерүче әйтер: «Әйе, ләкин Тедроска
Халыкара сәламәтлек кагыйдәләрендә күрсәтелгән

17:18.941 --> 17:22.306
кайбер факт критерийларын исәпкә алырга кирәк».

17:22.306 --> 17:29.189
Әйе, аннары адвокат куана-куана әйтә: «Әйе, бездә чирләрнең
зур исемлеге бар, һәм алар барлыкка килеп, дөнья буйлап

17:29.189 --> 17:32.780
тиз таралган очракта, ул гадәттән тыш хәл игълан итә ала».

17:32.780 --> 17:40.180
Инглизчә, акыллы итеп PHEIC дип кыскартылган Халыкара әһәмияткә
ия җәмәгать сәламәтлеге буенча гадәттән тыш хәл – нинди ирония.

17:40.180 --> 17:49.787
Һәм ул, мәсәлән, гомуми яки конкрет учреждение өчен вакцинация
таләпләре буенча тәкъдимнәр ясаганда, пропорциональлекне

17:49.787 --> 17:57.133
тикшерергә, бу чара чыннан да бөтендөньяда
йогышлы авыруларны чикләүгә ярдәм итәме-юкмы, ян

17:57.133 --> 18:01.840
тәэсирләре ничек булачак һ.б. – барысын да карарга тиеш.

18:01.840 --> 18:10.052
Әйе, ул кәгазьдә язылган, ләкин – һәм бу да киң билгеле түгел,
әле дә киң билгеле түгел – фәнни дәлилләр һәм

18:10.052 --> 18:17.792
пропорциональлек монда бик мөһим, һәм ул
язылган кәгазь дә аңа язылган кәгазь бәрабәре түгел.

18:17.792 --> 18:24.172
Чөнки Тедросның аңа киңәш бирүче гадәттән тыш хәлләр комитеты
булса да, ул бары тик киңәш кенә бирә һәм бернинди дә

18:24.172 --> 18:30.646
мөстәкыйль түгел. Комитет әгъзаларын Тедрос үзе
билгели һәм кирәк булса, аларны эштән алу мөмкинлеге дә бар.

18:30.646 --> 18:41.940
Хәзерге вакытта без эзләп йөргән, шулай дип аталган
конституцион дәүләттә булмаганча, монда бәйсез күзәтү органы юк.

18:41.940 --> 18:44.700
Бу барысы ни дигән сүз?

18:44.700 --> 18:47.120
Бездә мәнфәгатьләр каршылыклары бихисап.

18:47.120 --> 18:56.140
Без Тэдрос әфәнде тарафыннан теләсә ничеклек, зыянлы гамәлләр һәм
хакимиятне кырыс куллану куркынычы алдында торабыз, чөнки аңа

18:56.140 --> 19:05.820
төрле кешеләр фонда дәлилләр һәм пропорциональлек чикләреннән
күпкә ашкан мәсьәләләр турында пышылдап киңәшләр бирергә мөмкин.

19:05.820 --> 19:13.500
Шуңа күрә «тышкы контроль куркынычы» дигән
сүз монда да телгә алына, кем генә әйтсә дә.

19:13.500 --> 19:23.927
Һәм бу чылбырның ахырында иң яман нәрсә ята: күптән инде
чынбарлыкка әйләнгән, төп хокукларның массакүләм

19:23.927 --> 19:34.506
бозылу куркынычы, шул исәптән яшәү хокукы, физик
бөтенлек һәм, әлбәттә, кеше сәламәтлеге хокукы.

19:34.506 --> 19:39.333
Шулай итеп, һәм моны җитәрлек еш әйтеп
булмый, бүгенге Дөнья сәламәтлек оешмасы шундый.

19:39.333 --> 19:49.517
Киләчәктә без нәрсә көтә алабыз, бу халыкара сәламәтлек саклау
кагыйдәләре хәзер кабул ителүгә шактый якын – мин әйткәнчә, узган

19:49.517 --> 19:56.041
ел алар кабул ителергә тиеш иде, һәм хәзер
инде диярлек барлык илләрдә дә каршылык

19:56.041 --> 19:59.950
белдерү вакыты тәмамланды; ул 19 июльдә булды.

19:59.950 --> 20:07.528
Дәүләтләргә 2024 елдан башлап бу халыкара
сәламәтлек кагыйдәләренең гамәлгә керүенә Бөтендөнья

20:07.528 --> 20:11.720
сәламәтлек оешмасына каршы чыгу мөмкинлеге бирелде.

20:11.720 --> 20:19.140
Аннары иске ДСӨ элеккеге версияне кулланган булыр иде.

20:19.140 --> 20:27.100
Кызганычка каршы, бик аз илләр бу 19 июль срогыннан
файдаланды. Бу хакта соңрак тулырак сөйләшәчәкбез.

20:27.100 --> 20:39.973
Калганнар, әгәр инде моны эшләмәгән булсалар, хәзер
халыкара хокук нигезендә бу IGVны гамәлгә кертүгә мәҗбүр, һәм

20:39.973 --> 20:46.780
ул 19 сентябрьдә халыкара хокук нигезендә көченә керәчәк.

20:46.780 --> 20:48.213
Ул нәрсә ди?

20:48.213 --> 20:58.567
Без инде хәзерге Халыкара сәламәтлек кагыйдәләрендә (IHR) PHEICны
көчәйтелгән форма буларак формалаштырдык – хәзер аңа пандемия

20:58.567 --> 21:07.127
гадәттән тыш хәле дә өстәлә – һәм без, юристлар буларак, моны
шунда ук күрәбез – монда тагын да көчәйтүче

21:07.127 --> 21:15.387
факторлар бар – ул тагын да куркынычрак булырга
тиеш, вирус күп илләрдә тагын да тизрәк таралачак.

