Mokili ezali kobongwana. Lelo, na ndenge ya mozindo mpe ya monene koleka liboso.
Mobu 2026 ebandi na bilembo ya mabe ya bokende mbangu ya makambo:
Liboso, kokangama ya Prezida ya Venezuela Maduro, sima, etumba oyo ezali se kokoma makasi na Groenland, mobulu ya makasi na
Iran, mpe na suka, likita ya WEF na bilembo ya mbongwana na bokatikati ya bokonzi. Ndenge
nini moto akoki kososola makambo oyo nyonso?
Lelo, Kla.TV azali kosolola na Ernst Wolff, motali ya makambo ya nkita mpe ya mbongo.
Amonisi ete azali mpenza moto ya bomoni mosika mpe ya bosikisiki na ndenge atalelaka makambo ya politiki ya mokili mobimba.
Mongombo Wolff, matondi mingi mpo na ntango na yo ya kosala interview oyo.
Iyo, matondi mingi mpo na libyangi.
Oyo kala te olobaki na moko ya ba interviews to ba videos na yo oyo ebimaki ete WEF ya mobu oyo (19–23 Yanuali
2026) ezalaki "ebandeli ya mobulu monene na mokili na biso".
Okoki kolimbola na mokuse makambo ya ntina ya mbongwana oyo olimboli?
Iyo, mabanga mibale ya moboko ya ntina koleka ezali, ya liboso, likambo ete système financier na biso ya mokili mobimba ezali na
suka na yango, mpe ya mibale, ete tozali pene ya kobanda système financier ya sika oyo etongami likolo
ya ba CBDC, to mbongo ya numérike ya banki centrale.
Mpe likambo mosusu ezali ete mokili ya mosala ezali kobongwana makasi, mpo intelligence artificielle ezali se kopanzana mingi.
Na yango, esengeli tókanisa ete mokili ya mosala ekobongwana makasi mpenza mpe ete tozali
kokutana na mbonge monene ya bozangi mosala.
Mpe yango mpenza nde eloko bato ya bokonzi bazali kobongisa sik'oyo.
Mpe WEF, na solo, ezalaki na lisolo ya kokamwa na kati ya sanza zomi na mibale oyo eleki.
Bakambi basanzolami. Sikawa Larry Fink nde azali mokambi.
Na bosolo, yango elingi koloba ete bato ya likolo bazwi bokonzi bango moko na nkuku.
Iyo, kaka liloba moke mpo na Larry Fink oyo. Azali nani, ata?
Bato basengeli kokanga nini na yango?
Azalaki kosala na BlackRock, to mbala mosusu azali nanu kosala kuna. Bongo, azali moto ya ndenge nini?
Iyo, Larry Fink azali mobandisi mpe Mokonzi Monene ya BlackRock.
Mpe BlackRock ezali kompani oyo etambwisaka bozwi, mpe lokola kompani oyo etambwisaka bozwi, ezali kompani
ya mosolo oyo eleki makasi oyo mokili emoná naino te.
Na ekeke eleki, mokili ya mbongo ezalaki na nse ya bokonzi ya babanki minene ya Amerika.
Sikawa BlackRock azali mokonzi ya ba actions monene koleka na ba banques minene oyo nyonso mpe
azali na bokonzi koleka bango nyonso soki basangani.
Na yango, Larry Fink mpe azali moto ya kosepelisa mingi te, mpo BlackRock sikoyo mpe etalelaka intelligence artificielle.
Bongo, bazali na système ya analyse ya ba données financières oyo babengi Aladdin, oyo Larry Fink abimisaki na bambula ya 1980.
Oyo ezali système ya analyse ya ba données financières oyo eleki na nguya mpe na ntina na mokili mobimba.
Mpe ba banques centrales nyonso etalelaka système oyo ya analyse ya ba données financières.
Ba sociétés minene nyonso mpe etalelaka yango.
Bato mingi bayebi te ete, na mikolo oyo, mokili mobimba ya mbongo etali mingi mayele ya kosala.
Iyo, mpe nini ekosalema na bato bongo?
Balobaka ntango nyonso mpo na boloko ya numérike.
Yango elingi koloba nini mpo na bato nyonso?
Mokakatano monene ezali ete biso nyonso tozali kokoma polele mingi, ete bazali kokamba biso na
nzela ya numérique, ete bakoki kolanda biso mobimba.
Mokili ya numérike ekómi sikoyo na esika oyo ekoki kosala profil personnel mpo na moto nyonso na mokili mobimba.
Kompani moko ezali na sima: Palantir. Bazali na esika ya ntina mingi mpenza.
Palantir ebongisaka ba données ya ba agences nionso ya renseignement ya Amerika, elingi koloba CIA, FBI mpe NSA.
