1
00:00:00,000 --> 00:00:08,448
Ka la 29 Hlakubele 2025, Kulturhaus Dornbirn e ile ea tšoara
ketsahalo ea "Tokoloho le Boipuso – Moahi ea Ikarabellang" ka

2
00:00:08,448 --> 00:00:13,102
lipuo tse khahlang mabapi le puso ea molao, boipuso le chelete.

3
00:00:13,102 --> 00:00:16,942
Ketsahalo e ne e hlophisitsoe ke
Academy for Personal Development e Dornbirn.

4
00:00:16,942 --> 00:00:22,642
HOCH2.TV e rekotile le ho hlophisa ditlaleho
tsohle bakeng sa lona, bashebelli ba ratehang.

5
00:00:22,642 --> 00:00:26,462
Kajeno, Kla.TV e hlahisa puisano le Ngaka Sharon Tagwerker:

6
00:00:26,462 --> 00:00:30,620
Boikarabelo ba motho ka mong – ke taelo ea letsatsi!

7
00:00:43,840 --> 00:00:49,202
E, joalo ka Erwin, le 'na nka rata ho
qala ka ho hlahisa Ngaka Tagwerker.

8
00:00:49,202 --> 00:00:53,486
E seng feela hobane basali ba tla pele, empa
hape hobane o na le monyetla oa ho bapalla

9
00:00:53,486 --> 00:00:56,240
hae mona, ha re ka rialo, kaha o tsoa Bludenz.

10
00:00:56,240 --> 00:00:58,540
Ho bonahala o se o reretsoe hona.

11
00:00:58,540 --> 00:01:00,768
Dumela Mofumahatsana Tagwerker, ka kopo nka maekrofounu.

12
00:01:00,768 --> 00:01:02,920
Re ka thabela haholo ho buisana ka sena le lona pele.

13
00:01:02,920 --> 00:01:10,190
Ho ba faneng ka maikutlo bohle ba nkang karolo kajeno, ke wena
feela ya nang le boiphihlelo ba mosebetsi – e le phello e tobileng

14
00:01:10,190 --> 00:01:14,848
ya se etsahetseng hoo e ka bang dilemo tse hlano tse fetileng.

15
00:01:14,848 --> 00:01:20,280
Mme le lona le tobana kamehla le ditlamorao
tsa sewa – haholoholo ho ba banyenyane ka

16
00:01:20,280 --> 00:01:23,820
ho fetisisa setjhabeng – mosebetsing wa lona.

17
00:01:23,820 --> 00:01:27,680
Ba neng ba hlile ba sa kgone ho iphemela, ho tlameha ho bolelwa.

18
00:01:27,680 --> 00:01:33,888
Mme seo se hlahisa potso: O ka re bolella eng ka sena?

19
00:01:33,888 --> 00:01:42,258
Ho lokile, kahoo ho hlakile hore bana le batjha ba
amehile haholo ke sewa sena le mehato e nkuweng.

20
00:01:42,258 --> 00:01:50,700
Se neng se bonahala haholo e ne e le litlamorao
tsa kelello le mafu a kelello a ileng a hlahisa.

21
00:01:50,700 --> 00:01:57,664
Nnete ke hore, ka bomalimabe, ho bile le
keketseho e kholo haholo ya maiteko a ho

22
00:01:57,664 --> 00:02:02,310
ipolaea le mafu a ho ipolaea ho fihlela ka 2023.

23
00:02:02,310 --> 00:02:12,448
Tsena ke lipalo tse sa bonahaleng hang-hang, empa
li bokelletsoe ke lingaka tsa mafu a kelello – tse

24
00:02:12,448 --> 00:02:19,320
qalileng boipiletso ka 2023 – 'me tsa phatlalatsoa.

25
00:02:19,320 --> 00:02:28,608
Ho bile le keketseho e kholo haholo ea mafu a ho tepella
maikutlo, e ka bang makhetlo a mahlano ho isa ho a leshome.

26
00:02:28,608 --> 00:02:33,696
Peresente tse 62 tsa banana li ile tsa ameha, ha li bapisoa le
peresente tse 38 tsa bashanyana. Sena se senotsoe ke phuputso e

27
00:02:33,696 --> 00:02:36,940
entsoeng ke Danube University Krems ka litlelaseng tsa sekolo.

28
00:02:36,940 --> 00:02:43,700
Mme ka 2021 e bile sehlohlolo se fetisisang, ka bana ba
milione ba le mong ba tshwenngwang ke malwetse a kelello.

29
00:02:43,700 --> 00:02:48,580
Ho fapana le hoo, ho ne ho na le
khaello ea libaka tsa kalafo tse 70,000.

30
00:02:48,580 --> 00:02:50,360
Re ile ra hlokomela sena tšebetsong, ehlile.

31
00:02:50,360 --> 00:02:57,297
Re ile ra tobana le nnete ea hore re tlameha ho hlokomela bana
ba nang le mathata a kelello kapa a kelello e tebileng, mme ra

32
00:02:57,297 --> 00:03:02,722
tlameha ho ema likhoeli tse ngata hore ba fumane sebaka kalafong.

33
00:03:02,722 --> 00:03:09,280
Kahoo e ne e le boemo bo imelang
haholo ho batsoali, bana, le ho ngaka.

34
00:03:09,280 --> 00:03:16,840
Haholoholo haeba ha o tlwaele ho fana ka meriana ya mafu a
kelello mme o sa ikutlwe o na le bokgoni ba ho etsa jwalo.

35
00:03:16,840 --> 00:03:20,460
Empa joale o ba le boqapi ebe o leka ntho e fapaneng.

36
00:03:20,460 --> 00:03:23,560
Hantle, e ile ea mpontša moriana o mong.

37
00:03:23,560 --> 00:03:29,344
Kahoo joale ke se ke kene le ho feta lekaleng le tlatsetsang la
mekgwa e meng ya phekolo ] – mme ka mohlolo, le yona e a thusa.

38
00:03:29,344 --> 00:03:35,400
E seng tabeng ea ba kulang haholo, ehlile, moo motho a
thabelang ha ngaka ea mafu a kelello e ka kena-kenana.

39
00:03:35,400 --> 00:03:37,733
Ee, ke sona.

40
00:03:37,733 --> 00:03:42,120
Hantle, ruri ke tlhahlobo e tshwenyang haholo.

41
00:03:42,120 --> 00:03:45,080
Se ka kgahlang nna mona, mme ruri le bamamedi.

42
00:03:45,080 --> 00:03:50,120
Hangata ho boleloa hore sena ha se amane le coronavirus.

43
00:03:50,120 --> 00:03:54,980
Batho ba bang ba re sena se bakwa ke ditlamorao tsa ente,
leha mohlomong sena e se bothata bo boholo ho bana hona jwale.

44
00:03:54,980 --> 00:04:00,000
Ba bang ba re: E, tsena ke litlamorao tsa nako
e telele tsa lefu lena la vaerase ka bo lona.

45
00:04:00,000 --> 00:04:04,340
Re ka kgetholla ho isa bohōleng
bofe seo sena se amanang le mehato?

46
00:04:04,340 --> 00:04:06,944
Haufi le hokae sena se ka amahanngoa le seo?

47
00:04:06,944 --> 00:04:09,300
Ke potso e thata haholo, ehlile.

48
00:04:09,300 --> 00:04:13,497
Motheong, sena ruri se bakoa ke mabaka a mangata.

49
00:04:13,497 --> 00:04:20,192
Kahoo ha ho potang hore protheine ea spike e baka bokulo ka ho
feletseng, 'me ka holim'a tsohle, e baka tšenyo e kholo bokong.

50
00:04:20,192 --> 00:04:26,840
Bobedi ente le Covid-19, ke hore, vaerase ka boyona.

51
00:04:26,840 --> 00:04:34,742
Empa ehlile, sesosa se seholo sa mathata a
kelello e ne e le mehato ea ho qhelela thoko.

52
00:04:34,742 --> 00:04:40,356
Ke mokhoa o tsebahalang oa tlhokofatso hore o sa
lumelloe ho bona nkhono le ntate-moholo oa hao, le

53
00:04:40,356 --> 00:04:43,335
hore o sa lumelloe ho etela beng ka hao sepetlele.

54
00:04:43,335 --> 00:04:47,240
Haholoholo ba neng ba ntse ba kula haholo, o ne o sa
dumellwa ho fana ka tlhokomelo ya ho qetela bophelo.

