WEBVTT

00:00.234 --> 00:04.648
Namhlanje, ndamkela igqwetha uRalf Ludwig kwisitudiyo sethu.

00:04.648 --> 00:11.757
Enkosi kakhulu ngokuthatha ixesha
lokuphendula imibuzo yethu evuyisayo, nemibuzo eshushu!

00:11.757 --> 00:15.804
Ungomnye wabaseki be-ZAAVV ekuthiwa njalo.

00:15.804 --> 00:23.854
I-ZAAVV – mandiyifunde: isishunqulelo esithi ZAAVV
simele iZiko loPhando, uCaciso, ukuTyala

00:23.854 --> 00:30.062
ngokomthetho nokuThintela ulwaphulo-mthetho oluchasene nobuntu.

00:30.062 --> 00:37.068
I-ZAAVV yasekwa kwixesha endinokulibiza ngokuba lixesha elisand'
ukudlula, elo ndalo mna ngokwam ndaliva

00:37.068 --> 00:43.324
lityhafisa kakhulu, liyoyikisa, liyathintela,
ngamanye amazwi, lalinoburheletya bokwenene.

00:43.324 --> 00:51.906
Kwaye yiyo lonto i-ZAAVV yasekwayo, ngenjongo yokuqinisekisa
ukuba oku akusokuze kuphinde kwenzeke nokuba siyamkele.

00:51.906 --> 00:55.367
Kwenzeke ntoni apho – kwaye akufuneki kuphinde kwenzeke!

00:55.367 --> 01:04.085
Ngoku, ngeli xesha – eli xesha le-coronavirus, eli xesha
lobhubhane – kuye kwanyanzeliswa amanyathelo amaninzi

01:04.085 --> 01:12.961
okunyanzela, athe, xa kujongwa emva, afunyaniswa ukuba
ebengafuneki ngokwezonyango, njengoko kutyhilwe ziinkqubo

01:12.961 --> 01:18.007
ezikhutshiweyo kwinqanaba lomfihlo zeRobert Koch Institute.

01:18.007 --> 01:24.477
Oko kuthetha nje ukuba amanyathelo
asetyenziswe kuthi ngenxa yezizathu zezopolitiko

01:24.477 --> 01:28.117
nje, kungekho sizathu sokwenene sezonyango.

01:28.117 --> 01:34.595
Kwaye oko kundisa kumbandela wokuba kutheni mna,
kutheni thina apha e-Kla.TV, sifuna ukuthetha nawe

01:34.595 --> 01:38.265
ngokukodwa. Kwaye oko kusuka kwimbono esebenzayo kuphela.

01:38.265 --> 01:44.617
IKomiti eSiMisiweyo yoGonyo
iicebisa ngamandla ukugonywa kwe-polio.

01:44.617 --> 01:52.111
Kukwakho neengxoxo eziphindaphindwayo kunye namazwi
athetha ukuba kufuneka kwaziswe ukugonywa okuyinyanzelo ngepoli.

01:52.111 --> 01:57.407
Yayirhoxiswa ngelo xesha, kodwa lixesha lokuba iphinde yaziswe.

01:57.407 --> 02:03.262
Kwaye njengommi, ndinemibuzo ngokwemvelo. Ingaba
ndiyayifuna le nto, ingaba kufuneka ndiyenze le

02:03.262 --> 02:06.837
nto, ingaba mandiyenze le nto? Kwaye ndifuna ulwazi.

02:06.837 --> 02:13.281
Kwaye kutshanje ndifunde ingxelo enomdla
ebhalwe nguTorsten Engelbrecht noHans Tolzin.

02:13.281 --> 02:23.097
Nabo, babhala kwingxelo yabo ukuba ezi mpawu ze-polio, oko
kukuthi, ukukhubazeka njalo njalo,

02:23.097 --> 02:34.837
zinokubangelwa kukutshicelwa – i-DDT, i-arsenic, ilothe njalo
njalo – ezinokubangela kanye ezi mpawu zifanayo.

02:34.837 --> 02:39.621
Ngoko ke ke, ukho nomntu ekuthiwa unepoliyo.

02:39.621 --> 02:47.582
Kwaye nkqu nakuNjingalwazi Gqr.
Bhakdi, oku akucaci ngokupheleleyo.

02:47.582 --> 02:52.254
I-virus: Yintoni exhasa i-virus?
Yintoni enye ekhoyo? Njalo njalo.

02:52.254 --> 02:56.589
Yinto egcwele iimpawu zombuzo ezininzi.

02:56.589 --> 02:59.237
Kungoko umbuzo wam kuwe njengengcali yezomthetho:

02:59.237 --> 03:05.474
Ukuba, njengommi, bendicinga ukufumana isitofu sokugonya
ipoliyo—ukuba, umzekelo, siphinde sibe sisitofu

03:05.474 --> 03:13.841
esinyanzelekileyo—kwaye umba awucacanga, ingaba
kungakho ngqiqo na ukulindela ummi ukuba enjenjalo?

03:13.841 --> 03:19.629
Kulungile, impendulo esemthethweni eqhelekileyo: kuxhomekeke.

03:19.629 --> 03:27.152
Ngelishwa, sibone ngexesha lobhubhane we-coronavirus
ukuba iinkundla azikhusanga abantu kwaye ukuba iinkundla...

03:27.152 --> 03:34.024
Okwangoku, ndingasoloko ndisithi sisigqibo
somntu ngamnye kwaye iinkqubo zonyango akufuneki

03:34.024 --> 03:38.347
zenziwe kubantu ngokuchasene nokuthanda kwabo.

03:38.347 --> 03:43.609
Yiloo nto kanye esiyifundileyo
nesiyithathileyo kwixesha lamaNazi.

03:43.609 --> 03:49.043
Kuye kwenziwa amavavanyo ebantwini, abantu
baye banyangwa ngokuchasene nokuthanda kwabo.

03:49.043 --> 03:55.385
Kwaye yiyo kanye loo nto enye yeentsifundo ezifundwe
kwixesha lamaNazi yeyokuba: Akuphindi ke, akufuneki kwenzeke!

03:55.385 --> 03:57.238
Ngoko iiprotocols ze-40s okanye
nantoni na ebizwa ngayo, akunjalo?

03:57.238 --> 04:03.788
Kanye, kodwa ngokwenene kuphinda kube ngomba
weSibhengezo seHlabathi samaLungelo oLuntu kunye neeprotocols

04:03.788 --> 04:07.754
okanye iindatshana zamalungelo asisiseko azifunyenwe kuso.

04:07.754 --> 04:13.668
Kukho isivumelwano se-bioethics, esithi,
xa sithetha nje, asikakasatyalwa yiJamani.

04:13.668 --> 04:19.660
Kodwa iSivumelwano seBioethics siyabandakanya oku,
kwaye kunjalo neSungulo saseYurophu samaLungelo aSiseko.

04:19.660 --> 04:30.214
Ngoko ke kuyaphindwa-phindwa: akukho kunyanzeliswa
kwamachiza, akukho nyango elichasene nokuthanda komntu!

04:30.214 --> 04:37.254
Kwaye oko kuye kuthintelwa ngokwenene
okokuqala ngoku ngexesha lobhubhane we-coronavirus.

04:37.254 --> 04:41.347
Kwaye ke oosopolitiki bafikelela
kwinqanaba lokuqonda: singakwazi ukwenza oku.

04:41.347 --> 04:46.191
Kwaye inkundla, ekufanele ukuba ibe ikhona ukuze
ibonelele ngamanyathelo okulungisa, ayikawenzi olu lungiso.

04:46.191 --> 04:48.386
Lelo amava ethu ukuza kuthi ga ngoku.

04:48.386 --> 04:55.684
Kwaye yile kanye ingozi yokuba, njengoko utshilo, isekho kude
kulo xesha lubi, kwaye sesinye sezizathu zokuba

04:55.684 --> 05:02.252
kubekho i-ZAAVV, ukuze sikwazi ukungenelela kanye
kule ndawo size siphakamise iminwe yethu sithi:

05:02.252 --> 05:06.119
Khawume umzuzwana, sinomthetho osisiseko.

05:06.119 --> 05:14.659
Kwaye ukusukela oko le ngqikelelo ye-bioethics yamiselwa –
eneneni ibisoloko ixoxwa ukusukela kwiminyaka yoo-1990 –

05:14.659 --> 05:23.676
umkhwa ube kukucacisa ngakumbi nangakumbi ukuba akukho
mntu unokunikwa unyango ngokuchasene nokuthanda kwakhe.