Lisusu, Departema ya Défense ya Amerika, oyo eyebanaki kala na nkombo ya Departema ya Etumba.
Palantir lisusu emonisaka ba cibles ya basoda mpo na Ukraine na etumba na yango na Russie, mpe emonisaka ba
cibles ya basoda mpo na Israel na bitumba na yango na Liban, Syrie mpe na eteni ya Gaza.
Bongo, oyo ezali kompani oyo etie makanisi na yango na kosangisa ba données oyo nyonso.
Mpe sikoyo, Donald Trump mpe apesi mitindo ete base de données ya ba citoyens américains nyonso esalema.
Bazali déjà kobimisa ba fichiers mpo na ba Anglais.
Na Allemagne, Palantir esalelamaka sikoyo na bapolisi ya leta ebele.
Bongo tozali na mokili oyo tozali na nse ya bokengi ya numérike mobimba mpenza.
Mpe, solo, oyo ezali te na litomba na biso, kasi ezali nde na litomba ya ba kompani oyo bazali na bokonzi ya solo na nkuku.
Mpe obangi ete yango ekoki komema makambo ya mabe mpo na bato nyonso?
Bato mingi bayebaka ata te ete ezali kosalema.
Na mikolo oyo, ba cartes ya fidélité, ba applications mpe biloko ya ndenge wana ezali se
kobakisama. Bazali kokotisa yo na makasi malembe malembe.
Etapɛ elandi ezali na ntembe te mbongo ya numérike – ba CBDC. Mpe bato mingi bazali koyanola na yango te.
Balobaka, 'Malamu, nazwaka rabais na Lidl, bongo nakondima yango.'
Iyo, yango nde mokakatano monene: bato ebele bayebi te nini ekoki kosalema na nsima.
Bongo, soki ba CBDC yango ebimi, bakokoka kotia taux d'impôts mpe taux d'intérêt ya moto na moto likolo ya biso nyonso.
Bakoki kopesa biso amande. Système mobimba ekoki kokangisama na système ya crédit social oyo esalemi na ndakisa ya Chine.
Bakoki mpe kokata biso na misolo nyonso.
Bongo, tozali mobimba na maboko ya banki monene.
Mpe ezali na ntina koyeba ete, na mikolo oyo, ba banques centrales ya minene – ezala Federal Reserve, BCE to Banki ya
Angleterre – nyonso sikoyo ezali na nse ya bokonzi ya BlackRock.
BlackRock ezali mopesi-toli na yango ya motuya banda na krize ya nkita ya mokili mobimba ya 2007–2008.
Mpe bakangami mpe na plateforme oyo ya Aladdin oyo nalobelaki liboso.
Bongo biso nyonso tokokoma na nse ya kompani moko ya bato na bato.
Bongo, na ngambo mosusu, ezali na bikolo oyo esengeli sikoyo ebimisa likambo oyo mpe mokemoke epesa bokonzi
na maboko ya ba groupes financiers minene wana. Bikolo nyonso ezali na kati ya likambo oyo?
Ntango mosusu, ozalaka na likanisi ete ezali na mwa makambo oyo ekeseni, lokola Iran – to kasi bazali mpenza
kosala elongo mpe, ndenge David Icke alobaka, bazali kaka kosala lisano ya ba marionnettes?
Te, te, basalaka elongo, solo.
Bon, ezali mpe na lokuta moko oyo epalangani mingi ete bikolo ya BRICS bizali kosala lisanga moko mpo na kotɛmɛla Amerika.
Mpo na kososola yango, esengeli oyeba mwa moke istware.
Bongo, liboso ya nyonso, bakosaki biso na ntango ya Etumba ya Yambo ya Mokili Mobimba.
Bongo, bakosaki biso na tango ya Etumba ya Mibale ya Mokili Mobimba. Mpe lelo oyo bazali kokosa biso kaka na lolenge moko.
Bongo, Etumba ya Yambo ya Mokili Mobimba elakisamaki na biso lokola etumba mpo na kotɛmɛla militarisme ya Allemagne.
Ezali na ntina koyeba ete militarisme ya Allemagne ebimaki na tango wana na etumba na Amerika.
Ya solo, Etumba ya Yambo ya Mokili Mobimba ezalaki mpo na bokitani na bokonzi ya Grande-Bretagne.
Etats-Unis elongaki etumba wana na ntango ya Etumba ya Yambo ya Mokili Mobimba.
Etumba ya Mibale ya Mokili Mobimba ezalaki kaka bokobi ya Etumba ya Yambo ya Mokili Mobimba.
