WEBVTT

00:00.657 --> 00:06.103
Nakoana pele ho qaleho ea seoa sa coronavirus, Bundestag ea
Jeremane e fetisitse "Molao oa Tšireletso khahlanong le

00:06.103 --> 00:11.793
Maselese" – e leng se entseng hore ente e be ea tlamo
ho bana le basebetsi litsing tsa sechaba le tsa bongaka.

00:11.793 --> 00:16.677
Ho sa tsotellehe matshwenyeho a matla mabapi le
ditokelo tsa motheo, Lekgotla la Molaotheo la Federale le

00:16.677 --> 00:20.765
phatlaladitse hore molao wa 2022 o tsamaellana le molaotheo.

00:20.765 --> 00:27.176
Mokgatlo wa Ditsebi tsa Bongaka le Borasaense bakeng sa Bophelo
bo Botle, Tokoloho le Demokerasi (MWGFD) o thehile "Sehlopha

00:27.176 --> 00:31.160
sa Tshebetso sa Molao wa Tshireletso kgahlanong le Maselese".

00:31.160 --> 00:37.826
Sehlopha sena, se bopilweng ka dingaka, borasaense le babuelli ba
molao, se nka molao ona e le tlolo ya molaotheo

00:37.826 --> 00:43.945
hodima botlalo ba mmele le ditokelo tsa
botsoali – mme se ipiletsa hore o hlakolwe hanghang.

00:43.945 --> 00:52.609
Kajeno, ka la 15 Pulungoana 2025, kopano ea boralitaba ea MWGFD
e tšoaretsoe mona Passau, lebōpong la Noka e ntle ea Danube.

00:52.609 --> 00:56.710
Sehlooho: Molao oa Tšireletso Khahlanong le Maselese o hlahlojoa.

00:56.710 --> 01:00.125
Kla.TV e teng moo ka kotloloho, e le tlalehela!

01:00.125 --> 01:04.640
Ka tlase o tla fumana kakaretso ya dipolelo tsa bohlokwahadi.

01:04.640 --> 01:11.992
"Le amohelehile kopanong ea rona ea boralitaba mabapi le sehlooho:
"Molao oa Tšireletso Khahlanong le Maselese" o hlahlojoa.

01:11.992 --> 01:17.522
Mokento oo re shebaneng le ona kajeno o ntse o le sehlopheng sa
khale sa mekento, moo tekanyo e itseng ea antigen, tabeng ea

01:17.522 --> 01:23.796
maselese e le vaerase e fokolitsoeng matla, e kenteloang hammoho
le lik'hemik'hale tse ling tse belaetsang tse tsamaeang le eona.

01:23.796 --> 01:27.550
Leha ho le jwalo, re ke ke ra tseba ka
bonnete hore na vaerase ena e fokolang e tla dula e

01:27.550 --> 01:29.493
le mafolofolo ka nako e kae le hokae mmeleng.

01:29.493 --> 01:36.152
Mme ha ho buuoa ka ho qaqileng, ente ena ea MMR ha e le hantle e
kenyelletsa ho entoa ha mefuta e meraro kapa esita le e mene ea

01:36.152 --> 01:41.563
vaerase ka nako e le 'ngoe, hobane ente ea maselese ha e sa
fumaneha e le 'ngoe feela mona Jeremane kapa

01:41.563 --> 01:47.797
Europe, empa e fumaneha feela e kopantsoe le ea mumps
le rubella, kapa e kopantsoe le ea chickenpox hape.

01:47.797 --> 01:57.611
Ka tsela, liente tsena tse tloaelehileng, tseo, joalokaha re tla
le bontša haufinyane, li kotsi haholo ebile li na le litla-morao,

01:57.611 --> 02:04.707
li tla fetoloa haufinyane ho ba theknoloji ena e
ncha ea sejoale-joale ea mod-RNA, joalokaha e

02:04.707 --> 02:09.164
sebelisoa liente tsa Covid, ka khothaletso ea WHO.

02:09.164 --> 02:12.796
Mme, ehlile, sena le sona se tlameha ho thibeloa ka hohlehohle.

02:12.796 --> 02:14.890
Empa jwale ho ya morao-raong ya morero wa rona wa kajeno.

02:14.890 --> 02:21.122
Ka Pulungoana 2019, nakoana pele ho se bitswang sewa sa
coronavirus, ho ile ha potlakiswa molao Palamenteng ya

02:21.122 --> 02:27.492
Jeremane tlasa tataiso ya Letona la Bophelo bo Botle,
Jens Spahn, o ileng wa qala ho sebetsa ka Hlakubele 2020.

02:27.492 --> 02:32.935
Molao ona o bitswang Molao wa Tshireletso kgahlanong le Maselese
o kenyeletsa ente e tlamang ya maselese bakeng sa bana bohle ho

02:32.935 --> 02:37.996
tloha letsatsing la bona la pele la tswalo ba yang ditsing tsa
tlhokomelo ya bana, dikolong tsa bana ba banyenyane kapa

02:37.996 --> 02:43.890
dikolong, le bakeng sa batho bohle ba tswetsweng kamora 1970 ba
lakatsang ho sebetsa ditsing tsa setjhaba kapa tsa bongaka.

02:43.890 --> 02:48.996
Ho latela likhothaletso tsa STIKO , ente ea maselese e lokela ho
entoa habeli, ke hore, ho bana ba likhoeli li

02:48.996 --> 02:53.828
11 le li 15, 'me haeba ho se na masene, e e
lokela ho phetoa hape ha ngoana a ntse a hola.

02:53.828 --> 02:59.938
Kahoo selemo se seng le se seng, sehlopha se seholo sa masea a sa
tsoa tsoaloa – naheng ea Jeremane, ke batsoali ba 650,000 ho isa

02:59.938 --> 03:05.015
ho 700,000 le bana ba bona ba banyenyane – se angoa, e
leng se boetse se tlisetsang lik'hamphani tsa meriana

03:05.015 --> 03:08.578
phaello ea limilione tse mashome selemo se seng le se seng.

03:08.578 --> 03:16.109
Mme leha molao ona o kenyelletsa ditlolo tse tebileng tsa
ditokelo tsa motheo tsa bohlokwa, jwalo ka tokelo ya botho bo

03:16.109 --> 03:24.083
feletseng e tiisitsweng Karolong ya 2 ya Molao wa Motheo, kapa
ditokelo tsa botsoadi tse behilweng ho Karolo ya 6, molao ona o

03:24.083 --> 03:30.096
ile wa ba wa tiiswa e le o dumellanang le
molaotheo ka Phupu 2022 ke qeto e belaetsang haholo e

03:30.096 --> 03:34.406
bitswang ya Kita ya Lekgotla la Molaotheo la Federale.

03:34.406 --> 03:39.293
Sena se bolela hore Molao oa Tšireletso khahlanong le Maselese,
ehlile, hape ke moralo o motle bakeng sa litlhoko life kapa

03:39.293 --> 03:45.414
life tse ling tsa ente tse ka nahaneloang, e leng boemo bo ka
fetohang 'nete kapele ka lebaka la maqheka a hona joale a WHO.

03:45.414 --> 03:51.731
Mme, ho bua ka taba ena hanghang, mohlomong ona e bile lona
lebaka leo ka lona e ileng ya fetiswa ka potlako Lekgotleng la

03:51.731 --> 03:57.220
Federale mafelong a 2019, hobane, ka ho tseba hore "sewa se
rerilweng" se atamela, ba ne ba batla ho ba le

03:57.220 --> 04:02.101
moralo wa molao bakeng sa molao o akaretsang o
rerilweng wa coronavirus le ente e tlamang ya coronavirus.

04:02.101 --> 04:09.087
Mme taba ya hore molao ona, ka tlhokahalo ya ona ya ente e
qobellang, ka lehlohonolo ha o a ka wa fumana kgetho ya

04:09.087 --> 04:16.710
bongata hara dipalamente ka Mmesa 2022, ke dumela hore ka
karolo e itseng ke ka lebaka la matsapa a rona ho tswa ho MWGFD.

04:16.710 --> 04:23.527
Leha ho le joalo, tlhahlobo ea mongolo o hlalosang Molao oa
Tšireletso khahlanong le Maselese le mabaka a qetello ea Lekhotla

04:23.527 --> 04:30.235
la Molao oa Motheo la Federale mabapi le litsi tsa tlhokomelo ea
bana e senola hore likhopolo le lipolelo tse 'maloa tse sa

04:30.235 --> 04:36.914
tšeptjoeng ke bongaka le saense li ile tsa sebelisoa e le
mabaka a tšehetsang tlhokahalo e qosoang ea ente e qobelloang.