05:23.676 --> 05:31.300
Kodwa ngokucacileyo le mbono yamalungelo oluntu iyaphikisana
nezinto eziluncedo kushishino lwamachiza

05:31.300 --> 05:38.478
kwaye ngandlel' ithile iyaphikisana noshishino
olukhulu lwehlabathi olwenza imali eninzi kulo.

05:38.478 --> 05:40.847
Ewe, yindlela esayibona ngayo ngexesha lobhubhane we-coronavirus.

05:40.847 --> 05:43.777
Kwakusele kunjalo naphambi kobhubhane we-coronavirus.

05:43.777 --> 05:45.686
Kusenjalo nangoku, nasemva kobhubhane we-coronavirus.

05:45.686 --> 05:52.379
Ngoko ke, imalunga nemali eninzi, amandla
amaninzi, impembelelo, iindawo zomdla njalo njalo.

05:52.379 --> 05:54.777
Kwaye usandokukhankanya i-STIKO .

05:54.777 --> 06:00.980
I-STIKO, ewe, ikwangumthuthi ochanekileyo
wokuphumeza ezi ngcinga. Oko akufanelanga kulityalwe.

06:00.980 --> 06:05.135
Ngoko ke, i-STIKO – ukuba ujonisisa ngakumbi
indlela i-STIKO esebenza ngayo ngokwenene...

06:05.135 --> 06:11.846
Ngoko ke i-STIKO yikomishoni,
ndikholelwa ukuba inamalungu ali-18.

06:11.846 --> 06:16.596
Kwaye kule STIKO, eli Bhunga liMiselweyo
lokuGonya, elenza ii-subcommittees ekuthiwa zinjalo.

06:16.596 --> 06:21.283
Ngoko ke oko kuthetha ukuba kukho ikomiti
ye-coronavirus – okanye mandithi, amaqela asebenzayo.

06:21.283 --> 06:27.415
Kukho iqela elisebenzayo leemeko zekliniki
ezahlukeneyo kunye namanyathelo abawahlolisisa ukuze

06:27.415 --> 06:31.002
bafumanise ukuba masenze na isindululo sokugonya.

06:31.002 --> 06:34.795
Kwaye ke kukho izikhokelo ezicacileyo. Ngoko
ke, ngokomgaqo, ukuba uqwalasela

06:34.795 --> 06:37.416
ngokusondeleyo, yonke into ilawulwa kakuhle ngumthetho.

06:37.416 --> 06:40.860
Kuba i-STIKO kufanele yenze isindululo ke.

06:40.860 --> 06:49.369
Bafumana uvavanyo lwezifundo ezikhoyo
malunga nezi meko zeklinikhi zithile.

06:49.369 --> 06:55.080
Ezi zifundo ke zihlelwa ngokwe-skeli yobungqina .

06:55.080 --> 06:58.723
Ngoko ke, ngokwesiseko, siyazi ukuba olu
luphando apho abathathi-nxaxheba abaninzi

06:58.723 --> 07:00.682
bathatha inxaxheba kwaye lwaluyi-double-blind .

07:00.682 --> 07:09.178
Ngoko ke, ubungqina obuvela kuphando olunjalo buhlelwa
ngokwemigangatho yenzululwazi, kwaye amalungu e-STIKO, okanye

07:09.178 --> 07:16.355
mandithi amalungu ekomiti enza isindululo kwi-STIKO,
afumana isishwankathelo sezinto eziphathelele

07:16.355 --> 07:20.682
kwimeko yezonyango ekuthethwa ngayo kunye nemeko yangoku.

07:20.682 --> 07:27.117
Ngoko ke, yintoni kanye kanye esiyaziyo ngesi sifo, yintoni
esiyaziyo ngeempawu zaso, yintoni esiyaziyo ngendlela esihamba

07:27.117 --> 07:33.341
ngayo, yintoni esiyaziyo ngobunzima baso, yintoni esiyaziyo
ngeziyobisi, kule meko ngamalungiselelo okugonya, achasene

07:33.341 --> 07:39.518
nesi sifo, asebenza kangakanani la malungiselelo okugonya,
ziziphi iziphumo zawo ebezingalindelekanga, njalo njalo.

07:39.518 --> 07:44.900
Kwaye ngokusekelwe kule bungqina, i-STIKO ke
kufuneka yenze isindululo okanye ingasenzi.

07:44.900 --> 07:45.674
Ewe.

07:45.674 --> 07:50.404
Ingxaki, nangona kunjalo, kukuba kudla
ngokungabikho zizifundo ezithetha ngokwenene

07:50.404 --> 07:53.537
enye into okanye enye ngokwembono yenzululwazi.

07:53.537 --> 07:56.531
Yiyo leyo ingxaki engundoqo. Kwaye ngoku kuza iqhinga...

07:56.531 --> 07:58.109
Umbuzo nje omfutshane:

07:58.109 --> 08:04.694
Ingaba oko kuthetha ukuba, phantsi kweemeko ezithile,
imiba efana nokubulawa ngetyhefu isenokungazange

08:04.694 --> 08:09.071
ithathelwe ngqalelo kwaphela kule nkqubo yokulinganisa?

08:09.071 --> 08:18.998
Okokuqala – ndiza kufika kuloo nto kungekudala –
okokuqala, umbuzo ngulo, zithi ntoni kanye kanye ezi zifundo?

08:18.998 --> 08:21.873
Kodwa bobomelele kangakanani
ubungqina obunikezelwe ziziifundo ezi?

08:21.873 --> 08:28.404
Ewe, ke ngoko, umbuzo ngulo: ingaba ubungqina buphezulu kakhulu,
buphezulu, buphakathi, buphantsi okanye buphantsi kakhulu?

08:28.404 --> 08:32.388
Kwiimeko ezininzi, asinazo naziphi na
izifundo ezingaphaya kobungqina obuphakathi.

08:32.388 --> 08:39.206
Ngoko ke, kunokwenzeka kananjalo, umzekelo,
ukuba uphando luthi: ezi mpawu, esizibhekisela

08:39.206 --> 08:43.000
kwesi sifo, zisenokuba zibangelwe nezinye izinto.

08:43.000 --> 08:48.037
Ngoko ke, ndikholelwa, yile nto
ubhekisa kuyo kule phepha ubhekisa kuyo...

08:48.037 --> 08:55.271
Ngoko ke kunokwenzeka ngokupheleleyo ukuba
sibize into ngokuba yi-polio, kanti ayiyiyo kwaphela.

08:55.271 --> 09:02.998
Okanye, ukubuyela kwixesha le-coronavirus, sibiza into ngokuba
yi-Covid – i-Covid sisifo, isifo se-coronavirus – sibiza into

09:02.998 --> 09:10.475
ngokuba yi-Covid engeyiyo kwaphela i-Covid, kodwa ineeempawu nje
kuphela, ezinjengomqala obuhlungu, ukukhohlela, intloko

09:10.475 --> 09:18.841
ebuhlungu, ukudinwa okanye nantoni na enye enezizathu ezahluke
ngokupheleleyo, kodwa esisayibiza ngokuba yi-Covid. Asikwazi oko.

09:18.841 --> 09:20.816
Njengesifo esosulelayo.

09:20.816 --> 09:24.091
Kanye, xa esi sifo, i-Covid.

09:24.091 --> 09:29.834
Kwaye amanyathelo onyango acetyiswa
yi-STIKO ajolise ekulweni nesifo esi.

09:29.834 --> 09:39.435
Kodwa oko kusenokungabi njalo, kuba izifundo esinazo, ingakumbi
nge-Covid, siyazi ukuba akukho zifundo zigqibeleleyo nge-Covid.

09:39.435 --> 09:44.654
Akukho malunga nesifo ngokwaso, kwaye
akukho malunga nobungqina bezinyathelo.

09:44.654 --> 09:50.568
Kunjengokuba zonke izifundo esinazo
zikumgangatho ophantsi kakhulu okanye ezisezantsi kakhulu.

09:50.568 --> 10:01.966
Sinophando olunye oluphakathi, olusukelwe kulo isindululo
se-STIKO, olujongene nokusebenza. Kwaye oko akwanelanga kwaphela.

