Çox adam sadəcə dpa-dan sözbəsöz kopyalayır.
Sonra qəzetdə görürsən ki, indi hər yerdə eyni məqalələrdir.
Rəsmi olaraq bir müsahibədə qeyd olunub ki, biz kütləvi informasiya vasitələrinin ağlasığmaz dərəcədə çaşdırıcı
təsirinin dövründə yaşayırıq və Gustave Le Bon 130 ildən çox əvvəl "Kütlələrin Psixologiyası" kitabını yazıb.
Bu, kütlələri necə manipulyasiya etmək barədə bilməli olduğunuz hər şeyi ehtiva edir.
sən əslində kölə kimi yaşayırsan, sadəcə ətrafının hasarla əhatə olunduğunu anlamırsan.
Başqaları sənin üçün hasarı qoyur və sənə deyir ki, hər dörd ildən bir hasarın rəngini seçmək imkanı var.
Mənim ən sevdiyim deyim əslində belədir: Televizor az izləyənlər daha aydın görürlər.
Onlar buna inanırlar. Sanki hansısa ideologiyadır. Kommunist ideologiya düzgün şeydir, onlar digər hər şeyi nəzərə almırlar.
Media vasitələrində onların sayı çoxdur, çoxdur.
Oradakı insanların buna necə baxdığını görəndə tükləriniz ürpəşəcək.
Və biz həqiqətən də bu çətin saatda birlikdə dayanmalıyıq.
Bəli, əziz tamaşaçılar, Heiko Schrang, onu kim tanımır?
O, ən çox satılan müəllif, kitab nəşriyyatçısı, 15-ci AZK-də çıxış edən spiker, 170 000 izləyicisi olan YouTube kanalı sahibi və
sülhsevər insan kimi təhsil sahəsində ən görkəmli fiqurlardandır.
Kla.TV-yə xoş gəlmisən, əziz Heiko, səni burada görmək çox xoşdur.
Salam, əziz Mathias. Məni qəbul etdiyiniz üçün təşəkkür edirəm və əlbəttə ki,
tamaşaçılara ən xoş arzularımı çatdırıram. Çox sağ olun.
Əziz Heiko, sən bir kitab yazmısan və yeni kitabının adı "Minilliyin Yalanı"dır.
Orada siz həssas mövzuları müzakirə edir və onları təsirli dərəcədə dərinliklə araşdırırsınız.
Buna baxmayaraq, oxumaq çox asandır və həqiqətən oxucunu özünə cəlb edir.
Kitab koronavirus pandemiyasından sonra yazılıb. Bu dövr sizi kitab yazmağa ilhamlandırdı? Yoxsa başqa bir səbəb var idi?
Əslində yox, o qədər də yeni deyil.
Kitab təxminən bir il əvvəl nəşr olunub, yəni koronavirusdan xeyli sonra.
Corona 2020/2021-dir – onunla əlaqəmiz varmı?
Amma sualınız hələ də əsaslıdır.
Axırda əslində yalnız bir səbəb var idi:
Mən köhnə kitablarımı tapdım, bu halda "Əsrinin Yalanı".
Mən köhnə mənbələrə baxmaq istədim və onların əksəriyyətinin internetdə artıq mövcud olmadığını öyrənib dəhşətə gəldim.
Mən bunu çox narahat edici hesab etdim, çünki bu dəliklikdir.
Bu o deməkdir ki, Google vasitəsilə orada artıq böyük bir vahidlik yaranıb və indi bu, ChatGPT ilə davam edir.
Belə düşündüm ki, əgər onlar hər şeyi silməyə davam etsələr, onda yalnız bir həqiqət qalacaq: Orvellin
"1984"-də olduğu kimi Həqiqət Nazirliyinin həqiqəti.
Və sonra düşündüm ki, belə ola bilməz.
Belə düşündüm ki, yaxşı, nəhayət gələcək nəsillər üçün başqa bir kitab yazacaqsan.
Çünki mən inanıram ki, süni intellektlə onlar getdikcə bu istiqamətə doğru hərəkət edirlər: sizdə yalnız
əvvəlcədən müəyyən edilmiş bir fikir var ki, hakimiyyətdəkilərin xoşuna gəlsin deyə bir narrativlə diktə olunub.
Mənim də uşaqlarım var və mənim fikrimcə yalnız uşaqlarıma, nəvələrimə və digər insanlara deyil, həm də
məsuliyyətim var ki, desinlər: "Yaxşı, burada bir istinad əsəri var – sən onu oxumusansan – bir növ ensiklopediya."
Biz bir neçə mövzuya toxunacağıq.
Beləliklə, orada hər şeyi tapa bilərsiniz: bütün müharibələrin necə başladığını, onların arxasında kimlərin
olduğunu, adlar və soyadlar göstərilir, Kennedinin sui-qəsdi, koronavirus – orada nə baş verdi?
Yəni, bu artıq köhnəlib, kitabım (...).
Əvvəllər yazdığım şeylər indi hamısı ortaya çıxıb.
Bu arada bir bombanın partlayışı digərini izləyir.
Beləliklə, əslində mən dedim: "Yaxşı, bu bütün mövzuların yoldaşıdır."
Yaxşı, məncə artıq heç nə yazmağa ehtiyac yoxdur, çünki hər şey artıq yazılıb.
Və əgər indiyə qədər bunu anlamamısınızsa, səhv anlamayın – artıq onlara kömək edə bilməzsiniz.
