Аз 3 то 5 октябри соли 2025 Конгресси Қоидаҳои Нав Демократӣ дар ин ҷо, дар Аполда наздики Ваймар, баргузор шуд.
Даъватномаҳо аз ҷониби иттиҳодияҳои Germany Stands Up, Wabeo, ZAAVV, Klagepaten ва Freedom Begins with No содир шуданд.
Бо ҳузури тақрибан 90 иштирокчӣ аз заминаҳои гуногуни сиёсӣ, ташаббусҳо ва ҳаракатҳо, мушкилоти ҷории
иҷтимоӣ, сиёсӣ ва сохторӣ баррасӣ шуданд ва ниҳоят ду ҳалли масъалаҳо қабул карда шуданд.
Ин тартиби раъйдиҳӣ бар асоси «не» аст, на «ҳа». Kla.TV таассуротҳоро барои шумо сабт кардааст.
Саволи аввалини ман ин аст, шумо аз куҷоед?
Аз Аугсбург.
Ман аз ноҳияи Ҳохтаунус меоям.
Аз наздикии Берлин.
Ман аз Бранденбург меоям, ки дар шимоли Берлин қарор дорад.
Ман аз Франкфурт-ам-Майн ҳастам.
Ман аз Бохум дар минтақаи Руҳр меоям.
Ман аз Франкфурт-на-Майна ҳастам.
Ман аз Бавария, аз минтақаи Франконияи болоӣ меоям.
Чӣ чиз шуморо водор сохт, ки ба ин конфронс биёед?
Бале, ман дар сатҳи поёнӣ ҳастам ва танҳо мехостам бо одамони зиёде дар бораи демократия ва он ки
чӣ гуна мо метавонем якҷоя пеш равем, сӯҳбат кунам.
Хуб, мо аллакай солҳо боз дар муқовимат ҳастем ва ҳоло вақти он расидааст, ки ҷомеаи беҳтар эҷод кунем, аз ин рӯ мо
ин охири ҳафта инҷо будем, то бубинем, ки чӣ имконпазир аст.
Ман махсусан аз мавзӯи демократияи поёнӣ ва инчунин аз тарзе, ки дар ин конгресс афкор шакл мегиранд, хеле таассур меёбам, зеро
бори аввал аз формати маъмулӣ, ки дар он подиум дар пеш қарор дорад ва онҳое, ки дар он менишинанд, пешакӣ муайян мекунанд,
ки омма бояд чӣ назар дошта бошад, комилан даст кашидаанд.
Ин бори аввал аст, ки мо сохторҳоро барои ҷамъоварии назари алоҳидаи конгресс ва сипас расидан ба мувофиқа истифода мебарем.
Консенсус равандест, ки дар он гурӯҳ ба як назари муштарак ва мувофиқашуда – консенсус – мерасад.
Баръакс аз раъйдиҳии анъанавӣ, ки бар асоси принсипи аксарияти овозҳо сурат мегирад, ҷустуҷӯи консенсуси системавӣ
ҳаллиеро намеҷӯяд, ки бештарин раъйҳои «ҳа» дорад, балки ҳаллиеро, ки дар байни гурӯҳ камтарин муқовиматро дорад.
Ин ба қабули қарорҳои фарогир ва устувор мусоидат мекунад, ки дар онҳо овозҳои хомӯш ё интиқодӣ низ шунида мешаванд.
Мо мебинем, ки демократияи мо дигар демократияи мо нест.
Ва мо мехоҳем роҳи наверо пайдо кунем, то демократияро дубора барқарор кунем.
Лаҳзаҳои таърихӣ баъзан умуман ба назар намерасанд, ки лаҳзаҳои таърихӣ ҳастанд.
Хуб, мо дар Голливуд нестем, дирӯз ҳеҷ кас бо «шукӯҳу шаҳомат» наомад.
Ин набуд, ки тамоми аҳолӣ якбора дар толор истода, ба ин ҷо давида меомаданд ва мегуфтанд: «Чизҳое рӯй додааст.»
Қаҳрамони ҳамаи ин – ман ҳатто намедонам, ки қаҳрамон кӣ аст – ин ту ҳастӣ!