10:01.966 --> 10:07.207
Kwaye ngesiqhelo, i-STIKO ithi ezi
ziinkqubo zokusebenza eziqhelekileyo, ewe.

10:07.207 --> 10:12.810
Zimiselwe, ziinkqubo okanye imigangatho
yehlabathi jikelele eyenziwa ingqalelo xa

10:12.810 --> 10:17.771
kudweliswa izifo kunye nokusebenza kwezamayeza.

10:17.771 --> 10:21.193
Kufuneka zihlale zingagqithisi.
Kodwa thina asinalo kwaphela elo nto.

10:21.193 --> 10:26.250
Kwaye kunokwenzeka ukuba kunjalo
ngepolio, andazi ngokuqinisekileyo, kodwa

10:26.250 --> 10:29.263
kufuneka ujonge uphando olukhoyo lwe-STIKO.

10:29.263 --> 10:34.998
Kwaye kusenokwenzeka ukuba singabi nazifundo
kwaphela ezidlulela ngaphaya kokulingeneyo.

10:34.998 --> 10:42.446
Kwaye ke – kwaye nantsi iqhinga – ukuba akukho meko yezonyango,
i-STIKO ayenzi izigqibo ngokusekelwe

10:42.446 --> 10:49.466
kwizizathu zonyango nezesayensi kuphela, kodwa
ke kungena iBhodi ekuthiwa yi-Decide Board.

10:49.466 --> 10:54.802
Kwaye le Bhodi yoGqibo ke ithanda ukuthi:
Singayisa kangakanani kakuhle le nto emarikeni?

10:54.802 --> 10:58.623
Iza kwamkeleka kangakanani kubantu?
Ingaba kuza kubakho inkcaso evela koogqirha?

10:58.623 --> 11:02.115
Ngaba kuzakubakho inkcaso evela kwiikhemesti? Njalo njalo.

11:02.115 --> 11:04.021
Zitshiphu kangakanani la mayeza njalo njalo.

11:04.021 --> 11:10.146
Kwaye ke ngequbuliso isigqibo senzululwazi siba
sisigqibo sezopolitiko. Ngoko ke. Kwaye kulapho...

11:10.146 --> 11:12.440
Kwaye isigqibo sorhwebo.

11:12.440 --> 11:14.320
Ewe, isigqibo sorhwebo besisoloko sikho.

11:14.320 --> 11:17.857
Ngoko ke, sisigqibo sezopolitiko nje, esithi ke,
ngokuqhelekileyo senziwe ngenxa yezizathu zorhwebo.

11:17.857 --> 11:21.341
Emva koko, ke, sinabo abalweli bamdla
abacebisa oosopolitiki ngokufanelekileyo.

11:21.341 --> 11:24.294
Emva koko kukho abalweli-manga abacebisa i-RKI njalo njalo.

11:24.294 --> 11:32.789
Kwaye ngequbuliso into ethile iba sisindululo se-STIKO,
singaziswanga nokuba ubungqina bezonyango obunokufuneka

11:32.789 --> 11:41.880
ngokwenene abukho kwaphela, kodwa ukungabikho kobu bungqina
kuye kwahoywa nje kwaye kwathathwa isigqibo sezopolitiko.

11:41.880 --> 11:49.963
Le yimeko esinayo kanye, kwaye wonke umntu onecebiso
le-STIKO kufuneka azi ukuba icebiso le-STIKO alitsho ukuthi:

11:49.963 --> 11:55.878
Sinobungqina besayensi obuthi esi sifo siphantsi kophando
olucokisekileyo, ukusebenza kwamachiza kuphantsi kophando

11:55.878 --> 12:01.278
olucokisekileyo, kunye nokuba yingozi kwamachiza
neempembelelo zawo ezingalindelekanga kuphantsi kophando

12:01.278 --> 12:04.784
olucokisekileyo, kodwa kusenokwenzeka ukuba asinabo kwaphela.

12:04.784 --> 12:08.306
Sisigqibo sezopolitiko nje esithi
siza kuyizisa emarikeni kunjalo.

12:08.306 --> 12:12.390
Kwaye ngesindululo kunye nesindululo se-STIKO,
ngokwemvelo sinemeko apho iyeza lithengiswa

12:12.390 --> 12:14.807
ngcono kunokuba lalingathengiswa ngaphandle kwaso.

12:14.807 --> 12:19.039
Kwakubi ngokwenene oko. Akusekho malunga nokuphila kakuhle
kwabantu, ayisekho loo nto ejolisiweyo,

12:19.039 --> 12:23.534
kodwa endaweni yoko ngokukhawuleza kujoliswa
kwizinto ezininzi ezahluke ngokupheleleyo.

12:23.534 --> 12:29.651
Mnu Ludwig, andifuni ukunamathela kwingxoxo
ngepolio, kodwa ndingathanda ukujonga nzulu kancinci.

12:29.651 --> 12:40.221
Umzekelo, ugqirha, uGqr Stefan Lanker, ukwajolise kwingqondo.

12:40.221 --> 12:48.573
Ukuba ingqondo yomntu ibalulekile kungekuphela nje ekuqondeni
kwakhe, kodwa kananjalo nakwiimpawu ezibonakalisa emzimbeni.

12:48.573 --> 12:56.548
Olunye uphando luka-1984, olugxininisa zombini ingqondo
nokutya okunempilo, lubonisa ukuba ukutya okunempilo

12:56.548 --> 13:01.471
ngokwenene kunefuthe – kuquka nakwiimpawu umzimba onokuvelisa.

13:01.471 --> 13:08.323
Kwaye apho, umzekelo, kuyachazwa nokuba iityhefu,
iityhefu zokusingqongileyo, zinokuchaphazela ingqondo.

13:08.323 --> 13:16.424
Ngesiquphe ndiye ndadandatheka okanye ndaxhalaba okanye ndibe
nezinye iimvakalelo, nto leyo edla ngokuchaphazela umzimba.

13:16.424 --> 13:28.799
Ngoko ke, zininzi izinto ekugqibeleni eziphembelela okanye
ezimisela iimpawu eziveliswa ngumzimba, mandibeke ngolo hlobo.

13:28.799 --> 13:36.911
Ngoko ke, ayisoloko icace gca njengoko abantu besitsho,
ukuba nge-Covid-19, umzekelo, yintsholongwane ebangela

13:36.911 --> 13:41.377
isifo, kodwa kusenokwenzeka ukuba zininzi ezinye izinto.

13:41.377 --> 13:49.266
NguProfesa Bhakdi ukwathi, umzekelo, ukuba kwimeko yesifo
sesibindi esifana ne-hepatitis, kusoloko kungenxa yemishanguzo,

13:49.266 --> 13:55.915
mhlawumbi nokusetyenziswa gwenxa kwemishanguzo, ukusela utywala,
zonke ezo zinto zidlala indima, kwaye

13:55.915 --> 14:02.612
ayisiyiyo nje ivayirasi yesibindi eyenza isibindi
sibe sgula. Kwaye yiyo loo nto ndizidwelisa.

14:02.612 --> 14:07.627
Inyaniso yeyokuba, ngoku sinesivumelwano esitsha
kraca se-WHO sesifo esosulela ihlabathi jikelele.

14:07.627 --> 14:12.729
Emva koko kukho iMigaqo yezeMpilo
yaMazwe ngaMazwe – nayo eqaliswe yi-WHO.

14:12.729 --> 14:20.640
Ngokomgaqo, sele kucetyiswe kuthi ngokwenziwayo: Bantu
abathandekayo, singena kwixesha lobhubhane olungapheliyo, akukho

14:20.640 --> 14:24.901
ndlela yokuphepha oko. Yonke into idibene kwihlabathi jikelele.

14:24.901 --> 14:28.552
Kwaye ukuba kuvela isiganeko e-Afrika –
nokuba yintoni na – ke kufuneka siqalise ukugonya

14:28.552 --> 14:31.068
apha, njengenyathelo lokuthintela njalo njalo.

14:31.068 --> 14:43.067
Kodwa ukuba zonke ezi nxulumano, ezingamangqina nje eziqinileyo,
zisaxakekile kwaye azichazwanga, ngoko ke thina njengabemi,

14:43.067 --> 14:51.515
phantsi koko ndingakubiza ngokuba yi-ZAAVV, eyavela ngexesha
lokuxhatshazwa koloyiko lwesifo

14:51.515 --> 15:00.665
se-coronavirus, kufuneka ngokwenene sizibuze:
singazithintela njani izenzo zobugebenga ezinje?