Siz həqiqətən çoxsaylı müxtəlif mövzulara toxunub, onları dərindən araşdırmısınız.
Bu söhbətdə indi media mövzusuna bir az diqqət yetirmək istərdim.
Siz bir məqalədə mediaya istinad etdiniz, amma kitab boyunca dəfələrlə da.
Bir çox insan kütləvi informasiya vasitələrinin geniş çeşiddə fikir təqdim etdiyini və hər kəsin
haradasa öz fikrini formalaşdıra biləcəyini düşünür.
Lakin kitabınızda mediadan bir qədər fərqli bir mənzərə çəkirsiniz.
Beləliklə, kütləvi informasiya vasitələrindəki problemi nə kimi görürsünüz?
Mənim fikrimcə, bu yeni problem deyil; o həmişə mövcud olub.
Bir az araşdırsanız, görəcəksiniz ki, Edward Bernays – tamaşaçılara yalnız Eddie Bernays-i tövsiyə edə
bilərəm – 100 ildən çox əvvəl "Propaganda" kitabını yazıb.
Bu adam əslində ictimai əlaqələr agentliklərini təsis edən şəxsdir (...) o, hakimiyyətdəkilərə
insanları manipulyasiya etmək mexanizmləri verib.
Mən deyərdim ki, Adolf Hitler olub-olmamasından asılı olmayaraq, bu üsullar bu gün də
istifadə olunur. Başqa sözlə, bu heç də yeni deyil.
Əlbəttə, belə bir hiss yaranır ki, yaxşı, GDR-də DDR1 və DDR2 adlı iki kanal var idi. Və mənim nəslim
də yalnız bir neçə kanalın olduğu vaxtı xatırlayır.
1987-ci ildə Sat.1, RTL və s. kimi özəl televiziya kanalları ortaya çıxdı.
Əvvəllər yalnız məhdud sayda televiziya kanalları var idi.
Və nəhayət, yüzlərlə kanal yarandı.
Adamlar dedilər: "Hey, indi biz həqiqətən hərtərəfli və müstəqil məlumat əldə edə bilərik."
Və mən bunu tez-tez sorğulayırdım, hətta 20 ildən də çox əvvəl, çünki vacib xəbər reportajlarına – yəni əsas məsələlərə, istər
2003-cü ildəki İkinci Körfəz Müharibəsi, istərsə də 1991-ci ildəki Birinci Körfəz Müharibəsi – gəldikdə eyni
görüntülərin hər yerdə göründüyünü müşahidə etmişdim.
Hər halda, CNN-i izləyirsən, gündəlik xəbərlərdə eyni görüntüləri görürsən, digər kanallarda da eyni görüntüləri görürsən.
Yalnız televiziya aparıcısı fərqli görünürdü, amma mesaj hər yerdə eyni idi.
Və hətta o vaxt da özümə soruşdum: Bu necə ola bilər?
Çünki hər şey bu qədər müstəqil olduqda və hər kəs sənə deyir: "Bizim öz müxbirlərimiz
var və onlar indi burda-orda gedirlər" (...).
Amma vacib məsələlərə gəldikdə, əslində yalnız bir qəti rəy var idi.
Və mənim fikrimcə, indi əvvəldən də pisdir.
Sən buna belə cavab verdin: minlərlə kanalın olub-olmamasının heç bir fərqi yoxdur.
Siz qeyd etdiyiniz kimi, yalnız dörd xəbər agentliyi var: AP, Associated Press, sonra AFP və Reuters, hamısı yaxşı tanınır.
Reuters demək olar ki, 150 yaşındadır, bunu təsəvvür edin, sonra isə Almaniya Mətbuat Agentliyi dpa var.
Maraqlanan tamaşaçılar – buna diqqət yetirin – Almaniyada tez-tez görürsünüz: dpa – çox kiçik
hərflərlə çap olunub – dpa, dpa, dpa hesabatı.
Bu o deməkdir ki, onlar gətirilməli olanı paylayırlar.
Çox adam sadəcə dpa-dan sözbəsöz kopyalayır.
Sonra qəzetdə görürsən ki, indi hər yerdə eyni məqalələrdir.
Bəli, tamaşaçılar üçün bir daha: siz media sahəsindəki böyük müxtəliflikdən danışdınız və indi deyirsiniz ki, bu müxtəlif
media – ilk baxışdan çox fərqli formatlar olduğu üçün belə görünür – əslində yalnız bu dörd agentlikdən,
ya da onların əksəriyyətindən kopyalayır, elə deyilmi?
Bəli, bu ağıllı fikirdir. Belə deyim: dediyim kimi, adətən standart hesabatlarda bir neçə regional variasiyanın ola
biləcəyini inkar etmək istəmirəm, bu, tamamilə ola bilər.
Amma nəhayət, bunu belə təsəvvür etməlisən: böyük bir idman zalı, içəridə nisbətən qaranlıqdır və bir küncdə bütün
reflektorlar məhz o küncə işıq saçır, və o küncdə, məsələn, Ukrayna və ya Qəzzadakı müharibədir.
Hər kəs yalnız bu küncə baxır, yalnız bu künc barədə məlumat verir, amma eyni idman zalında, digər ölkələrdə – məsələn Yəməndə
və başqa yerlərdə – müharibələr də var, kütləvi qətllər də var, lakin onlar barədə xəbər verilmir, sanki mövcud deyillər.
Cari, yalnız cari, mən hətta tarixi şeylərdən danışmıram.