55
00:04:47,240 --> 00:04:55,520
Ruri ke tahlehelo e kgolo ha motho a sa kgone ho
arolelana dinako tse jwalo le ba lelapa la hae.

56
00:04:55,520 --> 00:05:00,000
Kapa haeba o hanelwa dilemo tsa pele le
bo-ntatemoho ba hao, kapa ho fapana le hoo.

57
00:05:00,000 --> 00:05:02,967
Ke ne ke e-na le malapa a nang le bana ba neng ba
le lihlong ha ba le pela batho bao ba sa ba tsebeng.

58
00:05:02,967 --> 00:05:07,470
Kahoo motho e mong le e mong o ba le nako eo a bang le
lihlong ha a le pela batho bao a sa ba tsebeng, mme ba ne ba le

59
00:05:07,470 --> 00:05:09,927
lihlong haholo pela bo-ntat'emoholo le bo-mam'emoholo ba bona.

60
00:05:09,927 --> 00:05:12,414
Ba ne ba sa sa dumelle nkgono le
ntate-moholo ba bona ho atamela ho bona.

61
00:05:12,414 --> 00:05:17,000
Sena se tshosa ka tlhaho, ho batswadi
le ho bo-ntate-moholo le bo-mame-moholo.

62
00:05:17,000 --> 00:05:19,072
Mme seo se dula kelellong ya hao.

63
00:05:19,072 --> 00:05:27,040
Mme yaba ho ba le dilemo tseo tsa ho roala limaske sefahlehong:
e ne e le tahlehelo ya ho kopana le batho bakeng sa bana.

64
00:05:27,040 --> 00:05:34,654
Mme ke bolela hore, ehlile, ho na le mabaka
a mang a mangata a mafu a kelello. [Daniel

65
00:05:34,654 --> 00:05:38,214
Matissek] Kahoo, haholoholo mabapi le tshebetso ya
dikolo, ho bile le ho kwalwa ha dikolo naheng ya Austria.

66
00:05:38,214 --> 00:05:42,550
Mohlomong seo se siile litlamorao tse
bohloko melokong eohle ea bana ba sekolo.

67
00:05:42,550 --> 00:05:46,086
Kamehla ke ntse ke ipotsa ka sena –
le wena o phatlalalitse ka taba ena:

68
00:05:46,086 --> 00:05:52,512
Hakae mathata a sebopeho sa tsamaiso ea likolo
naheng ea Austria a ka 'nang a mpefatsa kholo ena e mpe?

69
00:05:52,512 --> 00:05:58,454
E, ka lehlakoreng le leng, re na le tsamaiso ea likolo
e siiloeng ke nako ka ho feletseng, e sa kang ea

70
00:05:58,454 --> 00:06:01,940
ntlafatsoa ho hang lilemong tse mashome tse sa tsoa feta.

71
00:06:01,940 --> 00:06:06,800
Ha e sa tsamaellana le liphuputso tsa morao-rao tsa boko.

72
00:06:06,800 --> 00:06:11,582
Mme yaba, nakong ya sewa, phetoho ya ho ya
thutong ya dijithale e ile ya bolela hore

73
00:06:11,582 --> 00:06:14,592
ditlelase tse ngata di ile tsa tlohela feela.

74
00:06:14,592 --> 00:06:17,486
Kahoo ba ile ba sitwa ho tsamaisana le lesela.

75
00:06:17,486 --> 00:06:21,024
Sena se bakile hore baithuti ba bangata ba tlohele sekolo.

76
00:06:21,024 --> 00:06:27,072
Ka bomalimabe, ke iponetse sena ka mahlo makgetlo a mmalwa,
ho kenyeletswa le tshebetsong, e leng ntho e bohloko haholo.

77
00:06:27,072 --> 00:06:31,320
E, ruri, khaello e kholo ea sena e teng likolong.

78
00:06:31,320 --> 00:06:35,273
Kahoo baithuti kaofela ba kopantswe mmoho.

79
00:06:35,273 --> 00:06:38,400
Moithuti ea tloaelehileng ha e le
hantle ke eena ea hloahloa, na ha ho joalo?

80
00:06:38,400 --> 00:06:43,703
Mme taba ya hore sena se fella ka hore karolo ya 29 lekholong ya
baithuti e be le bothata ba ho se tsebe ho

81
00:06:43,703 --> 00:06:48,660
bala le ho ngola hantle, ha e le hantle ke koluoa
e kgolo bakeng sa tsamaiso ya rona ya dikolo.

82
00:06:48,660 --> 00:06:53,158
Kahoo, karolo ea mashome a mararo lekholong
ea ba qetileng tsamaiso ea rona ea likolo

83
00:06:53,158 --> 00:06:56,040
ha e khone ho bala ka kutloisiso e tebileng.

84
00:06:56,040 --> 00:07:00,220
Mme hoo ke bohlanya ka ho feletseng.

85
00:07:00,220 --> 00:07:04,473
Ha o utlwa ka sena sohle – ho kenyeleditswe le ditlamorao tse
ding kaofela, tshenyo ya kelello – jwale o tlameha ho

86
00:07:04,473 --> 00:07:08,300
bolela hore sena sohle se etsahetse ho batho bana hoo e ka
bang ntle le hore ba kgone ho itshireletsa le hanyenyane.

87
00:07:08,300 --> 00:07:14,900
Ha e le hantle, e ne e se ditokelo tsa bana feela tse ileng
tsa fokotswa haholo mehleng eo, empa le ditokelo tsa batswadi.

88
00:07:14,900 --> 00:07:18,000
Ho ne ho se ya ka iphemang
kgahlanong le diphetoho tsena tse tshabehang.

89
00:07:18,000 --> 00:07:19,680
Sena se oele ka matla hodima batho.

90
00:07:19,680 --> 00:07:23,560
Mme kaha re bua ka "baahi ba nang le
boikarabelo", e ne e le ho amohuwa tokelo ka ho feletseng.

91
00:07:23,560 --> 00:07:25,580
Mohlomong o ka netefatsa seo. [Ngaka

92
00:07:25,580 --> 00:07:26,220
Mosebetsi oa letsatsi] E, ruri.

93
00:07:26,220 --> 00:07:28,520
Kahoo o ne o se o sa laole 'mele oa hau.

94
00:07:28,520 --> 00:07:35,146
Kahoo o lokela ho fumana ente ena, o lokela ho roala maske.

95
00:07:35,146 --> 00:07:38,600
Moo jwale re tsebang hore ba bakile tshenyo, esita le ho bana.

96
00:07:38,600 --> 00:07:43,537
Kahoo bana ba neng ba tlamehile ho roala
limaske nako eohle sekolong ba na le lintlha tse

97
00:07:43,537 --> 00:07:46,660
fokolang tsa IQ ho feta ba neng ba sa li roale.

98
00:07:46,660 --> 00:07:49,740
O ne o tlameha ho itlhahlisa, mme hape o ne o
tlameha ho etsa hore ngoana wa hao a itlhahlise.

99
00:07:49,740 --> 00:07:51,900
Hantle, hoo ho ne ho le thata ruri.

100
00:07:51,900 --> 00:07:54,040
Le bana ba nang le bokooa ba ile ba lekoa.

101
00:07:54,040 --> 00:07:57,880
Ho ne ho boetse ho na le litšoantšo tsa pefo e sa nahaneheng.

102
00:07:57,880 --> 00:08:02,120
Kahoo e bile kotsi e kholo
maikutlong ho bana le batsoali ka bobeli.

103
00:08:02,120 --> 00:08:06,994
Mme, ehlile, bana ba dilemo tse 14 ho ya hodimo – e leng
sona se neng e le sekgala sa dilemo se phahameng ka ho

104
00:08:06,994 --> 00:08:09,533
fetisisa – ba ne ba dumelletswe ho itlhokomela ka ente.

105
00:08:09,533 --> 00:08:14,980
Kahoo ho bile le diketsahalo moo ngwana a neng a fihla hae:

106
00:08:14,980 --> 00:08:16,980
Bese ea liente e ne e le mona
kajeno, 'me ka tsela, joale ke entetsoe.

107
00:08:16,980 --> 00:08:18,646
Ha e kgolwehe.

108
00:08:18,646 --> 00:08:24,829
Kahoo, ngoana ea lilemo li 14 ke motho ea seng a
batlile ho ba moholo, empa ka sebele ha a tsebe litlamorao

109
00:08:24,829 --> 00:08:28,630
tsa liqeto tse joalo ebile a ke ke a li bona esale pele.

