"Minahal nga mga ginikanan ug mga tigbantay," mao kini ang sinugdanan sa usa ka pananglitan nga sulat
ngadto sa mga ginikanan gikan sa usa ka sekondaryang eskwelahan bahin sa digitalisasyon:
"... isip usa sa mga 130 ka pilot nga eskwelahan, nakatigom kami og kasinatian sa mga digital nga libro."
Sa usa ka bahin, nakahimo ang mga estudyante sa pagtrabaho nga fleksible ug nakat-on og mga kahanas sa digital.
Sa laing bahin, ang pag-uswag sa digital nga media – pananglitan ang nagkadaghan nga paggamit sa artipisyal nga intelihensiya sama
sa ChatGPT o ang sayon nga pag-apod-apod sa buluhaton sa balay pinaagi sa AirDrop o email – nagmugna og bag-ong mga hagit.
... Labi na gayud, nagkadako ang among pagtuo nga dili na masiguro ang patas nga pagtasa sa pasundayag sa mga estudyante,
ang pag-angkon og kahibalo ug kahanas pinaagi sa independyenteng trabaho, konsentradong pagkat-on, ug usa ka palibot sa
pagkat-on nga walay samok ug walay samok nga makadisturbo.
Tungod niini, gikinahanglan ang dali nga aksyon...
Murag naa'y pagbag-o sa panghunahuna bahin sa paggamit sa mga tablet ug smartphone sa mga leksyon sa eskwelahan.
Ang eksperimento sa paggamit sa digital nga media sa klase klarong napakyas sa tibuok kalibutan.
Makapahimong peligro nga mga disbentaha sa pag-digitize sa utang
Sumala sa usa ka press release gikan sa "Alliance for Humane Education" sa sayong bahin sa 2025, 75 ka mga eksperto ang
nagpagawas og apela ngadto sa pederal nga gobyerno, nga nagpresentar og usa ka makapahunahunaon nga pagtuki sa kahimtang.
Grabe nilang giingnan nga dili na magpadayon sa pagpunting sa digitalisasyon sa sistema sa edukasyon!
Ang kahusayan sa eskuylahan sa pangunang kahanas sa pagbasa, pagsulat, ug aritmetika nagakunhod pag-ayo, ug ang
pinakagamay nga pamantayan sa edukasyon wala na matuman.
Sa ilawom sa impluwensya sa social media, nagbag-o ang komunikasyon ug ang sosyal nga
pamatasan – sama sa napamatud-an sa siyensya.
Sa samang panahon, ang mga bata ug kabatan-onan nag-antos sa nagkadaghan nga sikolohikal nga stress sama sa
kalisud sa pagkonsentrar, kabalaka, depresyon, ug pag-inusara.
Aduna'y mga kaso diin ang lima ka tuig nga mga batang lalaki naadik sa bayolenteng pornograpiya ug ang pito
ka tuig nga mga batang babaye nag-antos na sa anorexia.
Dako na kaayo ang pagdepende nga mobati og hubad ang mga bata kung wala silay mobile phone sa klase sa pisikal nga edukasyon.
Usa ka makapahunahunaon nga obserbasyon: kini usa ka "droga sa media" nga sa katapusan mosangpot sa
pagkaguba sa sosyal nga kinabuhi sama sa bisan unsang droga.
Sa Alemanya, usa sa upat ka mga bata sa ika-upat nga grado dili makabasa ug makasulat og tarong,
sumala sa resulta sa internasyonal nga pagtuon sa IGLU.
Ang mga nasud nga abante sa digital nga teknolohiya ug adunay teknikal nga panguna, sama sa
Australia, South Korea ug Thailand, napildi usab.
Ang teknikal nga kagamitan sa mga eskwelahan ipahimulos pag-usab, sumala sa neurobiologist nga si Teuchert-Noodt.