Əgər müharibənin Ukraynada 2014-cü ildə başladığını fərz etsək, bu yaxşı məlumdur.
Və kitabımda sitat gətirdiyim və böyük ehtiram bəslədiyim ən böyük jurnalistlərdən biri olan, təəssüf ki, 2014-cü ildə vəfat
edən Peter Şoll-Latour-u nəzərə aldıqda, o rəsmi müsahibəsində biz kütləvi media axmaqlığı dövründə yaşadığımızı bildirmişdi;
bu, xüsusilə Ukraynada müharibədən sonra daha da aydın oldu.
O vaxtlar belə idi. Yalan görüntülər göstərilirdi. Məsələn, nTV tank konvoylarının Ukraynaya doğru irəlilədiyini və
ya sərhədi keçdiyini bildirən böyük başlıq göstərirdi, amma əslində bu 2008-ci ildən olan bir şəkil idi.
O, Qafqazda çəkilmişdi, bu, rus hərbi təlim idi, ona görə də sadəcə səhv məlumat verilmişdi.
Amma əlbəttə ki, insanlar düşünürdü ki, ruslar oraya tanklarla girəcəklər, amma onlar heç vaxt girmədilər!
Bu yalnız bir nümunədir. Və bu hər zaman belə davam edir.
O vaxtlar Berlində "indi biz kasıb qaçqınlar üçün – 2015-ci ildə Suriya üzərindən gələnlər üçün – insan
zənciri yaratmalıyıq" dedikdə, bu da əfsanəvi idi.
Sonra onlar Berlində kasıb qaçqınlar üçün şamlar tutaraq əl-ələ tutub yürüş etdilər.
Sonra məlum oldu ki, orada xəbər verildiyi kimi 50 000 yox, cəmi 5 000 nəfər var idi və bu, insan zənciri üçün kifayət etmirdi.
Beləliklə, onlar 2003-cü ilin, Ukraynada ikinci müharibə zamanı kütləvi etiraz aksiyaları baş verən və yüz
minlərlə insanın küçələrə çıxdığı dövrə aid görüntüləri götürüb sadəcə birləşdirərək montaj etdilər.
Sonra öyrənirsən və onlar deyirlər: "Təəssüf ki, biz dpa arxivindən səhvən yanlış şəkli götürmüşük."
Onlar indi Trampın məhkəməyə verdiyi BBC işi ilə eyni şeyi edirlər. Və bu beləcə davam edir.
Yeganə vacib məqam odur ki, az sayda agentlik var, tamaşaçılar bunu yadda saxlamalı və ya istəsələr araşdırmalıdır.
Və bu ağıllıdır, çünki çox az adam bunu bilir, amma hamısı eyni fikirdədirlər.
Onları yenidən tapa biləcəyiniz isə başqa söhbətdir – Bilderberqlər və onların oturub öz
gündəmlərini müzakirə etdikləri yarı-gizli təşkilatlar.
Bu, əlbəttə, bir sui-qəsd nəzəriyyəsidir, Mathias, bilirsən.
Tamamilə, bu barədə heç bir şübhə yoxdur. Gəlin bunun ətrafına sitat işarələri qoyaq, bəli, məhz.
Kitabınızda həmçinin Jörg Haider-dən sitat gətirdiyinizi yazırsınız:
Şərtləri müəyyən edən düşüncəni idarə edir – vacib məsələlər siyasi tabuya çevrilir və yalanlar dogma səviyyəsinə qaldırılır.
Bəli, bu psixoloji müharibə, sizin adlandırdığınız kimi, praktikada necə işləyir, yoxsa hazırda dünyada baş verən
hadisələrdən, indi baş verənlərdən konkret nümunələriniz varmı?
Bəli, dürüst olum deyə, bir neçə şey deyə bilərəm, amma artıq tamaşaçıların nə eşitmək istədikləri məni
maraqlandırmır; uzun müddət bu işin içində olanda belə olur.
Biz həmişə tanımağı müzakirə edirik, amma niyə dəyişək?
Sən həmişə tanınma aləmində qalırsan, həmişə tanıyırsan, çünki bir vaxt dəlilik həddinə çatacaqsan,
çünki növbəti mesaj, növbəti, növbəti, növbəti...
Çünki yalan, təsəvvür et, o qədər böyükdür ki, insanların bu yalanlara inanması mənim üçün olduqca qorxuducudur.
Beləliklə, məsələn, əgər mediada Müdafiə Nazirliyinə istinadən bu və ya digər hadisənin baş verdiyi barədə eşitsəniz.
Sən həmişə bilirsən ki, bunun arxasında onlar dayanır, ya da kəşfiyyat hesabatları bu və ya digər məlumatları söyləyib.
Beləliklə, bu o deməkdir ki, biz bəlkə bunu anlaya bilərik, çünki onlar nisbətən sıx əməkdaşlıq edirlər və bütün terminologiya...
Elə buna görə də indi bu darıxdırıcıdır: ya əvvəllər mövcud olmayan "qəzəbli vətəndaş" termini, ya insanları ləkələmək
üçün süni yaradılmış "Reich vətəndaşı", ya da mənim olduğum "sağ qanad ezoterik" – bunların heç biri əvvəllər mövcud olmayıb.
Özünə lüğət almalısan, bu çox maraqlıdır.
Bir dəfə bu barədə, düşünürəm ki, sizin yerinizdə, AZK-də terminologiya haqqında mühazirə
oxumuşdum. Bu çoxdan olub və orada terminlər belə çəkilmir.