110
00:08:28,630 --> 00:08:31,888
Se nkhahlang, kapa hona moo, se ntshosahetseng
nakong ya ditokisetso tsa ka, ke palo ya batho

111
00:08:31,888 --> 00:08:34,100
ba ipolayang, ho kenyeletswa le bana le batjha.

112
00:08:34,100 --> 00:08:39,520
Hantle, Jeremane re ka ahlola sena feela ka ho ipapisa le
maiphihlelo le tlhokomelo, kapa ka kutloisiso e tebileng.

113
00:08:39,520 --> 00:08:43,975
Ha e le hantle, ho fihlela kajeno ha ho so be
le dipalopalo tsa semmuso tse netefaditsweng

114
00:08:43,975 --> 00:08:46,688
mabapi le sekgahla sa boipolao naheng ya Jeremane.

115
00:08:46,688 --> 00:08:52,740
Le Ofisi ea Lipalopalo ea Federale – e le ka tlas'a khatello ea
lipolotiki, ehlile – e hana ho amahanya taba ena le coronavirus.

116
00:08:52,740 --> 00:08:55,840
Leha rona re le baqolotsi ba litaba re se
re botsitse potso ena makhetlo a sa baloeng.

117
00:08:55,840 --> 00:08:59,000
Ho bonahala eka ho na le liphuputso
mabapi le sena naheng ea Austria, akere?

118
00:08:59,000 --> 00:09:00,000
E, ho na le liphuputso.

119
00:09:00,000 --> 00:09:06,560
Kahoo, ka Statistics Austria, bonyane o ka sheba
dipalopalo ka kotloloho bakeng sa batho ba baholo.

120
00:09:06,560 --> 00:09:12,372
Leha ho le jwalo, sena le sona se lokela ho nkuwa ka
hloko, hobane dikotsi, chefo kapa eng kapa eng e

121
00:09:12,372 --> 00:09:15,580
nngwe di bonahala di hlaha dipalopalong tse fapaneng.

122
00:09:15,580 --> 00:09:18,423
Mme ha o bone seo ho bana le batjha.

123
00:09:18,423 --> 00:09:25,786
Kahoo, o ka se bona seo ka ho sa tobang
feela ka ho sheba lipalo-palo tsa mafu mona.

124
00:09:25,786 --> 00:09:30,307
Dipalo tseo ke sa tswa di qotsa di nkuwe
tlalehong eo ke e boletseng pejana ya Mokgatlo wa

125
00:09:30,307 --> 00:09:33,002
Austria wa Bongaka ba Kelello ba Bana le Batjha.

126
00:09:33,002 --> 00:09:40,589
Ba di phatlaladitse ka 2023 hobane le bona ba ne
ba maketse haholo ke keketseho ya dipalo tsena.

127
00:09:40,589 --> 00:09:46,508
Mme ditlamorao e nngwe e tebileng haholo, hape le lehlakoreng la
moruo, ke keketseho e kgolo haholo ya matsatsi

128
00:09:46,508 --> 00:09:51,813
a kulelo, e ileng ya nyoloha haholo, haholoholo
ka 2023 – jwalo ka ha o ka bona mona tafoleng.

129
00:09:51,813 --> 00:09:56,580
Kahoo o ka re, ka molao-motheo, sechaba
kaofela se ile sa kulisoa ka tsela e hlophisitsoeng.

130
00:09:56,580 --> 00:10:01,200
Hape hape, potso ea hlaha, hobane hangata e belaelloa:

131
00:10:01,200 --> 00:10:06,117
Ho isa bohōleng bofe u ka tsepamisa maikutlo
karolong ea ts'enyo e bakoang ke ente, kapa mohlomong hape

132
00:10:06,117 --> 00:10:09,380
ho seo ka tloaelo ho thoeng ke Covid e tšoarellang?

133
00:10:09,380 --> 00:10:11,020
Ehlile, ho thata ho kgetholla.

134
00:10:11,020 --> 00:10:12,760
Ho thata ho kgetholla seo.

135
00:10:12,760 --> 00:10:16,900
Spike o kotsi ebile o kotsi ho bophelo.

136
00:10:16,900 --> 00:10:24,260
Kahoo nka re ente e bapala karolo e kgolo haholo ho sena.

137
00:10:24,260 --> 00:10:29,500
Hantle, eseng hakaalo mabapi le bana, hobane
ka lehlohonolo bana ba bangata ha ba entetsoe.

138
00:10:29,500 --> 00:10:31,780
Empa o ka se bona ka ho hlaka haholo ho batho ba baholo.

139
00:10:31,780 --> 00:10:38,540
Mehleng e fetileng, ke ne ke tloaetse ho bona ngoana a paqame le
setho sa lelapa, mohlomong a tšoeroe ke lefu le tšoaetsanoang.

140
00:10:38,540 --> 00:10:41,060
Jwale hangata ke lelapa lohle le lwetseng kamehla.

141
00:10:41,060 --> 00:10:46,540
Kahoo bohle ba lula ba kula, esita le ka nyumonia, e
amang eseng motho a le mong feela, empa lelapa lohle.

142
00:10:46,540 --> 00:10:50,700
Ha ke eso ka ke ba le phihlelo e tjena pele ho sewa sena.

143
00:10:50,700 --> 00:10:56,920
Mme ke bolela hore, ka lehlakoreng le leng, ho na le
khatello eo batho ba tobanang le eona – e eketsehile haholo.

144
00:10:56,920 --> 00:11:01,969
Hape ho na le khaello ea limatlafatsi le
mabaka a mang a mangata, joalo ka microbiome ,

145
00:11:01,969 --> 00:11:04,580
eona e ntseng e senngoa ka matla le ho feta.

146
00:11:04,580 --> 00:11:11,129
Empa ha o bua le batho hanyane, ba ipolela
hore: Ho tloha ka ente, ho etsahetse sena le sona.

147
00:11:11,129 --> 00:11:15,712
Ke bolela hore, ha ke eso fumane dipalopalo tse
nepahetseng, kapa tse tshepahalang, mabapi le taba ena.

148
00:11:15,712 --> 00:11:24,400
Kahoo o ka re ha e le hantle ke tlhaselo kgahlanong le
botlalo ba bophelo ba sebopuwa ka ditsela tse fapaneng.

149
00:11:24,400 --> 00:11:29,591
Taba ea pele, ka lebaka la mehato, ebe ka lebaka la ente ena, mme
ehlile, ka lebaka la khatello ea maikutlo e

150
00:11:29,591 --> 00:11:34,663
akaretsang sechabeng, e ka 'nang eaba e bakile, ha re
re, ho fokola ha sesole sa 'mele sa ho itšireletsa.

151
00:11:34,663 --> 00:11:40,900
E na le mabaka a mangata, joalokaha u
boletse, empa e itlhahisa ka mefuta e fapaneng.

152
00:11:40,900 --> 00:11:44,044
Mme re ntse re sokola ka sena le kajeno, ka molao-motheo.

153
00:11:44,044 --> 00:11:49,748
Kajeno, ena ha e sa le bothata ba feela ba neng ba le
banyenyane ka nako eo – bao joale ba seng ba holile ka

154
00:11:49,748 --> 00:11:52,992
lilemo tse hlano – empa, ehlile, ke ba sechaba kaofela.

155
00:11:52,992 --> 00:11:57,860
Mme jwale ke potso feela, kaha merero ya meento e
jwalo, ho kenyeletswa le meento e ka bang teng ya mRNA e

156
00:11:57,860 --> 00:12:00,880
amanang le kankere jwalo-jwalo, e ntse e tswela pele:

157
00:12:00,880 --> 00:12:04,626
Na o bona kgwele efe kapa efe ya
ho ithuta ho mokgatlo wa semmuso?

158
00:12:04,626 --> 00:12:13,088
Kapa na ho fetang moo, hajoale ha o mpa o pheta-pheta
tsohle, empa mohlomong o di ntlafatsa hore o tle o tswele pele?

159
00:12:13,088 --> 00:12:13,600
Ka sebele.

160
00:12:13,600 --> 00:12:19,867
Kahoo, basebetsi-'moho ba se ba qala ho ba le lipelaelo, ke leboha
Molimo, empa ho tsoa ho sechaba, le hanyenyane ha ho joalo.

