1
00:00:00,000 --> 00:00:08,059
Nan 29 Mas 2025, Kulturhaus Dornbirn te òganize evènman
"Libète & Otodeterminasyon – Sitwayen Responsab" ak

2
00:00:08,059 --> 00:00:13,102
kontribisyon enteresan sou règ lalwa, souverènte ak lajan kach.

3
00:00:13,102 --> 00:00:16,942
Evènman an te òganize pa Akademi
pou Devlopman Pèsonèl nan Dornbirn.

4
00:00:16,942 --> 00:00:22,642
HOCH2.TV anrejistre epi edite tout
rapò yo pou nou, chè telespektatè.

5
00:00:22,642 --> 00:00:26,462
Jodi a, Kla.TV prezante yon entèvyou ak Doktè Sharon Tagwerker:

6
00:00:26,462 --> 00:00:30,620
Responsablite pèsonèl – lòd jounen an!

7
00:00:43,840 --> 00:00:49,202
Wi, tankou Erwin, mwen ta renmen
kòmanse tou pa prezante Doktè Tagwerker.

8
00:00:49,202 --> 00:00:56,240
Se pa sèlman paske dam yo vini an premye, men tou paske ou
gen avantaj lakay isit la, pou di konsa, ou soti Bludenz.

9
00:00:56,240 --> 00:00:58,540
Ou prèske predestine pou sa.

10
00:00:58,540 --> 00:01:00,768
Bonjou Madam Tagwerker, tanpri pran mikwofòn nan.

11
00:01:00,768 --> 00:01:02,920
Nou ta vrèman renmen diskite sa avèk ou an premye.

12
00:01:02,920 --> 00:01:09,831
Pami tout panèlè k ap patisipe jodi a, se ou menm ki
gen eksperyans pwofesyonèl – kòm yon konsekans

13
00:01:09,831 --> 00:01:14,848
dirèk de sa k te rive prèske egzakteman senk ane de sa.

14
00:01:14,848 --> 00:01:23,820
Epi ou toujou ap konfwonte ak efè pandemi an – espesyalman
sou manm ki pi jèn nan sosyete a – nan lavi pwofesyonèl ou.

15
00:01:23,820 --> 00:01:27,680
Sa yo ki te vrèman pi pa kapab defann tèt yo, fòk nou di sa.

16
00:01:27,680 --> 00:01:33,888
E sa soulve kesyon an: Kisa ou ka di nou sou sa?

17
00:01:33,888 --> 00:01:42,258
Oke, donk timoun ak jèn yo klèman afekte
anpil pa pandemi an ak mezi yo te pran yo.

18
00:01:42,258 --> 00:01:50,700
Sa ki te pwobableman pi evidan se te konsekans
sikolojik yo ak twoub sikyatrik ki te rezilta yo.

19
00:01:50,700 --> 00:02:02,310
Reyalite a se ke, malerezman, te gen yon gwo
ogmantasyon nan tantativ swisid ak swisid yo menm jiska 2023.

20
00:02:02,310 --> 00:02:12,433
Sa yo se chif ki pa parèt aklè touswit, men se
sikyat yo ki te rasanble yo – yo menm ki te

21
00:02:12,433 --> 00:02:19,320
lanse yon apèl an 2023 – epi ki te pibliye yo.

22
00:02:19,320 --> 00:02:28,608
Byen, te gen yon ogmantasyon masiv nan
twoub depresif, jiska senk a dis fwa.

23
00:02:28,608 --> 00:02:36,940
62 pousan tifi te afekte e 38 pousan tigason. Sa
te fè pa Danube University Krems nan klas lekòl yo.

24
00:02:36,940 --> 00:02:43,700
Epi 2021 te pik absoli a, ak yon
milyon timoun ki soufri ak maladi mantal.

25
00:02:43,700 --> 00:02:48,580
Okontrè, te gen yon mank 70,000 plas terapi.

26
00:02:48,580 --> 00:02:50,360
Nou te remake sa nan pratik, natirèlman.

27
00:02:50,360 --> 00:02:57,406
Nou te oblije fè fas ak reyalite ke nou te dwe pran swen
timoun ki te gen pwoblèm sikolojik oswa sikyatrik, e nou

28
00:02:57,406 --> 00:03:02,722
te oblije tann plizyè mwa pou jwenn yon plas nan terapi.

29
00:03:02,722 --> 00:03:09,280
Se te yon sitiyasyon ki te vrèman estrès pou
paran yo, pou timoun yo, e pou doktè a tou.

30
00:03:09,280 --> 00:03:16,840
E espesyalman si ou pa abitye bay medikaman
sikyatrik epi ou pa santi w konpetan pou fè sa.

31
00:03:16,840 --> 00:03:20,460
Men apre sa, ou vin kreyatif epi eseye yon bagay diferan.

32
00:03:20,460 --> 00:03:23,560
Byen, li te revele yon medikaman diferan pou mwen.

33
00:03:23,560 --> 00:03:29,344
Kidonk, mwen kounye a ale pi lwen toujou
nan domèn konplemantè – e men wè, sa ede tou.

34
00:03:29,344 --> 00:03:35,400
Se pa ka pou moun ki malad grav anpil, byensir,
kote yon moun kontan lè sikyat la ka entèvni.

35
00:03:35,400 --> 00:03:37,733
Wi, se sa menm.

36
00:03:37,733 --> 00:03:42,120
Bon, sa se sètènman yon evalyasyon ki trè deranjan.

37
00:03:42,120 --> 00:03:45,080
Sa ki ta enterese m isit la, e san dout odyans lan tou.

38
00:03:45,080 --> 00:03:50,120
Souvan, yo pretann sa pa gen anyen pou wè ak kowonaviris la.

39
00:03:50,120 --> 00:03:54,980
Gen kèk moun ki atribiye sa a efè vaksen yo, menm si sa
pwobableman se mwens yon pwoblèm pou timoun kounye a.

40
00:03:54,980 --> 00:04:00,000
Lòt moun di: Wi, sa yo se efè alontèm maladi viral la li menm.

41
00:04:00,000 --> 00:04:04,340
Nan ki mezi nou ka fè diferans ant sa a ak mezi yo?

42
00:04:04,340 --> 00:04:06,944
Nan ki mezi sa ka atribiye a sa?

43
00:04:06,944 --> 00:04:09,300
Sa a se, natirèlman, yon kesyon ki vrèman difisil.

44
00:04:09,300 --> 00:04:13,497
An prensip, sa a sètènman multifaktoryèl .

45
00:04:13,497 --> 00:04:20,192
Kidonk, pa gen okenn dout ke pwoteyin spike la absoliman patolojik
e, pi wo pase tout bagay, li koze anpil domaj nan sèvo a.

46
00:04:20,192 --> 00:04:26,840
Tant pik vaksen an ak Covid-19, sa vle di viris la li menm.

47
00:04:26,840 --> 00:04:34,742
Men, natirèlman, koz prensipal
pwoblèm sikolojik yo te mezi izolasyon yo.

48
00:04:34,742 --> 00:04:43,335
Se yon metòd tòti ki rekonèt lè yo pa pèmèt ou wè
granparan ou, lè yo pa pèmèt ou vizite fanmi ou nan lopital.

49
00:04:43,335 --> 00:04:47,240
Espesyalman pou moun ki te toujou gravman
malad, yo pa t pèmèt ou bay swen nan fen lavi.