"Üsyançılar", ah, üsyançılar – üsyançılar bir növ hindlilerdir. Onlar ağıllıdırlar, deyirlər: "insani fəlakətin qarşısını
almaq üçün" – bu yaxşı səslənir – "sülhməramlı qüvvələr" …
Bunlar hamısı əsas kütləvi informasiya vasitələrində çatdırılması üçün yaradılmış sözlərdir, bu
vasitələr isə daha çox bir neçə agentliyin mülkiyyətindədir.
Yatan qoyunlar nəhayət "sülhməramlı qüvvələr" kimi terminlərlə bombardımana tutulur; onlar X və ya Y ölkəsinə
getməli, orada demokratiya və azadlıq uğrunda döyüşməlidirlər.
Maraqlıdır ki, "yan zərər" termini, məsələn, 1999-cu ildə Kosovoda müharibə zamanı yaradılmışdı və ondan əvvəl mövcud deyildi.
Beləliklə, Vyetnam müharibəsi zamanı heç bir yan zərər yox idi. Napalm bombalarının atıldığı görüntüləri gördünüz,
onlar əfsanəvi dərəcədə kədərli görüntülərdir: kiçik uşaqların dəriləri öz bədənlərində jel kimi yanırdı.
Beləliklə, onlar öz-özlərinə dedilər: "Yaxşı, dərsi öyrəndik, artıq belə şey edə bilmərik, indi video oyununa bənzər bir
şey etməliyik… bir dron uçub gəlir, sonra nəsə ortaya çıxır və biz onlara deyirik ki, əlavə olaraq 'yan zərər' də olub."
Sadə dildə desək, mülki şəxslər, qadınlar, uşaqlar və s. öldürülür.
Və hər zaman belə gedir: tamamilə təhrif, "sağçı ekstremist" partiya və onunla əlaqədə olan, yəni bu, sadəcə böhtandır.
Çünki hər söz, çox mənəvi mənada, hər sözün bir titrəməsi var.
Əgər indi deyim ki, əziz Mathias, sən möhtəşəm bir insansan, ya da "Səni sevirəm", ya
da deyim ki, "Səndən nifrət edirəm", Mathias.
Ah, sözlər öldürə bilər, necə deyərlər. Hər bir sözün vibrasiya naxışı var, bunu çox yaxşı bilirlər.
Və buna görə də mən bu işləri üzərimə götürməkdən imtina edirəm.
Buna görə də məni "Schwurbler" sözünü bir dəfə də olsun dilə gətirdiyim tək bir video belə görməyəcəksiniz.
Mənim üçün bu indiyə qədərki ən gülünc şeydir, çünki bu söz əvvəllər mövcud deyildi.
Çox adam papaq quşu kimi təkrarlayır, onlar deyirlər: "Sən hər şeyi təqlid edən bir meymun olduğunu təsəvvür etməlisən."
Mən demirəm ki, bütün insanlar elədir, əlbəttə ki, sizin aranızda da azad düşüncəlilər var.
Amma təəssüf ki, kütlələr elədir; bunu qəbul edirlər, və Gustave Le Bon 130 ildən çox əvvəl
"Kütlələrin Psixologiyası" kitabını yazmışdı.
Bu sizə kütlələri necə manipulyasiya etməyi öyrənmək üçün lazım olan hər şeyi deyir. Amma nədənsə bu həmişə işləyir.
Bəli, əlbəttə ki, siz tamamilə başqa səviyyədəsiniz, çünki mövzunu da böyük dərəcədə dərindən öyrənmisiniz.
Mən yaxşı təsəvvür edə bilərəm ki, sən bu şərtlərin bəzilərindən həqiqətən bezmisən.
Amma məncə, dörd agentliyin qəsdən müəyyən sözləri səpələdiyi bir vəziyyətdə belə bir şeyin necə
işlədiyini anlamaq həm də tamaşaçı üçün vacibdir.
Onlar həmçinin insanları sui-qəsd nəzəriyyəçiləri, sağçı ekstremistlər, ezoteristlər, dediyiniz kimi sektantlar və ya
başqa nəsə kimi böhtan atırlar. Çoxlu mənfi terminlər var.
Gəlin Björn Höcke-ni nümunə götürək. Dərhal deyim ki, mən AfD-yə xüsusilə maraqlı deyiləm.
Amma sonra onlar deyərdilər: cinayətkar keçmişi olan və haqlı olaraq faşist adlandırıla
bilən Björn Höcke bu gün bunu və bunu etdi.
Amma heç vaxt kimsə belə deməyi eşitməyəcəksiniz: "İndi çıxış edəcək qadın bir neçə müharibəyə qismən görə
cavabdehdir, yalan ifadə verib, bunu, bunu və başqa şeyləri edib…" İndi Angela Merkel çıxış edəcək.
Beləliklə, siz heç vaxt başqa bir siyasətçidən – ya Yaşıl, ya da solçu – məsələn, keçmiş Antifa üzvü Lars Klingbeil-dən, indi
Xarici İşlər naziri, yoxsa İqtisadi İşlər naziri olan Lars Klingbeil-dən belə bir şey
eşidməyəcəksiniz ki, siz bir həll yolu əldə edəcəksiniz.
O, indi sənə danışır. Sən bunu eşitməyəcəksən.