Mpe esengeli koloba ete ba Nazis na Allemagne, na suka suka, bango nde babandisaki
etumba oyo ya mokili mobimba na ndenge ya Leta.
Ba Nazis balingaki ata mokolo moko te kokoma na bokonzi soki lisalisi ya Etats-Unis ezalaki te.
Kweya monene ya bourse ya 1929 nde efungolaki nzela mpo ba Nazis bákamata bokonzi.
Oyo esalemaki na nko na Federal Reserve ya Amerika.
Bongo, Amerika esalisaki mingi mpo Adolf Hitler akoma na bokonzi, kasi na nsima asalelaki ye lokola monguna na etumba.
Mpe na nsima, na suka ya Etumba ya Mibale ya Mokili Mobimba, mpo na kotia bokonzi na bango moko likolo ya mokili mobimba.
Mpe basalaki yango malamu mpenza na departema ya finance.
Na bosolo, bandimi dolare lokola mbongo na bango ya libombi.
Likambo oyo bato mingi bayebi te ezali ete likanisi ya mbongo ya réserve ebimisamaki liboso na
ba Nazis, mpe ba Américains bazwaki yango kaka.
Mpe lelo ba Americain bakonzi mokili mobimba.
Guvɛnɛmá ata moko te na mokili mobimba oyo etalelaka te ata mwa ndambo na ba Américains. Mpe yango etali ata Iran mpe.
Bongo, ezalaka ntango nyonso na ba boyokani ya nkuku oyo ezali kosalema.
Kasi yango etali mpe baguvernema ya minene.
Oyo etali bikolo ya minene – Inde, Chine na Russie – oyo nyonso bazali kosala na nkuku elongo na Etats-Unis.
Mpe bilembeteli ya likambo oyo ezali mpe.
Na yango, Banque des Règlements Internationaux (BRI) na Basel ezali na esika ya ntina mingi na kobima ya mbongo ya sika, CBDC.
Yango nde banki monene koleka banki nyonso.
Bongo wana nde bakompanyi ya minene ya mosolo bazali kosala elongo.
Mpe likambo ya kosepelisa, bikolo ya BRICS – elingi koloba Brésil, Russie, Inde, Chine mpe
Afrique du Sud – ezali mpe komonana na kati ya BIS oyo.
Bango minei kutu bafandaka na komite ya bakambi. Yango wana, makambo nyonso ezwamaka na ekateli na nkuku, kaka
ndenge ezalaki na tango ya Etumba ya Mibale ya Mokili Mobimba.
Bato bazalaki na ndingisa ya kobunda bitumba bango na bango.
Bato ebele mingi – koleka milio 60 na mobimba – batindamaki na liwa.
Kasi na nkuku, bafutisi ya minene bazalaki kosala boyokani mpe kosala elongo.
Kasi, na libándá, ezali etumba mpo na biloko ya mokili.
Botalisi ezali mingi mpenza na Afrika mpe Amerika ya Sudi.
Ndenge nini oyo etali Programme Numérique?
Iyo, etumba oyo mpo na biloko ya motuya ekomi na ntina mingi koleka, mpamba te ajenda ya numérike
sikoyo ezali kokutana na bopanzani ya mayele ya kosala.
Bongo, intelligence artificielle – mpo na kotombola yango, bazali kotonga ba centres de données bisika
nyonso na lombangu ya kokamwa mpe na ebele monene.
Mpe ba centres oyo esengaka biloko mosusu ya moboko, mingi mingi ba terres rares.
Mpe yango, solo, ebimisi ntembe.
Kasi baoyo bazali na bokonzi ya solo na nkuku, na ntembe te, basepelaka na bitumba oyo ezali kobima kati na mikili moko moko,
mpo yango ezali kolongola makanisi ya bato na likambo ete na solo ezali na lisanga moko na nkuku oyo
ezali koyokana ntango nyonso mpo na misala na bango.
Iyo. Na mikolo oyo euti koleka, ba modèles ebimi oyo ekaboli mokili, soki tokoki koloba bongo, na
bituluku misato ya nguya to ba sphères ya influence.
David Icke azali kolobela likambo oyo banda bambula ebele.
Na mobu 1984, bongo bongo oyo ezali: Océania, Eurasia mpe Azía ya Est.
Mpe karte moko oyo balobi euti na Etat-Major ya Russie ebimi polele kala te, oyo monganga ya Allemand Heiko Schöning amonaki.
Azali kolobela 'Trumpia', elingi koloba Etats-Unis, Canada, Groenland mpe Amerique du Sud – na nse ya bopusi ya Vanguard.
Sima, ezali na Putin – nalingi koloba, Russie na Europe ezali na nse ya bokonzi ya BlackRock, ndenge olobaki yango liboso.