161
00:12:19,867 --> 00:12:21,420
Kahoo sena se ntšetswa pele haholo.

162
00:12:21,420 --> 00:12:27,658
Sena se ile sa boela sa bonahala ka ho hlahisoa ha setifikeiti
sa ente sa elektroniki kamora likhetho tsa Lekhotla la Naha.

163
00:12:27,658 --> 00:12:31,796
Kahoo ha o na kgetho ya ho se entelwe, motho e mong le
e mong o na le karete ya hae ya ente, ho sa tsotellehe

164
00:12:31,796 --> 00:12:35,660
hore na e se na letho kapa ho na le eng ka hare ho yona.

165
00:12:35,660 --> 00:12:40,720
Meento e meraro hajoale e tlamehile hore lingaka li e tlalehe.

166
00:12:40,720 --> 00:12:51,859
Mme ha o sheba seo ebe tokiso ya Molao wa Meriana, Karolo ya 80
– e neng e lokela ho lokiswa ka 2022/23 – moo sehlooho se reng:

167
00:12:51,859 --> 00:12:56,132
Molaoana o Akaretsang oa Tšireletso ea
Lintlha o ntse o nyenyefatsoa ntlheng ena.

168
00:12:56,132 --> 00:13:02,133
Sena se bolela hore datha ya botho – mohlala, tlhahisoleseding e
fumanehang direkotong tsa ente – ha e arolelanwe feela le ditheo

169
00:13:02,133 --> 00:13:07,296
tsa tlhokomelo ya bophelo, empa hape le Mokgatlo wa Bongaka, o se
nang lebaka la ho tseba tlhahisoleseding ena,

170
00:13:07,296 --> 00:13:13,060
Mokgatlo wa Bongaka ba Diphoofolo, Mokgatlo wa Meriana,
ho kenyeletswa dingaka tsa diphoofolo le borakhemisi.

171
00:13:13,060 --> 00:13:22,820
E romelloa ho ba boholong, leha e se taba ea bona, ho ba boholong
linaheng tse ling tseo e leng litho tsa EU esita le ho WHO.

172
00:13:22,820 --> 00:13:30,309
Mme ha o ka sheba Melao ya Matjhaba ya Bophelo bo Botle
, e tla hlaloswa hamorao, le diphetoho, o ka nahana hore

173
00:13:30,309 --> 00:13:34,340
dintho di tla tsamaya hantle nakong ya sewa se latelang.

174
00:13:34,340 --> 00:13:41,300
Kahoo o ka e sebedisa ho theha dikgato tsa boiphetetso tse
kgolo haholo, haholo ho feta tseo re sa tswa di itemohela.

175
00:13:41,300 --> 00:13:44,060
Hantle-ntle, eo e ne e tla ba potso ea ka e latelang.

176
00:13:44,060 --> 00:13:47,880
Setifikeiti sa ente sa elektroniki, joalokaha ho
boletsoe, se tlama ho tloha likhethong tsa morao-rao tsa

177
00:13:47,880 --> 00:13:50,020
Lekhotla la Naha naheng ea Austria ka la 30 Loetse 2024.

178
00:13:50,020 --> 00:13:51,872
Ha o kgone ho itokolla hape.

179
00:13:51,872 --> 00:13:56,341
Na u bona sena e le boitokisetso bo tobileng
bakeng sa seo le se bitsang mafu a seoa a kamoso

180
00:13:56,341 --> 00:13:58,940
kapa mathata a bophelo bo botle a lefatše a kamoso?

181
00:13:58,940 --> 00:14:02,960
Na o ka e arola maemong a leano a jwalo?

182
00:14:02,960 --> 00:14:07,500
Ha ke sheba lilemo tse 'maloa tse fetileng, ho hlakile ho 'na.

183
00:14:07,500 --> 00:14:10,940
Ha ke nahane hore e ka sebedisetswa eng hape.

184
00:14:10,940 --> 00:14:13,680
Ke bolela hore, o re ke ka lebaka la dipalopalo.

185
00:14:13,680 --> 00:14:15,800
Empa ke bolela hore dipalopalo di ka be di bokeletswe esale pele.

186
00:14:15,800 --> 00:14:21,640
Ha ho hlokahale setifikeiti sa ente sa elektroniki se
tlamang, se leng se sa tsamaellaneng le demokrasi ho hang.

187
00:14:21,640 --> 00:14:29,300
Mme ruri hoo – ha re kgutlela tabeng ya ketsahalo
ya rona – ke mofuta o mong wa ho amohuwa tokelo.

188
00:14:29,300 --> 00:14:33,240
Kahoo, ho ya ka molao wa tshireletso ya datha, o sa tswa
ho bua ka yona, ka molaotheo, ke mokudi ya pepeneneng.

189
00:14:33,240 --> 00:14:38,500
Hape, ha e le hantle ha ho na mokgwa wa ho phonyoha
matsohong a tsamaiso ena, jwalo ka ha ho ka buuwa.

190
00:14:38,500 --> 00:14:42,760
Kahoo haeba nakong e 'ngoe selemong se tlang kapa neng kapa neng,
ente ea mRNA bakeng sa mofetše kapa

191
00:14:42,760 --> 00:14:46,740
thibelo e 'ngoe e fetoha tlameho, mohlomong
papali eona eo e tla qala hape ho tloha qalong.

192
00:14:46,740 --> 00:14:48,288
Ke sona seo re lokelang ho se tšaba, akere?

193
00:14:48,288 --> 00:14:54,721
Ka sebele. Kahoo ha sena sohle se qala ho
sebetsa, o tla tlameha ho ema o loane ho se qoba.

194
00:14:54,721 --> 00:14:58,820
Kahoo e tla ba thata haholo ho feta kamoo e
neng e le kateng lilemong tse hlano tse fetileng.

195
00:14:58,820 --> 00:15:04,233
Maemong ana, ke kopa ho botsa potso e
'ngoe ea botho e sa tlalehoeng mona.

196
00:15:04,233 --> 00:15:06,780
Seo se o amehetse joang wena ka bonngwe jwalo ka ngaka?

197
00:15:06,780 --> 00:15:10,231
Ke bolela hore, ha o ne o kena mosebetsing ona ka
nako eo, ka sebele o ne o ena le, a re re, jwaloka

198
00:15:10,231 --> 00:15:12,485
dingaka tsohle, ditabatabelo tse phahameng tsa maikutlo.

199
00:15:12,485 --> 00:15:18,540
Na o se o kgathetse ke nako ena, kapa na seo o se itemohetseng
teng le sona se bile le tshusumetso e kgolo kelellong ya hao?

200
00:15:18,540 --> 00:15:24,167
Hantle, ke tlameha ho lumela, ho nkukile selemo
hore ke utlwisise hantle se neng se etsahala.

201
00:15:24,167 --> 00:15:27,921
Ke ne ke na le mehopolo e phethahetseng ka ho
feletseng mme ke ne ke lumela mekhatlong ea litsebi.

202
00:15:27,921 --> 00:15:35,886
Ke ne ke dumela maikemisetso a matle a basebetsimmoho le
nna, mme ka qeta selemo ke dula tafoleng mantsiboya a mang le a

203
00:15:35,886 --> 00:15:39,960
mang, ke bala TKB ebe ke bala diphuputso tse mabapi le yona.

204
00:15:39,960 --> 00:15:44,576
Mme ka nahana ka hare ho nna, seo se ke ke sa ba nnete, ke
hantle se fapaneng le seo mekgatlo ya ditsebi e mpolellang sona.

205
00:15:44,576 --> 00:15:51,520
Mme kamora selemo, ke ne ke se ke lokile mme ka tlameha
ho ipolella: Ho fihlela jwale, o ne o ntse o phaphathela.

206
00:15:51,520 --> 00:15:55,843
Mme maikutlo ana a ho ikutlwa o se na matla – ao ka nnete le
dingaka di ileng tsa a ba le ona, ha di ne di sa kgone

207
00:15:55,843 --> 00:16:00,576
ho lwantsha diphefo tse tsena – ke ntho eo dihlopha
tse ngata tsa ditsebi di e hlalosetsang rona nakong ena.

208
00:16:00,576 --> 00:16:02,900
Leha ho le jwalo, boholo ba bona ba
ile ba qetella ba ikamahantse le maemo.