Ӯ дар маркази таваҷҷӯҳ набуд, ва ҳама ба ӯ нигариста, гуфтанд: «Ҳоло чизе тағйир ёфтааст.»
Аммо дирӯз як чизи таърихӣ рӯй дод.
Ягона имконияте, ки мо дорем, ин аст, ки мо парешон нашавем ва худро нобуд накунем.
Ва он чизеро, ки мо имрӯз, ё дақиқтараш ҳоло, дар ин ду рӯз анҷом додем, ин аст, ки мо кӯшишро барои хат задани ин оғоз кардем.
Ва гуфтан, ки он нерӯи тағйироте, ки мо ба вуҷуд меорем, танҳо бар зидди марказҳои қудрат равона шудааст.
Яъне бо гуфтани он, ки он чи мо мекунем, яъне бо қарори қабулкардаамон барои коҳиш додани талаботҳо
барои раъйпурсиҳо, қудрат дар дасти мардум мегузорем.
Мо қудрати онҳоро аз онҳо мегирем ва онҳоро ба назди худ меорем.
Ва ягона имконияте, ки мо дорем, ин аст, ки диққатамонро гум накунем ва худамонро нобуд насозем.
Ҳама чизе, ки мо мегӯем, танҳо суханони беҳудаанд, агар мо қудрати амалӣ кардани ғояҳои худро надошта бошем.
Ин ҳамон чизест, ки мо дирӯз дар ин ҷо қарор додем.
Ҳоло бо ман Ральф Людвиг, яке аз ташаббускорони ин конгресс, ҳамроҳ шудааст.
Ҳамчунин, саволи ман: ҳадафи ин конфронс чист?
Ҳадафи ин конгресс муттаҳид сохтани гурӯҳҳои гуногун аст, ки ҳар кадоме масъалаҳои бузург ва муҳими сиёсӣ доранд, то
онҳо битавонанд як мавзӯи муштарак ва мантиқи умумии ҳамаи гурӯҳҳои сиёсиро якҷоя ёфта ва таҳия кунанд.
Мо аллакай ин корро кардаем, яъне бояд масъалаи қудратро матраҳ кунем.
Ҳар чӣ мушкилот дошта бошем, мо онро танҳо дар сурате амалӣ карда метавонем, ки мардуми кишвар,
шаҳрвандони он, низ қудрати сиёсиро дар даст дошта бошанд.
Ин дар асл маънои онро дорад, ки шумо метавонед дар масъалаҳои сиёсӣ худатон қарор қабул кунед.
Ва шумо чӣ гуна тавонистед бо созмонҳо, афкор ва шахсиятҳои гуногун муносибат кунед?
Хуб, чун мебинед, имрӯз рӯзи охирин аст. Ман хеле хаста ҳастам.
Мо дар ин ҷо шахсиятҳои қавӣ зиёд дорем, одамони қавӣ, ки табиатан масъалаҳои муҳиме доранд, ки бояд баррасӣ шаванд. Ин
баҳс сахт буд ва ҳамеша осон набуд, аммо ҳамин тавр бояд бошад.
Аммо дар ниҳоят мо натиҷаи хубе ба даст овардем, зеро ман бовар дорам, ки ҳама фаҳмиданд, ки ин масъалаи муҳим аст, яъне барои
амалӣ кардани барномаи худ бояд қудрати қабули қарорҳои сиёсиро дошт, ки ин барои ҳар кас муҳимтарин масъала аст,
ки ин, тавре гуфтам, масъалаи бунёдӣ барои ҳар кас аст.
Ва ин аъло кор кард. Ва ман фикр мекунам, ҳамин чиз онро хеле шавқовар месозад: ҳар кас метавонад ба кори худ идома диҳад,
худаш бошад, корҳоро ба тарзи худ анҷом диҳад ва танҳо як мавзӯи дигарро ба ин омехта илова кунад, яъне саволи қудрат.
Ман бо Стефани Цомакаева, яке аз ташкилкунандагони ин конгресс, ҳамроҳ ҳастам.
Саволи аввалини ман ин аст, ки ҳадафи ин конфронс чист?
Бале, салом, ташаккур барои ҳузур доштанатон.