21:15.387 --> 21:19.605
Бу сәламәтлек саклау системасының куәтеннән артып китү турында.

21:19.605 --> 21:28.620
Мәсәлә шунда ки, бу вирус, аны шундый куркыныч итеп
сурәтләгәндә, социаль һәм икътисади бозылуларга китерергә

21:28.620 --> 21:33.900
мөмкин, һәм аннары ул югары куркынычның үзе җитә дип әйтә.

21:33.900 --> 21:41.798
Бу да үзеннән-үзе мисалсыз скандал; Германия
Федератив Конституция суды кебек эшләп торучы конституция

21:41.798 --> 21:47.300
суды мондый эшне баштан ук җимереп ташларга тиеш иде.

21:47.300 --> 21:53.953
Аннары 2-нче пункт: яңа IGV чынлап та ачык рәвештә нәрсә ди?

21:53.953 --> 22:03.253
Фармацевтика лоббисе, мөгаен, бик озак вакыттан бирле теләгән һәм
өметләнгән нәрсә: яңа игътибар юнәлеше, матур ньюспик, тиешле

22:03.253 --> 22:10.795
сәламәтлек продуктлары, шул исәптән, әлбәттә, дарулар,
шулай аталган вакциналар һәм, минемчә, бик борчу

22:10.795 --> 22:15.360
тудыра торган күзәнәккә һәм геннарга нигезләнгән терапияләр.

22:15.360 --> 22:20.120
Хәзерге вакытта без коллегабыз Бродидан ишеткәннәребез буенча.

22:20.120 --> 22:28.429
Һәм бу барлык чаралар хәзер гадәттән тыш хәлләр буенча
тәкъдимнәрнең объекты була ала. Ләкин гадәттән тыш хәлләр булмаган

22:28.429 --> 22:32.540
вакытта да генераль директор ТЕТРОС тәкъдимнәр чыгара ала.

22:32.540 --> 22:35.900
Бу шулай аталган даими тәкъдимнәр.

22:35.900 --> 22:43.556
Хәзер мондый продуктларны тикшерү һәм үстерүгә актив рәвештә
керешергә кирәк, һәм Дөнья сәламәтлек оешмасының белдерүләреннән

22:43.556 --> 22:51.168
ачык күренгәнчә, алар модификацияләнгән РНК нигезендәге
продуктлар булырга тиеш, бигрәк тә вакцинация мәсьәләсендә.

22:51.168 --> 23:01.108
Фәнни-тикшеренү һәм үсешне киң күләмдә алга этәрергә, дөнья
буйлап яңа өстәмә җитештерү корылмалары төзергә кирәк, чөнки, без

23:01.108 --> 23:09.775
хәзер Женевада да ишеткәнчә, COVID-19 белән бәйле проблема шунда
иде: үсеп килүче илләрдә, күрәсең, бу барлык

23:09.775 --> 23:18.273
мөмкинлекләргә җитәрлек керү юк иде. Менә шушында
гаделлек, ягъни тигез бүлү принцибы гамәлгә керә.

23:18.273 --> 23:23.876
Һәм бердәмлек, бердәмлек байрагы астында, дигән сүз –
бай илләр кесәләренә кул сузып, ярлы илләргә тагын

23:23.876 --> 23:27.212
да күбрәк җитештерергә мөмкинлек бирү дигәнне аңлата.

23:27.212 --> 23:36.951
Һәм мин моны алдан әйткәнемчә, инде бу ашыгыч куллану
исемлеге бар, бу Дөнья сәламәтлек оешмасының дөнья буйлап

23:36.951 --> 23:41.984
регулятор органнарга зур йогынты ясарга тырышуын аңлата.

23:41.984 --> 23:50.072
Һәм миңа моны белгечләр аңлатты: шушы аталган
ModRNA вакцинасын җитештерү мәҗбүри рәвештә

23:50.072 --> 23:55.233
функцияне арттыру тикшеренүе формасын үз эченә ала.

23:55.233 --> 24:07.570
Бу димәк, хәзер бөтендөнья буенча актив рәвештә эзләнә торган,
чөнки алар бик табышлы булган пандемия патогеннары лабораториядә

24:07.570 --> 24:16.896
ясалма рәвештә үзгәртелә, ягъни мутация махсус
рәвештә тудырыла, шуның нәтиҗәсендә нәкъ менә шул

24:16.896 --> 24:22.270
мутациягә каршы вакцина эшләп чыгару мөмкин була.

24:22.270 --> 24:25.690
Белгечләр моның никадәр куркыныч булуы турында килешмиләр.

24:25.690 --> 24:28.970
Мин доктор Водаргны ишетәм,
аннары профессор Визендангерны ишетәм.

24:28.970 --> 24:32.210
Мин бу өлкәдә белгеч түгел, шуңа күрә бәяли алмыйм.

24:32.210 --> 24:40.970
Мин монда гына күрә алам: ясалган
басым ачык кызыксынуларның булуын күрсәтә.

24:40.970 --> 24:44.510
Яңа пандемияне күрергә теләгән даирәләр бар.

24:44.510 --> 24:48.370
Мин моның барысыннан шуны гына аңлый алам.

24:48.370 --> 24:56.630
Бу безнең берьяклы, тулысынча фармацевтик юнәлешле
медицина карашының тагын да ныгытылуын күрүебезне аңлата.

24:56.630 --> 25:00.070
Бездә куркынычсызлык куркынычлары арта.