04:36.914 --> 04:44.648
Ke ka lebaka leo rona ba MWGFD re boneng tlhokahalo ea ho
theha sehlopha sena sa tšebetso, se hlahisoang ho lona kajeno.

04:44.648 --> 04:48.710
Sepheo sa rona ke hore tlhokahalo ena ea
ente e tlosoe kapele kamoo ho ka khonehang.

04:48.710 --> 04:53.592
Ka lebaka lena, re hlophisitse pampiri ya tlhahisoleseding e
batsi e nang le dintlha tsohle tsa bohlokwa mabapi le

04:53.592 --> 04:58.414
lefu la bongoaneng la maselese le ente ya maselese, e
nang le dintlha tsohle tsa bohlokwa le mehlodi ya saense.

04:58.414 --> 05:06.712
Re rometse lengolo lena hoseng hona ka imeile ho basebetsi ba
rona, ditho tsohle tsa Palamente ya Federale le dipalamente tsa

05:06.712 --> 05:13.947
dinaha, ho dihlopha tse ding ka poso, hape le ho
baahlodi ba Lekgotla la Molaotheo la Federale, e le ho tiisa

05:13.947 --> 05:17.828
ditletlebo tsa molaotheo tse ntseng di emetse qetello moo.

05:17.828 --> 05:23.548
Hona joale, ke thabetse ho tsebisa sebui
sa rona sa pele, Modulasetulo wa rona wa

05:23.548 --> 05:28.539
Tlhompho wa MWGFD, Prof. Dr. Sucharit Bhakdi.

05:28.539 --> 05:34.437
Tshimolohong ya lekgolo la mashome a mabedi la
dilemo, ditshwaetso tsa maselese di ne di le kotsi haholo.

05:34.437 --> 05:43.807
Sesosa se seholo sa maemo a tebileng e ne e le nyumonia ea bobeli
ea baktheria, e neng e hasana joaloka mollo oa naha, haholo-holo

05:43.807 --> 05:53.898
har'a batho ba sa fepuoeng hantle le ba neng ba haelloa ke phepo,
ba neng ba phela maemong a patisaneng le a se nang bohloeki.

05:53.898 --> 05:59.476
Ntlafatso ea maemo a bophelo e ile ea lebisa phokotsehong
e potlakileng ea palo ea batho ba neng ba tšoaelitsoe

05:59.476 --> 06:02.929
ke masoebe kamorao ho Qetello ea Ntoa ea Pele ea Lefatše.

06:02.929 --> 06:09.398
Mme ka ho hlahiswa ha di-antibiotic tsa sejwalejwale ho phekola
ditshwaetso tsa bobedi tsa baktheria,

06:09.398 --> 06:16.109
maselese qetellong e lahlehetswe ke boemo ba
yona jwalo ka lefu le kotsi le tshwaetsanang.

06:16.109 --> 06:22.859
Qetello: Hantle-ntle ha ho sa na
tlhokahalo ea ho enta khahlane le maselese.

06:22.859 --> 06:28.703
Na ente e phelang ea masoai e bolokehile kannete,
joalokaha litsebi, baetsi ba melaoana ea

06:28.703 --> 06:32.851
bophelo bo botle le mecha ea phatlalatso e re tiisetsa?

06:32.851 --> 06:43.445
Bomme le banna, na lea tseba hore ho kenya ntho e sa tloaelehang
ka botebo 'meleng oa lona ho ka etsahala feela ka kotsi?

06:43.445 --> 06:48.554
Sena ke 'nete haholo-holo ha ho tluoa tabeng ea ho
kenya liphatsa tsa lefutso tsa kantle ho naha tse

06:48.554 --> 06:52.062
sebetsang. Na ua tseba hore ha ho letho le tsejoang kannete?

06:52.062 --> 06:59.828
Ha ho letho le buuoang ka litho tse ngata tsa 'mele,
ho kenyeletsoa le boko, moo vaerase e ikatanyang teng?

06:59.828 --> 07:07.578
Ha ho letho ka nako eo ho ata ka eona, mme,
ehlile, ha ho letho ka litlamorao tse ka bang teng?

07:07.578 --> 07:16.171
"Nehelano ea ka ha e le hantle ha e bue ka ente e
tlamang ea masoebe kapa esita le liente ka botsona.

07:16.171 --> 07:21.379
Ho e-na le hoo, taba ke ka seo rona re le
bakuli re ka se mamellang, seo re

07:21.379 --> 07:25.380
tlamehang ho se mamella le seo re sa se mamelleng.

07:25.380 --> 07:33.295
Mme kannete taba e mabapi le metheo ya mekgwa e
jwalo ya boitshwaro le bohlokwa ba yona setjhabeng.

07:33.295 --> 07:39.391
Molao-motheo oa pele ke
molao-motheo oa tokelo ea botlalo ba 'mele.

07:39.391 --> 07:47.391
Mokudi o na le boipuso bo feletseng
hodima mmele wa hae le bonngwe ba wona.

07:47.391 --> 07:55.286
Jwaloka moithuti wa bongaka, ke ithutile hore ha ho
dumellwe le ho kama moriri wa mokudi haeba a sa batle.

07:55.286 --> 08:01.757
Molao-motheo oa bobeli: Molao-motheo oa tumello e
nang le tsebo. Tumello e nang le tsebo e bolela'ng?

08:01.757 --> 08:09.194
Tumellano e nang le tsebo, ha motho a tsebisoa ka eona,
ke kamano e tobileng, ea botho pakeng tsa ngaka le mokuli.

08:09.194 --> 08:16.310
Ngaka e tlameha ho tsebisa mokudi ka
molomo mabapi le melemo, dikotsi le ditlamorao.

08:16.310 --> 08:19.569
Ebe a ka mo fa ntho eo a ka e tshwarang, e leng ntho e ngotsweng.

08:19.569 --> 08:25.230
Empa ntho ea bohlokoa ke tlhaloso ena ea molomo, moo mokuli a
boelang a fumana monyetla oa ho botsa lipotso, 'me, ha

08:25.230 --> 08:30.211
e le hantle, haeba u bala molao oa Jeremane, o boetse
o na le nako ea ho nahana hore na o o batla kapa che.

08:30.211 --> 08:36.380
Mme jwale re fihla ho wa boraro, mme ke
molaotheo o ka sehloohong: Pele, se ntshe kotsi!

08:36.380 --> 08:42.737
Seo sena se bolelang ke hore, bakeng sa mokudi ka mong
ya emeng ka pela bona, ngaka e tlameha ho ba le bonnete

08:42.737 --> 08:46.169
ba hore phekolo ena e tla mo etsa molemo ho feta kotsi.

08:46.169 --> 08:53.857
Sena se bolela hore tsepamiso e ho mokudi ka
mong, eseng ho setjhaba kapa setjhabanyana.

08:53.857 --> 09:01.482
Bothata boo re nang le bona hona joale ke hore re na le kamano
e haufi-ufi haholo, e fokolang haholo pakeng tsa ngaka le mokuli,

09:01.482 --> 09:05.679
'me joale mmuso o kena, ka ho bolela joalo, o kena-kenana.

09:05.679 --> 09:13.625
Ka maikutlo a ka, bonyane, taba ea ente e qobelloang ea masoebe
ha e le hantle e itšetlehile ka lipotso tsa sechaba le lipolotiki

09:13.625 --> 09:17.550
le tsa boitšoaro tse ka se kang tsa ba tsa motheo ho feta.

09:17.550 --> 09:24.180
Potso ea pele ke: Ke mang ea laolang
'mele ea rona le 'mele ea bana ba rona?

09:24.180 --> 09:28.926
Na ke rona re etsang qeto eo, kapa ke naha e etsang qeto eo?

09:28.926 --> 09:33.724
Ntlha ea bobeli ke hore: Ngaka e tlamahile ho mang?

09:33.724 --> 09:40.685
Na ngaka o tlamelletse bakuli ba hae –
jwalo ka ha a lokela? Kapa o tlamelletse mmuso?

09:40.685 --> 09:49.498
Sa boraro, haeba ngaka e le letsoho le
otlolositsoeng la mmuso, tšepo e sala kae?

09:49.498 --> 09:52.528
Mme seo se siea kamano ya ngaka le mokudi jwang?

09:52.528 --> 10:00.028
Hobane haeba ngaka e sebetsa tsamaisong e joalo, joale
motho o tlameha ho ipotsa potso: Na e ntse e le ngaka ho hang?