Ҳадафи мо дар конгресс қабул кардани қоидаҳои нави демократӣ нест, балки расидан ба мувофиқа оид ба онҳо мебошад.
Мо дар ин ҷо бо намояндагони ташаббусҳои гуногун ва гурӯҳҳо, инчунин бо онҳое, ки ба ин мавзӯъ таваҷҷӯҳ доранд, ҷамъ омадем,
то фаҳмем, ки чӣ гуна метавонем салоҳияти қабули қарорро аз вакилони парламент ба мардум гузаронем, чӣ гуна метавонем худамон
қарор қабул кунем ва чӣ гуна метавонем ин қоидаҳоро тавассути воситаҳои маъмулӣ, ки дар
қонун муқаррар ё мувофиқанд, тағйир диҳем.
Бале, ташаккур. Ва чӣ гуна буд дар ин ҷо бо ҳаракатҳо, андешаҳо ва назариҳои гуногун ба як созиш расидан?
Бале, ин воқеан як чолиш аст, ё дақиқтараш як раванди омӯзишӣ, ман ҳатто мегӯям.
Консенсус аслан бо раъйдиҳии «ҳа» ё «не» фарқ мекунад.
Албатта, он бартарист, ки шумо ҷудо намешавед.
Ҳарчанд дар ин ҷо мо баҳсҳои хеле баҳсбарангез ва бо эҳсосоти зиёд доштем, мо ҳанӯз ҳам
гурӯҳе ҳастем, ки мисли оила эҳсос мекунем.
Аммо, албатта, мо бо мушкили ёфтани калимаҳои дуруст ва дақиқ фаҳмидани саволҳо рӯ ба рӯ ҳастем, яъне воқеан якдигарро
фаҳмидан ва ҳамчунин омода будан ба гӯш кардан ва вақт ва фазо додан барои ёфтани калимаҳои дуруст, ки ин воқеан як чолиш аст.
Ва боз як ҳақиқат ҳаст: шумо дигар намегӯед, ки аз чӣ ҷонибдорӣ мекунед, балки мегӯед, ки ба чӣ мухолиф нестед.
Ва шумо инро бо дастонатон мекунед. Ва ин боз як мушкилот аст, зеро мардум ба ин одат надоранд.
Ва ҳамин воқеан машқи дирӯз шом буд.
Ҳоло чӣ тавр бояд ин корро анҷом диҳам? Оё бояд онро ҳамин тавр анҷом диҳам ё ҳам ҳамин тавр ва ҳам он тавр?
Бале, Ман фикр мекунам, ки ин раванди олиҷаноби омӯзишӣ аст, ки нишон дод, ки бо одамони хеле гуногун метавон бе баҳс, бе нобуд
кардани якдигар ва бе ҷанг дар ниҳоят, чун аксаран дар сиёсат рух медиҳад, ба ҳалли масъала расид. Агар мо инро ба ҷаҳон барорем ва
дар сатҳи васеи сиёсӣ ба созиш расиданро оғоз кунем, бешубҳа барои ҳамаи мо ҷаҳони хеле
осоиштатар хоҳад буд. Ва ҳамин оғози ин ҷо буд.
Бале, бисёр ташаккур. Ва хулосаи шахсии шумо аз ин конгресс чист?
Бале, ман онро хеле шавқовар ёфтам. Ман худам хеле хаста шудаам.
Пас, аввал барои ман хеле хастаовар буд, аммо ин кӯшиш арзанда аст.
Ва ман бовар дорам, ки мо дирӯз, вақте ки он қарорро қабул кардем, як лаҳзаи таърихӣ доштем, зеро мо
тавонистем одамони гуногун, созмонҳо ва гурӯҳҳои зиёдеро якҷоя кунем. Ва хулосаи ман хеле мусбат аст.
Ман бовар дорам, ки мо ҳоло пеш меравем ва суръатеро ба вуҷуд меорем, ки энергияи тағйиротро, ки дар байни аҳолӣ
вуҷуд дорад, равона мекунад ва ин боис мешавад, ки аҳолӣ ҳокимияти қабули қарорҳои сиёсиро ба дасти худ бигирад.