15:00.665 --> 15:05.834
Lulwaphulo-mthetho oluchasene noluntu ukuba siphinde sijamelane
nemiqathango, ukuba sinyanzelwa ukuba sisele amayeza,

15:05.834 --> 15:10.994
nokuba sinokunyanzelwa ukuba singeniswe ezibhedlele,
njengoko kwenzekile ngokubanzi e-Itali nakwamanye amazwe.

15:10.994 --> 15:16.156
Uvavanywe ngandlela ithile –
une-Covid-19, kwaye ngoku kufuneka uye esibhedlele.

15:16.156 --> 15:20.203
Kufuneka wahlulwe, njalo njalo. Emva koko
unyanzelwa ukuba usele amayeza, unyanzelwe

15:20.203 --> 15:22.939
ukuba ufakwe umoya, abantu basweleka ngobuninzi.

15:22.939 --> 15:26.408
Zonke ezi zinto ziulwaphilo olubi kakhulu.

15:26.408 --> 15:33.111
Kwaye xa into efana nale
isemnyango, i-WHO iphantse yayibhengeza sele:

15:33.111 --> 15:38.650
Ngoku singena kwixesha leentlanga
ezosapho. Kufuneka sizilungiselele oku.

15:38.650 --> 15:43.184
Abemi bangazikhusela njani koku? Bangenza ntoni?

15:43.184 --> 15:48.134
Okokuqala, njengabemi, singabantu abakhululekileyo.

15:48.134 --> 15:52.697
Sibantu abakhululekileyo, singazikhathalela kuqala.

15:52.697 --> 16:01.123
Kwaye ndikholelwa ukuba i-WHO kunye nesi
sibhengezo se-pandemic esinayo ngoku, ngokuqinisekileyo,

16:01.123 --> 16:05.884
sisixhobo sokuthengisa somashishini ezamayeza.

16:05.884 --> 16:12.093
Kwaye kufuneka nje ujonge ukuba ngubani ngokwenene
oxhasa i-WHO ngemali nokuba ngubani otyala imali kuyo...

16:12.093 --> 16:13.017
Ngubani ke lo?

16:13.017 --> 16:17.939
Ewe, phakathi kwabanye, iBill & Melinda Gates
Foundation ihlawula iimali ezinkulu kakhulu.

16:17.939 --> 16:25.040
Ngoko ke, okukhona amazwe esanda ukurhoxa ekuxhaseni
i-WHO ngemali, kokukhona iza kuxhaswa ngemali ngabucala.

16:25.040 --> 16:35.253
Oku kuthetha ukuba iinkampani zabucala, ishishini lamachiza,
iinkampani zamachiza kunye nemibutho yazo engaphambili

16:35.253 --> 16:46.392
ngokwendalo zinomdla wokuqinisekisa ukuba imibutho efana ne-WHO,
i-STIKO, i-European Medicines Agency, i-American Medicines Agency

16:46.392 --> 16:55.303
njalo njalo isoloko igxininisa iingcebiso nemibono yayo
kwizisombululo ezingamachiza – kwaye ingaphantsi

16:55.303 --> 17:03.845
kwento osandul' ukuyikhankanya, izisombululo
zesondlo kwaye mhlawumbi nezisombululo zengqondo.

17:03.845 --> 17:06.281
Yiloo kanye imfazwe yenkcubeko eyenzekayo eMelika.

17:06.281 --> 17:15.763
Ngapha koko, sinalo nomgqwetha apho, uRobert Kennedy Junior,
ongumphathiswa wezeMpilo eUnited States nowaseka umbutho iMAHA,

17:15.763 --> 17:25.328
umbutho othi Make America Healthy Again, owadlala indima enkulu
ekubeni uDonald Trump anyulwe njengomongameli kwasekuqaleni.

17:25.328 --> 17:32.064
Kuba lo mzamo we-MAHA ongqonge uRobert Kennedy uvela kwicala
lamaDemokhrasi, oko kukuthi iDemocratic Party, kwaye kanye

17:32.064 --> 17:37.780
kwizifundazwe ezitshintshayo apho waqinisekisa
ukuba iivoti ezihambelanayo ziyakwelela kuTrump, ukuze

17:37.780 --> 17:40.673
uTrump aphumelele kwezi zifundazwe zitshintshayo.

17:40.673 --> 17:41.946
Uphumelele njengeRiphablikhani.

17:41.946 --> 17:43.532
Uphumelele njengeRiphablikhani, kanye.

17:43.532 --> 17:48.747
Kwaye ndiyabazi abantu abaninzi kweli phulo
le-MAHA, eli phulo lokwenza iMelika iphile

17:48.747 --> 17:51.663
kwakhona. Yiloo nto kanye le nto imalunga nayo.

17:51.663 --> 18:02.060
Bathi sihlala sijonge kuphela xa iimpawu sele zikho, xa
isifo sele siqhambukile, ngoko sinokusiwaphatha njani ngamayeza?

18:02.060 --> 18:07.100
Kucacile oko. Ukuba bendingummi
wamashishini eziyobisi, nembona yam ibiya kuba yile.

18:07.100 --> 18:11.186
Imbono yam ibingayi kuba yile: Ingaba sinabantu abasempilweni?

18:11.186 --> 18:17.952
Endaweni yoko, imbono yam ibe yile: Ndingabagcina njani
abantu begula kangaka ukuze ekugqibeleni sifumane imali kuko?

18:17.952 --> 18:21.199
Kuba ishishini lamachiza alifumani mali kubantu abasempilweni.

18:21.199 --> 18:27.380
Ngoko ke ayikho malunga nokufumana ukhathalelo lwempilo
olugqwesileyo, njengoko iSivumelwano seNtlalo

18:27.380 --> 18:34.710
seHlabathi sisitsho, kodwa imalunga nokwenza inzuzo
enkulu kangangoko kunokwenzeka kukhathalelo lwempilo.

18:34.710 --> 18:39.890
Kwaye ngoku abantu mhlawumbi baya kuphinda bathi uLudwig,
othetha oku kudliwanondlebe, ungumntu weengcinga zobuqhetseba...

18:39.890 --> 18:43.801
Kodwa isithi njalo ihlabathi lethu. Siphila
kwihlabathi lobukapitali, kwaye kweli hlabathi

18:43.801 --> 18:45.763
lobukapitali, yonke into ijolise kwingeniso.

18:45.763 --> 18:46.210
Ewe.

18:46.210 --> 18:50.668
Oko kuthetha ukuba ukuba uyingxenye
yeshishini lamachiza, unokucinga:

18:50.668 --> 18:57.796
Singazithengisa njani iimveliso zethu
kumadoda nakumabhinqa ngendlela esiya kuxhamla kuyo?

18:57.796 --> 19:03.997
Xa kwafuneka kwaziswe ulwalathiso lokwalela
ukutshaya, ishishini le-tobacco lamsusa amaziko ajongene

19:03.997 --> 19:08.491
nokungqina ukuba umsi we-tobacco awuyonto yingozi kangako.

19:08.491 --> 19:13.116
Kwaye, ewe, waseka namaziko afunda
ngomhlaza wemiphunga njalo njalo.

19:13.116 --> 19:18.435
Kucace gca oko. Okwangoku, eli linyathelo
eliqhelekileyo nelinengqiqo elithathwa lishishini.

19:18.435 --> 19:27.334
Kwaye oko kuthetha ukuba ishishini lamachiza linomdla wokulawula
i-WHO, kwaye ishishini lamachiza alinamdla wokuthintela

19:27.334 --> 19:35.565
iintlanga, kodwa linomdla wokuba iintlanga zenzeke ukuze likwazi
ukuzisa amayeza ahambelanayo, esele liliphethe

19:35.565 --> 19:43.780
ilungelo elilodwa lomenzi kwaye eliveliswe
kwangaphambili – okanye, elilungiselelwe ukuveliswa – kwimarike.

19:43.780 --> 19:46.945
Sakubona oku nge-swine flu, kwaye siyabona ngoku nge-coronavirus.

19:46.945 --> 19:48.835
Kwaye, njengoko benditshilo, ungayibona le ntshukumo ichasayo.