25:00.070 --> 25:09.419
Проф. Кеммерер хаклы рәвештә әйтә: бу мод-РНК
инъекциясе чынлап та кеше организмында

25:09.419 --> 25:15.100
пандемияләрнең ныгынуы өчен тагын да яхшырак шартлар тудыра.

25:15.100 --> 25:22.946
Иммун системасын басып тоту белән бу
инъекцияләр пандемияләрне тагын да тизләтә.

25:22.946 --> 25:27.630
Хәзерге белемнәргә нигезләнеп, моны төгәл әйтеп була.

25:27.630 --> 25:32.190
Тормыш һәм сәламәтлек хәзер тагын да зуррак куркыныч астында.

25:32.190 --> 25:35.090
Хәзер өченче бик куркыныч нокта килеп җитә.

25:35.090 --> 25:40.792
Бу IGV хәзер без озак вакыттан бирле
Европа Берлегеннән ишеткәннәребезне һәм үз

25:40.792 --> 25:43.666
илләребездә дә ишеткәннәребезне үз эченә ала.

25:43.666 --> 25:47.810
Без монда цензурага каршы конференциядә.

25:47.810 --> 25:58.221
Һәм иң куркыныч идеологик коралларның берсе — ялган һәм
дезинформациягә каршы көрәшү хокукын үз өстенә алган

25:58.221 --> 26:04.670
кайдадыр бер вәкаләтле орган бар дигән яшеренчә куркыныч фикер.

26:04.670 --> 26:14.648
Һәм бу хакыйкатькә монополия, конституцион судьяларның берсе
дә, конституцион хокук белгечләренең дә сирәк кенә игътибар

26:14.648 --> 26:20.080
итмәвенә мин һәрвакыт гаҗәпләнәм, ул төп хокукларга каршы килә.

26:20.080 --> 26:32.970
Фикер белдерү иреге һәм академик ирекнең төп хокуклары ирекле
фикер алышуда фикерләрне ирекле алмашу идеясенә нигезләнә.

26:32.970 --> 26:40.113
Һәм бер тапкыр ул чикләнгәч, бу ирекләр асылда инде бастырыла.

26:40.113 --> 26:44.490
Хәзер бу рәсми чыганаклардан
бернинди дә шау-шу күтәрелмичә әйтелә.

26:44.490 --> 26:49.888
Бу яңа IGVдә ялгыш мәгълүмат һәм дезинформациягә каршы көрәш.

26:49.888 --> 26:52.030
Бу өстенә куркынычлар турында аралашу да өстәлә.

26:52.030 --> 26:56.970
Шунда тагын берәү утыра, ул ничек
эшләвен һәм бу куркынычның нинди икәнен белә.

26:56.970 --> 27:04.410
Һәм хәзер ул халыкка нәрсә җиткереләчәген,
нәрсәне куркыныч дип санарга кирәклеген билгели.

27:04.410 --> 27:07.090
Һәм калган бөтен нәрсә яшерелгән.

27:07.090 --> 27:13.755
Буның артында бик хәйләкәр төшенчә ята.
Аны инфодемияләргә каршы көрәшү дип атыйлар.

27:13.755 --> 27:20.026
Монда тагын пропаганда теле:
инфодемия, пандемия кебек үк куркыныч.

27:20.026 --> 27:29.410
Һәм теориядә хәтта артык күп мәгълүмат та кире кагылырга мөмкин.

27:29.410 --> 27:31.390
Кем хәл итә, нәрсә артык икәнен?

27:31.390 --> 27:38.530
Шулай итеп, без кешеләр хәзер куллана торган
мәгълүмат белән кулланмый торган мәгълүматны аера алмыйбыз.

27:38.530 --> 27:42.824
Шулай итеп, Дөнья сәламәтлек оешмасында
тәртипне контрольдә тоту мәсьәләсе озак вакыттан

27:42.824 --> 27:45.586
бирле бара, ләкин ул бары тик шунда гына түгел.

27:45.586 --> 27:55.304
Хәзер кешеләрне кайбер таләпләрне үтәргә хөкүмәт органнарының
ышандыру көче һәм яхшы эше аша түгел – ул

27:55.304 --> 28:03.930
бик яхшы булыр иде – ә аларның тәртибен
психологик манипуляцияләү юлы белән мәҗбүр итәләр.

28:03.930 --> 28:11.380
Шуннан соң безгә фәнни дәлилләр кирәкми, бу
хакимиятне кулланырга яки табыш алырга теләүчеләр өчен уңайлы.

28:11.380 --> 28:16.161
Бу Дөнья сәламәтлек саклау оешмасының
бөтен цифрлы эре технологияләр индустриясе

28:16.161 --> 28:20.590
белән килешүләр төзүе белән тагын да ныгытыла.

28:20.590 --> 28:27.390
Һәм шик тудыгында аларга нәрсәне дөрес дип, нәрсәне
ялган дип санарга кирәклеген дә билгеләп бирә ала.

28:27.390 --> 28:30.413
Гаҗәп, гаҗәп, алар да ачыктан-ачык түгел.

28:30.413 --> 28:39.263
Шулай итеп, бездә асылда иреккә, фикергә, мәгълүматка һәм
шулай ук каршы фикерләрне чагылдырган ирекле матбугатка,

28:39.263 --> 28:44.640
ирекле массакүләм мәгълүмат чараларына кысым ясау бара.

28:44.640 --> 28:49.426
Һәм, әлбәттә, һәм бу шактый фаҗигале, академик ирек.

28:49.426 --> 28:55.650
Аннары соңгы мөһим бер нокта: IGVда тагын нәрсә бар?