50
00:04:47,240 --> 00:04:55,520
Se vrèman yon gwo pèt lè yon moun pa
ka pataje moman konsa ak fanmi li.

51
00:04:55,520 --> 00:05:00,000
Oswa si yo pa kite w pase premye kèk
ane yo ak granparan ou, oswa vis vèsa.

52
00:05:00,000 --> 00:05:02,967
Mwen te gen fanmi ki gen timoun ki te timid bò kote etranje.

53
00:05:02,967 --> 00:05:09,927
Kidonk, tout moun pase yon faz kote yo timid devan
etranje, e yo te vrèman timid devan pwòp granparan yo.

54
00:05:09,927 --> 00:05:12,414
Yo pa t kite granparan yo pwoche bò kote yo ankò.

55
00:05:12,414 --> 00:05:17,000
Sa a natirèlman se yon chòk pou paran yo ak pou granparan yo.

56
00:05:17,000 --> 00:05:19,072
E sa rete nan tèt ou.

57
00:05:19,072 --> 00:05:27,040
Epi te gen ane sa yo kote timoun yo te mete mask sou figi
yo: sa te, natirèlman, yon pèt nan sosyalizasyon pou yo.

58
00:05:27,040 --> 00:05:34,654
Epi mwen vle di, wi, gen anpil lòt
koz pou twoub sikolojik. [Daniel

59
00:05:34,654 --> 00:05:38,214
Matissek] Kidonk, espesyalman konsènan
operasyon lekòl yo, te gen tou fèmen lekòl nan Otrich.

60
00:05:38,214 --> 00:05:42,550
Sa pwobableman te kite konsekans
twamatik pou tout jenerasyon elèv lekòl yo.

61
00:05:42,550 --> 00:05:46,086
Mwen toujou te mande tèt mwen sou sa –
ou menm tou ou te pibliye sou sijè sa a:

62
00:05:46,086 --> 00:05:52,512
Nan ki mezi pwoblèm estriktirèl sistèm lekòl nan
Otrich petèt te agrave devlopman negatif sa a?

63
00:05:52,512 --> 00:06:01,940
Wi, sou yon bò, nou gen yon sistèm lekòl ki
totalman demode, ki pa t refòme ditou nan dènye deseni yo.

64
00:06:01,940 --> 00:06:06,800
Li pa koresponn ankò ak dènye dekouvèt nan rechèch sou sèvo a.

65
00:06:06,800 --> 00:06:14,592
Epi, pandan pandemi an, chanjman pou aprantisaj
dijital la te fè anpil klas jis tonbe sou kote.

66
00:06:14,592 --> 00:06:17,486
Kidonk yo pa t ka kenbe rit ak twal la ankò.

67
00:06:17,486 --> 00:06:21,024
Sa te fè anpil elèv pèdi karyè lekòl yo.

68
00:06:21,024 --> 00:06:27,072
Malerezman, mwen menm mwen te temwen sa kèk
fwa, enkli nan pratik, e sa vrèman trajik.

69
00:06:27,072 --> 00:06:31,320
Epi wi, gen yon gwo mank sa a nan lekòl yo.

70
00:06:31,320 --> 00:06:35,273
Kidonk, yo mete tout elèv yo ansanm.

71
00:06:35,273 --> 00:06:38,400
Elèv mwayèn nan se vrèman pi gran an, pa vre?

72
00:06:38,400 --> 00:06:48,660
E lefèt ke sa a lakoz 29 pousan iliterasi
fonksyonèl se yon dezas total pou sistèm lekòl nou an.

73
00:06:48,660 --> 00:06:56,040
Kidonk, 30 pousan nan moun ki fin konplete
sistèm lekòl nou an pa ka li ak konpreyansyon.

74
00:06:56,040 --> 00:07:00,220
E sa a absoliman fou.

75
00:07:00,220 --> 00:07:05,870
Lè ou tande tout sa – enkli tout lòt konsekans yo,
domaj sikolojik la – ou dwe di ke tout sa te rive moun sa

76
00:07:05,870 --> 00:07:08,300
yo plis ou mwens san yo pa t kapab defann tèt yo ditou.

77
00:07:08,300 --> 00:07:14,900
An reyalite, se pa t sèlman dwa timoun yo ki te limite
sou yon gwo echèl nan epòk sa a, men dwa paran yo tou.

78
00:07:14,900 --> 00:07:18,000
Pèsonn pa t ka defann tèt yo kont devlopman terib sa yo.

79
00:07:18,000 --> 00:07:19,680
Sa a efektivman desann sou pèp la.

80
00:07:19,680 --> 00:07:23,560
Epi depi n ap pale de "sitwayen responsab",
se te an reyalite yon retrè total dwa vòt yo.

81
00:07:23,560 --> 00:07:25,580
Ou ka pwobableman konfime sa. [Doktè

82
00:07:25,580 --> 00:07:26,220
Travayè jounen] Wi, absoliman.

83
00:07:26,220 --> 00:07:28,520
Kidonk ou pa t gen kontwòl sou pwòp kò ou ankò.

84
00:07:28,520 --> 00:07:35,146
Kidonk ou ta dwe pran vaksen sa a, ou ta dwe mete yon mask.

85
00:07:35,146 --> 00:07:38,600
Kote nou kounye a konnen ke yo te koze domaj, menm nan timoun.

86
00:07:38,600 --> 00:07:46,660
Kidonk, timoun ki te oblije mete mask tout tan nan
lekòl gen kèk pwen IQ mwens pase sa yo ki pa t mete mask.

87
00:07:46,660 --> 00:07:49,740
Ou te dwe fè tès la, epi ou te dwe fè pitit ou a fè tès la tou.

88
00:07:49,740 --> 00:07:51,900
Byen, sa te vrèman difisil.

89
00:07:51,900 --> 00:07:54,040
Menm timoun ki gen andikap yo te teste.

90
00:07:54,040 --> 00:07:57,880
Te genyen tou sèn vyolans enkwayab.

91
00:07:57,880 --> 00:08:02,120
Se te yon bagay ki te tromatizan anpil pou timoun yo ak paran yo.

92
00:08:02,120 --> 00:08:09,533
Epi, natirèlman, timoun ki gen 14 an ak plis – ki te laj
maksimòm lan de tout fason – te gen dwa pran vaksen pou tèt yo.

93
00:08:09,533 --> 00:08:14,980
Donk te gen ensidan kote timoun nan te tounen lakay:

94
00:08:14,980 --> 00:08:16,980
Otobis vaksinasyon an te isit la jodi a,
e an pasan, mwen gentan pran vaksen an.

95
00:08:16,980 --> 00:08:18,646
Sa enkwayab.

96
00:08:18,646 --> 00:08:24,495
Kidonk, yon jèn ki gen 14 an ki prèske gen
laj legal, men ki sètènman pa konnen

97
00:08:24,495 --> 00:08:28,630
enplikasyon desizyon konsa e ki pa ka prevwa yo.

98
00:08:28,630 --> 00:08:34,100
Sa ki enterese m, oswa pito sa ki te sezi m pandan preparasyon
m yo, se kantite swisid, enkli pami timoun ak jèn yo.

99
00:08:34,100 --> 00:08:39,520
Byen, nan Almay nou ka sèlman jije sa a sou
baz eksperyans ak obsèvasyon oswa entuitivman.