Mpe Cinia – elingi koloba Chine, Inde, Afrika mpe State Street. Yango ezali basani mosusu mibale ya minene.
Bokanisi nini mpo na ba modèles ya boye, mpe ndenge nini botalelaka ndenge bamonisami?
Iyo, wana ezali bokosi monene mpo na bato.
Bon, ba kompani wana misato oyo olobeli – BlackRock, Vanguard mpe State Street – na solo,
bazali kosala na boyokani mpo na kokosa bato.
Bongo, Vanguard azali mokonzi ya ba actions ya monene koleka ya BlackRock, mpe BlackRock na Vanguard, na ngala na bango,
bazali bakonzi ya ba actions ya monene koleka ya State Street.
Bongo, ezali na biro monene esika moko na Wall Street oyo esalaka elongo na Silicon Valley mpe etambwisaka makambo na nkuku.
Mpe na nsima, bato bakomemama na kondima ete bituluku misato ya minene ezali, mpo bango basangana na nsima ya etuluku moko
to mosusu, kozanga ete báyeba ete bango nyonso bazali kokosama na nguya moko oyo ezali kotambwisa makambo nyonso na nkuku.
Mpe nguya monene oyo ezali kosala na nkuku na ntango oyo ezali lisanga ya makambo ya numériki na ya mbongo.
Tika nalimbola na mokuse nini eloko oyo ezali.
Bongo, na ngambo moko, lisanga ya makasi ya numérike na misolo esangisi Wall Street, mpe Wall Street ekomi
na bokonzi ya bakambi ya minene ya biloko ya motuya.
Bakambi ya minene ya biloko ya motuya oyo bazali, na motó ya liste, BlackRock, Vanguard, State Street mpe Fidelity.
Bazali na bokonzi ya système financier mobimba ya mokili.
Mpe na sima, ezali na nguya ya mibale oyo ebimaki banda na bambula ya 1970 mpe banda wana ekomi
na ntina lokola kaka bituluku minene ya misolo.
Mpe oyo nde ba kompani ya minene ya IT na Silicon Valley.
Na likoló mpenza, ezali ba-oyo babengaka Magnificent Seven.
Ba Magnificent Seven ezali Apple, Microsoft, Alphabet, Amazon, Nvidia, Google mpe Tesla.
Mpe basalelaka bokonzi na bango elongo na bakambi wana ya minene ya biloko ya motuya.
Likambo ya kokamwa, ba actionnaires ya minene na motoba kati na ba kompanyi sambo oyo ya minene
ya IT ezali BlackRock, Vanguard mpe State Street.
Bongo, oyo ezali nguya moko ya kobombana oyo eleki guvɛnɛmá nyonso na mokili na makasi, mpe oyo, solo,
ekoki kotinda guvɛnɛmá nyonso na mokili na epai elingi.
Iyo. Kasi emonani polele ete bikolo bikeseni mpe ezali na mokumba.
Nalingi kolobela mwa bituka to mikili mpe natuna makanisi na bino na ntina ya mosala oyo mikili wana ezali kosala.
Liboso ya nyonso, bato misato ya minene emonani polele ete bazali Etats-Unis, Russie mpe Chine.
Iyo, solo mpenza, ndenge nalobaki, bango misato bafandaka na Komite Exekutif ya Banque des Règlements Internationaux
(BIS), mpe kuna agenda moko wana nde bazali kolanda.
Bon, Chine asili kobimisa CBDC na ye, mpe bato ya Chine koleka milio 300 bazali sikoyo na portemonnaie na ba telefone na bango.
Sikawa Russie mpe ezali kobimisa rouble numérique, na ntina ete esengeli komibatela liboso ya bitumbu ya Amerika mpe système
SWIFT. Mpe mwango yango moko ezali kolandama mpe na Etats-Unis.
Tokoki kozala na prezida oyo alakaki liboso ete akobimisa CBDC te, kasi misala na ye nyonso ya
kobombana ezali nde mpo na kofungola nzela na yango.
Bongo azali mpenza kotya makanisi na ye na ba cryptomonnaies oyo, na ba stablecoins .
Mpe ba stablecoins ezali eloko mosusu te longola sé nzela ya kobombana mpo na kokotisa ba CBDCs.
Bongo, oyo ezali bikolo misato ya minene oyo bazali kosala elongo na nkuku, kasi na miso
ya bato, solo, bazali kobunda bango na bango.
Likambo ya ntina awa ezali ete kowelana oyo bakanisi ememaka mposa ya komibatela moko na moninga. Mpe yango elingi koloba nini?
Na mokuse, yango elingi koloba ete industrie ya bibundeli esengeli se kokola makasi koleka.