28:55.650 --> 29:07.636
Хәзер алар илләргә Милли IHR органын булдыруны кушалар, ул,
әлбәттә, IHR бурычларын үтәү өчен тулы җаваплылык алачак, һәм

29:07.636 --> 29:18.632
шулай ук Германиядә федератив штат яки муниципаль дәрәҗәдәге
идарәче баскычларда сәламәтлек саклау органнары да

29:18.632 --> 29:30.592
Бөтендөнья сәламәтлек оешмасының бурычларына туры килүгә
юнәлтелергә, яисә, мин әйтер идем, аларга кызыксынырга тиеш.

29:30.592 --> 29:40.410
Шик тудырганда, аларның нигезле булуы һәм, иң мөһиме,
конституциягә һәм кеше хокукларына туры килүе тикшерелми.

29:40.410 --> 29:46.093
Шуңа күрә бу килешүне гамәлгә ашыру өчен
контракт төзегән дәүләтләргә басымны арттырачак.

29:46.093 --> 29:54.286
Бу IGV 2024 булыр, без шуны көтә алабыз.

29:54.286 --> 30:04.906
Пандемия килешүе әле шактый еракта, һәм
бәхет елмайса, ул гамәлгә ашырылмаска да мөмкин.

30:04.906 --> 30:11.290
Бу шулай ук бу пандемия гадәттән тыш хәлләре белән дә бәйле.

30:11.290 --> 30:17.330
Ләкин үзе пандемия килешүе гадәттән тыш
хәлләр игълан итү өчен бернинди вәкаләт тә бирми.

30:17.330 --> 30:20.426
Кызганычка каршы, бездә моның өчен инде IGV бар.

30:20.426 --> 30:25.910
Ләкин, мәсәлән, анда килешүнең пандемияләр
вакытында һәм алар арасында да гамәлдә булуы әйтелә.

30:25.910 --> 30:30.146
Димәк, монда пандемия турындагы сюжетны алга сөрәләр.

30:30.146 --> 30:32.150
Без пандемияләр чорында яшибез.

30:32.150 --> 30:38.266
Бердәнбер аңлатма – зооноз, ул ахыр чиктә
фонда кешенең эшчәнлеген дә үз эченә ала. Ачкыч

30:38.266 --> 30:41.350
сүз: функцияне арттыру буенча тикшеренүләр.

30:41.350 --> 30:44.704
Ул бик тиз яшереләчәк.

30:44.704 --> 30:51.990
Аннары бездә монда әлеге мөһим сәламәтлек продуктларын
алга этәрүне тагын да конкретлаштыру һәм ныгыту бар.

30:51.990 --> 30:55.570
Мин монда IGVга кагылышлы инде әйткән барлык әйберләр.

30:55.570 --> 31:01.376
Моннан тыш, технологияләрне күчерү
байлар белән ярлылар арасында булырга тиеш.

31:01.376 --> 31:05.930
Аннан соң данлыклы Патогеннарга
керү һәм файда бүлешү системасы бар.

31:05.930 --> 31:12.510
Мәсәлә шунда ки, бөтен дөнья илләре табигый
рәвештә генетик материалга керү мөмкинлеге өчен көрәшә.

31:12.510 --> 31:17.470
Ләкин шушы нигездә дарулар һәм вакциналар
эшләп чыгарырга мөмкин, бу бик табышлы модель.

31:17.470 --> 31:22.130
Һәм ярлылар, әлбәттә, байларның табышын бүлешергә тели.

31:22.130 --> 31:27.530
Бу безнең өчен бәхетле булырга мөмкин, чөнки
финанс мәсьәләләре буенча эчке бәхәсләр бар.

31:27.530 --> 31:33.130
Һәм шул ук сәбәп аркасында бу
пандемия килешүе әлегә кадәр төгәлләнмәгән.

31:33.130 --> 31:43.644
Шуңа күрә быел ул кабул ителгәндә, 12-нче маддәнең 2-нче
пунктында әйтелгәнчә, килешүне имзалау өчен бары тик яклар

31:43.644 --> 31:54.630
әлеге «папаль система» дип аталган өстәмәгә килешкәч кенә
ачарга мөмкин дигән шарт диярлек игътибардан читтә калды.

31:54.630 --> 32:06.580
Бу бездә өмет чаткысы бар дигән сүз: эчке бәхәс – ике кеше
бәхәсләшкәндә өченчесе шатлана – бәлки акча бәхәсе, монда бик

32:06.580 --> 32:14.410
мөһим роль уйный һәм безне бу пандемия килешүеннән коткарачак.

32:14.410 --> 32:17.750
Һәм бу искиткеч булыр иде.

32:34.070 --> 32:38.170
Әлбәттә, әле дә гадәттән тыш рөхсәт бирү
системаларын ныгыту мәсьәләсе булып кала.

32:38.170 --> 32:49.250
Элек бу өстәмә биттә – аны «Ашыгыч куллану исемлеге» дип
атыйк – урнаштырылган мәгълүмат хәзер җентекләп билгеләнә.

32:49.250 --> 32:57.470
Ниһаять, бу бары тик дөньякүләм
медицина-сәнәгать комплексы булдыру гына, бүтән берни дә түгел.

32:57.470 --> 33:04.770
Бу сәламәтлек турында түгел. Бу
сәламәтлекнең киресе турында. Монда кешеләр яшәр.

33:04.770 --> 33:17.106
Кеше сәламәтлеге һәм физик бөтенлеге табыш һәм
хакимлек мәнфәгатьләре өчен куркыныч астында кала.

33:17.106 --> 33:25.950
Аннары өченче пункт: пандемия
килешүендәге инфодемия төшенчәсе бик борчу тудыра.