Apan ang ilang gi-digitize nga mga estudyante pagatawgon nga mga nagsul-ob og salamin – 90 porsyento sa South
Korea – mga tawo nga naa sa risgo sa pagkaadik ug psychosocially disabled sa tibuok nilang kinabuhi.
Sa usa ka report sa DLF Kontrovers , usa ka pedyatrisyan gikan sa rehiyon sa Ruhr miingon pa gani nga adunay mga autistikong
kinaiya sa mga bata nga sobra kaayo ang paggamit sa smartphone.
Busa, kinahanglan na ba karon nga lunokon sa mga naghimo og polisiya sa edukasyon, mga punoan sa
eskwelahan, ug mga magtutudlo, nga dugay nang nangayo og pagpalapad sa digital, ang mapait nga pildoras?
Bisan sumala sa bag-ong report sa edukasyon sa UNESCO, 79 ka mga sistema sa edukasyon, lakip na ang mga nasud
sama sa Sweden, Espanya, Finland, Latvia, Denmark ug 20 ka estado sa US, karon nagabalik-atras.
Sa 2024 ra, 24 ka nasud sa Europa ug Hilagang Amerika ang nagpataw og pagdili sa smartphone!
Ang mga selpon gibawal sa mga eskwelahan sa Pransya sukad pa niadtong 2010, sa Italya sukad pa niadtong 2007, ug
sukad pa niadtong 2024 alang usab sa mga katuyoan sa edukasyon.
Sa ubang mga nasud, walay klarong pagdili, apan adunay kusgan nga mga rekomendasyon aron pugngan ang
paggamit sa mga smartphone ug uban pang mga device.
Miingon si Ministro Tesfaye sa Denmark nga dili na ang mga bata ang "mga baboy-gubat sa usa ka digital nga eksperimento".
Aduna bay dakong paghunahuna pag-usab nga posible karon?
Sa karon, mahimo'g hunahunaon nga hapit na ang usa ka kalibutanong pagbalhin bahin sa
mga digital nga aplikasyon sa mga eskwelahan.
Bisan pa, ang pagsukol sa kadaut nga nahimo na tungod sa pagdili sa mga selpon hapit dili
makabawi niini, matud ni Propesor Teuchert-Noodt.
Bisan pa man nga ang mga bata nga unom hangtod napulo ka tuig sa atong nasud adunay na mobile phones ug tablets, hapit
imposible nga mapugngan ang laganap nga pandemya sa kabalaka, depresyon, sosyal nga pag-inusara, ug mga kakulian sa pagkat-on.
Sama kini sa sigarilyo, droga o kusog nga alkohol – imbis nga bawalan sila sa estante, ipatik ang mga babala nga etiketa sa
pakete o magtukod og mga helpline para sa pag-ayo sa pagkaadik.
Apan kadtong naadik na dili na apektado niining mga pahimangno – sa tinud-anay lang –
gusto lang gyud nila makuha ang ilang dosis.
Pareho usab kini sa digital nga droga kung ang mga menor de edad naghulga sa ilang ginikanan nga magpakamatay o
mopatay tungod kay gikuha ang ilang mga digital nga device!
Karon nga duha o tulo ka henerasyon literal nang gipagamay ang intelihensiya ug gikawat ang ilang mga intelektwal nga abilidad
ug kagawasan, panahon na ba aron magsugod og dakong pagbalhin?
Unsa gyud ang nakapukaw sa mga nasud sa pagpugong sa pagkonsumo sa digital nga media sa mga eskwelahan?
Sa katapusan ba, seryosohon na ba ang mga pahimangno sa mga eksperto ug ang mga katalagman nga dugay na nga giingon
sa Kla.TV sa daghang mga programa sulod sa daghang katuigan?
Nabalik na ba sa hustong panghuna-huna ang mga ministeryo sa edukasyon?
Ayaw paglimbong!