Mpe lokola tozali komona sik'oyo, industrie ya bibundeli ezali komata na lombangu na mokili mobimba na lolenge oyo
emonanaki naino te, yango ezali kopesa nzela na bato oyo bazali na sima ya makambo ete bazuaka matabisi ya minene.
Iyo. Etumba ezali sikoyo, na ndakisa, pene ya kokoma likambo ya solo ata na Iran mpe.
Sikawa bozali na nsɔngɛ ya etumba ya bana mboka. Iran azali kosala nini na likambo oyo?
Iran esalisaka mingi na likambo oyo, mpamba te, Iran mpe etalelaka dolare ya Amerika, ata ndambo, to mpe
koleka, lokola mboka nyonso mosusu na mokili mobimba.
Mpe Etats-Unis esali ete mbongo ya Iran ezwa pression makasi.
Na nsima, bato na Iran babandaki kotɛmɛla mpo na bozangi ya nguya ya kosomba biloko mpe kokita na yango.
Mpe na nsima, Amerika esungaki likambo yango na kotindáká ba agents kuna mpe na solo solo kobakisa mobulu bango moko.
Yango mpenza nde tokutanaki na yango na Ukraine.
Bungungumba ezalaki mpe na Ukraine. Yango mpe etindamaki uta na libanda mpo na kobimisa mobulu ya makasi kuna.
Mpe, solo, bokeseni mosusu ezali mpe kati na Etats-Unis na Iran.
Etats-Unis, solo, elingaki mingi kozala na bokonzi ya solosolo likolo ya mafuta nyonso ya Iran,
kozanga ete moto mosusu apesa likanisi na likambo yango.
Mpe na tango yango moko, Iran epesaka mpenza ntina ya malamu mpo na komeka bibundeli ya sika
to mpo na kobimisa ebele ya bibundeli ya sika.
Mpe nakanisi mpenza ete etumba oyo na Iran ekosalema solo na ntango moko, mpo soki
ebandi, talo ya mafuta ekomata likolo mpenza.
Mpe Etats-Unis, na ndenge monene, azwi bokonzi likolo ya ba réserves ya mokili mobimba oyo ezali ya Iran te.
Bongo, na mikolo oyo bazali kosalela gaz naturel ya mayi; batongi ba terminaux bisika nyonso, ata awa
na Eropa, na ndakisa. Mingi mpenza awa na Allemagne.
Mpe soki etumba na Iran ekómi mpe Estuaire ya Hormuz ekangami, ba Américains bakozala prêt na gaz mpe mafuta na bango moko.
Iyo, yango ezali mpenza likambo ya kotungisa. Ndenge nini esengeli kotalela Israel?
Wana ezali momekani monene ya Iran, mpe lisusu Amerika ezali kosunga yango makasi lisusu. Basalaka mosala nini?
Iyo, Etats-Unis esungaka Israel banda na ebandeli mpenza, kasi sikoyo mpe Israel ezali na bopusi
ya makasi mpenza likolo ya politiki ya Amerika.
Bongo, tozali na AIPAC, Komite ya Amerika mpo na Makambo ya Bapublic ya Israel.
Na ndakisa, mbongo oyo esungaka bato ya politiki oyo bazali na motema moko na Israel na tango ya maponami.
Na nsima, ezali na bato mosusu moke na Silicon Valley oyo bazali na makanisi malamu mpo
na Israel, lokola Larry Ellison mpe Elon Musk.
Esengeli koloba ete lelo oyo, Israel azali na bopusi ya monene mpenza likolo ya politiki ya mibeko ya libanda ya Amerika,
mpe kutu likolo ya politiki ya mibeko ya kati ya mboka yango.
Iyo, India, okanisi nini?
Eza mpe na esika moko ya ntina, lokola nde ezali na makanisi mibale kati na Chine na Mpoto, mpe ezali
komeka kosala misala mibale. Nini ezali koleka kuna?
Iyo, Inde ezali moko ya bakambi ya liboso na kobimisa mbongo ya sika.
Bongo, na lisalisi ya Amerika, Inde elongolaki na mbalakaka na mobu 2016 koleka pɔsɔ 80 ya mbongo
na yango ya papye – elingi koloba, mbongo ya kala.
Bongo, Mongombo Modi alobaki ete mbongo ya papie ebele ezali lisusu ya mosala te.
Mpe yango esalemaki na boyokani na, na ndakisa, ebongiseli moko oyo efutamaka na nkuku na Bill
Gates, elingi koloba Better Than Cash Alliance.
Na boye, bango bakomi pene na kozala bapionniers na bokotisi ya ba CBDC.
Na tango wana, balakaki mpe bato ya Inde ete roupi ya numérike ekokoma programɛrɛ te libela na libela.