100
00:08:39,520 --> 00:08:46,688
An reyalite, jiska jounen jodi a, toujou pa gen okenn
estatistik ofisyèl ki verifye sou to swisid nan Almay.

101
00:08:46,688 --> 00:08:52,740
Menm Biwo Federal Estatistik la – anba presyon politik, byensir
– refize fè okenn koneksyon ak kowonaviris la nan sans sa a.

102
00:08:52,740 --> 00:08:55,840
Menm si nou menm kòm jounalis nou te
poze kesyon sa a plizyè fwa san konte.

103
00:08:55,840 --> 00:08:59,000
Sanble gen sondaj sou sa nan Otrich, pa vre?

104
00:08:59,000 --> 00:09:00,000
Wi, gen sondaj.

105
00:09:00,000 --> 00:09:06,560
Kidonk, atravè Statistics Austria, ou ka omwen
wè estatistik yo dirèkteman pou granmoun yo.

106
00:09:06,560 --> 00:09:12,280
Sepandan, sa a ta dwe trete ak prekosyon
tou, paske aksidan, anpwazònman oswa nenpòt

107
00:09:12,280 --> 00:09:15,580
lòt bagay sanble parèt nan estatistik diferan.

108
00:09:15,580 --> 00:09:18,423
Epi ou pa wè sa nan timoun ak jèn moun.

109
00:09:18,423 --> 00:09:25,786
Kidonk, ou ka sèlman wè l endirèkteman
lè w gade estatistik mòtalite yo isit la.

110
00:09:25,786 --> 00:09:33,002
Chif mwen sot site yo sòti nan rapò mwen te mansyone pi
bonè a pa Sosyete Otrichyen pou Psikyatri Timoun ak Adolesan.

111
00:09:33,002 --> 00:09:40,589
Yo te pibliye yo an 2023 paske yo menm
te tèlman sezi pa ogmantasyon chif sa yo.

112
00:09:40,589 --> 00:09:48,011
Epi yon lòt konsekans ki trè serye, tou pou dimansyon ekonomik
la, se, byensir, gwo ogmantasyon nan konje maladi, ki te monte

113
00:09:48,011 --> 00:09:51,813
anpil, sitou an 2023 – jan ou ka wè sa isit la nan tablo a.

114
00:09:51,813 --> 00:09:56,580
Kidonk ou ta ka di ke, an prensip, tout
sosyete a te sistematikman rann malad.

115
00:09:56,580 --> 00:10:01,200
Yon lòt fwa ankò, kesyon an leve,
paske yo souvan mete l an kesyon:

116
00:10:01,200 --> 00:10:09,380
Jiska ki pwen ou t ap konsantre sou pwopòsyon domaj
vaksen yo, oswa petèt ankò sou sa yo konn rele kovid alontèm?

117
00:10:09,380 --> 00:10:11,020
Natirèlman, li difisil pou fè distenksyon.

118
00:10:11,020 --> 00:10:12,760
Sa difisil pou fè diferans.

119
00:10:12,760 --> 00:10:16,900
Spike danjere e li fè mal.

120
00:10:16,900 --> 00:10:24,260
Kidonk, mwen ta di ke vaksen jwe yon wòl ki trè enpòtan nan sa.

121
00:10:24,260 --> 00:10:29,500
Byen, pa vrèman anrapò ak timoun,
paske, erezman, anpil timoun pa vaksinen.

122
00:10:29,500 --> 00:10:31,780
Men ou ka wè l trè klè nan granmoun yo.

123
00:10:31,780 --> 00:10:38,540
Nan tan lontan, mwen te abitye wè yon timoun kouche ak
yon manm fanmi, petèt ak yon kalite maladi enfektye.

124
00:10:38,540 --> 00:10:41,060
Kounye a, se souvan tout fanmi an ki toujou malad.

125
00:10:41,060 --> 00:10:46,540
Kidonk tout moun toujou kouche malad, menm ak
nemoni, ki pa afekte sèlman yon moun, men tout fanmi an.

126
00:10:46,540 --> 00:10:50,700
Mwen pa t janm fè eksperyans yon bagay konsa anvan pandemi an.

127
00:10:50,700 --> 00:10:56,920
E mwen vle di, sou yon bò, gen, natirèlman,
estrès moun yo ekspoze a – ki ogmante anpil.

128
00:10:56,920 --> 00:11:04,580
Genyen tou defisyans eleman nitritif ak anpil lòt rezon,
tankou mikwobyòm nan , ki kounye a ap vin pi plis detwi tou.

129
00:11:04,580 --> 00:11:11,129
Men si ou pale ak moun yon ti kras, yo menm
di: Depi vaksinasyon an, sa a ak sa a rive.

130
00:11:11,129 --> 00:11:15,712
Mwen vle di, mwen poko jwenn okenn
estatistik serye, okenn ki kredib sou sijè sa a.

131
00:11:15,712 --> 00:11:24,400
Donk ou ta ka di ke se aktyèlman yon atak
sou entegrite sante òganis la nan plizyè aspè.

132
00:11:24,400 --> 00:11:30,823
Premyeman, akoz mezi yo, apre sa akoz vaksen sa a,
epi, byensir, akoz strès jeneral nan sosyete a, ki

133
00:11:30,823 --> 00:11:34,663
pwobableman lakòz, ann di, yon feblès nan sistèm iminitè a.

134
00:11:34,663 --> 00:11:40,900
Li gen plizyè faktè, jan ou te di, men
li manifeste tèt li nan diferan fòm.

135
00:11:40,900 --> 00:11:44,044
E nou toujou ap lite ak sa jodi a, an prensip.

136
00:11:44,044 --> 00:11:49,832
Jodi a, sa a pa sèlman yon pwoblèm pou moun ki
te pi jèn nan epòk sa a – ki kounye a gen senk ane

137
00:11:49,832 --> 00:11:52,992
plis – men, natirèlman, pou sosyete a an antye.

138
00:11:52,992 --> 00:11:57,803
Epi kounye a, se jis kesyon an, piske plan pou
vaksen konsa, ki gen ladan vaksen mRNA posib

139
00:11:57,803 --> 00:12:00,880
an rapò ak kansè ak sou sa, toujou ap kontinye:

140
00:12:00,880 --> 00:12:04,626
Èske ou wè nenpòt koub aprantisaj nan kò ofisyèl la?

141
00:12:04,626 --> 00:12:13,088
Oswa èske se plis ke, kounye a, ou pa sèlman ap repete
tout bagay, men petèt ap pèfeksyone yo pou kontinye?

142
00:12:13,088 --> 00:12:13,600
Absoliman.

143
00:12:13,600 --> 00:12:19,867
Kidonk, kòlèg yo kòmanse gen dout, mèsi
Bondye, men sektè piblik la pa gen dout ditou.

144
00:12:19,867 --> 00:12:21,420
Kidonk, sa a ap avanse anpil.

145
00:12:21,420 --> 00:12:27,658
Sa te parèt klè tou ak entwodiksyon sètifika
vaksinasyon elektwonik la apre eleksyon Konsèy Nasyonal la.

146
00:12:27,658 --> 00:12:35,660
Kidonk ou pa ka refize l, tout moun gen kat vaksinasyon yo, kit
li vid oswa kèlkeswa sa ki ladan l, sa pa gen okenn enpòtans.

147
00:12:35,660 --> 00:12:40,720
Twa vaksen yo kounye a obligatwa pou doktè yo anrejistre.