Siz eşitməyəcəksiniz: Keçmiş BlackRock əməkdaşı, Atlantikbrücke-nin sabiq idarə heyəti üzvü,
kansler vəzifəsinə and içdiyi gündən iki gün sonra sözündən dönən, indi sizə xitab edən Friedrich Merz.
Bu baş vermir. Amma digər hər kəs – istər mən olum, istərsə də adımı yazın – sağçı ekstremist, sağçı ideoloq damğası vurulur.
Dəpartament mağazalarında olduğu kimi: endirim! Səni endirirlər, səni də endirirlər. Bunu etmək istəyirlər.
Və buna görə də bizim hamımız üçün orada baş verən bu naxışın fərqində olmaq vacibdir.
Bəli, sizi kiçildirirlər. Digər tərəfdən, onlar çox ciddi şəkildə senzura edirlər.
Bu o deməkdir ki, fikrinizlə tamamilə yox olursunuz.
Çox güclü senzura var. Proqramlar qəsdən arxa plana atılır və tapıla bilmir.
Sən bir dəfə SchrangTV-də demişdin ki, Orvellə haqqı vermək lazım olan bir şey odur ki, o, işləri az göstərmişdi.
Bu sənin ən sevdiyin deyimlərdən biridir, elə deyilmi?
Bəli, düzdür. O həqiqətən də elə etdi.
Əgər indi Corc'u görsəydim, deyərdim: "Corc, sən bunu həqiqətən çox az qiymətləndirdin."
O yəqin ki, deyərdi: "Bu həqiqətən doğrudur."
Sarrazinə bənzəyir. O, "Almaniya özünü ləğv edir" deməklə həqiqətən də hər şeyi çox yumşaldı.
Bəli, bu dəli bir şeydir. Yəni, bu dəli bir şeydir. Kitabınızda əhatə etdiyiniz bütün mövzulara baxsanız, həqiqətən çoxdur.
Bizdə bütün müharibə iqtisadiyyatı var, indi qlobal iqtisadiyyatımız var, həmçinin dərman
sənayemiz də var, çoxsaylı müxtəlif mövzular.
Əslində, kütləvi informasiya vasitələri azad və müstəqil olsaydı, bu sahələrin heç biri davamlı olmazdı, elə deyilmi?
… "Xüsusi aktivlər" – bir çox insan hələ də bunu ağlının bir küncündə saxlayır, bu isə vacibdir.
Borclar yaranır və "xüsusi fond" termini sadəcə istifadə olunur.
Yəni demək istəyirsən ki, müharibə üçün indi bizə 2 trilyon funt sterlinqlik xüsusi vəsait lazımdır.
Merz sadəcə erkən qalxıb "Yeni bir söz yaradacağam" demir. Başa düşürsən?
Bu, sadəcə teatr tamaşasıdır, aktyorların rol oynamasından başqa bir şey deyil.
Və məhz bu məqamda insanlar anlamır və deyirlər ki, yox, bu bir sui-qəsddir.
O bunu anlaya bilmir. Bütün günü bunun üzərində düşünən digər agentliklər var: hansı sözü
yenidən işlədək – "xüsusi fond" daha yaxşı səslənir.
Beləliklə, bu daim davam edir, bunu deməliyəm, çünki indi yenidən ortaya çıxır, bütün sahələrdə tam təhrif.
Bəli, yəqin ki, siz həmçinin bu sözləri yaratmaq, bütün məsələni ortaya çıxarmaq, düşüncəni formalaşdırmaq üçün
xüsusi olaraq yaradılmış PR şöbələrinə də işarə edirsiniz.
O vaxtlar Sigmar Gabriel ... qaçqın böhranı başlayanda Hanau-da etirazlar oldu – insanların küçələrə çıxdığı ilk dəfə.
O vaxt bu, ilk sığınacaq evinə çevrilməli olan Bauhaus binası haqqında idi.
Xalq sadəcə etiraz edirdi. Sonra Sigmar Gabriel "xalq kütləsi" sözündən istifadə etdi.
Qeyd edək ki, "rabble" termini əvvəllər də mövcud deyildi; o, əhaliyə "rabble" deyə müraciət
edirdi və onları "hirsli vətəndaşlar" adlandırırdı.
Və "qəhvəyi Şərq" və bu cür şüarlar hamısı eyni agentliklərdən gəlir. Sadəcə məlumatınız üçün.
Bəli, möhtəşəmdir.
Və buna görə də biz, öz baxış bucağımızdan, imtina etməliyik, dilimizə ciddi diqqət yetirməliyik, çünki dil çox
dəqiqdir və "xəbər" sözü hər şeyi çox dəqiq çatdırır, çünki o "bildirilir". Buna görə də ona xəbər deyilir.
Bəli, inanılmazdır! Beləliklə, Heiko, gəlin qısaca mövzuya qayıdaq, amma suala da toxunmaq istəyirəm: əgər bütün bu sahələrə
– müharibə iqtisadiyyatına, burada-burada planlaşdırılmış pandemiyaya və dərman sənayesinə – yenidən baxsaq, sərbəst mediaya
sahib olsaydıq, bunların heç biri hələ də mümkün olardımı?
Əgər insanlar bu dəli münaqişələrdə müharibəyə gedəcəklərdisə, kimsə haradasa baş verən pandemiyaların bizi
qorxutmasına və ya heyran etməsinə imkan verərdikmi?
Yaxşı sualdır. Sadə desək, belə olmazdı, amma mən hələ də buna belə baxmıram, çünki inanıram ki, proses
insanın özündə baş verməlidir. Bu isə o deməkdir ki...