Ва онҳо дар чӣ ҷиҳат таърихӣ буданд? Дар он рӯзҳо чӣ чизе махсус буд?
Аз нигоҳи таърих ҳеҷ гоҳ чизе монанди ин набуд, ки ҳама ҳамеша кӯшиш мекарданд бо масъалаҳои инфиродии худ холҳои
сиёсӣ ба даст оранд ва бовар доштанд, ки масъалаҳои инфиродии онҳо барои ба амал овардани тағйирот кофӣанд.
Аммо мо инро мебинем. Мо метавонем бо даҳҳо ҳазор ва садҳо ҳазор нафар ба кӯчаҳо бароем, то зидди ҷанг эътироз кунем, вале
сиёсатмадорон ҳамоно рафтор мекунанд, гӯё ин одамон ҳатто вуҷуд надоранд. Ин ҳолат дар давраи пандемияи коронавирус низ рух дод.
Мо бо садҳо ҳазор одамон ба кӯчаҳо баромадем ва чораҳо амалӣ шуданд. Ҳама чиз мисли пештара идома ёфт.
Ва он чизе, ки ҳоло таърихӣ аст, ин аст, ки ин созмонҳо инро дарк ва фаҳмидаанд, новобаста аз тафовути
идеологӣ, ҳа, комилан дар паҳнои тафовути сиёсӣ ва идеологӣ.
Муҳим нест, ки одамон дар куҷо меистанд, онҳо инро дарк кардаанд.
Ҳоло мо бояд ҳамчун аҳолӣ муттаҳид шавем ва ҳокимиятро ба дасти худ гирем.
Ва вақте ки қудрат дар дасти мост, мо боз метавонем дар бораи масъалаҳои алоҳида баҳс кунем, зеро он вақт мо дигар
танҳо дар мизи муқаррариён нанишаста, балки дар маркази ҳама чизҳо хоҳем буд ва метавонем қарорҳо қабул кунем.
Ва ин танҳо таърихист, ки мардум фаҳмиданд.
Мо дигар намехоҳем, ки қудрат дар боло бошад. Мо мехоҳем, ки қудрат дар дасти мо бошад.
Ман низ мехоҳам боз WABEO-ро зикр кунам.
WABEO яке аз муҳимтарин созмонҳо барои раъйпурсиҳо хоҳад буд, зеро WABEO интихоботро дар ҳама ҷанбаҳо назорат мекунад.
Ва «ҳамаҷониба» инчунин маънои назорат кардани ҳисоби раъйҳо дар раъйпурсиҳоро дорад, зеро яке аз хатари рӯбарӯи мо
ин аст, ки агар мо ба тарзи ҳисоби раъйҳо диққат надиҳем, метавонем бо як фарқияти ночиз шикаст хӯрем.
Дар ин рӯзҳо чӣ ба шумо писанд омад?
Бале, консенсуси системавӣ ҳамчун принсип ва инчунин баъзан вақте ки гурӯҳи хеле калон дар бораи чизе,
дар бораи як курси муайяни амал ба мувофиқа мерасад.
Агар ин воқеан суръат гирад ва ба роҳ монад, пас ин кӯшиш комилан арзанда хоҳад буд.
Идеяи он, ки мо ҳама метавонистем шахсан иштирок кунем ва ҳеҷ сухангӯе набуд, ки ҳама чизро муайян мекард.
Хуб буд, ки фаҳмидем консенсус чӣ гуна кор мекунад, чӣ гуна амалӣ мешавад ва чӣ қадар одамон воқеан бо идеяҳо ва
пешниҳодҳо, дар маънои баргузории машваратҳои идеявӣ, иштирок карданд, то як, ду ё се умумиятро муайян кунанд.
Мо воқеан чӣ кор карда метавонем? Барои баргардонидани кишварамон ба роҳи дуруст оқилона‌ترین кор чӣ аст?
Ин ки дар ин ҷо зеҳнҳои зиёде ҳастанд, ки воқеан ба ҳамкорӣ, таҳияи ҳаллиҳо ва амалӣ кардани онҳо шавқманданд.
Гарчанде ки ман узви поёнӣ ҳастам, дар гузашта мафҳуми ба даст овардани консенсус барои ман равшан набуд.