10:00.028 --> 10:09.583
Kapa ke setsebi sa tsa bongaka feela se sebeletsang
mmuso? – e leng ntho e fapaneng ka ho felletseng. "

10:09.583 --> 10:14.600
"Mme jwale ha re shebeng hore na kannete ho na
le lebaka le hanelang ente ea maselese bakeng sa

10:14.600 --> 10:17.294
bana bohle ba phetseng hantle naheng ea Jeremane.

10:17.294 --> 10:23.867
Mohlala, lebaka le tiileng la ho se entelwe kgahlanong le
maselese e ka ba bofokodi bo matla ba sesole sa mmele

10:23.867 --> 10:31.482
bo tswaletsweng ka bona, moo dikokwanahloko tse phelang
di sa lokelang ho fuwa hobane motho a ka kula haholo.

10:31.482 --> 10:44.755
Khangiso e sa tieang ke mokgwa wa phekolo oo kotsi
kapa kotsi ya ona e ka bang kgolo ho feta molemo wa ona.

10:44.755 --> 10:53.419
Ka mor'a moo, ha re shebeng hore na ente ea maselese
e hlile e na le thibelo e joalo e amanang le maemo.

10:53.419 --> 10:58.521
Mme moo o tlameha feela ho lekanya melemo ya
ente kgahlanong le kotsi e bakwang ke ente.

10:58.521 --> 11:08.310
Ho bile le mafu a 14 a
tlalehiloeng a maselese naheng ea Jeremane.

11:08.310 --> 11:15.332
Leha ho le jwalo, ha re tsebe ka botlalo hore na batho
ba ile ba shwa ba ena le maselese kapa ka lebaka la ona.

11:15.332 --> 11:21.563
E, mathata a tebileng – ho qotsitsoe lipalo tse
pakeng tsa a le mong ho ba sekete le a le mong ho ba sekete

11:21.563 --> 11:25.086
tse leshome – qetellong a fumaneha ka seoelo haholo.

11:25.086 --> 11:32.650
E bile e batlile e se be teng Jeremane ka mashome a lilemo.

11:32.650 --> 11:38.690
Sena se bolela hore kotsi ea kotsi e
bakoang ke maselese e laoleha haholo.

11:38.690 --> 11:47.783
Kahoo kotsi ea ho tšoaetsoa ke maselese Jeremane,
haeba u e fetolela liperesenteng, ke 0.0006 peresente.

11:47.783 --> 11:58.463
Mme kotsi ya ho ba le bothata bo matla bo bakwang ke
maselese ke, e, ha re re ke karolo e le nngwe ho sekete.

11:58.463 --> 12:07.119
Mme kotsi ya bophelo bohle, ha re ka e atisa
ka 80 hape, e ntse e le feela 0.0005 peresente.

12:07.119 --> 12:11.908
Kotsi ea ho tšoaetsoa ke maselese
kapa ho shoa ke eona e nyenyane haholo.

12:11.908 --> 12:17.557
Ha ho na tšohanyetso ea seoa e ka
lokafatsang ho behela meeli litokelo tsa motheo.

12:17.557 --> 12:23.351
Ka hona, ente e tlamang ea masoebe e
khahlanong ka ho hlaka le Molao oa Motheo.

12:23.351 --> 12:27.627
Na ente ea maselese e thibela mafu? Hoa belaetsa haholo.

12:27.627 --> 12:31.346
Sucharit Bakhdi o se a boletse seo.
Tsena joale ke lipalo tse tsoang USA.

12:31.346 --> 12:36.768
Ka nnete, sekhahla sa mafu a maselese se ne se ntse se
le phahameng haholo qalong ea lekholo la bo20 la lilemo.

12:36.768 --> 12:42.860
Leha ho le jwalo, ka bo-1960, e ne e batlile e fihla ho lefela.

12:42.860 --> 12:49.607
Mme ente e ile ya hlahiswa feela ka 1963
naheng ya USA le ka 1973 naheng ya Jeremane.

12:49.607 --> 12:53.494
Kahoo ente e fihlile morao haholo mona.

12:53.494 --> 13:01.100
Ha e sa ka ke ya thibela mafu a
mang, hobane mafu ao a ne a se a fedile.

13:01.100 --> 13:04.697
Na ente ea maselese e kotsi? Ho na
le tlhahlobo ea Cochrane tabeng ena.

13:04.697 --> 13:10.113
Mme ho hlakile hore ente e na le kotsi e ka bakang kotsi.

13:10.113 --> 13:14.793
Litla-morao tsa bohlokoahali ke ho ruruha ha likarolo tse
koahelang boko ho se nang likokoana-hloko tse bakang mafu .

13:14.793 --> 13:16.746
Sucharit Bhakdi o se a boletse seo.

13:16.746 --> 13:25.643
Tsena ke livaerase tse phelang tse hasanang 'meleng kaofela,
li kena liseleng tsa methapo le bokong, moo li atang teng.

13:25.643 --> 13:33.018
Ha li bake bokulo bo bonahalang
joalo ka maselese, vaerase ea hlaha.

13:33.018 --> 13:40.751
Empa ona ke vaerase e kentswang 'meleng mme e ata ka hare
ho 'mele, e baka tshenyo – mohlala, bokong le dithishung

13:40.751 --> 13:45.229
tsa methapo. E baka ho thothomela ha feberu le lefu la ho wa.

13:45.229 --> 13:53.474
Sena se baka mafu a autoimmune a kang ITP, e leng idiopathic
thrombocytopenic purpura, e leng khaello ea li-platelet tsa mali

13:53.474 --> 13:59.411
moo sesole sa 'mele se senyang li-platelet
tsa sona tsa mali, le Schönlein-Henoch purpura,

13:59.411 --> 14:03.765
e leng lefu la autoimmune la methapo ea mali.

14:03.765 --> 14:11.299
Ho boetse ho na le matšoao a ka bang teng a mafu a mala a
ruruhileng – ke hore, ulcerative colitis, lefu la Crohn,

14:11.299 --> 14:19.799
tieho ea kholo bongoaneng, dermatitis, eczema, lefu la tsoekere
la mofuta oa 1, aleji, asthma, le mafu a amanang le autism.

14:19.799 --> 14:25.865
Tsena ke litlaleho tse isitsoeng ho Paul
Ehrlich Institute ho tloha ka 2001 ho isa ho 2012.

14:25.865 --> 14:32.792
Ho ile ha tlalehwa diketsahalo tse ka bang 1,700 tse belaellwang,
tse nang le ditlamorao tsa ente tse 5,300, ho

14:32.792 --> 14:38.726
kenyeleditswe diketsahalo tse 1,300 tse
belaellwang tse nang le ditlamorao tse mpe haholo.

14:38.726 --> 14:46.752
3.4 peresente ea litlaleho e bua ka tšenyo e
sa feleng 'me 0.9 peresente e bua ka mafu.

14:46.752 --> 14:52.499
Mme PEI ka boyona e nka hore kamano e bakang e
ka etsahala kapa e a kgonahala hoo e ka bang

14:52.499 --> 14:57.506
halofong ya diketsahalo tsena tse tlalehilweng.

14:57.506 --> 15:06.745
Qeto e hlakile haholo: tekanyo ea kotsi le molemo ha ho shebiloe
ngoana ka mong, e leng sona sa bohlokoa, e nepahetse e

15:06.745 --> 15:16.033
le e mpe, hobane kotsi ea ho tšoaetsoa ke maselese kapa
ho ba le mathata a amanang le maselese e batla e le zero.

15:16.033 --> 15:24.364
Mme kotsi ya ho ba le ditlamorao tse mpe tse tswang ente ke tse
dimilione tse 1.2 ka selemo – mme jwale ke fokoditse ka halofo

15:24.364 --> 15:32.589
ditlaleho tse 110 tse tebileng tse amohetsweng ke Setsi sa Paul
Ehrlich, hobane Setsi sa Paul Ehrlich se bona feela kamano mabapi

15:32.589 --> 15:39.985
le halofo ya diketsahalo – kotsi ea kotsi e ntse e le 0.005
lekholong, e leng makhetlo a leshome ho feta kotsi ea ho

15:39.985 --> 15:49.285
tšoaetsoa ke maselese le makhetlo a lekholo ho feta kotsi ea
bophelo bohle ea bothata bo tebileng bo bakoang ke maselese.

15:49.285 --> 15:52.912
Ho feta moo, ho ka nkuoa hore linyeoe tsa ts'enyo e
bakoang ke ente ha li tlalehoe ka nepo, 'me li

15:52.912 --> 15:55.216
tlalehoa ka palo e ka tlase ka makhetlo a 10 ho isa ho a 20.