Əgər sonda kiçik saxlanmısan, özünə inanmırsan və özünü gücləndirmirsən, yəni özünü azad etməyə güc vermirsənsə,
deməli sən azad deyilsən, əslində kölə kimi yaşayırsan, sadəcə ətrafının hasarla əhatə olunduğunu anlamırsan.
Başqaları sənin üçün hasarı qoyur və sənə deyir ki, hər dörd ildən bir hasarın rəngini seçmək imkanı var.
İsa dediyi kimi, hamısının dediyi kimi, azad olduğunu, bu hasardan asılı olmadığını, ona ehtiyacın olmadığını dərk etdiyin
zaman, nəhayət heç bir mediaya da ehtiyacın qalmayacaq, çünki media nə olursa olsun, içində hər insanın malik olduğu bu
sakit səs, bu intuisiya, sənə danışan bu ilahi səs var, sən də deyirsən ki, adam, bu adamda nəsə düzgün deyil, başa düşdün?
Amma mənim fikrimcə, əgər səndə bu yoxdursa, hər zaman manipulyasiya oluna
bilərsən, çünki hər iki tərəf bizim içimizdədir.
Goethe bunu da təsvir edib: işığın və qaranlığın heç də sadəcə bir tərəf və digər tərəf
olmadığını, yin və yang simvollarının mövcud olduğunu.
Beləliklə, dedikləriniz yaxşı səslənir, yalnız pulsuz media var, bəli, amma indi media kimə məxsusdur?
Proqramı çəkən şəxsin niyyəti nədir?
Kitabla bağlı niyyətim nədir, niyə "Minilliyin Yalanı"na bu mövzuları daxil etməyi
seçdim, niyə digər mövzular daxil edilməyib?
Nə demək istədiyimi başa düşürsən? Özümüzü bundan azad etməliyik!
Buna görə də mənim ən sevdiyim deyim əslində belədir: Televiziyanı daha az izləsən, daha aydın görürsən.
Əslində, biz bu məsələlərlə daha az məşğul olmalıyıq.
Məhz buna görə də mən bunu dəfələrlə demişəm və kitabımızın bu məsələyə məhz həsr olunmuş ikinci hissəsi də var:
Polaritet, bu şeylərdən necə azad ola bilərsən, əslində kimsən, həyatın mənası nədir?
Mənim fikrimcə, bunlar əslində daha vacib suallardır.
Sizi başa düşürəm, əlbəttə ki, bu məsələləri həll edən proqram formatınız var, amma onlara ilişib qalmamalısınız.
Beləliklə, suala qısaca yenidən cavab vermək üçün: İndi pulsuz mediaya sahib olduğumuz üçün də azad bir
dünyada yaşadığımızı inandırıcı hesab etmək mənə çətindir.
Yaxşı, müəyyən mövzular var.
Beləliklə, əgər sərbəst media indi xəbər verməyi dayandırsaydı, bizim böyük problemimiz
olardı, amma məncə, hamımız bununla razıyıq.
Əgər sən belə bir kitab yazmasaydın və heç bir tədris proqramı olmasaydı, biz ciddi problemlə üzləşərdik.
Biz hazırda Lois Sasek-in ritual zorakılığın bütün qurbanları haqqında olan "1024 Şahid" proqramını izləyirik.
Bu sahədə biz genişmiqyaslı araşdırma aparırıq və əks halda səsi eşidilməyəcək insanlara səs veririk.
Siz əla iş görürsünüz. Düzünü desək, demək lazımdır ki, siz və digərləri olmasaydı, bir çox şey heç vaxt üzə çıxmazdı.
Mühacirət paktı, məsələn, belə bir məsələ idi.
Miqrasiya paktı barədə rəsmi olaraq heç bir məlumat verilmədi.
Bu barədə həmin vaxt sərbəst media xəbər vermişdi.
Sonra Oliver Welke gəldi, onun "heute-show" adlı verilişi var idi və o, məsələn, məni və bir neçə başqasını gözdən salırdı.
Beləliklə, onlar bütün məsələni yenidən fırıldaqladılar.
Bu o deməkdir ki, onlar bir az qorxurlar, deyərdim, bizim kimi insanlara – sizə də, bizə də qarşı mübarizə
aparırlar – nəhayət bu qaranlıq dünyaya işıq gətirəcəyik və buna görə də sən vacibsən.
Bəli, siz də, hamımız birlikdə, bu işə sadiq olan bütün tamaşaçılar – və siz
əvvəllər İsanı da bu kontekstə daxil etmisiniz.
O həmçinin dedi ki, həqiqət səni azad edəcək, və mən inanıram ki, məhz bu məqamdır: sən
sadəcə o daxili səsi yenidən dinləməlisən.
Mənim də belə bir təəssüratım var ki, intuisiya sənə bunu öyrədir, ona görə də yenidən məni cəlb etdi ki, əslində
dərinlikdə nəyin doğru, nəyin doğru olmadığını bilirsən.
Bəlkə də nəticəyə keçə bilərəm, amma kitabınızın ön sözündə Lisa Fitz yazıb – bu məni də çox maraqlandırdı – ki, kitabınızın
məzmununa qəzəb, özünəməxsusluq və ya hətta təkəbbürlə reaksiya verən hər hansı jurnalist buradan
arxa planda daha yaxından nəzər salmağa dəvət olunur.