19:48.835 --> 19:50.460
Ubufuna ukwazi ukuba yintoni enokwenziwa ngayo.

19:50.460 --> 19:56.835
Ngoko ke eMelika ngoku kukho eli phulo lophikiso, iMelika
Iphile Kwakhona. Banazo kanye iindawo ezimbini zokuqala.

19:56.835 --> 20:01.287
Ingongoma yokuqala yeyokuba uKennedy eneneni uthi nangona thina
baseMelika singowona sizwe sisityebi kakhulu

20:01.287 --> 20:06.153
esihambisa iimveliso ehlabathini, sinolona nani lweeminyaka
zokuphila oluphantsi xa sithelekiswa namanye amazwe.

20:06.153 --> 20:08.171
Kutheni kunjalo? Akunakuba kulungile oko.

20:08.171 --> 20:11.360
Siyilizwe elityebileyo kwaye sinolindelo lobomi oluphantsi.

20:11.360 --> 20:14.343
Emva koko ujonga aze athi: Injalo njani inkqubo yokutya e-USA?

20:14.343 --> 20:18.616
Kwaye ke, ngokuqinisekileyo, ubona ukutya okuninzi
okukhawulezayo, ukutya okuninzi okungaphilanga, ukutya

20:18.616 --> 20:23.262
okuninzi okukhawulezayo, ukutya okuninzi okwenziweyo
nako, okwangoku kuphuhliswa apho, njalo njalo. Kwaye uthi...

20:23.262 --> 20:24.326
Iityhefu zokusingqongileyo...

20:24.326 --> 20:28.179
Iityhefu zokusingqongileyo, izinto ezininzi,
amayeza amaninzi, kulapho iqala khona.

20:28.179 --> 20:30.750
Ingakumbi le ngxaki ye-opioid e-USA njalo njalo.

20:30.750 --> 20:37.633
Ngoko ke e-USA, inani elingakholelekiyo lamayeza... – amanzi
aselwayo akanacoceko kuba anamasalela amayeza njalo njalo.

20:37.633 --> 20:40.390
Ngoko ke oko kuthetha ukuba uqala kanye kule ndawo aze athi:

20:40.390 --> 20:46.094
Kufuneka siphucule isondlo; kufuneka
siqinisekise ukuba abantu batya ukutya okunempilo.

20:46.094 --> 20:52.555
Kwaye kufuneka siqinisekise ukuba iityhefu
zokusingqongileyo ziyancitshiswa. Yiyo kanye leyo indlela.

20:52.555 --> 20:58.100
Emva koko kuza kufuneka sibone: Ingaba le nto ithethwa lishishini
lamachiza iyinyani na – lelo linyathelo elilandelayo...

20:58.100 --> 21:01.412
Utshintshe ngokupheleleyo ikhomishini
yomgripho eyayisekhona apho waza wathi:

21:01.412 --> 21:06.797
Umsebenzi wakho ngoku kukuba ujonge ngokwenene ukuba
zonke iingcebiso ezikhoyo ziyimfuneko na okanye hayi.

21:06.797 --> 21:10.140
Kwaye ngoku khangela izifundo ezingobungqina.

21:10.140 --> 21:14.193
Kuye kwabakho isikhalo esikhulu kwihlabathi
jikelele, ingakumbi apha eJamani ke, kuba kucacile...

21:14.193 --> 21:18.372
Ewe, ndingakuxelela ukuba siye sayiphanda le
nto ngokunxulumene ne-coronavirus, kwaye

21:18.372 --> 21:20.991
akukho zifundo zigqibeleleyo nge-coronavirus!

21:20.991 --> 21:25.331
Nangona kunjalo, sinecebiso. Ewe, sinecebiso
lokugonywa ngaphandle kobungqina obucacileyo

21:25.331 --> 21:27.078
obuvela kuphando. Kwaye oko ngokuqinisekileyo...

21:27.078 --> 21:30.226
Kwaye oko kukuwo onke amaxesha amabi
anzulu kunye nokusweleka okuninzi.

21:30.226 --> 21:32.720
Kanye! Kwaye oko ngokuqinisekileyo kuya
kuba njalo nakwezinye izitofu zokugonya.

21:32.720 --> 21:36.445
Kwaye ngoku uRobert Kennedy uyaphandla ngale
nto. Kwaye ngequbuliso kuvakala isikhalo esikhulu.

21:36.445 --> 21:39.375
Kutheni? Ngubani obangela esi
sikhalo kwaye ngubani osilungiselelayo?

21:39.375 --> 21:43.949
Kakade ke, namajelo eendaba nawo axhamla
kakhulu kule nkxaso-mali isuka kushishino

21:43.949 --> 21:46.633
lwamachiza, kwintengiso, nakwimali efakwa kuwo.

21:46.633 --> 21:51.160
UBill Gates, nantsi siphinde sabuyela kuBill Gates
kwakhona, uhlawule izigidi ezininzi kwiDer Spiegel, umzekelo.

21:51.160 --> 21:56.067
Oku kuthetha ukuba iDer Spiegel
namaphephandaba, anemali encinci ngokunyayo, nawo axhomekeke

21:56.067 --> 21:58.580
kakhulu kwinkxaso evela kushishino lwamachiza.

21:58.580 --> 22:02.420
Ngoko ke, ngokwendalo, nabo
bayazixela ezi ndaba. Yiyo ke leyo ingongoma.

22:02.420 --> 22:10.406
Ke, okokuqala, kwinkqubo yethu yezopolitiko
ekhoyo, kufuneka sizibuze: ngobani abantu abayichasayo?

22:10.406 --> 22:15.836
Kwaye ngoku kukho intshukumo echasayo enamandla
kwaye enkulu evela eMelika, kwaye baseke le

22:15.836 --> 22:18.945
MAHA, le ntshukumo i-Make America Healthy Again.

22:18.945 --> 22:21.053
Akukho sizathu sokungayenzi into efanayo eJamani.

22:21.053 --> 22:27.500
Kwaye nathi njengeZAAVV sikulungele
ngokupheleleyo ukuxhasa kanye la magqabantshintshi.

22:27.500 --> 22:29.600
Sele sisebenzisana ngokusondeleyo nomzamo we-MAHA.

22:29.600 --> 22:33.047
Siyabazi abantu, sele sinxibelelana, sele sidibene.

22:33.047 --> 22:42.013
Kubalulekile kananjalo ukugxininisa ukuba sifuna ubungqina
obucacileyo obuvela kuphando, kwaye amayeza

22:42.013 --> 22:50.027
ngokukodwa kufuneka anikezelwe kuphela xa
sinophando olusekelwe bobungqina obuphezulu.

22:50.027 --> 22:53.695
Okulingeneyo kuseyamkeleka, kodwa kuphezulu kakhulu.

22:53.695 --> 22:57.672
Kwaye ke kwakuthetha ukuba amayeza
amaninzi ayengasayi kuphinda avunyelwe.

22:57.672 --> 22:59.656
Kwaye ke, ewe kona, abantu kufuneka bazikhusele.

22:59.656 --> 23:05.031
Ngoko ke, ingongoma yokuqala, le nto uyithethileyo, wonke
umntu kufuneka ngokuqala aqwalasele indlela adla ngayo.

23:05.031 --> 23:09.100
Oko kuthetha ukuba kufuneka ubone ukuba
ungakwazi na ukutya okuninzi okufumaneka

23:09.100 --> 23:11.617
kwingingqi yakho kwaye uxhase amafama akufuphi nawe.

23:11.617 --> 23:16.537
Ngoku baphume baya ezitratweni beqhankqalazela lo mgaqo-nkqubo
ugxilileyo, besithi abantu kufuneka batye ukutya

23:16.537 --> 23:22.226
kwengingqi yabo, kufuneka batye ukutya okunempilo, kwaye
kufuneka banikele ingqalelo kulungelelwaniso lwabo lwezondlo.

23:22.226 --> 23:28.760
Okokuqala, lo ngumba womntu ngamnye. Emva koko, xa
kufika la manyathelo karhulumente, kufuneka ulwe.

23:28.760 --> 23:32.765
Kuza kufuneka siphinde siphume esitratweni. Emva
koko kuza kufuneka sithi: Hayi, andivumelani naloo nto.

23:32.765 --> 23:35.289
Emva koko uthabathe amanyathelo afanelekileyo.