33:25.950 --> 33:29.130
IGV ялган мәгълүмат һәм
дезинформациягә каршы көрәшне үз эченә ала.

33:29.130 --> 33:32.070
Менә тагын бер бомба.

33:32.070 --> 33:38.870
Бу халыкның фән, сәламәтлек һәм
пандемия буенча белемнәрен ныгыту турында.

33:38.870 --> 33:48.630
Монда без Дөнья сәламәтлек оешмасы (WHO) дәгъва иткән хакыйкать
монополиясен ачык күрәбез: халыкны пандемияләр,

33:48.630 --> 33:59.700
җәмәгать сәламәтлеге һәм фән өлкәләрендә миен юарга тиешләр –
әлбәттә, бу терминнарны WHO ничек аңласа, шулай гына.

33:59.700 --> 34:03.713
Әйе, чөнки мин әйткәнчә, бездә контроль орган юк.

34:03.713 --> 34:12.809
БМОның югары дәрәҗәле вәкиле инде БМОдан бернинди шау-шу
куптырмастан бик ачык әйтте: безгә мәгълүм

34:12.809 --> 34:21.570
булганча, Дөнья сәламәтлек оешмасы БМОның филиалы
булып тора, һәм БМО фәнне үз милке дип саный.

34:21.570 --> 34:26.766
Зинһар, фәннең милек белән нинди бәйләнеше бар?

34:26.766 --> 34:31.370
Бердәнбер аңлатма һәрвакыт көч һәм табыш.

34:31.370 --> 34:39.125
Аннары кешеләргә медицина продуктларының
нәтиҗәлелеге һәм куркынычсызлыгы турында хәбәр итәргә кирәк.

34:39.125 --> 34:45.888
Шуңа күрә бу гадәти хәл дип кабул ителә,
һәм тәртип буенча киңәшләр бирү дәвам итәчәк.

34:45.888 --> 34:56.282
Аннары бездә тагын да реформалар, ныгытылган күзәтү механизмы һәм
хайваннар сәламәтлеген әйләнә-тирә мохит сәламәтлеге һәм кеше

34:56.282 --> 35:04.793
сәламәтлеге белән бәйләп торучы «Бер сәламәтлек» принцибының
кертелүе бар, бу Дөнья сәламәтлек оешмасына

35:04.793 --> 35:13.090
үлчәп бетергесез өстәмә вәкаләтләр бирә һәм,
әлбәттә, бу зооноз теориясен ныгытуга хезмәт итә.

35:13.090 --> 35:19.072
Ягъни, пандемияләр чынлыкта беркайчан да кешеләр аркасында
барлыкка килми, ә бары тик хайваннарның нинди дә булса

35:19.072 --> 35:24.730
сәбәп белән кинәт куркыныч дәрәҗәдә авырып китүе һәм шуннан
соң бу авыруның кешеләргә таралуы нәтиҗәсендә барлыкка килә.

35:24.730 --> 35:32.226
Зоонозлы таралу, әлбәттә, инде кертелгән.

35:32.226 --> 35:42.926
Әйе, һәм хәзер без бөтен нәрсәне яңадан карасак, кешенең кадере
бозылмас, кеше хокуклары һәм ирек идеяләре күз алдына килә.

35:42.926 --> 35:52.710
Аннары бу килешүләргә карасак, беренче
чиратта дәүләт суверенитетына фактик янау көчәя.

35:52.710 --> 35:59.641
Мин «чынлыкта» сүзен ассызыклыйм, чөнки хәтта 2020
елда да бер ил дә Бөтендөнья сәламәтлек оешмасының

35:59.641 --> 36:03.993
тәкъдимнәрен гади генә тормышка ашырырга мәҗбүр ителмәгән.

36:03.993 --> 36:06.613
Ләкин алар моны эшләделәр.

36:06.613 --> 36:09.730
Алар моны эшләделәр, һәм бу мине тирән шаккатырды.

36:09.730 --> 36:18.192
Һәм Бруннер әфәнде безнең хокук системаларыбыздагы
кимчелекләрнең кайда икәнен бик оста итеп аңлатты.

36:18.192 --> 36:37.950
Минемчә, иң матур хокук системасы да яши алмый торган,
хаталы хокук системасын да каплап бирә алырлык рух җитми.

36:37.950 --> 36:46.933
Бездә, мәсәлән, Германиядә һәм, әлбәттә, башка җирләрдә дә,
Федератив конституцион суд нәтиҗәле эшләгән чаклар

36:46.933 --> 36:55.513
булды: ул шәхеснең иреген һәм кадерен чыганак һәм
ахыргы максат итеп алып, иң беренче урынга куйды.

36:55.513 --> 36:57.906
Һәм боларның барысы да югалды.

36:57.906 --> 37:04.625
Мин конституцион хокук дәреслегендә беренче тапкыр
укыганда һәр конституция үзе тудыра алмаган

37:04.625 --> 37:09.470
шартларга бәйле булуын укып ничек шаккатканымны хәтерлим.

37:09.470 --> 37:13.253
Һәм мин һәрвакыт уйлый идем: әгәр ул
кәгазьгә язылган булса, аңа буйсынырлар.

37:13.253 --> 37:18.420
Син хокук студенты буларак шундый наив.

37:18.420 --> 37:24.830
Миңа әле генә дәрес бирделәр, ләкин ул иң югары сыйфатлы иде.

37:24.830 --> 37:36.640
Бу когнитив сугыш, бу инфодемия сәясәте, бу Европа Берлегенең
санлы хезмәтләр турындагы законы, факт-тикшерүчеләрнең бу

37:36.640 --> 37:48.430
акылдан язган авыруы белән без мөстәкыйль фикер йөртүче
гражданнарны буйсынган колларга тулысынча яңадан тәрбиялибез.

