Sima ya mikolo mibale ya kokamwa awa na Alternative WEF na Prague, Kla.TV sikoyo ezali kolakisa bino mokuse ya ntango ya
ntina mingi mpe ya maloba ya kosepelisa koleka. Bokoba kolanda.
Nasosolaki malamu te mokuse-maloba A-WEF.
Nakanisaka ntango nyonso ete ezalaki lolenge mosusu na esika ya Forum Économique Mondial ya George Soros.
Bon, nabongisi déjà boyambi mpo na discours na ngai.
Baninga na ngai ya bolingo, baninga na ngai oyo nazali na lokumu kasi ya George Soros te.
Ezali malamu mpe esepelisaka biso ete boponi Prague, mboka oyo nabotamaki, engumba oyo nalekisi
bomoi na ngai mobimba, lokola esika ya likita na bino.
Na ngambo moko, emonisi ete Prague ebongi mpo na likambo oyo na tango oyo, yango ezali
elembo ya bonsomi oyo ezali naino na mboka na biso.
Na ngambo mosusu, emonisi eloko mosusu, kozanga bonsomi na Allemagne, oyo namoni ezali likama monene.
Oyo ezali kotungisa, kaka te mpo na ba Allemands, kasi mpe mpo na biso na République Tchèque.
Mpo na biso, Allemagne ezalaka ntango nyonso mozalani na biso ya motuya koleka, ya ntina mingi
koleka, mpe oyo aleki monene na lisapo mobimba.
Ata soki ntango nyonso te azali na boboto.
Na likambo oyo, namoni likanisi na bino ya kosinya liyebisi ya bomoko na motó ya likambo "Nyonso mpo na Kimya" awa na Prague
lelo lokola likambo ya malamu – mingi mpenza soki totali makambo oyo esalemaki na Allemagne mbula oyo nsima ya maponami mpe,
na makanisi na ngai, Friedrich Merz ná botɛmɔli na ye bitumba.
Likambo ya lelo esengeli kopesa biso makanisi ya sika mpe ya solosolo oyo tokoki kosalela na misala na biso ya politiki.
Natombeli bino masolo ya malamu mpe ya kotonga, mpe natondi bino lisusu mpo na libyangi na bino mpe mpo
na ndenge boyokaki maloba na ngai lelo. Matondi mingi.
Na tango oyo bato ya mondialisme bazali kopanza propagande ya bitumba, kolobela kobɔtɔla biloko mpe kobebisa bonsomi
ya koloba, biso tolingi kosala milende ya ntina na mokolo oyo mpo na kobatela démocratie, bonsomi mpe kimya.
Mpe bino, batalani na biso ya bolingo na bandako na bino na ba écrans na bino mpe bino oyo bozali awa na ndako ya likita, boyebi
ete bonsomi mpe demokrasi ezali te makambo ya kotala mpamba.
Bonsomi esengeli kobatelama, kobunda mpo na yango, mpe yango nde tokosala elongo awa na suka ya pɔsɔ oyo.
Baninga basi mpe mibali awa na ndako ya feti, baninga batalisi na ndako liboso ya ba écrans na bino.
Lisanga na biso esanganaki na tango ya état d'urgence ya coronavirus.
Na nse ya pression, tomonaki mokano moko oyo ezalaki ya biso nyonso, atako tozalaki kowuta na
banzela bikeseni, mpe tosanganaki mpo na mokano wana.
Corona elakisi biso motuya ya makoki na biso ya bomoto mpe ya bato ya mboka oyo elakamaki, ntango
esengeli kotinda makambo na makasi: eloko moko te.
Kasi, pandemi ya coronavirus emonisi mpe ndenge nini tozali makasi soki tosangani.
Mpe sikoyo, na suka ya mobu 2025, tozali kokutana na mokakatano ya sika mpenza.
Mpo na Eropa, na Eropa etumba mosusu ekoya. Ata bongo, ezali nde makambo oyo bazali koyebisa biso.