148
00:12:40,720 --> 00:12:51,859
E si w gade sa epi amannman nan Lwa sou Medikaman an,
Seksyon 80 – yo te dwe amande l nan 2022/23 – kote tit la di:

149
00:12:51,859 --> 00:12:56,132
Règleman Jeneral sou Pwoteksyon Done ap vin febli nan sans sa a.

150
00:12:56,132 --> 00:13:03,106
Sa vle di ke done pèsonèl – pa egzanp, enfòmasyon ki nan dosye
vaksinasyon yo – pa sèlman pataje ak enstitisyon swen sante yo,

151
00:13:03,106 --> 00:13:09,028
men tou ak Asosyasyon Medikal la, ki pa gen okenn rezon
pou konnen enfòmasyon sa yo, Asosyasyon Veterinè a,

152
00:13:09,028 --> 00:13:13,060
Asosyasyon Farmasetik la, ki gen ladan veterinè ak famasyen.

153
00:13:13,060 --> 00:13:18,922
Yo voye li bay otorite yo, menm si se pa
vrèman zafè yo, otorite nan lòt Eta Manm Inyon

154
00:13:18,922 --> 00:13:22,820
Ewopeyen yo e menm Òganizasyon Mondyal Lasante a.

155
00:13:22,820 --> 00:13:30,263
Epi si w gade Règleman Sante Entènasyonal yo (IHR), y ap
esplike pita, ansanm ak chanjman yo, ou ka imajine ke

156
00:13:30,263 --> 00:13:34,340
bagay yo ap mache san pwoblèm pandan pwochen pandemi an.

157
00:13:34,340 --> 00:13:41,300
Kidonk ou ka itilize li pou kreye represay ki pi
gwo anpil pase sa nou te fè eksperyans dènyèman.

158
00:13:41,300 --> 00:13:44,060
Egzakteman, se te kesyon swivi mwen ta poze.

159
00:13:44,060 --> 00:13:47,916
Sètifika vaksinasyon elektwonik, jan sa te
mansyone, se yon obligasyon depi dènye eleksyon Konsèy

160
00:13:47,916 --> 00:13:50,020
Nasyonal la nan Otrich, ki te fèt 30 septanm 2024.

161
00:13:50,020 --> 00:13:51,872
Ou pa ka dezabòne non plis.

162
00:13:51,872 --> 00:13:58,940
Èske ou wè sa kòm yon preparasyon dirèk pou sa ou rele
pandemi kap vini yo oswa kriz sante mondyal kap vini yo?

163
00:13:58,940 --> 00:14:02,960
Èske ou ka klase li nan yon kontèks estratejik konsa?

164
00:14:02,960 --> 00:14:07,500
Lè m gade kèk dènye ane yo, li klè pou mwen.

165
00:14:07,500 --> 00:14:10,940
Mwen pa ka imajine pou kisa ankò yo ta ka itilize l.

166
00:14:10,940 --> 00:14:13,680
Mwen vle di, ou di se pou rezon estatistik.

167
00:14:13,680 --> 00:14:15,800
Men, mwen vle di, yo te ka ranmase estatistik yo davans.

168
00:14:15,800 --> 00:14:21,640
Pa gen okenn bezwen pou yon sètifika vaksinasyon
elektwonik obligatwa, ki totalman pa demokratik.

169
00:14:21,640 --> 00:14:29,300
E sa se vrèman – pou nou retounen sou
sijè evènman nou an – yon lòt fòm prive dwa.

170
00:14:29,300 --> 00:14:33,240
Kidonk, an tèm de lwa sou pwoteksyon done, ou
sot mansyone li, an prensip, pasyan an transparan.

171
00:14:33,240 --> 00:14:38,500
Epi ankò, pa gen okenn fason reyèl pou w
sove anba kòt sistèm sa a, pou nou di konsa.

172
00:14:38,500 --> 00:14:43,910
Kidonk, si nan yon moman ane pwochèn oswa nenpòt ki lè,
yon vaksen mRNA pou kansè oswa yon lòt pwofilaksi vin

173
00:14:43,910 --> 00:14:46,740
obligatwa, menm jwèt la ap pwobableman rekòmanse ankò.

174
00:14:46,740 --> 00:14:48,288
Se sa nou dwe pè, pa vre?

175
00:14:48,288 --> 00:14:54,721
Absoliman. Kidonk, lè tout sa a antre an vigè,
w ap oblije leve kanpe epi goumen pou evite li.

176
00:14:54,721 --> 00:14:58,820
Kidonk, sa pral pi difisil anpil pase sa li te ye senk ane de sa.

177
00:14:58,820 --> 00:15:04,233
Nan kontèks sa a, mwen ta renmen poze yon
lòt kesyon pèsonèl ki pa pou pibliye isit la.

178
00:15:04,233 --> 00:15:06,780
Kijan sa te afekte ou pèsonèlman kòm yon doktè?

179
00:15:06,780 --> 00:15:12,485
Mwen vle di, ou te antre nan pwofesyon an lè sa a,
sètènman ak, ann di, tankou tout doktè, aspirasyon idealistik.

180
00:15:12,485 --> 00:15:18,540
Èske ou vin dezilize ak peryòd sa a, oswa èske sa ou te fè
eksperyans la te gen yon enpak sikolojik enpòtan sou ou?

181
00:15:18,540 --> 00:15:24,167
Byen, mwen dwe admèt, sa te pran m yon
ane pou m vrèman konprann sa k t ap pase.

182
00:15:24,167 --> 00:15:27,921
Mwen te konplètman idealis e mwen te
kwè nan asosyasyon pwofesyonèl yo.

183
00:15:27,921 --> 00:15:39,960
Mwen te kwè nan ideyalis kòlèg mwen yo e mwen pase yon
ane chita bò tab la chak swa ap li TKB epi li etid sou li.

184
00:15:39,960 --> 00:15:44,576
Epi mwen te panse poukont mwen, sa enposib, se
egzakteman opoze de sa asosyasyon pwofesyonèl yo ap di m.

185
00:15:44,576 --> 00:15:51,520
Epi apre yon ane, mwen te pare e mwen te oblije admèt pou
tèt mwen: Jiska kounye a, ou t ap jape sou move pyebwa a.

186
00:15:51,520 --> 00:15:57,149
E santiman san pouvwa sa a – ke doktè yo te sètènman santi
tou, paske yo pa t kapab goumen kont moulen van sa yo – se yon

187
00:15:57,149 --> 00:16:00,576
bagay anpil gwoup pwofesyonèl dekri nou pandan peryòd sa a.

188
00:16:00,576 --> 00:16:02,900
Sepandan, pifò nan yo te fini pa swiv kouran an.

189
00:16:02,900 --> 00:16:08,506
Kounye a kesyon an se: Kijan kòlèg ou yo nan mond pwofesyonèl la
te reyaji ak angajman ou, ak lefèt ke ou te pozisyone tèt ou kòm

190
00:16:08,506 --> 00:16:11,160
yon disidan kourajye, ann di, ki devye de opinyon ofisyèl la?

191
00:16:11,160 --> 00:16:14,976
Ki eksperyans ou te genyen nan sans
sa a, ni pèsonèlman ni pwofesyonèlman?

192
00:16:14,976 --> 00:16:17,379
Konsa, sèk zanmi mwen an chanje nèt.