Пас барои ман равшан шуд, ки консенсус то чӣ андоза хуб кор мекунад.
Ва ман хеле ҳавасманд ҳастам, ки кори худро идома диҳам ва боз як бор умедворам, ки мо пешравӣ хоҳем кард.
Шумо шахсан аз ин рӯзҳо чӣ хоҳед гирифт?
Он ки одамони зиёде ҳастанд, ки ба демократия содиқанд ва мехоҳанд барои он мусбат кор кунанд.
Ки имконпазир аст, ки дар масъалаҳои муайян, ки дар онҳо мувофиқат вуҷуд дорад ва фарҳанги мунозира воқеан дар байни ҳамаи ин
одамони хеле гуногун хеле хуб аст, ба созиш расидан мумкин аст.
Ман аллакай медонам, ки бояд чӣ кор кунам, ва ман ба ин кор идома хоҳам дод.
Ва шахсан барои ман ҳамеша хуб аст, ки бо одамоне мисли инҷо, ки ҳамаашон хеле фаъоланд, вохӯрӣ кунам.
Муошират ва васеъ кардани доираи шиносоӣ ҳамеша муҳим аст, боз ҷамъ омадан ва мубодилаи андешаҳо.
Бисёр тамосҳои нав, одамони хубе, ки дар ин ҷо вохӯрдам.
Тавре ки ман аллакай гуфтам, кор кардан барои бунёди ҷомеаи нав осон нест. Мо аллакай
воситаҳои демократӣ дорем, аммо монеаҳо хеле баланданд.
Ва мо бояд барои кам кардани онҳо кор кунем.
Ман мефаҳмам, ки мо бояд эҳтиёткор бошем, то ба масъалаҳои паҳлӯӣ диққат нашавем ва якдигарро заъиф накунем,
балки ба ҳадафи барқарорсозии демократия тамаркуз кунем.
Пас, мо ба анҷом расидем. Натиҷаи ин се рӯз чист?
Бале, натиҷаи ин се рӯз ин аст, ки мо гурӯҳҳои корӣ ташкил кардем ва ҳоло мехоҳем аз ин гурӯҳҳои корӣ барои татбиқи
тағйирот ба Конститутсия дар давлатҳои федералӣ истифода барем.
Ман бовар дорам, ки мо дар маҷмӯъ ҳафт гурӯҳи корӣ таъсис додаем.
Ҳоло вақти оғоз расидааст: эҷоди инфрасохтори техникӣ, эҷоди инфрасохтори кадрӣ, маркетинг, умури ҷамъиятӣ, таҳлили хатарҳо –
ба ибораи дигар, ҳамаи масъалаҳое, ки ҳоло бояд баррасӣ шаванд.
Албатта, маблағгузорӣ ва кафолати он низ муҳиманд, инчунин коркарди ҳуқуқии ҳамаи масъалаҳо,
зеро талаботи муайяне ҳастанд, ки бояд риоя шаванд.
Ҳоло, ба таври гӯё, мо ба татбиқи амалӣ мегузарем.
Ва кай он идома хоҳад ёфт?
Хуб, гурӯҳҳои корӣ фавран ҷаласаҳоро оғоз мекунанд.
Ва мо ҳоло розӣ шудем, ки ҳар ду моҳ як маротиба дар ҷаласаи калони пленарӣ идома диҳем, яъне аслан конгресси онлайнро ҳамчун
ҷаласаи калони пленарӣ ҳар ду моҳ як маротиба идома диҳем.
Ҳанӯз маълум нест, ки оё вохӯриҳо ҳар ду моҳ як бор боқӣ хоҳанд монд ё фосилаҳо кӯтоҳтар ё дарозтар хоҳанд шуд.
Ва ман фикр мекунам, ки соли оянда, тақрибан пас аз шаш моҳ, боз конгресси навбатии аналогӣ баргузор хоҳем кард.
Бале, ташаккур барои ташкил кардани ин, инчунин аз номи ҳамаи мо, ки дар он иштирок доштем.
Бале, ташаккур, ки он ҷо будед ва дар бораи он гузориш додед. Ташаккур!
Kla.TV. Озод, мустақил, бецензура.