Şəxsən sizcə, hələ də əsas axın mediasında bu dəvəti qəbul edəcək jurnalistlər varmı?
Sən əvvəllər yüksək agentliklərdən danışmışdın.
Amma bu 0,00 səviyyəsində nəzərə alınmayacaq dərəcədə azdır. Ümumiyyətlə yox deyərdim.
Həmişə sıranı pozanlar olur, Eva Herman onlardan biri idi.
Başqa adlar da yoxdurmu? Uwe Stein, sonradan yenidən dönə biləcəyimiz, yeni bir layihənin
də hissəsidir və artıq əsas axında görünmür.
Yaxşı, bir neçəsi var, amma ədalətli olmaq üçün əksəriyyət tamamilə razıdır.
Beləliklə, dövlət mediası sistemin bir hissəsidir. Mən buna heç vaxt inanmaq istəmirdim; illər əvvəl saf idim.
Öz-özümə dedim ki, heç kim bu qədər axmaq ola bilməz, onları mütləq satın alıblar – mütləq satın alıblar!
Çox adam mənə nəyi müşahidə etdiyimi soruşur, bu sanki bir ideologiyadır.
Beləliklə, elə o vaxtkı kommunizm kimi – Mao Tse-tung, Pol Pot, Stalin dövründə və ya GDR-də, orada deyirdilər ki, 100%
SED tərəfdarı var – yox, yox, onlar həqiqətən mövcuddurlar.
Onlar buna inanırlar. Sanki hansısa ideologiyadır. Kommunist ideologiya düzgün şeydir, onlar digər hər şeyi nəzərə almırlar.
Media vasitələrində onların sayı çoxdur, çoxdur.
Bəli, amma necə gözəldir ki, onlar da özlərində sizin danışdığınız bu səsi daşıyırlar.
Mən əslində ən aşağı səviyyədəki jurnalistlərdən danışıram, onlar sadəcə əmrləri,
agentlikləri və bütün terminologiyanı izləyə bilərlər.
Səncə, onların oyadılacağına və ya silkələnəcəyinə, yaxud bu dəvəti qəbul edəcəyinə dair heç bir ümid qalmamışdır.
Onlara deyə biləcəyim tək şey budur: indi bunu əvvəlkindən daha tez düşünməlisiniz.
Çünki süni intellekt hər halda hamınızı əvəz edəcək. Bu artıq baş verir.
Çox az redaktor qalıb, çünki bütün məqalələri süni intellekt yazır.
Onlar bir vaxtlar batmaqda olan gəmidən ayrılmalıdırlar – hələ də Titanikdə olduqlarını düşünən və bayram edən,
sevinən bir çoxlarından fərqli olaraq. Amma o batmaq üzrədir!
Bu sistem nəhayət iştirak edən ərazilərdən asılı olmayaraq məhv olmağa məhkumdur.
İstədiyiniz hər şeyi götürə bilərsiniz. İstər VW indi yalan danışılmış və xəyanət edilmiş 35 000 nəfəri işdən çıxarsın – o
vaxt SPD Aşağı Saksoniyada VW-nin hələ də ortağı idi – istər digər sahələri götürün,
istər qaçqın və miqrasiya məsələlərini götürün...
Almanlar üçün pul yoxdur, yollar üçün də, hər şey Berlində bitib!
Sən bütün sahələri götürə bilərsən. Bu müsbətdir, deməli, çünki indi hər şey ortaya çıxır.
Ya bunu dərk edib deyirəm ki, bundan sonra bununla razılaşmayacağam. Ya da düşünürəm ki, sonadək
razılaşmaqda davam edəcəyəm və yalan danışmağa, aldadıcı hərəkətlər etməyə davam edəcəyəm.
Karmaya möhkəm inanıram. Amma bir vaxt gələcək ki, karma səni əvvəlkindən də sürətlə yaxalayacaq.
Mənim fikrimcə, biz hazırda bu işıq qüvvələrinin, ya da onları həqiqət adlandırın, getdikcə daha
çox ortaya çıxdığı bir dövrdəyik. Və bu yaxşıdır.
Elədir, tamamilə. Bunu getdikcə daha çox insanlarda görə bilərsiniz.
Şəbəkələşmənin nə qədər geniş, formatların və hərəkətlərin nə qədər çox olması inanılmazdır.
Bu əladır. Hörmətli Heiko, çox sağ ol. Bu bizə gələcək üçün ümid verir.
Eşitdim ki, sənin də yeni kitabın çıxacaq.
Düzgün başa düşdümmü? Bu barədə bir neçə söz daha deyə bilərsinizmi?
Bəli, nəhayətdə hər şey bir şeydir. Bu heç bir kitabla bağlı deyil, amma təsəvvür etməlisən ki, İkinci
Dünya Müharibəsindən sonra şüar "Bir daha müharibə olmasın" idi. Bir daha müharibə olmasın!
Fikirləşəndə görürəm ki, 1980-ci illərin əvvəllərindəki adlanan sülh hərəkatında şüar "silahsız sülh quraq" idi.
Eyni insanlar indi gəzib deyirlər: "Sülh yalnız silahlarla əldə edilə bilər."
Bu tam bir Orvelvari təhrifdir.
Bu o deməkdir ki, əslində söhbət yalnız bir şeydən gedir: müharibə və ya sülh.