193
00:16:17,379 --> 00:16:24,233
Byen, mwen pa ka di ke yo te difame m
ditou, pa ditou, lè nou wè youn lòt.

194
00:16:24,233 --> 00:16:27,160
Mwen toujou yon manm nan asosyasyon pwofesyonèl la.

195
00:16:27,160 --> 00:16:28,380
Mwen tou vwayaje pou konferans de tan zan tan.

196
00:16:28,380 --> 00:16:30,560
Kidonk yo pale avè m ak anpil jantiyès.

197
00:16:30,560 --> 00:16:34,960
Mwen resevwa ankourajman pozitif
tou, menm nan men moun ki te swiv mwen.

198
00:16:34,960 --> 00:16:39,181
Kidonk, an reyalite, net, menm pito pozitif.

199
00:16:39,181 --> 00:16:44,685
Men, kijan m ka di sa, se yon pwoblèm
pèsonèl mwen ke mwen pa ka sipòte yon moun ki

200
00:16:44,685 --> 00:16:49,500
vaksinen dè santèn de milye moun kont volonte yo.

201
00:17:01,303 --> 00:17:08,301
Se poutèt sa mwen te tire pwòp konklizyon
mwen epi mwen te yon ti jan retire tèt mwen nan

202
00:17:08,301 --> 00:17:11,903
ansyen amitye mwen yo, ak santiman melanje.

203
00:17:11,903 --> 00:17:18,220
Akoz je k ap ri a, paske mwen te
rankontre kèk nouvo moun ekstraòdinè.

204
00:17:24,883 --> 00:17:30,953
Natirèlman, ansyen zanmitay yo te gen anpil
valè, e se yon wont ke sa te oblije rive konsa.

205
00:17:30,953 --> 00:17:34,745
Ebyen, Madam Tagwerker, mèsi anpil pou
opinyon pèsonèl ak trè enteresan sa yo.

206
00:17:34,745 --> 00:17:39,823
Epi nan dezyèm pati a, nou pral sètènman
tande plis sou solisyon yo. Mèsi anpil, wi.

207
00:17:43,705 --> 00:17:46,980
Epi n ap rekòmanse ankò ak Madan Tagwerker.

208
00:17:46,980 --> 00:17:49,660
Mwen ka envite yo ankò.

209
00:17:57,220 --> 00:18:01,692
Lè sa a, jan m te di, n ap plonje dwat nan mitan bagay yo.

210
00:18:01,692 --> 00:18:08,160
Dapre deskripsyon ou te bay yo anvan – pwoblèm mantal ak
pwoblèm sante ki koze pa kowonaviris la ak dega li te fè.

211
00:18:08,160 --> 00:18:14,633
Kijan, si sa posib, yo ka geri,
espesyalman konsènan jenerasyon ki pi jèn nan?

212
00:18:14,633 --> 00:18:16,659
Sa a se yon kesyon ki vrèman enteresan.

213
00:18:16,659 --> 00:18:20,300
Sa depann, natirèlman, sou ki jan sa te pwofon.

214
00:18:20,300 --> 00:18:30,216
Mwen konvenki nèt ke anpil bagay ka repare nan
moun, depi pa gen okenn domaj fizik ki rete.

215
00:18:30,216 --> 00:18:39,260
Paske lèzòm se kreyati ki ekstrèmman fleksib; sinon nou pa t ap
egziste ankò, ni nou pa t ap jwenn nou toupatou nan mond lan.

216
00:18:39,260 --> 00:18:42,400
Kidonk, mwen vrèman pozitif sou sa.

217
00:18:42,400 --> 00:18:53,660
Pwoblèm mwen wè a se ke nou ta dwe piti
piti lwen tout sa pou nou ka kòmanse geri.

218
00:18:53,660 --> 00:18:58,160
E sa mande responsablite kounye a.

219
00:18:58,160 --> 00:19:06,836
Kidonk, chak youn nan nou, kit nou se pèsonalite medya,
politisyen, doktè, oswa nenpòt lòt moun, dwe pran responsablite

220
00:19:06,836 --> 00:19:12,940
pou tèt nou, pou lavi nou, ak pou lavi pitit nou yo.

221
00:19:12,940 --> 00:19:19,340
Nou te abitye avè l ... Nou te grandi nan yon
leta sosyal ki kounye a vin tounen yon leta manman.

222
00:19:19,340 --> 00:19:23,357
Epi leta nounou sa a kounye a vin tounen yon leta otoritè.

223
00:19:23,357 --> 00:19:27,230
E kounye a, se nou menm ki dwe mete fen nan sa.

224
00:19:27,230 --> 00:19:33,971
Epi mwen konvenki nèt ke si nou rive
fè sa, anpil bagay ka mete oke ankò.

225
00:19:33,971 --> 00:19:40,560
E se pa sèlman sou plan politik,
sosyo-politik oswa sosyal ke nou dwe pran responsablite.

226
00:19:40,560 --> 00:19:46,857
Nou dwe pran responsablite pou tèt nou tou nan domèn sante
– mwen vle di, mwen se yon doktè, m ap pale sou sante ankò.

227
00:19:46,857 --> 00:19:50,240
Epi mwen menm tou se yon pratikan,
kidonk mwen kontan bay yon egzanp pratik.

228
00:19:50,240 --> 00:19:58,434
Gen etid sou 1,800 pasyan kansè ki te nan etap final la.

229
00:19:58,434 --> 00:20:05,012
Yo te ekskli nan medsin konvansyonèl, sa vle
di yo te fin eseye tout opsyon tretman – men

230
00:20:05,012 --> 00:20:08,831
apre sa yo te simonte maladi a epi yo te siviv.

231
00:20:08,831 --> 00:20:21,987
Epi yon doktè te ale, li te egzamine 1,800 yo, li te poze
yo kesyon epi li te eseye jwenn sa yo tout genyen an komen.

232
00:20:21,987 --> 00:20:27,200
Epi, sa ki enteresan, te gen sèlman de
aspè fizik ke tout moun te chanje ansanm.

233
00:20:27,200 --> 00:20:29,333
Epi rès la se te mantalite .

234
00:20:29,333 --> 00:20:33,220
Epi atitid ki pi enpòtan an se ke
yo pran responsablite pou tèt yo.

235
00:20:33,220 --> 00:20:38,253
Epi yo menm rive venk kansè.

236
00:20:38,253 --> 00:20:41,233
Sa pa vle di ke tout moun ka fè l.

237
00:20:41,233 --> 00:20:46,080
Natirèlman, chak moun dwe deside pou tèt yo
ki chemen pou yo pran ak sa pou yo fè apre sa.

238
00:20:46,080 --> 00:20:49,317
Men se sa k te esansyèl la.

239
00:20:49,317 --> 00:20:50,910
Kidonk, se sa k fini tout bagay.

240
00:20:50,910 --> 00:20:54,100
Kidonk, kouraj pou geri tèt ou, èd pou ede tèt ou, ou ta ka di.

241
00:20:54,100 --> 00:20:56,160
Wi, egzakteman.

242
00:21:03,646 --> 00:21:12,153
Soti nan yon pèspektiv medikal, sa ta natirèlman plis yon
apwòch terapetik, e natirèlman tou yon sijesyon ki gen anpil

243
00:21:12,153 --> 00:21:16,666
valè nan yon pèspektiv mantal ak espirityèl, pou di konsa.