209
00:16:02,900 --> 00:16:07,379
Joale potso ke hore: Basebetsi-'moho le uena lefatšeng la
mosebetsi ba ile ba arabela joang boitlamong

210
00:16:07,379 --> 00:16:11,160
ba hau, le taba ea hore u ile ua ipeha
boemong ba ho ba, re re, mohanyetsi ea sebete ?

211
00:16:11,160 --> 00:16:14,976
U bile le maiphihlelo afe mabapi le
sena, bophelong ba hau le mosebetsing?

212
00:16:14,976 --> 00:16:17,379
Kahoo sehlopha sa ka sa metsoalle se fetohile ka ho feletseng.

213
00:16:17,379 --> 00:16:24,233
Hantle, nka se re ke ile ka hlekefeletsoa
ka lebitso, le hanyenyane, ha le iponana.

214
00:16:24,233 --> 00:16:27,160
Ke ntse ke le setho sa mokgatlo wa ditsebi.

215
00:16:27,160 --> 00:16:28,380
Le nna ke tsamaela likopanong nako le nako.

216
00:16:28,380 --> 00:16:30,560
Kahoo ba bua le nna ka mosa o moholo.

217
00:16:30,560 --> 00:16:34,960
Le nna ke fumana kgothatso e ntle,
esita le ho tswa ho ba neng ba le balatedi.

218
00:16:34,960 --> 00:16:39,181
Ka sebele e le boemo bo sa nkeng lehlakore, esita le bo botle.

219
00:16:39,181 --> 00:16:45,060
Empa, nka se beha jwang, ke bothata ba ka bo
botho hore ke hloile motho ya entelang batho ba

220
00:16:45,060 --> 00:16:49,500
makgolo a dikete kgahlanong le thato ya bona.

221
00:17:01,303 --> 00:17:11,903
Ke ka lebaka leo ke ileng ka iketsetsa qeto mme ka ikhula
hanyane setsong sa ka sa pele, ka maikutlo a tsoakaneng.

222
00:17:11,903 --> 00:17:18,220
Ka lebaka la leihlo le tshehang, hobane ke
kopane le batho ba batjha ba babatsehang.

223
00:17:24,883 --> 00:17:30,953
Ehlile, setsoalle sa khale se ne se le bohlokoa,
'me ke masoabi hore ebe lintho li fihlile mona.

224
00:17:30,953 --> 00:17:34,745
Hantle, Mofumahatsana Tagwerker, kea leboha
haholo ka maikutlo ana a botho le a khahlang haholo.

225
00:17:34,745 --> 00:17:39,823
Mme karolong ya bobedi, re tla utlwa
haholwanyane ka ditharollo. Ke a leboha haholo, e.

226
00:17:43,705 --> 00:17:46,980
Mme re tla qala hape le Mofumahadi Tagwerker.

227
00:17:46,980 --> 00:17:49,660
Nka ba memela hape.

228
00:17:57,220 --> 00:18:01,692
Jwale, jwalo ka ha ke boletse, re
tla kena ka kotloloho ntlheng e boima.

229
00:18:01,692 --> 00:18:05,168
Ho latela tlhaloso ea hau e fetileng –
mathata a kelello le a bophelo bo botle a

230
00:18:05,168 --> 00:18:08,160
bakoang ke coronavirus le tšenyo eo e e bakileng.

231
00:18:08,160 --> 00:18:14,633
Li ka folisoa joang, haeba ho ka
khoneha, haholo-holo mabapi le moloko o mocha?

232
00:18:14,633 --> 00:18:16,659
Ke potso e thahasellisang haholo.

233
00:18:16,659 --> 00:18:20,300
Ho itshetlehile, ehlile, hodima hore na ho ne ho tebile hakae.

234
00:18:20,300 --> 00:18:30,216
Ke kgodisehile ka ho feletseng hore ho ka lokiswa dintho tse
ngata ho batho, ha feela ho se na tshenyo ya mmele e siilweng.

235
00:18:30,216 --> 00:18:35,620
Hobane batho ke libopuoa tse tenyetsehang
haholo; ho seng joalo, re ka be re se re sa phele,

236
00:18:35,620 --> 00:18:39,260
ebile re ka be re sa fumanehe hohle lefatšeng.

237
00:18:39,260 --> 00:18:42,400
Kahoo ke na le tšepo e kholo ka seo.

238
00:18:42,400 --> 00:18:53,660
Bothata boo ke bo bonang ke hore re lokela ho tloha
butle-butle ho sena sohle e le hore re ka qala ho fola.

239
00:18:53,660 --> 00:18:58,160
Mme seo se hloka boikarabelo hona jwale.

240
00:18:58,160 --> 00:19:04,734
Ka hona, e mong le e mong oa rona, ebang re batho ba tummeng
mecheng ea litaba, boradipolotiki, lingaka kapa

241
00:19:04,734 --> 00:19:12,940
mang kapa mang, re lokela ho ikarabella bakeng sa
rona, maphelo a rona le maphelo a bana ba rona.

242
00:19:12,940 --> 00:19:19,340
Re ne re se re tloaetse ... Re holetse naheng e neng e re
hlokomela, eo hona joale e fetohileng naha e re laolang.

243
00:19:19,340 --> 00:19:23,357
Mme mmuso ona o neng o batla ho laola ntho
tsohle o se o fetohile mmuso wa bohatelli.

244
00:19:23,357 --> 00:19:27,230
Mme jwale ho ho rona ho emisa sena.

245
00:19:27,230 --> 00:19:33,971
Mme ke kgodisehile ka ho feletseng hore haeba re ka atleha
ho etsa jwalo, jwale dintho tse ngata di ka lokiswa hape.

246
00:19:33,971 --> 00:19:40,560
Mme ha se feela dipolotiking, maemong a dipolotiki le
setjhaba, kapa setjhabeng moo re tlamehang ho nka boikarabelo.

247
00:19:40,560 --> 00:19:46,857
Re tlameha hape ho ikarabella bakeng sa bophelo ba rona –
ke hore, ke ngaka, ke tlo bua hape ka bophelo bo botle.

248
00:19:46,857 --> 00:19:50,240
Hape ke setsebi sa tshebetso, ka hoo ke
thabela ho fana ka mohlala o sebetsang.

249
00:19:50,240 --> 00:19:58,434
Ho na le liphuputso tsa bakuli ba 1,800 ba
kankere ba neng ba le mothating oa ho qetela oa lefu.

250
00:19:58,434 --> 00:20:05,074
Mme ba ne ba qheletsoe ka thoko mekhoeng e tloaelehileng ea
phekolo, ho bolelang hore ba ne ba se ba lekile mekhoa eohle

251
00:20:05,074 --> 00:20:08,831
ea phekolo – empa joale ba ile ba hlola lefu leo mme ba phela.

252
00:20:08,831 --> 00:20:21,987
Eaba ngaka e ea, ea hlahloba ba 1,800, ea ba botsa
lipotso, 'me ea leka ho fumana se tšoanang ho bona kaofela.

253
00:20:21,987 --> 00:20:27,200
Mme se kgahlang ke hore, ho ne ho na le dintlha tse
pedi feela tsa mmele tseo bohle ba di fetotseng mmoho.

254
00:20:27,200 --> 00:20:29,333
Mme tse salletseng e ne e le mokgwa wa ho nahana .

255
00:20:29,333 --> 00:20:33,220
Mme mohopolo wa bohlokwahadi ke
hore ba ikarabella bakeng sa bona.

256
00:20:33,220 --> 00:20:38,253
Mme qetellong ba ile ba ba ba kgona ho hlola kankere.

257
00:20:38,253 --> 00:20:41,233
Hoo ha ho bolele hore motho e mong le e mong a ka ho etsa.

258
00:20:41,233 --> 00:20:46,080
Ehlile, motho e mong le e mong o tlameha ho iketsetsa qeto ea
hore na o nke tsela efe le hore na o etse eng ka mor'a moo.

259
00:20:46,080 --> 00:20:49,317
Empa taba e ne e le eona eo.

260
00:20:49,317 --> 00:20:50,910
Kahoo ke phetho.

261
00:20:50,910 --> 00:20:54,100
Kahoo, sebete sa ho iphekola, thuso ea ho iphekola, o ka re.

262
00:20:54,100 --> 00:20:56,160
E, hantle-ntle.

263
00:21:03,646 --> 00:21:11,907
Ho ya ka pono ya bongaka, eo e ka ba mokgwa wa phekolo,
mme ehlile hape le hanyane – ha re re – hoo e ka bang ho

264
00:21:11,907 --> 00:21:16,666
tswa ponong ya kelello le moya, ke keletso ya bohlokwa ruri.