Ursula von der Leyen alobeli polele likambo ya nkita ya etumba.
Ba-Britanike na nse ya bokambi ya Keir Starmer bakomi ekolo ya basoda ya bitumba oyo ezali na bibundeli ya makasi.
Mpe Ministre ya Défense ya Allemagne, Boris Pistorius, alingi ete mboka na ye ezala prêt mpo na etumba na mobu 2029.
Lisolo ya Leta ebalukaki mobimba.
Na mbala moko, etumba mpe mobulu, bibundeli mpe batanki ezali lisusu bilembo ya mokano ya politiki.
Ata maloba oyo babebisaki lokumu na boumeli ya bambula ebele, lokola "mobimba ya tata", bazali sikoyo kosalela yango lisusu,
soki oyokaki diskur ya Jens Spahn na sanza ya zomi na moko.
Tosengeli kobunda mpo na mboka na biso, alobi.
Mpe yango wana okomaka na makoki mpo na mosala ya basoda, yango wana okotaka na mampinga.
Iyo, mbala mosusu mpo na mboka. Kasi, Mongombo Jens Spahn, yo ozali mboka te.
Mpe tokokende na etumba te mpo na Spahn na von der Leyen.
Mpe tolingi te kokwea na drapo ya monzoto ya Lisanga ya Mpoto to komona mboka na biso ezika na mɔ́tɔ.
Toboyi etumba na nguya na biso nyonso mpe kozanga kokita.
Mpe yango wana tozali komipesa na programɛ ya mobu oyo mpo na WEF ya Mibale ya Nzela Mosusu, mpo na kotya makanisi na motuna:
Ndenge nini tokoki kopekisa etumba ebandaka na Eropa?
Yango nde likambo ya panel ya liboso ya lelo: Kanisa kimya, bika na nzoto kolongono.
Bapaya na biso na eteni oyo bazali minganga nyonso, bato ya mosala ya monganga na bolingo monene, mpe bango nyonso
balendisaka lolenge ya kosalisa moto mobimba koleka nyonso.
Mpo bango, lokola biso nyonso, bayebi malamu ete nzoto, makanisi, molimo mpe bilembo ya bokono ya nzoto
bizali nyonso na boyokani ya makasi oyo ekabwani te.
Biso nyonso toyoká likambo oyo, kasi elingi koloba nini mpenza mpo na bomoi na biso, mingi mpenza soki totali
bambula mpe basanza ya mpasi oyo ezali koya, oyo tomoni ete ekotia biso na mikakatano ya minene?
Bongo, ndenge nini tokoki mpenza kotikala na nzoto kolongono na bileko oyo ya mpasi?
Santé ezali te ezalela moko, kasi ezali nde mosala ya ntango nyonso ya kotia boyokani na nzoto, na mayoki mpe na makanisi.
Na nzoto, tozwaka boyokani na nzela ya kolia malamu mpe kosala ngalasisi mbala na mbala.
Tosala yango na motema na ndenge tomonaka mpe tosilisaka matata, mpe tomonaka yango na makanisi na ndenge toyebaka nani tozali.
Monganga ya siansi emonaka kaka nzoto; emonaka te biloko mosusu oyo ezali na kati.
Mpe lokola amonaka kaka nzoto, akoki kobikisa yango kaka na nzela ya biloko ya nzoto mpe kotika makambo mosusu pembeni.
Mpe yango esali ete nkisi ya mikolo nyonso ezala na ndelo makasi.
Nazali kotɛmɛla te nkisi ya bonganga ya mikolo nyonso; tozali na mposa na yango, kasi ezali na bandelo na
yango mpe esengeli ete bakomisa yango monene koleka.
Ndenge nini lolenge na yo ya kosala ekeseni na oyo ya monganga ya momeseno?
Boyokani ezali ete esengeli ntango nyonso kotala bato lokola bikelamu ya mobimba, kasi na mibu oyo euti koleka, mimeseno na
mayele ya monganga ezali kokoma na kokabola yango na biteni ya mike mike koleka, oyo, soki totali yango mobimba,
ekoki mpenza te kokanga moto na bomoto na ye ya mobimba.