15:55.216 --> 16:01.497
Sena se bolela hore bakeng sa ngoana e mong le e mong oa
Mojeremane ea phetseng hantle, ho na le lebaka le amanang le ho

16:01.497 --> 16:07.255
hanela ente ea maselese ka boemo ba motho ka mong, 'me ka hona,
lebaka la ho fana ka tokollo ea ente ho latela

16:07.255 --> 16:15.130
Karolo ea 20(9) ea Molao oa Tšireletso Khahlanong le
Tšoaetso, e leng ntho e molaong ka ho feletseng.

16:15.130 --> 16:19.146
"Ke entse qeto ka boomo ea ho
tsepamisa maikutlo tabeng e le 'ngoe feela.

16:19.146 --> 16:26.461
Mme taba ena ke yona ntlha ya sehlooho,
hore na qeto ya bongaka ya motho ka mong e ka

16:26.461 --> 16:30.958
fetolwa jwang ho ba boikarabelo ba setjhaba.

16:30.958 --> 16:35.866
Mme seo se hlahisa potso: na tshireletso
ena ya mohlape, boitshireletso bona ba

16:35.866 --> 16:39.055
mohlape bo buuwang kgafetsa, bo teng kannete?

16:39.055 --> 16:47.240
Mme haeba ho le jwalo, na polelwana ena e
ntse e sebetsa ha ho tluwa tabeng ya meento?

16:47.240 --> 16:51.216
Lentswe lena le tumme haholo ho WHO.

16:51.216 --> 16:58.669
Mme ha Monghadi Tedros a bua ntho e jwalo,
ho lokela ho ba le matshwenyeho ho bohle.

16:58.669 --> 17:06.068
O e beha ka tsela e fapaneng hanyane, a re, "Ha ho na
ya sireletsehileng ho fihlela bohle ba sireletsehile."

17:06.068 --> 17:11.833
Mme kgang ena, ehlile, e thehilwe hodima kgopolo e bonolo haholo.

17:11.833 --> 17:24.386
Haholo-holo ha o re ha se phoofolo ka 'ngoe, kapa
sebopuoa ka seng, se bohlokoa, empa ke mohlape.

17:24.386 --> 17:34.011
Mme ka seo, ditokelo tsa motho ka mong – jwalo ka ha Paul Cullen
a se a hlalositse kajeno – di beilwe ka thoko ka ho feletseng.

17:34.011 --> 17:40.780
Leha ho le jwalo, jwale re se re tseba ka mekento, mohlala, hore
le haeba motho a dumela molaong ona wa mokento,

17:40.780 --> 17:46.513
ha ho mokento o le mong o fanang ka
tshireletso e sa feleng, leha e le ka nako e kgutshwane.

17:46.513 --> 17:51.325
Empa ke tlhokahalo ea motheo bakeng
sa taba ena ea tšireletso ea mohlape.

17:51.325 --> 17:56.294
Leha ho le jwalo, sena se sebetsa ho masole a mmele a 100%.

17:56.294 --> 18:01.843
Ka mohlala, sena se etsahala feela ha motho a
kile a kula lefu le kang maselese, leo ka lona a

18:01.843 --> 18:05.177
ileng a fumana masole a 'mele a le sireletsang.

18:05.177 --> 18:08.036
Taba ena ea tšireletso ea sehlopha e hlile e tsoa kae?

18:08.036 --> 18:17.544
Kahoo e ile ea qala ho boleloa ka 1923 ke setsebi sa libaktheria
sa Borithane, empa ho hang e ne e sa amane le liente.

18:17.544 --> 18:27.880
Mme yaba mohopolo ona o amohelwa ka 1933 ke ngaka ya Moamerika e
neng e shebile sewa sa maselese Baltimore mme ya

18:27.880 --> 18:38.646
fumana hore ha hoo e ka bang 55 lekgolong ya bana ba se ba
kile ba tshwarwa ke bolwetse boo, sewa se ne se fela.

18:38.646 --> 18:49.635
Empa seo se nka hore, jwaloka tabeng ya 1933, hore mmele o
fumane tshireletso ka ho kgaotswe ke ho tshwarwa ke kgathla.

18:49.635 --> 18:59.981
Mme ka bo-1960, indasteri ya meriana e ile ya amohela mohopolo
ona feela, boiphihlelo bona ba ngaka ya Moamerika ba 1933, mme ya

18:59.981 --> 19:09.438
re, ha re nke lentswe lena la tshireletso ya mohlape le
boitshireletso ba mohlape mme re bo sebedise feela, hobane re

19:09.438 --> 19:19.732
re ente e tshwana hantle le ho feta lefu la tlhaho le isang
boitshireletsong – e leng ntho, ehlile, e seng ya nnete ho hang.

19:19.732 --> 19:27.310
Masole a 'mele a sechaba ha a lokela ho sebelisoa ho hang
mabapi le lipalo tsa phihlello ea ente le ente ea sechaba.

19:27.310 --> 19:32.857
Sena se amana feela le ho utloa
bohloko ka lebaka la mafu a tlhaho.

19:32.857 --> 19:38.126
Kahoo seo se bolela hore liente le
boitsireletso ba sehlopha ha li amane ka letho.

19:38.126 --> 19:45.505
Mme seo se etsa hore e be ho se nepahala ho hang ho sebedisa
polelwana eo ka lehlakoreng le leng ha ka le leng o

19:45.505 --> 19:54.290
beha kgatello, o pheha kgang ya hore qeto ya motho
a le mong e ka imelwa ke molemo o tlang ho sehlopha.

20:02.019 --> 20:08.035
"Eitse ka nako e 'ngoe, ho ne ho e-na
le 'mè ea neng a rata ngoana oa hae.

20:08.035 --> 20:13.777
O ile a batla ngaka e neng e tla mmolella nnete.

20:13.777 --> 20:19.081
O itse, "Mora wa hao o phetse hantle jwaloka sefate."

20:19.081 --> 20:25.097
Empa ntle le ente... – joale e sala e le toro.

20:25.097 --> 20:36.800
Empa 'mè a botsa, "Ho ngotsoe hokae ka ho hlaka hore
batho ba entetsoeng ba phetse hantle, 'me theko ke bokae?"

20:36.800 --> 20:49.066
Mphe bopaki, mphe bonyane bonyo bo le bong –
tumelo e foufetseng feela ha e tlise thabo bophelong.

20:49.066 --> 21:00.588
Ngaka e ile ya kgakgatha, ya sheba wotjhe ya
yona, ya bua ka mafu a kotsi a se nang pheko.

21:00.588 --> 21:06.831
Leha ho le jwalo, ha a so qotsa
diphuputso dife kapa dife tse pakang sena.

21:06.831 --> 21:13.675
"Ha e le hantle, pina ena e bua ka leeto la ka la
ho fihlela kutloisiso e hlakileng tabeng ea ente."

21:13.675 --> 21:20.191
Mme seo se qala ka ho ipha tumello ya ho botsa potso ena qalong.

21:20.191 --> 21:29.476
Mme sa bobedi, boikarabelo ba bopaki ha bo ho rona batswadi,
empa bo ho ba reng le tlameha ho dumella kotsi ena ya mmele.

21:29.476 --> 21:36.429
Ka hona, ona ke mohato oa bohlokoa
haholo pele le ho sebetsana le taba.

21:36.429 --> 21:44.396
Ke fumane polelo ena e khahla ka lebaka la lipotso
tse ngata tse etselitsoeng ba boholong – ha ho

21:44.396 --> 21:49.206
motho ea reng li-antibody li tiisa tšireletso ea 'mele.

21:49.206 --> 21:55.402
Polelo e hlakileng haholo ho tsoa
ho RKI le Setsi sa Paul Ehrlich.

21:55.402 --> 21:59.162
Sena se bolela'ng hona joale mabapi le liente tsa maselese?

22:00.894 --> 22:09.242
Ka 2006, Molao oa Tokoloho ea Tlhahisoleseling o ile oa qala ho
sebetsa, e leng se neng se bolela hore lipatlisiso tsa ka li ne

22:09.242 --> 22:13.839
li na le boima bo boholoanyane ho balaoli ba mmuso oa kopanelo.

22:13.839 --> 22:18.964
Ke rometse likopo tse ka bang 200 ho
fihlela jwale, mme ha ke eso phatlalatse tsohle.

22:18.964 --> 22:23.753
Ha o ka batlisisa ka botebo, hangata
likarabo ke lipuisano tse potolohang feela.