Basili kobongola yango sikoyo. Sikoyo bakomisi yango programmable.
Na yango, Inde ezali pene na pene esika ya komeka mpo na botiyi na mokili mobimba ya CBDC.
Iyo, likambo ya kosepelisa mingi. Bongo mpo na Afrika?
Emonani lokola ezali kaka mopesi ya biloko ya moboko, to mpe ezali na ba mwango misusu oyo ezali koya?
Iyo, Afrique du Sud mpe ezali na kati, mpo ete Afrique du Sud, solo, ezali naino na biloko mingi ya wolo.
Ya solo, yango mpe ezali na ntina, mpo wolo mpe ekozala na esika monene na mikolo mizali koya.
Na suka suka, tokoki komona ete talo ya wolo emati makasi mpenza na mikolo oyo euti koleka.
Mpe nakanisi ete botutuki oyo ezali naino na ebandeli na yango sik'oyo.
Mpo tango système financier mobimba ya mokili ekokwea – mpe ekokwea mpenza; ata système financier ya sika
mpe ekokwea – bato bakozongela eloko oyo emonanaki lokola mbongo na boumeli ya koleka mibu 3000.
Mpe yango ezalaki wolo na palata. Yango wana, nakoki komona avenire ya kitoko mpenza liboso na bango mibale.
Mpe, solo, biloko oyo mibale ezali biloko ya moboko oyo ezwamaka ebele na Afrique du Sud.
Yango wana, na ntango oyo, bato ya bokonzi bazali kotalela Afrika ya Sudi na likebi mingi.
Mpe longola wana, ezali, solo, na bitumba ya matomba ya makasi mpenza na kontina ya Afrika, ata mpe kati na Etats-Unis na Chine.
Likambo nyonso ezali kaka mpo na cobalt, lithium mpe biloko wana nyonso, bakisa mpe ba terres rares.
Yango ezali na boyokani na oyo ozalaki koloba liboso – bokoli ya AI na lolenge ya numérike?
Iyo, solo mpenza. Solo mpenza.
Bongo, AI azali na mposa ya biloko oyo nyonso, mpe etumba moko monene ezali kosalema sik'oyo.
Mpe, solo, likambo oyo elendisamaka na bato oyo bazali na sima kotambwisa makambo, mpo ete ezali ntango nyonso
kotombola bokeseni ya politiki mpe kondimisa bato ete bakoki mpenza kosala bokeseni na niveau ya politiki.
Kasi esengeli koloba ete na mikolo oyo, politiki ezali na nse ya pression makasi mpenza uta na ba kompani minene
wana, na boye ete ekomi mpasi mpenza mpo na komema mbongwana ya politiki ata moke na mokili.
Na yango, soki bokonzi ya makasi ya ba kompani minene – elingi koloba, Silicon Valley na Wall Street – likolo
ya mokili ebuki te, eloko moko te ekobongwana na mokili.
Olobaki mpe kala te mpo na Groenland, kolobaka ete ba centres de données minene oyo ekotongama kuna, mosika na bato ya mboka.
Namonaki kala te post moko elobaki ete Elon Musk azali mpe na mokano ya komema biloko nyonso na likoló, ndenge
balobi, balobaka ete ezali mpo nguya ya kura ezali kuna ebele.
Kasi yango emonani polele ete ezali mosika koleka. Ezali nzela moko wana?
Iyo, iyo, yango ezali ligboma mpenza.
Kasi na bosolo, bakonzi bazali komona ete bazali kokutana na botɛmɛli ya makasi mpenza.
Bon, esengeli kaka otala likambo oyo ete, na ndakisa, bamekaki kobimisa ba CBDCs na Nigeria, mpe liboso na yango na
Eastern Caribbean Currency Union, na Jamaïque, mpe bongo na bongo. Mpe bamekano wana nyonso elongaki te.
Mpe bakonzi bazali komona sikoyo ete, lokola AI ezali kokitisa makasi bomoi ya bato na mokili
mobimba, botɛmɛli na yango mpe ezali se kokola.
Mpe na ndenge ya naturel, na sima balukaka bisika oyo botɛmɛli yango ekokoma bango mpasi mingi te.
Mpe Grönlande ezali, solo, esika ya malamu mpenza mpo na yango, po moto moko te akoki kokoma na Grönlande.
Bakosala manifestasiyo te na Groenland, mpe bakosala mpe te misala ya kobebisa biloko, lokola oyo bazali kobanga
sikoyo na Venezuela mpo na bakompanyi ya petrole ya Amerika.
Bongo wana nde bakatani na mokili.