244
00:21:16,666 --> 00:21:21,940
Sa pwobableman aplike pou tout moun ki malad
grav, ke atitid enteryè ou jwe wòl ki pi gwo.

245
00:21:21,940 --> 00:21:25,520
Men, natirèlman, se tou sou kad politik la.

246
00:21:25,520 --> 00:21:28,126
Sa t ap mande yon kantite chanjman politik enkwayab.

247
00:21:28,126 --> 00:21:33,498
Epi an premye, ta dwe gen yon revizyon
apwopriye ak yon bon konsyantizasyon sou pwoblèm nan.

248
00:21:33,498 --> 00:21:36,360
E se la mwen wè – oswa kijan ou wè l – se la mwen wè gwo obstak.

249
00:21:36,360 --> 00:21:38,165
Oswa èske enpresyon sa a twonpe?

250
00:21:38,165 --> 00:21:42,500
Non, gen gwo obstak, men sijè anvan an jwe yon wòl isit la.

251
00:21:42,500 --> 00:21:46,780
Chak moun dwe leve kanpe epi di: Sa a pa akseptab.

252
00:21:46,780 --> 00:21:48,482
Epi li pap mache okenn lòt fason.

253
00:21:48,482 --> 00:21:53,542
Malerezman, mwen souvan tande moun
di nan pratik ke anyen pa ka chanje.

254
00:21:53,542 --> 00:21:54,440
Wi, ou ka fè yon diferans!

255
00:21:54,440 --> 00:21:57,160
Ou sèlman bezwen gade alantou pou w
wè sa moun k ap chita isit la ap fè.

256
00:21:57,160 --> 00:21:58,343
deja chanje.

257
00:21:58,343 --> 00:22:00,100
Oswa konbyen moun ki chita isit la nan odyans lan kounye a.

258
00:22:00,100 --> 00:22:03,104
Sa pa t ap posib kèk ane de sa.

259
00:22:03,104 --> 00:22:08,274
E menm nan epòk sa a, pandan pandemi kowonaviris la,
te gen kèk moun ki te ale kot direktè lekòl yo pou di:

260
00:22:08,274 --> 00:22:11,303
Bis vaksen an ap vini, men pitit mwen an pa ka rive la.

261
00:22:11,303 --> 00:22:14,600
Oswa pitit mwen pa mete mask.

262
00:22:14,600 --> 00:22:22,450
E si plis ak plis ak plis ak plis moun
fè sa, ou ka sètènman pote chanjman.

263
00:22:30,563 --> 00:22:32,222
Si w ap swiv sa a kòm yon pwofesyonèl medikal.

264
00:22:32,222 --> 00:22:41,664
Ou sètènman remake sa ki vin parèt ak pwotokòl RKI
yo e kijan, depi lè sa a, tout sa mwen ta rele naratif

265
00:22:41,664 --> 00:22:46,829
kraze, e sa yo rele teyori konplo yo pwouve yo vre.

266
00:22:46,829 --> 00:22:55,819
Sètènman menm moun ki te patisipe nan epòk la – ou te
mansyone direktè lekòl la, men natirèlman tou anpil nan kòlèg

267
00:22:55,819 --> 00:23:00,947
doktè ou yo – ta dwe, apa de santi yo vrèman wont, chanje kè yo.

268
00:23:00,947 --> 00:23:05,760
Omwen yon bagay tankou oto-kritik, kote ou di:
Oke, nou te fè yon erè la, sa pa dwe janm rive ankò!

269
00:23:05,760 --> 00:23:10,480
Mwen pa ka pale pou Otrich, men nan
Almay mwen santi nou plizyè mil lwen sa.

270
00:23:10,480 --> 00:23:20,180
E èske sa ta, ankò, se kondisyon absoli
pou efè sa yo ou sot mansyone yo pran efè?

271
00:23:20,180 --> 00:23:22,980
Tout sa se vre, moun yo dwe jwe wòl yo tou.

272
00:23:22,980 --> 00:23:29,660
Men finalman, sa pap mache si medya yo ak
politisyen yo entèfere epi sabote esfè piblik la.

273
00:23:29,660 --> 00:23:33,620
Kisa ki ka fèt pou kase sik sa a?

274
00:23:33,620 --> 00:23:37,860
Wi, sa te plizyè kesyon nan youn, pou di konsa.

275
00:23:39,744 --> 00:23:43,363
Kidonk, pou sa k konsène kòlèg mwen yo, wi, li difisil.

276
00:23:43,363 --> 00:23:46,263
Yo nan yon pozisyon ki vrèman, vrèman difisil.

277
00:23:46,263 --> 00:23:54,689
Sou yon bò, yo te patisipe, petèt yo te pran vaksen
pou tèt yo, pou fanmi yo ak anpil lòt pasyan, e

278
00:23:54,689 --> 00:23:59,660
poutèt sa yo anba yon gwo presyon sikolojik ekstrèm.

279
00:23:59,660 --> 00:24:05,471
Rekonèt sa poukont ou epi apre sa fè
yon pa pi lwen pou di l piblikman:

280
00:24:05,471 --> 00:24:11,124
Byen, sa mwen te fè, oswa sa k te pase toupatou, se te betiz.

281
00:24:11,124 --> 00:24:12,540
Sa se yon kantite ki pa rezonab pou mande.

282
00:24:12,540 --> 00:24:16,980
Gen kèk moun ki fè sa, e mwen panse yo ekstrèmman vanyan.

283
00:24:16,980 --> 00:24:19,580
Anpil moun te toujou kritik, men yo pa t oze fè anyen sou sa.

284
00:24:19,580 --> 00:24:23,044
Bon, se sa yo di m, an pati an konfyans.

285
00:24:23,044 --> 00:24:27,980
E nan yon anviwònman piblik, se natirèlman
yon zafè konplètman diferan pou fè konsa.

286
00:24:27,980 --> 00:24:32,238
Men mwen gen santiman ke li pa vrèman pran plis pase sa.

287
00:24:32,238 --> 00:24:35,216
Mwen jis panse, kiyès ki pi rapid kounye a?

288
00:24:35,216 --> 00:24:41,290
Èske nou pi rapid nan ankèt nou yo,
oswa èske lòt yo pi rapid nan reprizay yo?

289
00:24:44,060 --> 00:24:55,415
E plis nou genyen, se plis chans pou kòlèg mwen yo pran bon pa
a, e petèt sistèm legal la ak lòt medya yo ap swiv egzanp lan.

290
00:24:55,415 --> 00:25:03,724
Kidonk, nan medya yo, gen yon bagay k ap monte ankò,
epi yo repwime l ankò – menm si plis moun ap pale de li.

291
00:25:03,724 --> 00:25:09,360
Men, jan m te di, chak grenn nan nou konte.

292
00:25:09,360 --> 00:25:16,515
Vizyon an, si nou vle gade pi devan, kijan
sosyete a pral sanble, enkli sistèm swen sante

293
00:25:16,515 --> 00:25:20,538
a nan ka sa a – yo pa ka separe youn ak lòt.

294
00:25:20,538 --> 00:25:23,800
Kisa ou panse sitiyasyon an pral ye
nan senk ane konsènan otodeterminasyon?

295
00:25:23,800 --> 00:25:28,620
Èske ou kwè ke yon sans konfyans nan tèt ou
ki totalman diferan ap fin domine lè sa a?

296
00:25:28,620 --> 00:25:34,947
Èske ou kwè devlopman sa a, ann di,
benefik, oswa èske ou pito pesimis sou li?