22:23.753 --> 22:31.538
Haeba o hlahloba taba ka botebo, ebe o hira 'muelli oa molao 'me
o isa nyeoe lekhotleng la tsamaiso, leha o

22:31.538 --> 22:40.081
atleha hanyane, karabo hangata, qetellong, ke hore:
"Ke 'nete hobane e ka har'a libuka tsa thuto."

22:40.081 --> 22:45.558
Mme hoo ha se motlae, mme ke ile ka
makala haholo – seo se ke ke sa ba nepahetse.

22:45.558 --> 22:53.105
Taba eohle ke ho botsa lipotso tse nepahetseng
sebakeng se nepahetseng le ho se itumelle ho qhekelloa.

22:53.105 --> 22:59.199
Mme seo se hloka, ke phephetso e kgolo ho batswadi ba bangata.

22:59.199 --> 23:08.730
Molaetsa oa ka ho batsoali bohle: ha
le ka sala le le leng, le tla teba.

23:08.730 --> 23:15.289
Ikopanye le batsoali ba bang ba nang le maikutlo a
tšoanang, ba sa u nyeliseng empa ba le maemong a tšoanang, le

23:15.289 --> 23:20.027
fapanyetsane liphihlelo, 'me le matlafatse e mong le e mong.

23:20.027 --> 23:22.878
Ha re itokiselitse se tlang.

23:22.878 --> 23:26.613
Ke sona seo ehlile se ka kelellong ea ka hajoale.

23:26.613 --> 23:33.392
E, ente ea kanyaru e tlamang e fosahetse
'me e tlameha ho felisoa, ntle le potso!

23:33.392 --> 23:39.425
Empa se tlang ho rona ke tsunami e tsamayang ka lebelo la molumo.

23:39.425 --> 23:45.876
Ho na le liente tse ling tse ngata haholo ho feta tse
100 tsa liphatsa tsa lefutso tse ntseng li

23:45.876 --> 23:51.238
ntlafatsoa. Mafiosa ea meriana joale e sebetsa ka matla 'ohle.

23:51.238 --> 23:57.831
Ke dumela hore bofokodi bo boholo ba bahlahisi
ba meriana le ba mekento ke taba ya boikarabelo.

23:57.831 --> 24:05.902
Ha ho ka ke ha loka hore baetsi ba liente, ho
feta batho bohle, ba lokolloe boikarabelong.

24:05.902 --> 24:12.824
Mme ke dumela hore re tlameha ho sebetsana
le taba ena mmoho, mokgatlo wohle o

24:12.824 --> 24:17.542
kgahlanong le mekento, mme re e tsebise setjhaba.

24:17.542 --> 24:21.316
Hobane le ba tshehetsang ente ba lokela ho ba le maikutlo a hore:

24:21.316 --> 24:28.175
E, re na le liente tse betere ha
bahlahisi ba tlameha ho nka boikarabelo.

24:30.191 --> 24:36.511
"Batswadi ba qobellwa ho etsa diqeto
tse amang letswalo la bona ka botebo.

24:36.511 --> 24:44.023
Batsoali ba seng ba na le ngoana ea bileng le karabelo e
mpe haholo ea ente ba tobane le khetho: kotsi ea kotsi e

24:44.023 --> 24:49.238
eketsehileng kapa ho qheleloa ka thoko kereche kapa sekolong.

24:49.238 --> 24:52.644
Sena ke se ileng sa etsahalla Sabrina, 'mè e monyane, mohlala.

24:52.644 --> 24:59.770
Ha e sa le ngoana, o ile a tshwarwa ke neurodermatitis e
matla le asthma kamora ho entwa, ke ka lebaka leo a sa kang a

24:59.770 --> 25:03.599
entela mora wa hae Timo, mme yena o ne a phetse hantle haholo.

25:03.599 --> 25:09.197
Ha Timo a ne a lokela ho qala kereche a le lilemo li 'ne,
Sabrina o ile a tlameha ho sebetsa nakoana ka lebaka la

25:09.197 --> 25:12.339
lichelete, 'me bopaki ba ente ea maselese bo ne bo hlokahala.

25:12.339 --> 25:15.628
Ho seng jwalo, a ka se amohelwe.

25:15.628 --> 25:22.108
Ngaka ea bana e ile ea phehella hore bana ba
entoe nakong e 'ngoe le e 'ngoe ea tlhahlobo.

25:22.108 --> 25:27.441
A na le ts'epo ea katleho, joale o ile a fana ka
ente ea MMR, e leng ente ea maselese, mumps le rubella.

25:27.441 --> 25:33.555
Kamora moo, Timo o ile a kgathala haholo ka matsatsi a mmalwa,
mme kamora matsatsi a robong, a ba le feberu e phahameng haholo

25:33.555 --> 25:36.613
e fihlang ho dikirii tse 41, ebe o ba le lefu la ho phaphasela.

25:36.613 --> 25:43.516
Yaba Timo o iswa sepetlele ke ngaka ya
tshohanyetso, moo a fumanwang a na le meningitis ya baktheria.

25:43.516 --> 25:47.995
Timo o ile a hlokahala dilemo tse tharo
hamorao ka lebaka la pneumonia ya ho kgang, e leng

25:47.995 --> 25:50.878
mofuta o tebileng wa pneumonia – o ne a kgangwe.

25:50.878 --> 25:55.488
Ho tloha ketsahalong ena ea ente, o ne a
holofetse ka botlalo 'me a na le autism.

25:55.488 --> 25:59.550
Lingaka tsa bana le lingaka tse ling le ba
boholong ka tlhaho ba latola kamano efe kapa

25:59.550 --> 26:01.630
efe le liente, ba re, "Ke ketsahalo feela."

26:01.630 --> 26:07.263
Empa lingaka li ka tiisetseha joang hore e ne e le ketsahalo
feela ka lehlohonolo, haholo-holo kaha meningitis

26:07.263 --> 26:12.972
ea baktheria kapa e seng ea baktheria e boetse
e boletsoe ka har'a litaelo tse tlang le moriana?

26:12.972 --> 26:19.363
Naha e ipolelang hore e sireletsa baahi ba eona ho tsoa
lefutong le sa kotsi la bongoaneng ka khatello, ha ea lokela

26:19.363 --> 26:22.999
ho lebala litekanyetso tsa eona tsa motheo tšebetsong eo.

26:22.999 --> 26:29.233
Seriti sa botho, botho bo feletseng le ditokelo tsa botsoali ha
se mabothobotho; ke ditokelo tsa rona bohle, mme di theha motheo

26:29.233 --> 26:33.058
wa tsamaiso ya rona ya molaotheo e lokolohileng le ya demokerasi.

26:33.058 --> 26:40.164
Ke nako ea hore re boele re shebe. Ke nako ea hore boradipolotiki
le babuelli ba molao ba fumane sebete sa ho belaella molao

26:40.164 --> 26:46.214
ona oa tšireletso khahlanong le masoebe le ho o hlakola hape.

26:46.214 --> 26:50.771
"E, ka bokgutshwanyane, mona ke maikutlo a
mmalwa ao ke a entseng jwalo ka ngaka e

26:50.771 --> 26:54.355
akaretsang mabapi le maselese le ente ya maselese.

26:54.355 --> 27:02.063
Ho tsebahala hantle hore mafu a maselese a ne a batla a le
sieo ka nako eo ke neng ke qala mosebetsi oa ka oa bongaka.

27:02.063 --> 27:04.325
Mme phokotseho ena e ne e se ka lebaka la liente ho hang.

27:04.325 --> 27:10.608
Sena sohle se se se etsahetse, ho sa tsotellehe
liente. E ne e le ka lebaka la maemo a bophelo.

27:10.608 --> 27:14.423
Kahoo bohloeki bo betere, phepo e nepahetseng
e ntlafetseng, ho se be le ntwa le ho se be

27:14.423 --> 27:16.505
le tshabo. E ne e le tsona dintho tsa bohlokwa.

27:16.505 --> 27:25.486
Joalokaha Hans Tolzin a sa tsoa bontša hantle
haholo, ho hlokahala lintlha tse tharo ho buella ente:

27:25.486 --> 27:28.719
Tlhokahalo, molemo le dikotsi tse fokolang.

27:28.719 --> 27:34.080
Mme sena sohle se tlameha ho fuputsoa ka botlalo. Leha ho le
jwalo, ha ho le se seng sa dintho tsena tse tharo se teng.

27:34.080 --> 27:38.428
Leha ho le jwalo, dingaka tsa bana esale di kgothalletsa
ente mme di ntse di tswela pele ho etsa jwalo le kajeno.

27:38.428 --> 27:45.380
Batsoali ba bang ba kile ba lelekoa ka tsela ea sebele ofising
ea ngaka ea bana, kapa ba hanoa le ho nyatsuoa e le bafani

27:45.380 --> 27:48.909
ba sa lefelloeng kapa baahi ba sa pheleng hantle le ba bang.