Mənim fikrimcə, biz tamamilə dəli vaxtlarda yaşayırıq; absurddur ki, hər gün – sadəcə xəbərə baxın – indi biz istəyirik ki... bax,
maska sövdələşmələrində və başqa hər cür işlərdə adı hallanan, heç vaxt ordu sıralarında xidmət etməmiş Jens Spahn kimi biri
indi bizə demək istəyir ki, əslində... ehtimal ki, tələb tətbiq olunacaq, ehtiyatla deyərdim... Onlar bunun üzərində işləyirlər.
Bu o deməkdir ki, biz sülh haqqında danışmalıyıq. Yalnız sülh haqqında danışmaqla kifayətlənməməli, onu yaşamalıyıq.
Və indi bir çox insan toplaşıb, bunu belə təsəvvür etməlisən.
Və bunu asanlıqla izah etmək mümkün deyil; bu təsəvvür edilməzdir.
Mənim fikrimcə, son on ilin ən əhəmiyyətli layihələrindən biri olan "Nəhayət sülh – 100
şəxsiyyət" mənəvi cəsarəti nümayiş etdirir.
Bəzən fərqli fikirləri olsa da, yenə də "We Are the World" nümunəsinə – o vaxtkı Band Aid-ə – əməl edən insanlar: Bob Geldof
Wembley Stadionunda bütün böyük adları bir araya gətirmişdi – özünüz də bilirsiniz – Queen, David Bowie, hamısı orada
idi, George Michael, hər kəs orada idi, çünki onların bir məqsədi var idi: bu, Efiopiya üçün pul yığmaq idi.
Və bu sülh haqqındadır. Və burada bir sıra şəxslər iştirak edir, yüzlərlə ad arasından bir neçəsini oxuyacağam: Sucharit Bhakdi,
Philipp Hopp, Daniele Ganser orada var, Markus Krall orada var, Kayvan Soufi-Siavash (Ken Jebsen), Dr Michael Nehls, Ulrike
Guérot, prof. Max Otte, keçmiş futbol üzrə dünya çempionu Thomas Berthold, Gerald Hüther, Ruediger Dahlke, Lisa Fitz,
Marco Rima, Tom Lausen, Andreas Popp, Marc Friedrich, Hans-Joachim Maaz, Jürgen Fliege, Uwe Steimle və daha çoxu.
Və maraqlı məqam odur ki, biz dedik, tamamilə fərqli insanlar insanları bir araya gətirdilər.
Mənim bununla çox işim yoxdur, sadəcə olaraq bizim nəşriyyat evimiz tərəfindən nəşr olunub.
Amma yalnız deyə bilərəm ki, o çox böyükdür və əsas axın ondan qorxur. Həqiqətən, həqiqətən qorxur.
Çünki insanlar həmişə başqalarını bölmək istəyirlər. Biri digərinə qarşı.
Məsələn, orada yəhudi olan biri yazır və izah edir ki, niyə biz hələ də fələstinlilərlə danışmalıyıq.
Başqa biri, adı çəkilməyən, ictimai yayımdan çıxarılmış məşhur bir redaktor da bu işdən danışır.
Həkimlər, alimlər, fond birjası işçiləri – bir neçə adını bilirsən – hamısı bu işdə iştirak edir. Bu həqiqətən sülh haqqındadır!
Və buna görə də, mənim fikrimcə, bu layihə inanılmaz dərəcədə vacibdir.
Və uşağı olan və ya hərbi xidmətə çağırıla biləcək kimsəni tanıyan hər kəs bu kitabı ilk növbədə oxumalıdır.
Orada insanların ona necə baxdığını görəndə tükləriniz ürpəşəcək.
Və biz bu çətin saatda həqiqətən hamımız birlikdə dayanmalıyıq.
Amma dediyim kimi, o 28 noyabra qədər əlçatan olmayacaq. Ondan əvvəl isə hələ də sirr olaraq qalır, indi isə onu
burada açığa çıxarıram. Onu başqa heç yerdə tapa bilməzsiniz.
Zəhmət olmasa 28-ci günə qədər gözləyin. Macht-steuert-Wissen Verlag mağazasından əldə edə bilərsiniz.
Yoxsa, yəqin ki, dekabrın əvvəllərindən etibarən digər iri pərakəndə satıcılarda da.
Heiko, mövcud məsələdən dörd agentliyə qədər bu qısa səfərə bizi aparmaq üçün vaxt
ayırdığınız üçün səmimi təşəkkürümü bildirirəm.
Məncə, biz buna davam edəcəyik. Biz yeni şeyləri üzə çıxarmağa davam edə bilərik; oyanış prosesi artıq dayandırıla bilməz.
Çox sağ olun. Etdiyiniz hər şeydə sizə uğurlar və hər işdə bol enerji arzulayıram!
Və tezliklə yenidən görüşəcəyimizi səbirsizliklə gözləyirəm.
Komandanıza çox təşəkkür edirəm. Məni burada olmağıma imkan verdiyiniz üçün sizə və
tamaşaçılarınıza təşəkkür edirəm. Ən xoş arzular!
Təşəkkür edirəm – sən də.
Biz küçədəki insanların bu barədə nə demək istədiklərini bilmək istəyirik. Bu barədə şəxsi fikriniz nədir? -
Yaxşı, mən yalnız sizinlə razılaşa bilərəm.
Siz də saxtalaşdırılmış əsas kütləvi informasiya vasitələrindən bezmisiniz? Kla.TV –
müstəqil, pulsuz və senzurasız! İndi pulsuz abunə olun!