23:35.289 --> 23:43.617
Hmm. Njengomntu, uphinde wathi: Ndine-amalungelo am
abuntu, awathethathethwayo kwaye ndiyawagxininisa!

23:43.617 --> 23:49.573
Kwaye andinyanzelekanga ukuba ndivumelane
nale nkcubeko enyanzeliswayo okanye nantoni

23:49.573 --> 23:53.520
na enokuba yiyo, nokuba ithini na imo yayo.

23:53.520 --> 23:56.264
Ewe, siyabona ukuba isiphumo senzeka ngokuzenzekelayo.

23:56.264 --> 24:03.952
Umzekelo, sibona ukuba le mfuneko yokugonya enxulumene
nezibonelelo ibangela iingxaki ezimbi kakhulu kwicandelo

24:03.952 --> 24:08.859
leetalente eziselula, kwicandelo leetalente zezonyango eziselula.

24:08.859 --> 24:11.166
Ewe, oko ke ngoku kukwasisiphumo saloo nto.

24:11.166 --> 24:14.440
Ngoko mhlawumbi akukho mntu uya kuthetha
nto kwaye abantu abayi kungena ezitalatweni.

24:14.440 --> 24:21.241
Kodwa abantu abatsha abaninzi abasakhethi olu hlobo lomsebenzi
wezonyango kuba kusoloko kukho le ntsholo ingxamisekileyo phezu

24:21.241 --> 24:27.961
kwawo, apho abantu bathi, ngoku kukho ubhubhane olandelayo,
ngoku kufuneka ugonywe ngesi sithako kwaye usele la mayeza.

24:27.961 --> 24:30.461
Kwaye ke nabo abakufuni oko. Nabona
bayakhathazeka ngemibonakalo yomzimba wabo.

24:30.461 --> 24:31.751
Ewe, kunjalo.

24:31.751 --> 24:35.900
Kwaye ke kufuneka uthi "Hayi!" uze
uthi: "Misa, andizukuyenza loo nto!"

24:35.900 --> 24:39.897
Kwaye xa usathandabuza, kufuneka nje
uthi, "Ndiza kulishiya eli shishini."

24:39.897 --> 24:41.960
Ewe kona, esi sikwasisigqibo somntu ngamnye.

24:41.960 --> 24:45.391
Kodwa ndiyazi ukuba abantu abaninzi baye
bakwenza oku nkqu nangexesha lobhubhane we-coronavirus.

24:45.391 --> 24:49.756
Kwaye ingakumbi abo bayishiyileyo le
msebenzi ngabom abasayi kubuya. Abafuni.

24:49.756 --> 24:57.743
Kwaye oko kuthetha ukuba sinomgudu omkhulu
kakhulu kubungcali bezonyango eJamani, kwaye akukaxoxwa

24:57.743 --> 25:01.839
ngako – umsantsa omkhulu kakhulu ongazaliswanga.

25:01.839 --> 25:03.830
Ewe, ukunqongophala okukhulu kwabasebenzi.

25:03.830 --> 25:05.634
Kanye.

25:05.634 --> 25:11.264
Kulungile, ngoku kukho le Vetopedia.

25:11.264 --> 25:17.057
Ngaba ukhe wabona umonakalo wesitofu
sokugonya? Sishicilele kwiVetopedia, i-encyclopaedia

25:17.057 --> 25:21.272
yasimahla yezizwi eziphikisayo: www.vetopedia.org

25:21.272 --> 25:29.431
Le qonga, le dathabheyisi, apho unokufaka khona,
umzekelo, umonakalo wakho wesitofu sogonyo ngexesha lobhubhane

25:29.431 --> 25:33.701
we-coronavirus – okanye omnye umonakalo wesitofu sogonyo.

25:33.701 --> 25:37.879
Kodwa ngakumbi ngexesha lobhubhane we-coronavirus,
kubekho iimeko ezininzi zomonakalo wesitofu sokugonya,

25:37.879 --> 25:40.208
kuquka nezokufa – ezininzi kuzo ngexesha elilandelayo...

25:40.208 --> 25:46.459
Nabazalwana banako nokubhalisa
umonakalo wale ntofa-ntliziyo apho.

25:46.459 --> 25:55.255
Akanguye na loo nto isixhobo esibalulekileyo, ndingatsho,
ngokwembono yezomthetho, nangokwembono yophando lwobugebengu,

25:55.255 --> 26:00.476
ukuze kubekho indlela yokuthatha amanyathelo nakuloo ndawo?

26:00.476 --> 26:06.287
Amanyathelo okunyanzelisa ayengalunganga ngelo xesha, kwaye
asifuni tu ukubuyela kwimeko apho into

26:06.287 --> 26:12.842
isityhalelwa nje ngenkani kwixesha
leentlanganekela zezifo ezizayo – neziphumo ezimbi kangaka.

26:12.842 --> 26:16.678
Awuvumelani na ukuba le
ikwasisixhobo esibalulekileyo samagqwetha?

26:16.678 --> 26:21.701
Ewe, leyo ikwayinto esiyifundileyo kweli xesha lobhubhane.

26:21.701 --> 26:24.225
Enyanisweni lixesha lamanyathelo obhubhane.

26:24.225 --> 26:31.147
Kwaye le nto siyibona ngoku – ingakumbi
ngabantu abanjengoTom Lausen – kwiikomiti zophando:

26:31.147 --> 26:35.022
Abasemagunyeni abaxanduva
ngokwenene abazange benze umsebenzi wabo.

26:35.022 --> 26:38.990
I-Paul Ehrlich Institute ayizange iyirekhode
idatha ngendlela ebifanele ukuba iyenze ngayo.

26:38.990 --> 26:41.404
Imiyalezo yesilumkiso ayizange ithunyelwe.

26:41.404 --> 26:44.843
Iinkampani ze-inshorensi yezempilo... – eneneni, wonke umntu
wayefanele ukuba wayesazi, kuba, masithi, iimpawu

26:44.843 --> 26:48.225
ezilumkisayo zazikho kuyo yonke indawo, iintsimbi
zesilumkiso zazifanele ukuba zazibetha kuyo yonke indawo.

26:48.225 --> 26:54.838
Ndithetha ukuthi, kwi-Paul Ehrlich Institute, safunda kwikomiti
yophando eBrandenburg ukuba i-Paul Ehrlich Institute ibingenayo

26:54.838 --> 27:01.148
nkqu nendawo eyaneleyo kwiiseva zayo yokurekhoda zonke
iingxelo ezazingenayo malunga neziphumo ebezingalindelekanga.

27:01.148 --> 27:01.624
Wow.

27:01.624 --> 27:05.863
Ngoko ke oko kuthetha ukuba ibango lokuba asinazo iziphumo
ebezingalindelekanga ezininzi kangako lisekelwe

27:05.863 --> 27:10.501
kwinyaniso yokuba iziphumo ebezingalindelekanga
ekuye kwaxelwa azikaze zirekhodwe okanye zibhale.

27:10.501 --> 27:15.219
Into endingayiboniyo, andinayo. Kwaye uTom
Lausen uyisingathe kakuhle kakhulu loo nto.

27:15.219 --> 27:24.158
Kwaye oko kuthetha ukuba naphaya, sinokusebenzisa kuphela
imodeli ukuze sifumane amanani okwenene afunyenwe ngesi sigonyo.

27:24.158 --> 27:33.440
Ngoko ke, kunjalo, kulungile xa kukho amaphulo abucala enza kanye
ezi zinto, ukuze ubuncinci kucace ukuba zininzi kakhulu iimeko.

27:33.440 --> 27:39.138
Ngoko ke, ukuba igunya likarhulumente, elixhotyiswe
kangangoko ngemithombo engapheliyo, alikwazi ukuyiqonda le

27:39.138 --> 27:42.148
nto, ze ke umzamo wabucala uyenze, uze ngequbuliso ubone:

27:42.148 --> 27:46.150
Thixo wam, zingaphi iingxelo esinazo
apha kwaye kwenzeke ntoni kanye kanye?

27:46.150 --> 27:48.767
Ke ubuncinci ungakujonga kuqala.

27:48.767 --> 27:54.636
Kwaye ke, ngaxa lithile, kwanemijelo yeendaba
ephambili, ayisayi kuphinda ikwazi ukusebenza

27:54.636 --> 27:57.931
ngokuchasene nayo okanye ifihle into eyenzekileyo.