27:48.909 --> 27:54.330
Hoo ke tlokotsi feela. Joaloka
ngaka, ha o a lokela ho bua ntho e jwalo.

27:54.330 --> 27:58.951
Mme re na le ditlamorao tsa ente – ke tla e etsa ka bokgutshwane.

27:58.951 --> 28:03.868
Empa le rona re rua molemo ho maselese –
ha ke batle ho tlohela seo se sa boleloa.

28:03.868 --> 28:10.165
Bana ba kileng ba tšoaetsoa ke maselese ba
ba le bophelo bo botle hamorao bophelong.

28:10.165 --> 28:15.168
Bana ba kileng ba tšoaetsoa ke maselese ba na le monyetla o
monyane haholo oa ho ba le mofetše hamorao bophelong, ba na le

28:15.168 --> 28:20.832
monyetla o monyane haholo oa ho ba le lefu la tsoekere, hape ba
na le monyetla o monyane haholo oa ho ba le mafu a autoimmune.

28:20.832 --> 28:25.133
Kahoo he, nka bolela feela: Tloo, maselese!

28:25.133 --> 28:30.948
Hantle, ke bile le mafu a maselese
tšebetsong ea ka ea bongaka. Ke entse'ng ka 'ona?

28:30.948 --> 28:37.989
Ntlha ea pele: Ntho ea
bohlokoahali: Fokotsa litšabo tsa batsoali!

28:37.989 --> 28:41.572
Maselese a baka feberu e phahameng le lekwapa le sebe.

28:41.572 --> 28:45.406
Hoo ho shebahala ho le mpe haholo – ntšoarele.

28:45.406 --> 28:48.492
Mme ntho ya pele eo ke lokelang ho e etsa ke ho otlela mme.

28:48.492 --> 28:52.539
Tšabo ea 'mè e fetisetsoa ho ngoana ka kotloloho.

28:52.539 --> 29:05.406
Ntlha ea bobeli: Se fokotse feberu e phahameng! Feberu ke thuso
e amohelehang ntweng kgahlanong le malwetse a tshwaetsanang.

29:05.406 --> 29:10.563
Ha o mo amoha sebetsa sa hae, sesole sa hae sa
mmele sa ho itwanela mafu se ke ke sa hlola se sebetsa.

29:10.563 --> 29:13.781
Ka nako eo, ho phomola betheng e ne e
le ntho ea bohlokoa ho 'na kamehla.

29:13.781 --> 29:21.524
Ke hore: Phomolo ea betheng e bolela PHOMOLO ea betheng, eseng:
sofa e nang le thelevishene e bulehileng, e. PHOMOLO ea betheng

29:21.524 --> 29:27.309
Kamora moo, leha ngwana a se a sa tšoaetse
kamora matsatsi a mane, nka ntse ke mo boloka

29:27.309 --> 29:30.867
lapeng. Bonyane beke e le 'ngoe kapa tse peli.

29:30.867 --> 29:36.727
Mme ha batswadi ba re, "Hoo ha ho kgonehe ho rona, re
sebetsa ka bobedi," ke hanyetsa hang-hang. Hoo ha se nnete.

29:36.727 --> 29:45.887
Re na le tefo e tiisitsoeng ka molao ea meputso e
tsoelang pele, matsatsi a 15 ka selemo ho motsoali ka mong.

29:45.887 --> 29:52.945
Psychoneuroimmunology e shebana le tšebelisano-'moho pakeng tsa
kelello, tsamaiso ea methapo le tsamaiso ea boitšireletso ba

29:52.945 --> 29:59.946
'mele, 'me lilemong tsa bo-1990 e khonne ho bontša ka ho hlaka
hore lintlha tse akaretsang bophelong ba rona ba letsatsi le

29:59.946 --> 30:06.093
letsatsi, lintlha tsa kelello, tsa sechaba, tsa
likamano esita le tsa sechaba ka bophara li na le tšusumetso

30:06.093 --> 30:10.008
e kholo tšebetsong ea boitšireletso ba 'mele ba rona.

30:10.008 --> 30:18.079
Mme ho na le bopaki bo hlakileng bo tswang ho
psychoneuroimmunology bo bontshang hore meento e tlwaelehileng ha

30:18.079 --> 30:25.096
e atlehe ho hang mme e amahanngwa le ditlamorao tse
mpe tse kgolo ha batho ba le tlasa kgatello ya maikutlo

30:25.096 --> 30:28.961
e sa feleng le/kapa ba ikutlwa ba qobelleha ho entwa.

30:28.961 --> 30:37.109
Re boetse re tseba ho tsoa ho psychoneuroimmunology hore batho ba
hlekefelitsoeng, ba tlas'a khatello le qobello, ba

30:37.109 --> 30:44.969
ba le likarabelo tsa 'mele tsa ho itlhasela, 'me
sena se bile le tšusumetso mabapi le liente tsohle.

30:44.969 --> 30:47.407
Sena sohle se amana jwang le ente ya maselese?

30:47.407 --> 30:55.469
Hantle, re tseba ho tsoa ho se seng se boletsoe hore
ente e tlameha ho shejoa ka sebaka se pharaletseng.

30:55.469 --> 31:03.399
Mme se ntseng se le teng ka dilemo tse mmalwa jwale, e leng
ente e qobellang kgahlanong le maselese, se lokela ho shejwa

31:03.399 --> 31:09.891
ka pelaelo e kgolo le nyatso ka mabaka a boletsweng ka hodimo.

31:09.891 --> 31:15.383
"E, ha e le hantle ke nkile qeto ka tšohanyetso
selemong sena ea ho ngola buka ena, "Kentelo ea

31:15.383 --> 31:18.588
Masoebe le Molao oa Tšireletso khahlanong le Masoebe".

31:18.588 --> 31:24.895
E se e na le likhoeli tse tharo e le 'marakeng, 'me ho latela
liphuputso tsena, sehlooho sa ka kajeno ke:

31:24.895 --> 31:31.266
Mabaka a 10 a hore na ke hobaneng Molao oa
Tšireletso khahlanong le Maselese e le molao o sa lokang.

31:31.266 --> 31:38.953
Eo e bile qeto ea ka qetellong ea maqephe a 464.

31:38.953 --> 31:45.985
Molao oa Tšireletso Khahlanong le Maselese o tla kahoo
kena nalaneng ea molao ea lekholo la bo21 la lilemo.

31:45.985 --> 31:53.503
E leng mohlala o hlollang oa kamoo molao ona o
neng o reretsoe ho theha bohatelli ba tsa

31:53.503 --> 31:57.610
bophelo bo botle le ente ka khutso le ka sekhukhu.

31:57.610 --> 32:04.819
Mme sena se entswe ka tlasa boikaketsi ba saense le tshireletso
ya bophelo bo botle, ka tshebediso e mpe e se nang boikemelo ya

32:04.819 --> 32:10.949
molao ka tumello ya Lekgotla la Molaotheo la Federale, le ka
tshebediso e se nang dihlong ya tshepo ya baahi

32:10.949 --> 32:17.951
ba thetswang habonolo, empa mohlomong le ya
balaodi ba tsa bophelo bo botle le makgotla a dinyewe.

32:17.951 --> 32:24.055
Ke hobaneng ke kgodisehile hore Molao wa
Tshireletso kgahlanong le Maselese ke molao o sa lokang?

32:24.055 --> 32:32.507
Hobane lipheo tseo ho thoeng li phehelloa ke
molao ona li ea hanyetsana, ha li fihlellehe,

32:32.507 --> 32:37.617
kapa li se li fihletsoe, ka hona ke boikaketsi.

32:37.617 --> 32:45.578
Polelo ea ho ba le lefu le tebileng, le kotsi, joalokaha Prof.
Sönnichsen le eena a boletse pejana, ka hona ha e na 'nete.

32:45.578 --> 32:48.953
Ke e bitsa leshano la boqhekanyetsi le le se nang lihlong.

32:48.953 --> 33:01.438
Maselese e ile ea felisoa
Jeremane ka 2020, ka 21, ka 22 le ka 23.

33:01.438 --> 33:04.750
E ne e se e se e le teng ho ya ka ditekanyetso tsa WHO.

33:04.750 --> 33:09.414
Joale ke hobaneng ha ho na le ente e
qobelloang ha lefu le se le felisitsoe?

33:09.414 --> 33:13.049
Joale ke hobaneng ha ente e etswa
tlamo? Taba ena e mabapi le eng kannete?