37:48.430 --> 37:55.879
Бу барлык өлкәләргә кагыла, шул исәптән дәүләтчелеккә,
суд хакимиятенә, закон чыгару органнарына һәм башкаларга.

37:55.879 --> 38:06.990
Һәм кешенең кадере һәм ирегенә булган бу рух
булмаса, хәтта хокук системасы да эшләп булмый.

38:06.990 --> 38:14.156
Бруннер әфәнде моны бик матур әйтте, һәм, бәлки, шушы урында
Германия Төп законының беренче проектында

38:14.156 --> 38:21.290
башта болай дип язылганын әйтеп үтәргә кирәктер:
дәүләт халык өчен бар, халык дәүләт өчен түгел.

38:21.290 --> 38:30.380
Һәм боларның барысы да хәзер, ул моны башкача
бик матур итеп әйткәнчә, шул мизгелдә юкка чыкты.

38:30.380 --> 38:38.504
Шулай итеп, суверенитет Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасы
тарафыннан зур куркыныч астында кала, һәм

38:38.504 --> 38:45.930
бездә, шул исәптән конституцион судлар да,
конституцион контроль тулысынча җимерелгән.

38:45.930 --> 38:53.729
Мин моны курку белән күрәм, бигрәк тә Германиядә, һәм
безнең илдә бара торган бу сәяси эзәрлекләүне дә – мин

38:53.729 --> 38:57.840
моны беркайчан да күз алдыма да китермәгән булыр идем.

38:57.840 --> 39:06.569
Һәм, әлбәттә, иреккә зур чикләүләр кертү,
гадәттән тыш хәлне ихтыярча игълан итү һәм, бәлки,

39:06.569 --> 39:11.812
ирекне чикләүче даими тәкъдимнәр кертү куркынычы арта.

39:11.812 --> 39:17.961
Һәм Дөнья сәламәтлек оешмасы дәрәҗәсендә
күзәтү органнары булмау фонында илләр үз күзәтү

39:17.961 --> 39:21.366
органнарын гади генә игътибарсыз калдыралар.

39:21.366 --> 39:28.011
Аннары бездә тагын бер мөһим мәсьәлә бар, аны безнең
хезмәттәшләребез Сильвия Бэрэндт һәм Амрей Мюллер берничә тапкыр

39:28.011 --> 39:32.612
билгеләп үттеләр: без сәламәтлек саклау
сәясәтенең акрынлап идеологик хәрбиләшүен

39:32.612 --> 39:35.420
күрәбез, ул гомуми глобаль картинага туры килә.

39:35.420 --> 39:43.876
Килешүләрдә бу турыда язылмаган булса да, глобаль сәламәтлек
куркынычсызлыгы доктринасы бар: патогеннарны хәрби дошман һәм

39:43.876 --> 39:52.263
куркынычсызлык рискы дип карыйлар, һәм шуннан соң автоматик
җавап чарасы эшкә җибәрелә, ягъни автоматик механизм кертелә,

39:52.263 --> 39:56.610
һәм, әлбәттә, аларга каршы көрәшү өчен вакцинация кулланыла.

39:56.610 --> 40:00.073
Беркем дә хәзер вакцинацияләр кешеләрнең
сәламәтлегенә зыян китерәме-юкмы дип сорамый.

40:00.073 --> 40:09.721
Һәм бездә, әлбәттә, бары тик бер генә урында булса да, кешелеккә
карата гомуми санлы күзәтүнең көчәюе күзәтелә, чөнки хәзер санлы

40:09.721 --> 40:15.785
вакцинация таныклыклары кертелде; бу бары тик
шуның белән генә чикләнми, әмма тоталитар

40:15.785 --> 40:19.870
контроль ягыннан караганда да бик мөһим мәсьәлә.

40:19.870 --> 40:27.102
Аннары, әлбәттә, бу медицина-фармацевтика комплексы
гамәлгә керткән ныгытылган сәламәтлек саклау чаралары һәм

40:27.102 --> 40:31.270
мин инде җентекләп тасвирлаган инфодемия концепциясе бар.

40:31.270 --> 40:36.586
Һәм чыннан да, бу килешүләрдә
идеологик яңадан корылыш әкренләп бара.

40:36.586 --> 40:42.908
Бу кешеләрне акрынлап, ләкин ышанычлы рәвештә
«мин – шәхес, минем ирегем – башлангыч һәм

40:42.908 --> 40:46.453
ахыргы нокта» дигән фикердән читләштерү турында.

40:46.453 --> 40:49.610
Юк, син берни дә түгел, җәмгыять – барысы да.

40:49.610 --> 40:52.480
Бу сезгә таныш яңгырыймы?

40:52.480 --> 40:55.646
Кешенең кадере хәзер инде мәсьәлә түгел.

40:55.646 --> 41:00.346
Без коллектив буйсынуга таба тенденцияне күрәбез.

41:00.346 --> 41:05.024
Бу, мәсәлән, шулай аталган бөтен
җәмгыятькә юнәлгән якын килүне үз эченә ала.

41:05.024 --> 41:13.130
Бу куркыныч пандемия килеп чыкканда, җәмгыятьтәге һәркем
бергә торып, бер үк юнәлештә эшләргә тиеш дигәнне аңлата.

41:13.130 --> 41:15.008
Логик яктан бу нәрсә ни дигән сүз?

41:15.008 --> 41:20.230
Логик яктан, диңгез ярына күченмәгән һәркем
читтә кала; без барыбыз да моны инде кичергәнбез.