265
00:21:16,666 --> 00:21:21,940
Mohlomong sena se sebetsa ho bohle ba kulang haholo, hore
maikutlo a hao a ka hare a bapala karolo e kholo ka ho fetisisa.

266
00:21:21,940 --> 00:21:25,520
Empa ehlile, e boetse e mabapi le moralo oa lipolotiki.

267
00:21:25,520 --> 00:21:28,126
Seo se ne se tla hloka phetoho e kholo haholo ea lipolotiki.

268
00:21:28,126 --> 00:21:33,498
Mme pele ho tsohle, ho ne ho tla hlokahala hore ho be le
tlhahlobo e nepahetseng le temoho e nepahetseng ya bothata.

269
00:21:33,498 --> 00:21:36,360
Mme ke moo ke bonang – kapa wena o
ho bona jwang – ditshitiso tse kgolo.

270
00:21:36,360 --> 00:21:38,165
Kapa na maikutlo ao a a thetsa?

271
00:21:38,165 --> 00:21:42,500
Che, ho na le litšitiso tse kholo, empa
taba e fetileng e bapala karolo mona.

272
00:21:42,500 --> 00:21:46,780
Motho e mong le e mong o tlameha
ho ema a re: Sena ha se amohelehe.

273
00:21:46,780 --> 00:21:48,482
Mme ha e na ho sebetsa ka tsela e nngwe.

274
00:21:48,482 --> 00:21:53,542
Ka bomadimabe, ke atisa ho utlwa
batho ba re ha ho letho le ka fetolwang.

275
00:21:53,542 --> 00:21:54,440
E, o ka etsa phapang!

276
00:21:54,440 --> 00:21:57,160
O hloka feela ho qamaka ho bona hore
na batho ba lutseng mona ba etsa eng.

277
00:21:57,160 --> 00:21:58,343
Li se li fetohile.

278
00:21:58,343 --> 00:22:00,100
Kapa ke ba bakae ba lutseng mona har'a bamameli hona joale.

279
00:22:00,100 --> 00:22:03,104
Seo se ka be se sa kgoneha dilemong tse mmalwa tse fetileng.

280
00:22:03,104 --> 00:22:08,174
Mme le ka nako eo, nakong ya sewa sa coronavirus, batho ba
bang ba ile ho borakgolo ba dikolo mme ba re: Bese ya

281
00:22:08,174 --> 00:22:11,303
ente e a tla, empa ngwana wa ka a ke ke a kgona ho fihla moo.

282
00:22:11,303 --> 00:22:14,600
Kapa ngoana oa ka ha a roale maske.

283
00:22:14,600 --> 00:22:22,450
Mme haeba batho ba bangata le ho feta
ba etsa jwalo, ruri o ka tlisa phetoho.

284
00:22:30,563 --> 00:22:32,222
Haeba u latela sena joalo ka setsebi sa bongaka.

285
00:22:32,222 --> 00:22:39,783
Ka sebele o hlokometse se senotsoeng ka melaoana ea RKI le kamoo,
ho tloha ka nako eo, tsohle tseo nka li bitsang

286
00:22:39,783 --> 00:22:46,829
lipale li putlile, 'me seo ho thoeng ke likhopolo
tsa morero oa sephiri se pakiloe hore ke 'nete.

287
00:22:46,829 --> 00:22:53,797
Ruri le ba neng ba le karolo ka nako eo – o boletse
mosuoe-hlooho, empa ehlile le lingaka tse ngata tseo

288
00:22:53,797 --> 00:23:00,947
le neng le sebetsa le tsona – ba lokela, ntle le ho
ikutloa ba soabile haholo, ho fetola maikutlo a bona.

289
00:23:00,947 --> 00:23:05,760
Bonyane ntho e kang boitshwayo, moo o reng: Ho lokile, re
entse phoso moo, seo ha se a lokela ho hlola se etsahala hape!

290
00:23:05,760 --> 00:23:10,480
Nke ke buella Austria, empa mona
Jeremane ke utlwa re hole haholo le seo.

291
00:23:10,480 --> 00:23:20,180
Mme na hoo, hape, e ka ba tlhokahalo e sa phetholeheng
hore ditlamorao tsena, tseo o sa tswa di bolela, di sebetse?

292
00:23:20,180 --> 00:23:22,980
Hoo hohle ke nnete, batho ka bomong le
bona ba tlameha ho phetha karolo ea bona.

293
00:23:22,980 --> 00:23:29,660
Empa qetellong, ha e sebetse haeba mecha ea litaba le
bo-ralipolotiki ba kena-kenana le ho senya sebaka sa sechaba.

294
00:23:29,660 --> 00:23:33,620
Ho ka etswa eng ho kgaola sedikadikwe sena?

295
00:23:33,620 --> 00:23:37,860
E, e ne e le lipotso tse 'maloa ka
nako e le 'ngoe, ha re ka rialo.

296
00:23:39,744 --> 00:23:43,363
Kahoo, ho ea ka basebetsi-'moho le 'na, e, ho thata.

297
00:23:43,363 --> 00:23:46,263
Ruri, ba maemong a thata haholo-holo.

298
00:23:46,263 --> 00:23:54,676
Ka lehlakoreng le leng, ba nkile karolo, mohlomong ba itokisa
ente, ba enta malapa a bona le bakuli ba bang ba bangata,

299
00:23:54,676 --> 00:23:59,660
mme ka lebaka leo ba tlas'a khatello e matla haholo ea kelello.

300
00:23:59,660 --> 00:24:05,471
Ho ipolella sena ebe o nka mohato o
mong o latelang mme o bua phatlalatsa:

301
00:24:05,471 --> 00:24:11,124
Hantle, seo ke se entseng, kapa se
etsahetseng hohle, e ne e le bosaoana.

302
00:24:11,124 --> 00:24:12,540
Ke kopo e sa utlwahaleng.

303
00:24:12,540 --> 00:24:16,980
Batho ba bang ba a e etsa, mme ke
nahana hore ba na le sebete se fetisisang.

304
00:24:16,980 --> 00:24:19,580
Ba bangata esale ba nyatsa, empa ba sa
iteta sefuba ho etsa letho ka taba eo.

305
00:24:19,580 --> 00:24:23,044
Hantle, ke seo ba mpolellang sona, karolo e 'ngoe e le sephiri.

306
00:24:23,044 --> 00:24:27,980
Mme sebakeng sa setjhaba, ke taba e
fapaneng ka ho felletseng ho etsa jwalo.

307
00:24:27,980 --> 00:24:32,238
Empa ke na le maikutlo a hore ha e le
hantle ha ho hlokahale ho hongata ho feta moo.

308
00:24:32,238 --> 00:24:35,216
Ho nna ho bonahala feela, ke mang ea lebelo hona joale?

309
00:24:35,216 --> 00:24:41,290
Na re potlakile ka lipatlisiso tsa rona, kapa
ba bang ba potlakile ka boiphetetso ba bona?

310
00:24:44,060 --> 00:24:50,554
Mme ha re ntse re eketseha ka palo, ke moo basebetsi-'moho le 'na
ba tla ba le monyetla o moholo oa ho nka khato

311
00:24:50,554 --> 00:24:55,415
e nepahetseng, 'me mohlomong le tsamaiso ea
molao le mecha e meng ea phatlalatso le tsona.

312
00:24:55,415 --> 00:25:03,724
Kahoo, mecheng ea litaba, ho na le ntho e lulang e hlaha, ebe e
hateletsoa hape – leha e ntse e nkoa ke ba bangata le ho feta.

313
00:25:03,724 --> 00:25:09,360
Empa jwalo ka ha ke boletse, e mong le e mong wa rona o bohlokwa.

314
00:25:09,360 --> 00:25:16,268
Pono, haeba re batla ho sheba pele, hore na sechaba se tla
shebahala joang, ho kenyeletsa le tsamaiso ea tlhokomelo ea

315
00:25:16,268 --> 00:25:20,538
bophelo bo botle tabeng ena – tsena tse peli li ke ke tsa aroloa.

316
00:25:20,538 --> 00:25:23,800
U nahana hore boemo bo tla ba joang ka
mor'a lilemo tse hlano mabapi le boikemelo?