33:13.049 --> 33:23.879
Ka sebele e seng ho sireletsa bakuli, empa ho fapana le
hoo, ke ho sireletsa meputso ea baetsi ba babeli ba liente.

33:23.879 --> 33:32.685
E mabapi le sepheo sa hore baahi ba
entoe ka botlalo ka taelo ea mmuso.

33:32.685 --> 33:42.352
Qetellong, moetsamolao o bolela hore ente e qobelloang e tla
sireletsa bakuli ba kotsing bao ho thoeng ba ke ke ba entoa.

33:42.352 --> 33:52.903
Ha e le masea, jwalo ka ha o se o boletse, Ronny ya ratehang,
tshireletso eo ba neng ba ka e fumana ha bo-m'a bona ba ne ba

33:52.903 --> 34:04.789
tshwerwe ke maselese ka tlhaho e fokotseha ka ente, mme ka hona,
moetsamolao o hlile o etsa hore masea a be kotsing e kgolo.

34:04.789 --> 34:10.126
Mabapi le basali ba baimana: Le mona, ha ho na
phuputso le ha e le e 'ngoe e bontšang hore bo-'mè ba baimana

34:10.126 --> 34:13.953
ba kotsing e khethehileng ea ho tšoaetsoa ke maselese.

34:13.953 --> 34:19.828
Tabeng ea batho ba nang le sesole sa 'mele se fokolang
, ho bonolo ho nahana hore ha baa lokela ho entoa,

34:19.828 --> 34:23.180
joalo ka ha ho boletsoe tlhahisoleseding ea sehlahisoa.

34:23.180 --> 34:28.993
Mohlala o tsoang mosebetsing oa ka: Mosebeletsi oa rakonteraka e
monyane Sepetleleng sa Univesithi sa Münster o hloka

34:28.993 --> 34:34.516
dialysis, 'me ka lebaka leo, sesole sa hae sa
'mele sa ho itšireletsa se fokotsehile ka ho phethahala.

34:34.516 --> 34:40.879
O ile a qobelleha ho entoa ke Sepetlele sa Univesithi ea Münster,
leha tekanyo ea masole a hae a 'mele e ne e se e le mothating

34:40.879 --> 34:43.760
o mosesane haholo, 'me joale sena se se se netefalitsoe.

34:43.760 --> 34:47.023
Monna enoa o lilemo li ka bang mashome a
mahlano a pele, kahoo o ntse a le sehlopheng sena,

34:47.023 --> 34:48.953
seo mohlomong se neng se tšoeroe ke maselese.

34:48.953 --> 34:53.844
O ile a qobelleha ho entoa, a
hlefiswa, mme a thibelwa ho kena sebakeng seo.

34:53.844 --> 35:00.387
Molemo ke ona feela bakeng sa sehlopha seo ho thoeng se kotsing
sa bakuli ba nang le masole a 'mele a fokolang, bao ho

35:00.387 --> 35:05.489
hlokahalang hore ba enteloe e le ho ba sireletsa,
empa ka lehlakoreng le leng ba qobelloa ho

35:05.489 --> 35:09.430
entoa. Sepetlele sa Univesithi sa Münster, ke masoabi!

35:09.430 --> 35:14.513
Ha ho na leha e le phuputso e le 'ngoe feela e thehiloeng
bopaking e bapisang batho ba entetsoeng le ba sa

35:14.513 --> 35:19.766
entoang – re se re buile ka sena mona – e pakileng
tlhokahalo, katleho le polokeho ea ente ea maselese.

35:19.766 --> 35:28.798
Ho fumaneha eng? Ho na le liphuputso tsa bahlahisi tse bapisang
liente tsa bona tsa khale le mefuta e mecha, 'me

35:28.798 --> 35:36.564
– tse khahlang haholo (le rona re li
phatlalalitse mona) – bahlahisi ba bapisa liente tsa bona:

35:36.564 --> 35:43.024
GlaxoSmithKline e bapisitse ente ea eona le
ea Merck, 'me ho ne ho se phapang e kholo.

35:43.024 --> 35:53.287
Hobane ha ke etsa jwalo mme ke amohela
ditlamorao tsa ente ya pele, eba ke ho ithetsa feela.

35:53.287 --> 35:59.340
Kahoo, qoso ea hore liente tsa maselese lia sebetsa ebile li
bolokehile ke leshano le behang bophelo kotsing, ka

35:59.340 --> 36:07.379
maikutlo a ka, 'me ho tlameha ho boleloa hore e na le monyetla
o moholo oa botlokotsebe. Ha re e behe feela ka tsela eo!

36:11.914 --> 36:16.132
Lipalo le lipalopalo li bontša hore sekhahla sa mafu
se phahame haholo ka makhetlo a mangata ka mor'a

36:16.132 --> 36:18.672
ente ea maselese ho feta ka mor'a tšoaetso ea maselese.

36:18.672 --> 36:26.360
Ka hona, ente e qobelloang bakeng sa bana bohle ha e sa le
molaong oa motheo, joalokaha ho boletsoe ke Lekhotla la

36:26.360 --> 36:34.547
Molao oa Motheo la Federale, empa ke tlōlo ea molao,
ha ho shejoa tekanyo ena e bolaeang ea kotsi le molemo.

36:34.547 --> 36:41.996
Hobane mmuso o qobella baahi ba ona ho ipeha
kotsing ea bophelo le litho tsa 'mele ka ente ea

36:41.996 --> 36:46.906
masoebe e sa hlokahaleng ho hang ebile e se na thuso.

36:46.906 --> 36:55.414
Ke fihla pheletsong. Seriti sa botho ha se na sekgobo ho hang,
mme se bile se tiiseditswe ka ho sa feleng ke Molao o Motheo.

36:55.414 --> 37:01.862
Leha ho le jwalo, molaotheo ona o ile wa hatakelwa
tlasa maoto ke qeto e nyonyehang ya tlhokomelo ya

37:01.862 --> 37:05.852
bana ya Lekgotla la Molaotheo la Federale ka 2022.

37:05.852 --> 37:12.248
Sena ke hobane ho qhelela kantle bana ba phetseng hantle ba
kereche – feela hobane ba sa entetsoa khahlanong le masoebe – ke

37:12.248 --> 37:18.902
mofuta oa khethollo o sa utloahaleng, tlolo e sa tšoareleheng ea
seriti sa botho sa bana bana, hape, ka nako e tšoanang, ke tlolo

37:18.902 --> 37:26.696
ea tokelo ea batsoali ea ho holisa le ho hlokomela bana ba bona
le ka hona, tokelo ea bona ea boikemelo litabeng tsa bongaka.

37:26.696 --> 37:32.235
Ha ho na lebaka le le leng la ho lokafatsa tlolo ena.

37:32.235 --> 37:40.731
Haeba leha ho le jwalo Lekgotla la Molaotheo la Naha le nka hore
tlhokahalo ya ente ya maselese e tsamaellana le molaotheo, ho

37:40.731 --> 37:49.641
hlakile hore ha le sa sireletsa ditokelo tsa bana le baahi, empa
feela le sireletsa ho batla phaello ha dikhamphani tsa meriana.

37:49.641 --> 37:56.131
Bahlomphehi banna le basali, kamora dikgwedi tse ngata tsa
mosebetsi bukeng ya ka ya moraorao le ho akaretsa dipatlisiso tsa

37:56.131 --> 38:03.563
ka tse hlokolosi tsa bongaka le tsa molao – e nang le maqephe a
464, ka ditshupiso tse fetang 700 – ke fihletse qeto e latelang:

38:03.563 --> 38:09.339
Molao oa Tšireletso khahlanong le Maselese ke molao o sa lokang
ka lebaka la likhanyetsano tsa oona tse sa mamelloeheng

38:09.339 --> 38:14.834
le 'nete le toka, le tlolo ea oona ea seriti sa botho
– 'me ka hona o feletswe ke matla ebile ha o na thuso!

38:14.834 --> 38:22.176
Ke kopa Bundestag ho hlakola molao ona o sa lokang kajeno ho e-na
le hosane, ka potlako le ka khutso tse

38:22.176 --> 38:29.680
tšoanang le kamoo o o entseng ka teng ka khutso le ka
sephiri tlas'a moriti oa seoa sa coronavirus.

38:29.680 --> 38:37.125
Ho fihlela ka nako eo, ho fihlela molao ona o hlakolwa, balaodi
ba tsa bophelo bo botle, batsamaisi ba dikolo, batsamaisi ba

38:37.125 --> 38:44.477
dikolo tsa bana ba banyenyane, mme haholoholo makgotla a
dinyewe, ba tlameha ho hana ho mamela molao ona o se nang toka.