41:20.230 --> 41:24.020
Син үз төп хокукларыңны өйрәнергә
тиешсең, югыйсә син читтә каласың.

41:24.020 --> 41:30.981
Хөкем сөрүче фикердән аермалы һәрнәрсә нинди дә
булса зур һөҗүмнәргә дучар ителә, ә аннары тигезлек

41:30.981 --> 41:34.500
һәм бердәмлек дип аталган псевдо-төп хокуклар бар.

41:34.500 --> 41:40.766
Һәм алар аннары чын кеше хокуклары белән бер дәрәҗәгә куела.

41:40.766 --> 41:45.040
Әйе, бу чыннан да сорауга җавап бирә.

41:45.040 --> 41:50.533
Мин сораганда, безне тоталитар сәламәтлек режимы янамы?

41:50.533 --> 41:59.315
Бездә хәзерге вакытта каралучы тоталитар сәламәтлек режимы
гына түгел, ә әле ул булмаган яки элек булмаган урыннарда да

41:59.315 --> 42:04.010
авторитаризмга һәм тоталитаризмга таба глобаль тенденция бар.

42:04.010 --> 42:06.130
Шунда булырга тиеш.

42:06.130 --> 42:13.881
Без канун өстенлегенә, төп хокукларга һәм инде әйтелгәнчә БМО
Кеше хокуклары пактының 7-нче маддәсендә

42:13.881 --> 42:21.070
гарантияләнгән медицина тәҗрибәләренә ихтыяри
ризалык бирү хокукына зур басым ясалуын күрәбез.

42:21.070 --> 42:27.370
Без әгъза дәүләтләрнең суверенитетына басым
ясыйбыз, һәм ахыр чиктә бу бик зур куркыныч тудыра.

42:27.370 --> 42:32.128
Димәк, чыннан да барысы да яки берни дә түгел.

42:32.128 --> 42:37.150
Шуңа күрә бездә 5-нче бүлек бар. Кыскасы, аннан соң нәрсә була?

42:37.150 --> 42:47.210
Бәхеткә күрә, бу дәүләтләр турында теләсә нинди фикер йөртергә
була, ләкин АКШның чыгуы бик зур әһәмиятле сигнал булды.

42:47.210 --> 42:49.350
Аргентина да шулай эшләде.

42:49.350 --> 42:56.160
Бу штатлар IGVның бернинди версиясен дә ярдәм итмәячәк.

42:56.160 --> 43:06.272
Бу IGV 2024-не дә Израиль һәм
Италия хупламаячак, бу бик мавыктыргыч.

43:06.272 --> 43:13.795
Австрия дә каршылык белдерде, ләкин бары тик шуңа
гына, һәм мин моны кавычкалар эчендә әйтәм, алар

43:13.795 --> 43:17.830
бик соң гына Парламент әле расламаганын аңладылар.

43:17.830 --> 43:22.000
Ләкин конституция буенча моны расларга
тиеш булыр иде; хәтта беренче IGVны да.

43:22.000 --> 43:28.666
Бу алар әле дә Парламентның ризалыгын алырга
теләячәкләр дигән сүз – ләкин бу ким дигәндә башлангыч.

43:28.666 --> 43:35.410
Пандемия килешүе турында әйткәндә, мин инде
тасвирлаганча, ул тормышка ашмас дип өметләнәбез.

43:35.410 --> 43:43.105
Һәм бер мөһим нәрсә бар – мин моны Австрия мисалында күрдем –
турыдан-туры демократик сайланмаган хөкүмәтләргә

43:43.105 --> 43:50.586
халыкара хокук буенча килешүләр турында сөйләшүләр
алып барырга һәм аларга кул куярга рөхсәт ителә.

43:50.586 --> 43:53.790
Гадәттә, әмма парламентлар үз ризалыгын бирергә тиеш.

43:53.790 --> 44:02.880
Без моны Австриядә дә соңгы минутта башлап җибәрә алдык,
чөнки ул ничектер игътибардан читтә калган иде, гаҗәеп рәвештә.

44:02.880 --> 44:08.191
Шуңа күрә бер яктан халыкара хокук кысаларында
вәкиллек мәсьәләсе, икенче яктан исә бу

44:08.191 --> 44:11.970
хөкүмәт карарларының демократик легитимлыгы мөһим.

44:11.970 --> 44:14.630
Гадәттә, парламентлар катнаша.

44:14.630 --> 44:21.633
Бу дөнья буйлап юристлардан да парламентка
чынлап та сүз әйтергә рөхсәт иткәннәрме-юкмы

44:21.633 --> 44:25.790
икәнен тагын бер кат тикшерергә сораулары дигән сүз.

44:25.790 --> 44:29.590
Әгәр юк икән, зинһар, моңа мөрәҗәгать итеп сорагыз.

44:29.590 --> 44:35.110
Югыйсә, бу IGVларны да әлеге илләрдә гади генә кертеп булмый.

44:35.110 --> 44:44.520
Германиядә алар бераз җентеклерәк эшлиләр һәм хәзер
федераль хөкүмәт аша ризалык турындагы законны кабул иттеләр.

44:44.520 --> 44:53.376
Ләкин Германия инде каршылык белдерү вакытын
уздырган иде, бу нигездә ратификациягә тиң.

44:53.376 --> 45:00.273
Хәзер күз алдына китерегез, Бундестаг һәм
Бундесрат бу ризалык турындагы законны кабул итмәсәләр.

45:00.273 --> 45:02.586
Шуннан соң хөкүмәт кыен хәлдә калачак.

45:02.586 --> 45:09.610
Бер яктан, ул халыкара хокук буенча бурычлы, ә икенче яктан, ул
Парламентның демократик рәвештә белдерелгән ихтыярын боза алмый.