297
00:25:34,947 --> 00:25:37,708
Byen, mwen konplètman optimis.

298
00:25:37,708 --> 00:25:41,790
Gen anpil bri ak yon vib pozitif konsa.

299
00:25:41,790 --> 00:25:49,232
Mwen konvenki nèt ke nan senk ane n ap nan
yon pozisyon totalman diferan e – kijan pou m

300
00:25:49,232 --> 00:25:53,232
di sa – mwen menm kwè n ap pi byen pase anvan.

301
00:25:53,232 --> 00:25:58,772
Paske nou okouran de tout sa ki te aktyèlman rive,
menm sa ki te ka rive nan dènye deseni ak syèk yo.

302
00:25:58,772 --> 00:26:05,440
Kidonk, mwen kwè ke si nou genyen, n ap genyen yon
libète ki pi gran pase sa nou te janm genyen anvan.

303
00:26:05,440 --> 00:26:07,940
Sa se kwayans mwen.

304
00:26:15,232 --> 00:26:18,080
Se tou sou libète kont laperèz.

305
00:26:18,080 --> 00:26:23,378
Ou abòde tou kesyon politik laperèz la, ki dwe mete fen ladan l.

306
00:26:23,378 --> 00:26:26,418
Se egzakteman sa oratè ki te pale anvan yo te abòde tou.

307
00:26:26,418 --> 00:26:33,359
Mwen ta di ke politik ijans sa a pwobableman ap gen
pou l kase tou pou yon lòt konsyans sou otodeterminasyon

308
00:26:33,359 --> 00:26:37,360
ka pran rasin isit la ankò – omwen, se sa mwen sipoze.

309
00:26:37,360 --> 00:26:39,713
Gen toujou aspè ou rankontre tou nan travay ou.

310
00:26:39,713 --> 00:26:40,900
Nou pa t diskite sa jodi a.

311
00:26:40,900 --> 00:26:42,822
Mwen ta renmen adrese sa a brèfman.

312
00:26:42,822 --> 00:26:45,180
Ou te mansyone mikwobyòm nan pi bonè tou.

313
00:26:45,180 --> 00:26:49,580
Sa pwobableman jwe tou yon wòl nan koneksyon
ak nitrisyon, agrikilti natirèl, tout bagay.

314
00:26:49,580 --> 00:26:50,953
Èske ou ta renmen di yon lòt bagay sou sa?

315
00:26:50,953 --> 00:26:52,379
Mwen panse anpil nan odyans lan enterese tou nan sa a.

316
00:26:52,379 --> 00:27:01,291
Wi, natirèlman, sa a tou nan kontèks terapi altènatif mwen te
oblije jwenn pou pitit mwen yo – se konsa mwen

317
00:27:01,291 --> 00:27:09,031
te dekouvri li – an rapò ak sansiblite yo pou
enfeksyon oswa laperèz ekstrèm yo te devlope.

318
00:27:09,031 --> 00:27:11,640
Epi mwen te kòmanse chèche. Ki lòt bagay ki enplike?

319
00:27:11,640 --> 00:27:15,729
Epi, natirèlman, mwen te rankontre gwo defisyans nitrisyonèl.

320
00:27:15,729 --> 00:27:19,396
Sa a aplike tou pou timoun ki byen nouri e ki manje manje òganik.

321
00:27:19,396 --> 00:27:21,800
Epi mwen te kòmanse fè analiz mikwobyòm.

322
00:27:21,800 --> 00:27:28,353
Mwen reyalize ke jiska kat mwa laj, gen yon
risk pou kondisyon mikwobyòm ki ka vin dezas.

323
00:27:28,353 --> 00:27:33,545
Kidonk, yo ap asèl nou tou nan nivo sa a, mwen ta di.

324
00:27:33,545 --> 00:27:37,005
Se poutèt sa li ijan pou nou pran yon lòt direksyon.

325
00:27:37,005 --> 00:27:38,740
E sa deja nan pwosesis.

326
00:27:38,740 --> 00:27:43,860
Kidonk, gen kominote ekonomik ki baze sou
solidarite ki deja ap fè pou nou yon travay ki

327
00:27:43,860 --> 00:27:46,540
vrèman pozitif e ki an sante nan agrikilti.

328
00:27:46,540 --> 00:27:51,284
Yo dwe jwenn sipò nan tout fason posib.

329
00:27:51,284 --> 00:27:57,559
Epi nou bezwen retire polyan nan anviwònman
an, mwen vle di CO2 – nou tout konnen ke sa

330
00:27:57,559 --> 00:28:02,160
a se yon gwo bri san okenn enpòtans ditou.

331
00:28:08,553 --> 00:28:11,360
Men, fòk yo abòde kesyon enpòtan yo:

332
00:28:11,360 --> 00:28:14,280
Glyfosat, sijè ki bay pwoblèm nan;

333
00:28:14,280 --> 00:28:18,848
Ble ki gen gluten ki trè rafine, ki detwi mikwobyòm nou.

334
00:28:18,848 --> 00:28:21,140
Lòt polyan, arsenik ak konsa de fila.

335
00:28:21,140 --> 00:28:27,240
Kidonk, pwoblèm sa yo bezwen adrese pou
yo pa peze sou nou ak sou pitit nou ankò.

336
00:28:27,240 --> 00:28:31,775
Kounye a mwen wè estrès sa yo nan timoun ki pi piti yo.

337
00:28:31,775 --> 00:28:37,750
Gen sibstans yo ap ankouraje an koneksyon ak
vaksinasyon, yon jan nan sektè altènatif la.

338
00:28:37,750 --> 00:28:44,480
Eliminasyon pwoteyin pik yo nan kò a – pami lòt
bagay, kesyon an kounye a se si sa vrèman konsa.

339
00:28:44,480 --> 00:28:45,900
Ki opinyon pèsonèl ou sou sa a?

340
00:28:45,900 --> 00:28:48,860
Pa egzanp, yon bagay tankou nattokinase ak bagay konsa.

341
00:28:48,860 --> 00:28:49,860
Sa yo se zouti itil.

342
00:28:49,860 --> 00:28:57,844
Pwoblèm nan se ke ARNm modifye a ka entegre
nan jenòm nan, e kijan ou ka retire li la?

343
00:28:57,844 --> 00:29:03,878
Mwen kwè wi, ide yo toujou parèt ankò ak ankò.

344
00:29:03,878 --> 00:29:09,120
Men si l ap vin abòdab pou tout moun ankò, sa rete pou nou wè.

345
00:29:09,120 --> 00:29:11,196
An prensip, pik yo menm ka drennen.

346
00:29:11,196 --> 00:29:14,506
Mwen konvenki nèt ke sitiyasyon yo ka amelyore.

347
00:29:14,506 --> 00:29:19,560
Avèk anpil pasyans, li posib pou gide moun yo
rive nan yon pwen kote yo ka geri tèt yo ankò.

348
00:29:19,560 --> 00:29:26,587
Pwoblèm nan, sepandan, e sa a se, byensir, pwochen pwoblèm
nan, se ke moun ki te sibi gwo konsekans akoz vaksen yo

349
00:29:26,587 --> 00:29:30,167
oswa akoz COVID-19, long COVID, kèlkeswa sa, ap vin san lajan.

350
00:29:30,167 --> 00:29:31,900
Menm jan ak anpil lòt moun, yo ap fini ak lajan.