27:57.931 --> 28:02.837
Lelo kananjalo amava abaluleke kakhulu esiwafumene ngeli xesha.

28:02.837 --> 28:06.376
Kufuneka sizise zonke ezi zinto
zisuke ebumnyameni zingene ekukhanyeni.

28:06.376 --> 28:08.580
Ngoko ke umbuzo wakho ibingu, abantu banokwenza ntoni?

28:08.580 --> 28:12.940
Ungakwazi, umzekelo, ukuseka amaphulo
anjalo. Ungazibhalisa khona ngokwakho.

28:12.940 --> 28:19.200
Unganikezela ngeenkcukacha zakho, kuquka kwi-ZAVV
, ukubonisa ukuba nokuba abasemagunyeni abaxanduva

28:19.200 --> 28:22.634
abayiqapheli le nkcukacha, thina siya kuyiqaphela.

28:22.634 --> 28:28.097
Kwaye ukhuthaze ugqirha wakho ukuba athi: Olu ngumonakalo wesitofu
sokugonya kwaye ndiyakuxelela ukuba uxele oku kwinkampani

28:28.097 --> 28:30.703
ye-inshorensi yezempilo njengomonakalo wesitofu sokugonya!

28:30.703 --> 28:33.572
Kuba oogqirha abaninzi abayenzi loo
nto. Izigulana kufuneka zinyanzelise nje.

28:33.572 --> 28:39.095
Ugqirha unyanzelekile ukuba enjenjalo. Ukuba kunokwenzeka
ukuba yingomonzakalo wesitofu sokugonya, kufuneka ayixele.

28:39.095 --> 28:44.541
Izinto ezinje, apho uqinisekisa ukuba uyayixela ngokwakho
kwinkampani yakho ye-inshorensi yezempilo, okanye, ukuba

28:44.541 --> 28:49.540
unokuthandabuza, yiya kwi-portal enjengale uze uyixele apho
ukuze sikwazi ukubona ukuba kukho into eyenzekileyo ngokwenene.

28:49.540 --> 28:52.392
Kwaye ungabona ukuba imimoya yezopolitiko iyatshintsha.

28:52.392 --> 28:58.671
Ngenxa yamandla amaqela afana ne-AfD okanye i-BSW , –
kumzantsi-mpuma weJamani, ngoku sinamazibonelelo angaphezu

28:58.671 --> 29:04.670
kwama-25 ekhulwini kuyo yonke indawo, ukuze iikomiti zophando
okanye iikhomishoni zophando zikwazi ukusekwa

29:04.670 --> 29:10.220
kuyo yonke indawo, nto leyo ubuncinci
encedisa ekuziseni le micimbi kwingqwalasela yoluntu.

29:10.220 --> 29:12.728
Kwaye kufuneka nje uthethe uqhubeke nokuzama.

29:12.728 --> 29:22.927
Ewe, kwaye yile nto kanye endiyivayo, ukuba ngoku lixesha
elilungileyo, kweli xesha lasemva kwe-coronavirus, lokutyhala

29:22.927 --> 29:30.383
ukuze kwenziwe olu hlolo okanye olu vavanyo,
ukusebenzela lona, kanye ukuze kuthintelwe

29:30.383 --> 29:35.120
ezinye izenzo zolwaphulo-mthetho, akunjalo?

29:35.120 --> 29:39.853
Ewe, kanye. Ngokwenene imalunga
nokuthintela. Kufuneka sifunde ukuba kwenzeke ntoni.

29:39.853 --> 29:46.384
Ndingacebisa kuphela ukuba kujongwe... – zikwi-intanethi,
iividiyo zeKomishoni ye-Enquete yaseBrandenburg.

29:46.384 --> 29:52.729
EBrandenburg, ipalamente yephondo imise
ikhomishoni yophando ukuze ihlole ixesha le-coronavirus.

29:52.729 --> 29:58.173
Ngokungafaniyo nekhomithi yophando,
ikhomishoni yophando isoloko ijonga ikamva kuphela.

29:58.173 --> 30:00.173
Oko kuthetha ukuba ujonge nje into enokwenziwa ngcono.

30:00.173 --> 30:06.567
Kodwa iKomishoni yoPhando eBrandenburg ngokukodwa yenzelwe ngolo
hlobo, ngenxa yemeko yezopolitiko apho, ukuba

30:06.567 --> 30:12.580
kubekho iingcali ezininzi ezigxekayo, kwaye neengcali
ezininzi ezigxekayo nazo zivakalise izimvo zazo.

30:12.580 --> 30:13.406
Kunika umdla.

30:13.406 --> 30:19.087
Kukho uGerd Antes, umzekelo, bekukho uStefan
Homburg, kukho uTom Lausen. Ngoko ke baninzi.

30:19.087 --> 30:26.027
Umzekelo, umcebisi wezenzululwazi weqela le-AfD lepalamente
nguStephan Kohn, owayesebenza apha kwiSebe

30:26.027 --> 30:32.471
leMicimbi yezeKhaya loRhulumente weManyano, owatyhila
eli phepha lothusayo waza wagxothwa ngenxa yoko.

30:32.471 --> 30:34.916
Ngoku ubandakanyekile kwinkqubo
yokuphononongwa ngokutsha eBrandenburg, masithi.

30:34.916 --> 30:41.909
Oku kusinika ulwazi oluninzi malunga noko
kwenzekileyo, size sijonge phambili kwikamva.

30:41.909 --> 30:49.453
Kwaye yilapho kanye apho iindawo zokuqala zikhoyo,
ekufundiseni abantu, kuqala ngokufumanisa: Kwenzeka

30:49.453 --> 30:53.760
ntoni apho, kwenzeka njani, kwaye yintoni inyaniso?

30:53.760 --> 31:00.583
Kwaye uWolfgang Wodarg, uGqr. Wolfgang Wodarg, ekuqaleni kwale
xesha ye-coronavirus – nto leyo yindlela endaqonda ngayo ukuba

31:00.583 --> 31:07.133
kukho into engahambi kakuhle apha – wathi kwenye yeevidiyo zakhe
zokuqala kakhulu, mhlawumbi nakwividiyo yakhe yokuqala,

31:07.133 --> 31:13.362
ukuba ukuba besinobhubhane ngokwenene, besiya kubona
abantu abafileyo ezitratweni. Bese wonke umntu eya kwazi...

31:13.362 --> 31:14.221
...yisifo esosulela ihlabathi lonke.

31:14.221 --> 31:15.700
Yisifo esosasazekayo; abantu bayasweleka.

31:15.700 --> 31:16.955
Kwaye ayisosifo sodubulo.

31:16.955 --> 31:25.215
Kanye. Kwaye ngoku, xa siphuma sisiya
esitratweni, siphantse singafumani mntu onokusixelela:

31:25.215 --> 31:30.024
Owu, ndinomntu endimaziyo osweleke
nge-coronavirus. Ayifane yenzeke lonto.

31:30.024 --> 31:36.241
Ngoko ke akukho mntu, kuba sibona ukuba iminyaka yobudala
ephakathi yabo bafe ngenxa ye-coronavirus okanye bene-coronavirus

31:36.241 --> 31:40.260
yi-84 – nto leyo engaphezulu kwesithuba sethu solindelo lobomi.

31:40.260 --> 31:42.754
Kodwa wonke umntu uyamazi umntu owonakaliswe sisitofu sokugonya.

31:42.754 --> 31:47.377
Wonke umntu uyamazi umntu oye watsala nzima ngenxa yesitofu
sokugonya, oye wenzakaliswa sisitofu sokugonya

31:47.377 --> 31:51.527
– isitrowuku, ukuhlaselwa yintliziyo, isifo
sentliziyo, i-myocarditis, ukusweleka njalo njalo.

31:51.527 --> 31:57.550
Oko kukuthi, le ntlekele yezifo esiyijongene
nayo yayisisiphumo esingalindelekanga sokugonywa.

31:57.550 --> 32:02.740
Ndikwabonile oku kubantu ababengengabo kanye
abacingi abangajwayelekanga okanye abagxeki.