45:09.610 --> 45:11.810
Куркыныч бар: алар ризалашырлар.

45:11.810 --> 45:16.170
Шулай да, анда булган вакыйгалар миңа бик мавыктыргыч тоела.

45:16.170 --> 45:23.821
Һәм кеше хокуклары өлкәсеннән килүебез сәбәпле, бездә
Австриядә барлыкка килгән һәр мөмкинлектән файдаланып, мондый

45:23.821 --> 45:28.366
мәсьәләләргә игътибар юнәлтү өчен барлык мөмкинлекләр дә бар.

45:28.366 --> 45:37.008
Шулай ук Германиядәге бу канун инде IGVга ризалык бирү физик
бөтенлеккә кагылышлы төп хокукны, шәхси ирекне,

45:37.008 --> 45:45.410
хат алышу серлелеген, почта һәм телекоммуникация
серлелеген, хәрәкәт иреге хокукын чикли дип билгели.

45:45.410 --> 45:52.164
Шулай итеп, алар моның автоматик рәвештә булачагын фаразлыйлар,
хәтта Германия хакимиятләренә чынлыкта

45:52.164 --> 45:58.490
Бөтендөнья сәламәтлек оешмасының хокукый
актларын гамәлгә кертү мәҗбүри булуга карамастан.

45:58.490 --> 46:04.000
Әйе. Һәм г-н Бруннер белән мин моны алдан тикшермәдек.

46:04.000 --> 46:12.030
Ләкин минем өчен без нәрсә эшли алабыз
дигәндә, һәрвакыт кешенең кадеренә кире кайту мөһим.

46:12.030 --> 46:22.435
Кешенең кадере төшенчәсе, Төп канун этикасы буларак та,
кеше Аллаһының сурәтендә яратылган дигән идеядән килеп чыга

46:22.435 --> 46:27.720
һәм шуңа күрә христиан рухлы дип матур итеп тасвирланган.

46:27.720 --> 46:31.450
Бу кешенең үзе үк кыйммәткә ия булуына китерә.

46:31.450 --> 46:41.376
Һәм Просвещение идеясеннән, ул кешенең
үзе куйган өлгермәүдән чыгуы турында ди.

46:41.376 --> 46:49.650
Бу рух булмаса, безнең хокук системасында берни дә
эшләми, һәм, бәлки, тормышыбызда да берни дә эшләми.

46:49.650 --> 46:54.410
Шуңа күрә чыннан да бар көчне дә куярга кирәк.

46:54.410 --> 47:03.478
Г-н Сасек моны бик матур әйтте: һәрвакыт ярдәм сорагыз, сәяси
эшчәнлек, демонстрацияләр, листовкалар, лекцияләр

47:03.478 --> 47:11.980
яки башка барлык чаралар аша җәмгыятьтәге башка
кешеләрне, безнең тирә-юньдәгеләрне мәгарифләндерегез.

47:11.980 --> 47:17.890
Ирекле матбугат аша корпоратив матбугатка якынлашып.

47:17.890 --> 47:22.830
Әгәр дә син тырышуны дәвам итсәң,
бер-ике кеше аңлаучы табылырга мөмкин.

47:22.830 --> 47:33.430
Һәм бар нәрсәдән дә бигрәк сәясәтчеләрне бетерү, чөнки
алар әле дә гади кешеләр, гади генә наив булырга мөмкин.

47:33.430 --> 47:37.593
Мин уйлыйм, гаепсез булмаганнар күп.

47:37.593 --> 47:41.830
Ләкин бәлки хәбәрдар булмаган арткы рәт депутатлары.

47:41.830 --> 47:47.930
Зинһар, зинһар, аңлатып, аларны үз
намусларына таянып карар кабул итәргә өндәгез.

47:47.930 --> 48:00.190
Һәм ахыр чиктә мөмкин кадәр ешрак судка барырга тырышыгыз
һәм монда төп кеше хокуклары бозылуын күрсәтеп торыгыз.

48:00.190 --> 48:12.490
Һәм һәрбер гамәл, хәтта һәрбер уй да әһәмиятле,
дип мин ышанам, һәм без мондый дөньяны теләмибез.

48:12.490 --> 48:17.590
Без кешенең кадерен һәм иреген саклаган
яхшырак дөнья күренешенә таба хәрәкәт итәбез.

48:17.590 --> 48:21.790
Моны истә тотып, бик зур рәхмәт.

48:32.512 --> 48:41.260
Зур рәхмәт, Биате Файль. Укым тагын бер кат
үткенләнде. Бу әле тәмамланмады. Коронадан соңгы бу сулыш

48:41.260 --> 48:46.944
алу тәмамланды. Бу дөрес түгел. Син моны ишеттең.

48:46.944 --> 48:51.827
Мин син әйткән һәр сүзне генә кабатлый алдым.
Белем алуга бөтен көчеңне бир. Без әле мөмкин

48:51.827 --> 48:54.790
булганча, мөмкинлек бар чакта күбрәк белем алыйк.

48:54.790 --> 48:58.686
Аннары ни булачагын күрербез. Безнең белән
булганыгыз өчен рәхмәт. Бергә. Безне

48:58.686 --> 49:01.410
тоташтырып торыгыз. Үзегезне дә тоташтырып торыгыз.

49:01.410 --> 49:06.850
Күп кенә адвокатлар, судьялар һәм төрле
кешеләр килеп, бу фронтны ныгытсыннар.

49:06.850 --> 49:11.006
Сезнең осталыгыгыз өчен рәхмәт. Безгә ул кирәк. Рәхмәт.