Mpe ngai, solo, namonaki yango polele mpenza mpo ete bomoi na ngai ya mosala elekaki lokola monganga ya tekiniki.
Mpe monganga ya tekiniki, ya solo, ebimisaka bilili te ya molimo to ya makanisi, kasi ya kati ya nzoto, mpe endimaka ete
yango moko ekopesa nzela na yango ya komona ntina ya bokono – likambo oyo, ya solo, ekoki kosalema ata moke te.
Mpe na nsima, kanisá nini mpenza ezali esaleli na biso ya motuya koleka mpo na kolongono ya nzoto?
Ezali mpongi. Mpe mpongi ezali te likambo ya nzoto, to mpe solution ya nzoto oyo nzoto na biso epesaka, kasi ezali
nde mpongi ya malamu mpe ya kopema oyo ebandaka na makanisi.
Mpe tango likambo ezali mabe na motó na biso, na molimo na biso, na psyché na biso, wana mpɔngi ya kimya ezalaka te,
mpe bapesaka yango na makasi na nzela ya nkisi ya psychotrope.
Kasi, oyo ezali te esaleli oyo ekoki kondimisa to kobongisa kolongono ya nzoto na kolalaka bangonga ebele mokolo na mokolo.
Sikawa, moto moko kati na biso mibale akufaka mpo na misala ya monganga.
Mpe soki obosani yango, mpe ya solo babosanaka yango na babuku nyonso oyo elobelaka ndenge ya kobika bomoi molai –
ezali likambo ya kolia bilei ya kolongono, ya kopema mopepe ya pɛto – nyonso wana ezali na ntina mingi.
Kasi soki otali na pɛpɛlɛ ntina ya nkisi, oyo esengeli mpo na kotikala na nzoto kolɔngɔnɔ na ntango molai,
bongo kolia bilei ya kolɔngɔnɔ mpe ba suppléments alimentaires ezali na ntina ata moke te.
Likambo ezali ete, soki otuni bampaka oyo baleki mibu nkama, bakoyebisa yo ete balyá
biloko bikeseni mpenza na bomoi na bango mobimba.
Bango mpe bazalaki na bomoi ya bokeseni mpenza, bazalaki kolekisa ntango mingi na libanda mpe kosala ngalasisi
mingi, kasi bango nyonso bakondima ete bazalaki kokutana na lisalisi ya monganga mingi te.
Nzoto, makanisi, molimo – lokola nalobaki, yango ezalaka mbala mingi te likambo ya
monene na monganga ya mikolo oyo oyo endimami.
Ntango moko natángaki fraze moko: Mokɔni abiki azali client abúngi. Na maloba mosusu, mokɔni abiki azali client abúngi.
Boye wana nde moboko ya ntina ya système ya kelasi na biso ya mikolo oyo?
Iyo, ezali solo. Mpe oyo ozali kolobela, mpe oyo elobamaki mpe liboso, ezali ete
tozali kosala na kati ya système ya bokolongono.
Tozali bato moko te na makambo etali bokolongono, minganga mpe bongo na bongo.
Yango ezali lolenge ya bomoi oyo biso moko tosalaka mpe tomemaka yango ntango tokendeke epai ya basusu.
Mpe wana nde ekomaka likama ntango totie bomoi na biso na maboko ya bato mosusu, na
ndakisa minganga. Yango mpe emonisami na siansi.
Molobi ya liboso azalaki na raison ntango alobaki ete minganga mpe bazali koboma bato, ndenge moko
na nkisi ebele mpe ba effets secondaires na yango.
Mpe ɛɛ, sikoyo tomoni mpe na coronavirus ete kokɔta na makambo ya bato, mingi mingi mpo na bato ya nzoto kolongono – mpe na bokono
ya makasi, ntango batyeli moto nyonso lolenge moko ya lisalisi – ezali mpenza malamu te, ezali sembo te mpe ezali na likama.