317
00:25:23,800 --> 00:25:28,620
Na o nahana hore ka nako eo ho tla be ho
atlehile boitšepo bo fapaneng ka ho feletseng?

318
00:25:28,620 --> 00:25:34,947
Na o dumela hore ntshetsopele ena, ha re re, e na le
molemo, kapa o na le maikutlo a fosahetseng ka yona?

319
00:25:34,947 --> 00:25:37,708
Hantle, ke na le tšepo e feletseng.

320
00:25:37,708 --> 00:25:41,790
Ho na le lerata le leholo le moea o motle haholo.

321
00:25:41,790 --> 00:25:47,555
Ke kholisehile ka ho feletseng hore ka mor'a lilemo tse hlano re
tla be re le maemong a fapaneng ka ho

322
00:25:47,555 --> 00:25:53,232
felletseng, mme – nka re'ng – ke bile ke lumela hore
re tla be re le maemong a betere ho feta pele.

323
00:25:53,232 --> 00:25:56,648
Hobane re tseba tsohle tse etsahetseng kannete,
esita le tse ka 'nang tsa etsahala lilemong tsa

324
00:25:56,648 --> 00:25:58,772
mashome le lilemong tsa makholo tse sa tsoa feta.

325
00:25:58,772 --> 00:26:05,440
Kahoo ke dumela hore haeba re ka atleha, re tla ba le
tokoloho e kgolo le ho feta eo re kileng ra ba le yona.

326
00:26:05,440 --> 00:26:07,940
Ke tumelo ea ka.

327
00:26:15,232 --> 00:26:18,080
Hape e mabapi le tokoloho tshabong.

328
00:26:18,080 --> 00:26:23,378
Le lona le sebetsana le taba ea
lipolotiki tsa tšabo, e lokelang ho felisoa.

329
00:26:23,378 --> 00:26:26,418
Ke sona hantle seo dibui tse fetileng le tsona di se buileng.

330
00:26:26,418 --> 00:26:33,402
Nka re leano lena la tšohanyetso mohlomong le lona le tla
tlameha ho tlolwa e le hore temoho e fapaneng ea boikemelo

331
00:26:33,402 --> 00:26:37,360
e ka boela ea tiea mona – bonyane, ke seo ke se nahanang.

332
00:26:37,360 --> 00:26:39,713
Ho sa na le dintlha tseo le lona le
kopanang le tsona mosebetsing wa lona.

333
00:26:39,713 --> 00:26:40,900
Ha re so buisane ka seo kajeno.

334
00:26:40,900 --> 00:26:42,822
Nka rata ho bua ka sena ka bokgutshwane.

335
00:26:42,822 --> 00:26:45,180
U boetse u buile ka microbiome pejana.

336
00:26:45,180 --> 00:26:49,580
Mohlomong seo le sona se bapala karolo mabapi le
phepo e nepahetseng, temo ea tlhaho, le tsohle.

337
00:26:49,580 --> 00:26:50,953
Na o ka rata ho bua ho hong hape ka sena?

338
00:26:50,953 --> 00:26:52,379
Ke nahana hore ba bangata har'a
bamameli le bona ba thahasella sena.

339
00:26:52,379 --> 00:27:00,664
E, ehlile, sena se boetse se amana le mekhoa e meng ea phekolo eo
ke ileng ka qobelleha ho e batlela bana ba ka – ke kamoo ke

340
00:27:00,664 --> 00:27:09,031
ileng ka utloa ka eona – mabapi le ho tšoaetsoa habonolo ha
bona kapa litšabo tse feteletseng tseo ba ileng ba ba le tsona.

341
00:27:09,031 --> 00:27:11,640
Eaba ke qala ho batlisisa. Ho kenella eng hape?

342
00:27:11,640 --> 00:27:15,729
Mme yaba, ehlile, ke ile ka kopana
le khaello e kgolo haholo ya phepo.

343
00:27:15,729 --> 00:27:19,396
Sena se sebetsa le ho bana ba fepuoeng
hantle haholo le ba jang dijo tsa tlhaho.

344
00:27:19,396 --> 00:27:21,800
Mme ka qala ho etsa tlhahlobo ya microbiome.

345
00:27:21,800 --> 00:27:28,353
Ke hlokometse hore ho fihlela khoeling ea bone ea
bophelo, ho na le kotsi ea maemo a mabe haholo a microbiome.

346
00:27:28,353 --> 00:27:33,545
Kahoo le rona re hlorisoa boemong bona, nka re.

347
00:27:33,545 --> 00:27:37,005
Ka hona, ho hlokahala ka potlako hore ho nkwe tsela e fapaneng.

348
00:27:37,005 --> 00:27:38,740
Mme seo se se se le tseleng.

349
00:27:38,740 --> 00:27:43,809
Kahoo ho na le mekgatlo ya moruo e thehilweng
hodima bonngwe e seng e ntse e etsa mosebetsi o motle

350
00:27:43,809 --> 00:27:46,540
haholo le o phetseng hantle bakeng sa rona temong.

351
00:27:46,540 --> 00:27:51,284
Ba tlameha ho tšehetsoa ka litsela tsohle tse khonahalang.

352
00:27:51,284 --> 00:27:57,511
Mme re hloka ho tlosa ditshila tikolohong,
ke bolela CO2 – bohle re a tseba hore ena ke

353
00:27:57,511 --> 00:28:02,160
tshehetso e matla e se nang motheo ho hang.

354
00:28:08,553 --> 00:28:11,360
Empa dintlha tsa bohlokwa di tlameha ho sebetswa:

355
00:28:11,360 --> 00:28:14,280
Glyphosate, taba e tsosang khang;

356
00:28:14,280 --> 00:28:18,848
Khoro e nang le gluten e hloekisitsoeng
haholo, e senyang microbiome ea rona.

357
00:28:18,848 --> 00:28:21,140
Ditshilafatsi tse ding, arseniki le tse ding jwalo ka jwalo.

358
00:28:21,140 --> 00:28:27,240
Ka hona, litaba tsena li hloka ho rarolloa e le hore
li se ke tsa boela tsa re imela, rona le bana ba rona.

359
00:28:27,240 --> 00:28:31,775
Jwale ke bona dikgatello tsena ho
bana ba banyenyane ka ho fetisisa.

360
00:28:31,775 --> 00:28:37,750
Ho na le lintho tse khothalletsoang mabapi le
ente, haholo-holo lekaleng la phekolo e fapaneng.

361
00:28:37,750 --> 00:28:44,480
Ho tlosoa ha liprotheine tsa spike 'meleng – har'a
lintho tse ling, potso hona joale ke hore na ruri ho joalo.

362
00:28:44,480 --> 00:28:45,900
Maikutlo a hao ke afe ka taba ena?

363
00:28:45,900 --> 00:28:48,860
Ka mohlala, ntho e kang nattokinase le lintho tse joalo.

364
00:28:48,860 --> 00:28:49,860
Tsena ke lisebelisoa tse molemo.

365
00:28:49,860 --> 00:28:57,844
Bothata ke hore RNA ea molaetsa e fetotsoeng e
ka kena ka har'a jenoumo, 'me u e ntša joang moo?

366
00:28:57,844 --> 00:29:03,878
Ke dumela jwalo, e, mehopolo e dula e hlaha kgafetsa.

367
00:29:03,878 --> 00:29:09,120
Empa hore na e tla boela e be theko e
tlase ho bohle hape, ho sa tla bonahala.

368
00:29:09,120 --> 00:29:11,196
Ka molao-motheo, liqhobane ka bo tsona li ka pholisoa.

369
00:29:11,196 --> 00:29:14,506
Ke kgodisehile ka ho feletseng hore maemo a ka ntlafatswa.

370
00:29:14,506 --> 00:29:19,560
Ka mamello e kholo, hoa kgonahala ho tataisa
batho ho fihlela ntlheng eo ba ka ipholisang hape.

371
00:29:19,560 --> 00:29:26,776
Bothata, leha ho le jwalo, mme e le hantle ke bona bothata bo
latelang, ke hore ba senyehetseng haholo ka lebaka la ente kapa

372
00:29:26,776 --> 00:29:30,167
Covid-19, Long Covid, kapa eng kapa eng, ba felloa ke tjhelete.

373
00:29:30,167 --> 00:29:31,900
Jwaloka ba bang ba bangata, ba felloa ke tjhelete.

374
00:29:31,900 --> 00:29:34,585
Mme ke e bona hangata ho isa ho e nngwe.