Mpe soki makambo oyo nyonso mazali kokoba na espace, moto akomikabola na bato mosusu nyonso mpe akoki
kosalela nguya na ye kozanga ete moto apekisa ye.
Bongo, oyo ezali likanisi wana ya zoba oyo emonani polele ete ezalaki mpe kobaluka na motó ya Elon Musk – sikoyo akomi moto oyo
aleki na bozwi na mokili mobimba, na bozwi ya ba milliards 800.
Iyo, kasi olobi ete système ya sika ya mbongo mpe ekobuka. Bilembo nini ozali komona ya likambo yango?
Mokakatano monene ezali ete mbongo esalaka bongo te.
Mbongo ezali te bobele lisangisi ya ba enregistrements ya ba données. Mbongo ebongwanaki na boumeli ya mibu 3000.
Mpe mbongo ebimaki na mombongo ya kosala biloko na biloko. Mpe yango ezalaki ntango nyonso mpo na biloko oyo emonanaka.
Mpe yango nde mokakatano monene ya ntango na biso: ete biso mpe tozali kolanda bizaleli oyo ezali ya solo te.
Ndakisa moko ya biloko ya numérike ya boye ezali, na ndakisa, Bitcoin .
Na yango, oyo ezali kaka lisanga ya ba données oyo ekangami na motuya moko ya solo te.
Bato ya bokonzi basosoli sikoyo ete likambo oyo ezali mpenza kosimba te.
Mpe yango wana sikoyo babaluki na ba stablecoins.
Stablecoins, solo, elembo na yango ezali ete motuya na yango ekangami na eloko moko ya motuya ya mokili ya solo.
Mpe yango emonisaka ngai epai makambo ezali kokende.
Bongo, likambo ezali ete sikoyo tozongi mpenza na bizaleli wana ya kala.
Mpe mpo na ngai, yango mpe nde ntina monene oyo etindi komata makasi ya batalo oyo tomoni na
basanza oyo euti koleka na secteur ya biloko ya ntalo.
Ezali kaka te likambo ya wolo na palata; ezali mpe likambo ya cuivre na biloko mosusu,
lokola laiton na biloko mosusu oyo ememaka courant.
Na yango, mbongwana moko ezali kosalema na makanisi ya bato ya bokonzi, oyo bazali komona na mbalakaka ete okoki
mpenza te koyangela mokili na nzela ya ba données mpamba.
Mpe likambo elandi ezali ete, tango tokomona bokitisi ya misala na mokili mobimba mpo na AI – mpe ya solo ekozwa bamilio ya
misala, elingi koloba bamilio ya bato na mokili mobimba bakozala na mosala te – na tango wana, ekozala na nzela mosusu te
longola sé kotia système ya kopesa bato nyonso mbongo ya moboko.
Mpe mbongo wana ya mobimba mpo na moto nyonso esengeli bongo ebimisama na ebele.
Mpe, solo, oyo ekozala kaka ba enregistrements ya ba données.
Yango ekobima na nsima na lolenge ya ba CBDC.
Mpe secteur yango, solo, ekoyeba noki mpenza ete soki bato bazali na mbongo ya moboko – oyo ekoki kozala na
date ya suka – bakozala na motango moko ya mbongo oyo esengeli ebimisama na kati ya mikolo 30.
Mpe na nsima, solo, bakobongola batalo na bango.
Mpe yango ekobimisa mbala moko inflation ya mbangu, oyo ekomema inflation ya normal kino na inflation
ya mbangu mpenza, mpe na suka, na hyperinflation.
Mpe yango elingi koloba ete système ya sika ekokwea na suka, atako na ebandeli bakoyamba yango na
esengo monene, mingi mpenza epai ya bato ya mosolo moke.
Mpo bakoloba, 'Kitoko, soki leta apesaka ngai euro nkoto moko to nkoto mibale na sanza, wana bomoi na ngai ekozala na kimya.'
Moko te na yango ezali solo. Bongo bomoi oyo, mbongo oyo, ekokita motuya na yango noki-noki.
Tokomikuta na ezalela moko lokola oyo ya Weimar, mpe nguya ya mbongo ekokita mbangu-mbangu.
Mpe soki bato batelema kotemela yango, yango ememaka na ezalela lokola etumba ya bana mboka.
Kasi, solo ezali ete, bato ya bokonzi bakangi mitema; bazali na Greenland to na esika mosusu mpe ezali pɛtɛɛ te mpo na kokutana
na bango lokola boye te na guvɛnɛmá na biso moko, oyo tokokaki kotia pression na yango na
nzela ya botɛmɛli to na lolenge mosusu ya kotɛmɛla.