Sa katapusan sa 2024, ang pederal nga gobyerno sa Alemanya naglatid na sa kurso para
sa mga eskwelahan uban sa Digital Pact 2.0:
Pag-abot sa 2030, kinahanglan nga mas daghan pa ang broadband, mga tablet ug mga smartphone sa tanang dapit –
bisan pa sa mga siyentipikong kaplag bahin sa grabe kaayo nga negatibong epekto sa mga digital nga device.
Ani-a ang usa ka makapaikag nga obserbasyon nga gihimo sa sikolohista Albert Biderman niadtong 1956.
Sa iyang gitawag nga "diagram of coercion," gilista niya ang malampusong mga pamaagi sa pagkontrol sa hunahuna nga
magamit aron i-reprogram ang mga dili mosugot nga bihag sa gubat ngadto sa masunuronong mga kolaborador.
Gihimo ang mga dili makatawo nga lakang, ug unya, aron pahupayon ang mga tawo, kanunay
silang gipahupayon ug gibyaan nga nag-inusara.
Dili ba pareho nga butang ang nahitabo karon sa tibuok kalibutan nga sistema sa edukasyon?
Gilauman nga magsugod na og epekto ang impluwensya sa AI sa mas ug mas batan-ong mga grupo sa edad.
Ug bisan pa nga kahibalo ang tanan nga ang AI dili walay kapakyasan ug dili ingon ka intelihente sama sa
gipasiugda sa kadaghanan, padayon nga gitudloan ang mga estudyante sa pagdawat sa mga tubag nga gihimo sa AI.
Samtang ang AI nagkadako ang pag-apil sa edukasyon, adunay kabalaka nga ang umaabot nga mga henerasyon mahimong kulang sa
abilidad sa pag-apil sa mas lawom nga intelektwal nga ehersisyo, nga magsalig sa mga algoritmo
imbis sa ilang kaugalingong kahanas sa pag-analisar.
Sa katapusan, wala gyud sila makat-on sa pagsabot sa mga nag-unang proseso o konsepto sa tubag sa AI.
Ang neurobiyolohista nga si Teuchert-Noodt naghimo og usa ka matulis nga obserbasyon bahin niini:
"Sa karon, 90 porsyento sa mga batan-on naggahin og kapin sa unom ka oras matag adlaw sa ilang mga smartphone.
Kung sa dili madugay puro na lang mga psikopata ang nagalibot-libot, mosangpot kini sa pagwagtang sa demokrasya.
Ang hinay-hinay nga kabuang ug pagsunod sa mga sugo nag-uban.
Kung magdedikar ang mga tawo sa digital nga media, naa silay risgo nga mawala ang ilang kaugalingon.
Kung iyang ipaila na ang iyang anak sa media, nawala na kana nga bata.
Busa, unsaon nato pag-atubang niining labing kritikal nga mga katalagman alang sa mas batan-ong mga henerasyon?
Padayon ba nga mosugot lang bisan unsa ang desisyon sa pederal nga gobyerno ug sa mga ministeryo sa
edukasyon, ug sa katapusan mopalit usab ba og mga smartphone ug tablet para sa paggamit sa balay?
O dapat ba nato sundon ang ehemplo sa tech elite, nga nagpalihay sa ilang kaugalingong mga anak gikan sa digital nga media?
Sa Silicon Valley sa California, nga puluy-an sa multi-bilyon-dolyar nga industriya sa teknolohiya ug sa daghang
dagkong kompanya sama sa Apple, Google, Amazon, Facebook ug uban pa, tinuyo nga gipadala ang mga batan-on sa
mga eskwelahan diin gigamit ang mga pisara, bolpen ug papel imbes nga mga tablet ug ChatGPT.
"Ang ideya nga ang usa ka app sa iPad makatudlo sa akong mga anak sa pagbasa o sa pag-arithmetika nga mas maayo kay kataw-anan,"
ingon ni Alan Eagle, kanhi communications manager sa Google.