375
00:29:34,585 --> 00:29:38,497
Hantle, ka nako e 'ngoe le 'na ke ba le
maemo a khethehileng mosebetsing oa ka, moo

376
00:29:38,497 --> 00:29:40,940
batho ba seng ba sa khone ho lefella liphekolo.

377
00:29:40,940 --> 00:29:46,465
Mme ka mora moo ba tobana le
bahlahlobi ba ba fang ditekolo tsa bohata.

378
00:29:46,465 --> 00:29:47,919
Ho dula ho le jwalo!

379
00:29:47,919 --> 00:29:57,190
Kahoo ha ba phatlalatsoe hore ba tšoaneleha bakeng sa
penshene kapa hore ba holofetse, leha ba le boemong bo bohloko.

380
00:29:57,190 --> 00:30:02,760
Ha ba ananele diphuputso tse bokeletsweng hobane ba
re: Sena ha se ananelwe ke bongaka bo tlwaelehileng.

381
00:30:02,760 --> 00:30:05,866
Kahoo ha ba lemoheng hore protheine ea spike e fumanoa.

382
00:30:05,866 --> 00:30:10,180
Ha ba elellwe hore o na le bofokodi ba sesole sa mmele
, ke hore, HIV/AIDS kapa ho hong ho tshwanang le hoo.

383
00:30:10,180 --> 00:30:12,580
Kahoo se etsahalang hona joale ke koluoa.

384
00:30:12,580 --> 00:30:18,595
Empa e, re tlameha ho tswela pele, mme bohle re tla tswela pele.

385
00:30:18,595 --> 00:30:24,289
Na motho a ka re, ka kakaretso – hobane u se u buile sena pejana
– meaho e tshwanang e teng indastering ya dijo, ke hore,

386
00:30:24,289 --> 00:30:27,960
tlhahisong ya dijo ya indasteri, ho
kenyeletswa le ho susumetsa ba boholong ho

387
00:30:27,960 --> 00:30:30,487
tshwanang le hoo ho etswang indastering ya meriana?

388
00:30:30,487 --> 00:30:33,140
Hore na ha e le hantle tse peli tsena ha li arohane kajeno?

389
00:30:33,140 --> 00:30:35,220
Ehlile, ke bona taba eo jwalo ka ho feletseng.

390
00:30:35,220 --> 00:30:40,849
Mme seo se bolela hore, ha re sheba setshwantsho se sephara –
lentswe la bohlokwa Pono 2030 – hore ho heletsa meaho

391
00:30:40,849 --> 00:30:46,784
ena le ho lwantsha boipiletso bo amanang le yona
mohlomong ke ba bohlokwa bakeng sa ho phela ha setjhaba, akere?

392
00:30:46,784 --> 00:30:47,200
Ka sebele.

393
00:30:47,200 --> 00:30:48,280
Na o ka dumellana le seo, e?

394
00:30:48,280 --> 00:30:50,746
Ke nnete, e.

395
00:30:50,746 --> 00:30:54,369
Ke nahana hore ke sona hantle sehlooho seo o se buang.

396
00:30:54,369 --> 00:30:59,660
Mme ke nahana hore seo se kgahla bashebelli ba bangata, hape, ho
ya ka seo ke seng ke se utlwile dipuisanong. Ke bolela hore, ho

397
00:30:59,660 --> 00:31:03,711
felleng pelo hoo batho ba bangata ba ho utlwang ho tswa
maikutlong a bona a ho hloka matla ka pela

398
00:31:03,711 --> 00:31:07,795
dihlopha tsena tsa kgwebo , ka pela indasteri ena,
e ntseng e ba matla le ho feta makaleng ohle.

399
00:31:07,795 --> 00:31:11,518
Kahoo, hore nakong e 'ngoe, ntho e kang liente e ka
'na ea fuoa motho ka ho feletseng ntle le tumello ea

400
00:31:11,518 --> 00:31:14,162
hae le ntle le hore a hlokomele, ka mekhoa ea phepo.

401
00:31:14,162 --> 00:31:16,398
Ha ho hlokahale hore e be ka
likokoanyana tse fofang kapa eng kapa eng.

402
00:31:16,398 --> 00:31:20,488
Empa nnete ke hore, ka molao-motheo, seo u sa
lokelang ho se kenya 'meleng oa hau, se qobelloa ho

403
00:31:20,488 --> 00:31:22,976
kena ho oona ka lijo tsa hau ntle le tumello ea hau.

404
00:31:22,976 --> 00:31:27,796
Ke ka lebaka leo ho nang le papiso le
liente tse tlamang le tse ling joalo.

405
00:31:27,796 --> 00:31:30,000
Mme ka seo, ke tlolo e nngwe hape ya molaotheo ona wa boikemelo.

406
00:31:30,000 --> 00:31:36,428
Ke hore, ehlile, mohlomong ke tlhokahalo ya bohlokwahadi ho
feta tsohle, hore ho tla ba le pepenene e eketsehileng

407
00:31:36,428 --> 00:31:40,078
nakong e tlang le hore mekgatlo ena le yona e tla qhaqhollwa.

408
00:31:40,078 --> 00:31:40,884
Ehlile, ee.

409
00:31:40,884 --> 00:31:43,040
Hantle, re se re le moo, na ha ho jwalo?

410
00:31:43,040 --> 00:31:46,140
Kahoo, microbiome ea rona e se e ntse e le.

411
00:31:46,140 --> 00:31:52,994
... Kahoo, ha e le hantle, re fihlile
ntlheng eo ho yona re ka phelang hantle feela ka

412
00:31:52,994 --> 00:31:57,519
ho nka dikotla le ka phekolo e matla ya mala.

413
00:31:57,519 --> 00:31:59,560
Mme re tlameha kannete ho emisa seo.

414
00:31:59,560 --> 00:32:04,180
Kahoo, ruri re hloka lijo tse phetseng
hantle le tse nang le limatlafatsi hape.

415
00:32:04,180 --> 00:32:06,120
Mme re tlameha ho felisa ditshila tsena.

416
00:32:06,120 --> 00:32:09,160
Kahoo, lintho tse silafatsang tse
nepahetseng li re ama rona le bana ba rona.

417
00:32:09,160 --> 00:32:13,320
Mme batho ba lokela ho hlokomela seo.

418
00:32:13,320 --> 00:32:23,213
Kahoo, ke phetela bohle ba tlang ho nna le ngwana wa bona ya
nang le tshwaetso ya hae ya bo-100 dipale tsena hantle-ntle.

419
00:32:23,213 --> 00:32:25,413
Kapa ke o bolelle le ka li-chemtrail?

420
00:32:25,413 --> 00:32:30,360
Hobane ke batla hore batho ba tsebe ka hona.

421
00:32:35,072 --> 00:32:38,560
Mme ha batho ba eketseha, le rona re eketseha.

422
00:32:38,560 --> 00:32:43,000
Kahoo, ha batho ba bangata ba se tseba, ho ba
betere. Mme ba bang ba fokolang, ke ba hloahloa.

423
00:32:43,000 --> 00:32:46,845
Mme re tlameha hape ho elellwa sena.

424
00:32:46,845 --> 00:32:52,029
E, ho lokile. Hantle, ke nahana hore re utloile ka ho
hlaka maikutlo a tšepo e nang le hloko tlhalosong, hore

425
00:32:52,029 --> 00:32:55,013
lintho tse ling li tla fetoha 'me ka tšepo li ntlafale –

426
00:32:55,013 --> 00:32:58,328
– haeba re ka tswelapele mme ra phahamisa tlhokomediso,
le haeba e mong le e mong wa rona a etsa seabo sa hae.

427
00:32:58,328 --> 00:33:01,240
Leha ho le jwalo, ke rata ho le
leboha haholo ka ditekelo tsa lona.

428
00:33:01,240 --> 00:33:04,760
Mme re tla bonana hamorao puisanong ea sehlopha, e.

429
00:33:21,276 --> 00:33:28,169
Bamameli ba ratehang, litlaleho tse ling mabapi le
ketsahalo ena Dornbirn li se li fumaneha ho HOCH2.TV.

430
00:33:28,169 --> 00:33:30,815
U tla fumana lihokelo ka tlase ho lenaneo lena.

431
00:33:30,815 --> 00:33:35,104
Re rata ho nka monyetla ona ho leboha
HOCH2.TV ka tšebelisano-'moho ea bona e babatsehang.