32:02.740 --> 32:10.925
Kodwa xa ndithetha nabantu namhlanje – ewe, abasoloko bekwamkela
esidlangalaleni, kodwa xa bethetha phakathi kwabo, bonke bathi:

32:10.925 --> 32:15.254
Ndiyamazi umntu, okanye nam ndiye ndakufumana oku, andiziva
kakuhle, ukusukela oko ndayifumana le ntlawulo,

32:15.254 --> 32:19.144
ndisoloko ndigula, ndisoloko ndineengxaki njalo
njalo. Kwaye yiyo kanye le nto kuthethwa ngayo.

32:19.144 --> 32:21.824
Kwaye kulapho abantu kufuneka... –
Ndicinga ukuba seso isifundo esifundileyo.

32:21.824 --> 32:26.086
Kwaye ukuba iiportal ezinjalo, eziya kusetyenziswa nakwixesha
elizayo, zibenza baqonde ngakumbi ukuba kukho iziphumo

32:26.086 --> 32:30.575
ebezingalindelekanga, ngoko abantu baya kuba ngabavavanyi
ngakumbi kwaye kusenokwenzeka ukuba baya kuthi hayi baze bathi:

32:30.575 --> 32:34.288
Andisayi kuphinda ndivume koku. Andisayi
kuphinda ndizenzele oku kum nasemzimbeni wam!

32:34.288 --> 32:42.762
Ewe, ndiyaqonda. Ukushwankathela:
Ngokubanzi, imalunga nokwazisa uluntu.

32:42.762 --> 32:48.380
Ayikho malunga nempilo yethu,
ikumodeli yeshishini yeshishini lamachiza.

32:48.380 --> 32:51.942
Ngokwenene kukho ishishini elikhulu elihamba nako oku.

32:51.942 --> 32:59.913
Iinkampani azinamdla wokuba siphilile; zenza imali kuphela
kubantu abagulayo, ngokomgaqo, ukuba ndiyaqonda kakuhle.

32:59.913 --> 33:02.137
Ewe, kunjalo, nathi siyayazi loo nto.

33:02.137 --> 33:10.200
Ngoko ke, nakubagqirha abaqhelekileyo,
ixesha eligqirha alichitha nesigulana lincinci.

33:10.200 --> 33:14.004
Ndicinga ukuba yinto eqhelekileyo yeyo kangangemizuzwana embalwa.

33:14.004 --> 33:19.420
Emva koko oogqirha bahlala befumana iinkqubo
zekhompyutha ezivela kushishino lwamachiza, abazisebenzisayo.

33:19.420 --> 33:25.011
Ke ngoko, iyeza elivela lihlala lileyo elixhaswe
ngemali okanye elixhaswe ngokubambisana ngumvelisi

33:25.011 --> 33:29.129
wenkqubo yekhompyutha okanye izixhobo ezikwigumbi likagqirha.

33:29.129 --> 33:31.129
Yonke into imalunga nemali, ewe, imalunga nemali.

33:31.129 --> 33:36.200
Yonke into eyenzekayo kwicandelo lethu
lezempilo, ngokuyintloko imalunga nemali.

33:36.200 --> 33:39.880
Ewe kona, ndingathi ukhathalelo lwempilo sisiphumo esisecaleni.

33:39.880 --> 33:44.403
Kwaye andingomntu ogxeka okanye ochasayo amayeza aqhelekileyo.

33:44.403 --> 33:51.238
Sidinga amayeza aqhelekileyo, kwaye ingakumbi kwicandelo
lotyando, ngokwemvelo sikwanayo namayeza anamhlanje, akumgangatho

33:51.238 --> 33:55.253
ophezulu, athembekileyo ngokwenzululwazi kwaye esebenza kakuhle.

33:55.253 --> 34:02.358
Kodwa kwiindawo ezininzi okanye kwizinto ezininzi, umzekelo
kwi-oncology, zonke ezi nyathelo zithathwa ngokuchasene

34:02.358 --> 34:09.408
nomhlaza, ngokuqinisekileyo ziindleko ezithi ngokuyintloko
zithwalwe ziisibhedlele, ezihlawula iindleko zonyango.

34:09.408 --> 34:11.715
Kwaye imali enxulumene nako iyinqwaba nje.

34:11.715 --> 34:18.008
Kwaye kum, kuyavakala ngokupheleleyo ukubuza:
Kutheni ndicinga kuphela ngamayeza endiwafaka

34:18.008 --> 34:21.018
emzimbeni wam, ndingacingi ngoko ndikutyayo?

34:21.018 --> 34:26.582
Kuba ukufunxa izondlo ngomlomo
yenye yezona zinto zibaluleke kakhulu.

34:26.582 --> 34:32.887
Umzekelo, kusoloko kukho le ngxoxo malunga
nevithamini D, ngoku sele isiba yinto eqhelekileyo.

34:32.887 --> 34:39.687
Oku kuthetha ukuba kuya kusiba selubala ukuba ivithamini D okanye
isongezelelo sevithamini D ibalulekile ekuthinteleni isifo.

34:39.687 --> 34:47.900
Kodwa i-vitamin D iyafikeleleka ngexabiso eliphantsi, kwaye
ke ngoko ayiyondlela yokwenza imali kushishino lwamachiza.

34:47.900 --> 34:53.114
Kwaye yiyo loo nto iingqiqo ezininzi
abantu abanazo zigcinwa ngokwendalo.

34:53.114 --> 34:59.739
Kambe ke, ishishini lezonyango lishishini
lehlabathi jikelele elixabisa izitriliyoni zeeponti.

34:59.739 --> 35:02.817
Kwaye ke, iimaski ziyacetyiswa ukuba ufuna ukuthengisa iimaski.

35:02.817 --> 35:10.153
Kwaye, ewe, ke uxhasa izifundo ezithi imaski i-FFP2,
eneneni iyimaski yothuli, iyakhusela kwintsholongwane.

35:10.153 --> 35:18.030
Kwaye, ewe, awuzithathi iimithi ezitshiphu ezifumaneka kwimarike
xa unokufumana inkxaso-mali yophuhliso ebiza kakhulu exhaswe

35:18.030 --> 35:21.817
ngurhulumente – kwaye ngaphandle kwalo naluphi na uxanduva.

35:21.817 --> 35:24.081
Ekugqibeleni, sithi lilizwe; siyihlawulela ngemali yethu yerhafu.

35:24.081 --> 35:25.254
Kanye.

35:25.254 --> 35:29.043
Kodwa njengoko ubutshilo
ekuqaleni, wonke umntu unoxanduva lwakhe.

35:29.043 --> 35:32.832
Kwaye kuba undikhankanyile
njengommeli, andinakwenza lukhulu njengommeli.

35:32.832 --> 35:37.388
Into endinokuyithetha yile yokuba amalungelo oluntu eneneni
ayaluthintela olu hlobo lokuphathwa, olu

35:37.388 --> 35:41.387
kunyanzeliswa ukuba usele amayeza, unyanzeliswe
ukuba ufumane unyango lwengqondo njalo njalo.

35:41.387 --> 35:48.059
Kodwa ukuba iinkundla ziyayivumela nje,
njengoko sibonile apha, ngoko ke kunzima ngokwenene.

35:48.059 --> 35:51.197
Emva koko uyashiywa uzenzele. Kwaye xa
ungenalo uqiniseko, kufuneka uthi hayi

35:51.197 --> 35:52.981
ngokucacileyo uze uthi, andizukuhamba naloo nto.

35:52.981 --> 36:00.090
Njengoko kubhaliwe kwi-T-shirt yakho: Inkululeko iqala
ngokuthi hayi. Kum, oko kuthetha amalungelo oluntu kuqala.

36:00.090 --> 36:09.399
Kwaye enye into kukuthintela ulwaphulo-mthetho –
ndicinga ukuba oku kwenzeka nangezemfundo,

36:09.399 --> 36:15.450
ngokuzifundisa, ukuziqhelanisa, kunye nokwazisa nabanye.

36:15.450 --> 36:20.098
Kuhle kakhulu. Enkosi ngolu
dliwano-ndlebe. Lube lwazi olukhanyisayo kakhulu.

36:20.098 --> 36:24.434
Ngamanye amazwi, akukho mfuneko yokuzikhathaza kangako ngayo.

36:24.434 --> 36:38.801
ICorona isilumkisile, isivusile. Kwaye
akufuneki sinikezele kulo mdlalo wamandla wesi sifo.

36:38.801 --> 36:41.520
Kanye. Enkosi ngokundivumela ukuba ndibe lapha!