38:44.477 --> 38:50.188
Le se ke la hlola le mamella likhanyetsano tse
hlakileng le litlolo tsa litokelo tsa botho!

38:50.188 --> 38:57.582
Se ke oa hlola u lumella lithahasello tse belaetsang ho u
sebelisa hampe. Nka karolo ka mafolofolo ho

38:57.582 --> 39:07.281
tsosoloseng molao le taeo, saense, meriana e hloekileng le
tšireletso ea 'nete ea bophelo bo botle! Kea leboha.

39:09.242 --> 39:12.367
"Hona joale ke rata ho le tsebisa ka sebaka sa marang-rang."

39:12.367 --> 39:18.783
Beke e fetileng, ke ile ka memeloa ho ba teng kopanong ea AZK, e
leng Kopano ea Mokhatlo o Khahlanong le Thibelo ea

39:18.783 --> 39:23.357
Tlhahisoleseling , e neng e tšoaretsoe
Switzerland Moqebelong o fetileng, ke le le

39:23.357 --> 39:26.891
sehlopha sa Kla.TV se potileng lelapa la ha Sasek.

39:26.891 --> 39:34.663
Ke ile ka boela ka khahloa ke Elias Sasek, e mong oa bahlophisi
ba ka sehloohong, ea hlahisitseng morero o mocha ka ho feletseng:

39:34.663 --> 39:38.424
sethala moo o ka nkang karolo ka mafolofolo ho bōpeng litaba.

39:38.424 --> 39:44.623
E ka re ke mofuta oa encyclopaedia ea
'nete e sa hlophisoang le e sa khotsofatsoang.

39:44.623 --> 39:50.933
Mme ke ka thabo e kgolo e kgothaletsa
ho wena. O ka e fumana ka vetopedia.org.

39:50.933 --> 39:58.440
Mme ha o fihla moo, o ka bona leqepheng la
lapeng hore ho buuoa ka ditaba tse itseng mona.

39:58.440 --> 40:03.767
Tšenyo ea ente, tšenyo ea mehala ea thekeng, metheo ea Bomasone,
Tlhekefetso ea mekete ea boselamose, phaello ea likoluoa.

40:03.767 --> 40:06.758
U ka sheba lipuo tse 21 ka nako e le 'ngoe.

40:06.758 --> 40:10.094
Lihlooho tsohle li fetoletswe ka dipuo tsena. Ho a makatsa!

40:10.094 --> 40:12.633
Empa ha re shebeng, ha re tobetse ho "tsenyo ea ente".

40:12.633 --> 40:20.110
Mme o bona hore ho se ho ntse ho ena
le dipale tse 64,507 tsa bahlaselwa.

40:20.110 --> 40:24.517
Ha o ka sheba, o tla bona hore ho thathamisitswe
diathikele tsa thuto tse 805 tse mabapi le meento e itseng.

40:24.517 --> 40:26.672
Sena se ka atolosoa nako eohle.
Mang kapa mang a ka eketsa ho hong.

40:26.672 --> 40:31.474
Mme sehlopha sa bahlophisi se hlahloba pele ho
phatlalatso hore na ntho tsohle li ka phatlalatsoa kamoo

40:31.474 --> 40:34.008
li leng kateng. Ke nahana hore ke ntho e hlollang.

40:34.008 --> 40:39.723
Mme ha o ka sheba: o ka bona dithuto le dintlha
k'honeng e ka hodimo ka ho le letshehadi, dingolwa tsa

40:39.723 --> 40:42.596
dithuto tse 805, tse ka fetoletswang dipuong tse fapaneng.

40:42.596 --> 40:46.267
Ka hona, bohle ba kgothalletswa ho nka
karolo mona, ho netefatsa hore sebaka sena se

40:46.267 --> 40:48.346
tlala kannete mme se tswela pele ho sebediswa.

40:48.346 --> 40:55.041
Ke nahana hore ke ntho e hlollang kamoo ho ka thehoang
encyclopaedia e ntle hakana mona, e re sebeletsang bohle.

40:55.041 --> 40:59.010
"Joale, u ka tšehetsa letšolo la rona la ho hlakola
Molao oa Tšireletso khahlanong le Masoebe le

40:59.010 --> 41:01.611
tlhokahalo ea ente e tlamang eo o e kenyeletsang joang?

41:01.611 --> 41:09.000
Ka hona, ka kopo sheba sebaka sa marang-rang, se seng se
fumaneha, se bitsoang: https://masernschutzgesetz.mwgfd.org.

41:09.000 --> 41:14.539
Mme webosaeteng ena, o tla lula o tsebisoa
ka mesebetsi le diphetho tsa rona kaofela.

41:14.539 --> 41:18.078
Ka kopo, tlatsa le foromo ya kgokahano teng!

41:18.078 --> 41:22.833
Ho bohlokwa haholo-holo hore re boloke bohle ba
nkang karolo dipetisyoneng ba le malala-a-laotswe,

41:22.833 --> 41:25.203
haeba ka tsela e itseng dintho di ka fela matla.

41:25.203 --> 41:28.607
Re tla tswelapele ho phehella taba ena, mme ha
re ntse re eketseha ka diaterese, re tla kgona ho

41:28.607 --> 41:31.094
kgothaletsa batho ho nka kgato le ho ba tsebisa.

41:31.094 --> 41:36.650
Re se re entse eng ho fihlela jwale? Jwaloka
sehlopha, re hlophisitse lengolo la tlhahisoleseding la

41:36.650 --> 41:39.049
maqephe a robong le nang le mehlodi yohle ya bohlokwa,

41:39.049 --> 41:42.221
Sena se ka boela sa jarollwa ho tswa webosaeteng ena.

41:42.221 --> 41:47.145
Motho ofe kapa ofe a ka khoasolla le ho hatisa sena,
mme a tle le sona ha a buisana ka ente. Ka kopo, boela o

41:47.145 --> 41:49.367
e arolelane le lingaka tsa hau tsa liente joalo-joalo.

41:49.367 --> 41:55.159
Re entse pampitšana, hammoho le sehlopha sa rona sa tšebetso, eo
le ka e abang le ho e sebelisa ho bokella li-saenara

41:55.159 --> 42:00.531
– haholo-holo bakeng sa matšolo ho pholletsa le
Jeremane kaofela. Pampitšana ena e teng hore e ka jarolloa.

42:00.531 --> 42:04.836
Hape o ka khoasolla maqephe a pokello ea li-signature.

42:04.836 --> 42:08.940
Mme ke habohlokwa hore ditlhoko tsa boipiletso ba
rona, tseo jwale ke seng ke di nehetse le ho

42:08.940 --> 42:11.322
Bundestag, di kenyeletswe kamehla leqepheng la saena.

42:11.322 --> 42:15.734
Kahoo buang le bo-MP ba lona, le
bo-ralipolotiki! Re tlameha ho beha khatello ho tloha tlase!

42:15.734 --> 42:18.885
Bua le dingaka tsa hao, buisana ka yona le
metswalle ya hao le basebetsimmoho le wena!

42:18.885 --> 42:21.439
Buisanang le malapa a amehileng, le malapa ohle a bacha!

42:21.439 --> 42:27.782
Sena se ama batho ba 700,000 ka selemo. Mme
ho tlisa taba ena tlhokomelong ea sechaba!

42:27.782 --> 42:33.762
Ka tsela, dinaha tse ding tsa Yuropa le tsona di na le ditlhoko
tsa ho enta tse tlamang, tse ding tsa tsona di fetang tlhoko

42:33.762 --> 42:39.813
ya ente ya maselese, mohlala Italy, France, Slovenia,
Croatia, Czechia, Hungary, Slovakia, Bulgaria, Latvia le Poland.

42:39.813 --> 42:46.275
Mme hape ke ipiletsa dinaheng tsena – ke nahana
hore re ka phatlalatswa dinaheng tsena ka Kla.TV.

42:46.275 --> 42:50.260
Etsoe, dinaha tsena le tsona di ananela
tokelo ya motheo ya botho bo feletseng.

42:50.260 --> 42:54.462
Sena se bolela hore hohle moo ente e
qobelloang, tokelo ea motheo ea boitšireletso ba 'mele

42:54.462 --> 42:56.567
le litokelo tsa botsoali li hatakeloa fatše.

42:56.567 --> 43:02.391
Ha re ka ke ra amohela sena. A re
qaleng mokhatlo o kopanetsweng wa Yuropa!

43:02.391 --> 43:04.226
Ke kgothaletsa bohle ho ikopanya le rona!