Toli nini okoki kopesa na bato mpo na ndenge ya komibongisa mpo na likambo oyo mpe kozwa bikateli
mpo na kopekisa bokonzi oyo ya monene ekoba kokola?
Likambo ya ntina koleka awa ezali mpenza ya kotika mokili ya numériki mwa moke.
Bongo, mokili ya numérike ezali kokambama na ba kompani minene oyo mpe ba géants ya minene ya mosolo.
Mpe na nsima, esengeli mpenza oloba au revoir.
Mpe ezali solo ete na suka tokomona bibongiseli ya minene mosusu ebima.
Bongo bato bakomona ete bomoi na bango ezali kokita mokemoke.
Mpe bato bakotuna, 'Bongo, nani mpenza azali na ngambo?'
Bakoyeba yango na suka.
Mpe na nsima bakotika ba plateformes oyo ya minene.
Kasi, ya solo, bakosala ete ba plateformes ya sika mosusu mpe ekutana na mikakatano na mokili ya numérique.
Mpe nakanisi ete na nsima tokomona ntango oyo mokili ya numérike ekokita ntina, mpe mokili ya solo ekozongela ntina na yango.
Bon, nakoki kaka kolendisa ete moto nyonso amibongisa mpo na ntango oyo.
Bon, ya liboso, nandimi mpenza ete palata, na ndakisa, ekozala na esika monene na bomoi ya mokolo na mokolo.
Mpo soki CBDC ebimi mpe bato baboyi yango – elingi koloba, soki balingi kosalela yango te – to soki motuya ya CBDC ekiti mpenza
mpo na inflation, bongo bato bakozala lisusu na likoki ya kosalela mbongo ya papie te, mpo na ntango wana mbongo
ya papie bakolongola yango mobimba to bakopekisa yango.
Kasi, na makanisi na ngai, ekokoma lisusu momeseno kofuta na bapɛpɛlɛ ya palata na bomoi ya mokolo na mokolo.
Yango wana, nazalaka ntango nyonso kopesa toli na bato na mikolo oyo ete bábomba bamɔnɛ́ ya palata, mpe,
mpo na sikoyo, bátikela mbongo ya papie moke na ndako.
Mpo na ntango oyo tozali kokutana na krize ya sika mpe ya monene ya banki, mpo na mikakatano nyonso oyo ezali na nse.
Na yango, na ndakisa, tokokutana na bafeti ya leta.
Bongo, okozala mpe na makoki te ya kobimisa mbongo na ba ATM.
Mpe na eleko oyo ya mbongwana, ezali na ntina kobomba mbongo ya cash ekoki na ndako mpo ekoka kino sanza mibale to misato.
Kasi mpo na eteni elandi, nalendisi yo makasi ete ozwa mwa bamɔnɛ ya palata.
Kasi longola misala ya moto na moto, emonani polele ete tosengeli mpe na bituluku ya bato oyo tokoki kosangisa maboko na yango
– bituluku oyo bato bayebanaka bango na bango, oyo ezali ya numérike te, mpe esika tokoki kosalisana na ntango ya mpasi.
Yango ezali na ntina mingi mpenza. Kosala réseau ezali na ntina mingi mpenza – kokutana na bato oyo bakanisaka ndenge moko.
Bon, nakanisi ete moto nyonso oyo alekaka na bomoi lokola nkɔ́si ya mɔ́kɔ́ akokutana na mikakatano ya
minene, mpamba te tozali kokutana na mobulu monene.
Kasi nakanisi ezali na ntina mingi mpenza ya kokolisa ba réseaux oyo sikoyo mpe komibongisa mpo na likambo ete ba
réseaux oyo bakosala mpenza na lolenge ya numérique te.
Mpo ozonga na lolenge ya kala ya kozwa sango – ete yo, nayebi te, obanda lisusu kosalela ba trakte wana ya kala, to
okanga lokasa moko, to kaye moke, mpo na komibongisa mpo na ntango oyo internet mobimba ekoki mpenza kokangama.
Mpo nandimi mpenza ete bakonzi bakomi na esika ya mpasi mingi, na boye ete bakosala ata makambo ya makasi
mpenza, ndakisa, kobebisa internet na mokili mobimba.
Tomonaki déjà na Iran ete likambo oyo ekoki kosalema.
Iyo, Ernst Wolff, matondi mingi mpo na botatoli na yo.
Yango efungolaki makanisi mingi – emonisi ete osengeli te kotika ete bitumba ya liboso ebenda yo
makanisi, kasi osengeli nde koluka ntina ya likambo.
Mpe lisusu libondeli na yo ya sika mpo na analogue. Matondi mingi mpo na yango!
Ofele!
Bopɛtɔ na nzela ya bato ya mayele ya botángi – Kla.TV.