351
00:29:31,900 --> 00:29:34,585
Epi mwen wè li relativman souvan.

352
00:29:34,585 --> 00:29:40,940
Byen, pafwa mwen gen ka espesyal tou nan pratik
mwen kote moun pa kapab peye tretman yo ankò.

353
00:29:40,940 --> 00:29:46,465
Epi yo konfwonte ak evalyatè ki ba yo evalyasyon fo.

354
00:29:46,465 --> 00:29:47,919
Se toujou konsa!

355
00:29:47,919 --> 00:29:57,190
Kidonk yo pa deklare yo elijib pou yon pansyon oswa pa
deklare yo andikape, menm si yo nan yon eta mizerab.

356
00:29:57,190 --> 00:30:02,760
Yo pa rekonèt rezilta yo kolekte paske yo
di: Sa a pa rekonèt pa medsin konvansyonèl.

357
00:30:02,760 --> 00:30:05,866
Kidonk yo pa rekonèt ke pwoteyin pik la detekte.

358
00:30:05,866 --> 00:30:10,180
Yo pa rekonèt ke li gen yon defisyans
iminitè , sètadi VIH/SIDA oswa yon bagay konsa.

359
00:30:10,180 --> 00:30:12,580
Sa k ap pase kounye a se yon dezas.

360
00:30:12,580 --> 00:30:18,595
Men wi, nou dwe kontinye, e nou tout pral kontinye.

361
00:30:18,595 --> 00:30:24,473
Èske nou ta ka di ke, an prensip – paske ou te mansyone sa pi
bonè – gen estrikti ki sanble ki domine nan endistri

362
00:30:24,473 --> 00:30:30,487
manje a, sètadi nan pwodiksyon manje endistriyèl, e ke gen
lobyis ki sanble tou ak sa ki nan endistri famasetik la?

363
00:30:30,487 --> 00:30:33,140
Èske de yo aktyèlman pa ka separe jodi a?

364
00:30:33,140 --> 00:30:35,220
Absoliman, mwen wè l konsa, nèt.

365
00:30:35,220 --> 00:30:42,613
E sa vle di, si nou gade pi laj – mo kle Vizyon 2030
– ke kraze estrikti sa yo ak konbat lobis ki asosye

366
00:30:42,613 --> 00:30:46,784
yo pwobableman esansyèl pou siviv sosyete a, pa vre?

367
00:30:46,784 --> 00:30:47,200
Absoliman.

368
00:30:47,200 --> 00:30:48,280
Èske ou dakò ak sa, wi?

369
00:30:48,280 --> 00:30:50,746
Se sa menm, wi.

370
00:30:50,746 --> 00:30:54,369
Mwen panse se egzakteman sijè w ap abòde a.

371
00:30:54,369 --> 00:31:01,038
E mwen panse sa enterese anpil telespektatè tou, dapre sa mwen
deja tande nan konvèsasyon yo. Sa vle di dezespwa anpil moun

372
00:31:01,038 --> 00:31:07,795
santi a soti nan sans yo genyen de san pouvwa devan kartèl sa
yo , devan endistri sa a, ki ap vin pi pwisan nan tout domèn.

373
00:31:07,795 --> 00:31:14,162
Kidonk, yon lè, yon bagay tankou vaksen ka
administre nèt san volonte e san konsyans atravè nitrisyon.

374
00:31:14,162 --> 00:31:16,398
Sa pa oblije gen rapò ak ensèk k ap vole oswa nenpòt lòt bagay.

375
00:31:16,398 --> 00:31:22,976
Men lefèt ke, an prensip, sa ou pa ta dwe mete nan kò ou, yo
prèske fòse ou pran l san volonte atravè rejim alimantè ou.

376
00:31:22,976 --> 00:31:27,796
Se poutèt sa gen yon paralèl ak vaksen obligatwa ak sou sa.

377
00:31:27,796 --> 00:31:30,000
Epi avèk sa, se yon lòt vyolasyon prensip oto-detèminasyon sa a.

378
00:31:30,000 --> 00:31:36,481
Sa a se, natirèlman, pwobableman pi enpòtan
prerekil ki genyen, ke pral gen plis transparans nan

379
00:31:36,481 --> 00:31:40,078
lavni e ke òganizasyon sa yo pral demantibile tou.

380
00:31:40,078 --> 00:31:40,884
Absoliman, wi.

381
00:31:40,884 --> 00:31:43,040
Bon, nou deja la, pa vre?

382
00:31:43,040 --> 00:31:46,140
Kidonk, mikwobyòm nou an deja

383
00:31:46,140 --> 00:31:53,153
... Kidonk, an rezime, nou rive nan pwen kote nou
ka sèlman siviv an sante si nou pran eleman nitritif

384
00:31:53,153 --> 00:31:57,519
epi nou sibi yon tretman entesten ki vrèman aktif.

385
00:31:57,519 --> 00:31:59,560
E nou vrèman dwe mete yon fen nan sa.

386
00:31:59,560 --> 00:32:04,180
Kidonk, nou definitivman bezwen manje ki
an sante e ki rich ak eleman nitritif ankò.

387
00:32:04,180 --> 00:32:06,120
E nou dwe debarase nou de polyan sa yo.

388
00:32:06,120 --> 00:32:09,160
Kidonk, polyan ki apwopriye yo ki afekte nou ak pitit nou yo.

389
00:32:09,160 --> 00:32:13,320
Epi moun yo bezwen konnen sa.

390
00:32:13,320 --> 00:32:23,213
Kidonk, mwen rakonte tout moun ki vin jwenn mwen ak
pitit yo pou 100yèm enfeksyon yo egzakteman istwa sa yo.

391
00:32:23,213 --> 00:32:25,413
Oswa èske m dwe di w tou sou chemtrails yo?

392
00:32:25,413 --> 00:32:30,360
Paske mwen vle moun yo okouran de sa.

393
00:32:35,072 --> 00:32:38,560
E plis gen moun, se plis nou genyen.

394
00:32:38,560 --> 00:32:43,000
Kidonk, plis moun ki konnen li, se
pi bon. E lòt yo se kèk, elit yo.

395
00:32:43,000 --> 00:32:46,845
Epi nou dwe tou okouran de sa.

396
00:32:46,845 --> 00:32:52,126
Wi, bon. Byen, mwen panse nou definitivman tande
yon sans optimis pridan nan deskripsyon an, ke kèk

397
00:32:52,126 --> 00:32:55,013
bagay pral chanje e espere ke yo pral amelyore –

398
00:32:55,013 --> 00:32:58,328
– si nou kontinye travay epi sansibilize
moun, epi si chak grenn nan nou fè sa k pou li.

399
00:32:58,328 --> 00:33:01,240
Nan nenpòt ka, mwen ta renmen
remèsye w anpil pou evalyasyon ou yo.

400
00:33:01,240 --> 00:33:04,760
N a wè pita nan diskisyon panèl la, wi.

401
00:33:21,276 --> 00:33:28,169
Chè telespektatè, plis rapò sou evènman sa
a nan Dornbirn deja disponib sou HOCH2.TV.

402
00:33:28,169 --> 00:33:30,815
Ou pral jwenn lyen yo anba pwogram sa a.

403
00:33:30,815 --> 00:33:35,104
Nou ta renmen pran opòtinite sa a pou
remèsye HOCH2.TV pou ekselan koperasyon yo.