Nakanisi moninga moko alobaki na ngai bambula ebele eleki, ntango mwana na ye ya liboso abotamaki, to mpe na tango ya zemi,
alobaki, 'Na nkombo ya Nzambe, nayebaki te ete kozwa zemi ezali likambo ya mabe koleka oyo ekoki kokomela moto.'
Makambo nini ya kobangisa bazali kolakisa na baboti ya bilenge, mpe na baboti oyo bazali kozela mwana?
Lokola monganga, osalaka nini mpo na kokitisa bobangi ya bato na likambo oyo mpe kolakisa bango
nzela ya malamu? Ozali na nkisi moko ya sekele?
Iyo, mbala mosusu ezali sekele ya mosala te, kasi nakanisi ete monganga nyonso oyo ayebi
mokumba na ye asengeli mpenza te kosala na kobanga.
Mpe zemi, ya solo, ezali eleko moko ya normal mpenza na bomoi mpe ezali bokono ata moke te.
Mpe nazali komona lisusu ete, na mawa, na gynécologie mpe na soins prénatals, komonisama ya likambo oyo na lolenge ya monene
ezali kotindama, boye ete tango baboti bayei na diagnostic ya zemi, balakisamaka ba tests nionso oyo ezali
mpo na koyeba soki mwana azali na syndrome de Down to trisomie mosusu to biloko ya ndenge wana.
Banda na teste ya négatif mbala moko, mpe na sima basalaka ba teste nkoto na nkoto, mpo ekoki kozala ete mwasi ya zemi
azali na diabète ya kobombama to makambo mosusu ya ndenge wana.
Mpe oyo ezali mpenza normal, normal yango, batie yango na sima.
Bongo, nakanisi ete likambo ya ntina koleka ezali te ya kobangisa basi ya zemi, kasi ya kolakisa bango ete
mbala mingi nyonso ezalaka malamu mpe ekendeke malamu.
Mpe nakanisi lisusu ete ezali malamu ete basi ya zemi ebele, ndenge sikoyo namoni,
bazali kopona lolenge mosusu mpenza ya kobota.
Banda Corona, bato bazali kokanisa likambo oyo. Makambo ya bamama oyo bazali kobota ezalaki mpenza na lokumu te na tango
ya Corona, ntango balobaki ete ata bamama oyo bazali na zemi basengeli kolata ba maske na tango ya kobota.
Namɔnaki yango mabe mpenza, ya kowumela mpenza, na mokuse.
Mwasi azali na mposa ya pene na molékile nyonso ya oksijɛni mpo na ye moko mpe mwana oyo azali pene ya kobota.
Mpe na nsima asengeli kolata maske! Yango wana basi bakwei mpenza.
Mpe yango emonisi mpenza ngambo ya mabe ya lolenge oyo ya monganga ya momeseno, mingi mpenza na makambo ya kobota, na boye
ete bato ebele, sikoyo na ntina ya coronavirus, bazali kokanisa ndenge nini tokoki kotalela zemi mpe kobota na lolenge mosusu.
Mpe bato ebele sikoyo batyaka mpe motema na babamama, likambo oyo ngai moko namoni ete ezali malamu mingi.
Bazali na likebi mwa mingi na ba ankɛtɛ na bango.
Bakataka ya mosika bazali lisusu kolanda yango mpenza te.
Bato ya maladi bazali na kimia mingi, bazali na motema pɛtɛɛ, mpe lokola monganga, nakoki sé kosunga yango.
Nazali komona bato ebele oyo bazali sikoyo komeka kobota bana na bango na ndako, elongo na mobotisi, to na centre ya kobotela ya
mobotisi, mpe nazali moko ya minganga wana oyo balobaka eloko moko te mpo na kotɛmɛla yango,
kasi balendisaka nde bapasiɛ na bango básala bongo.
Nakanisi ete soki biso nyonso tolandaki mibeko oyo, oyo Yesu mpe atielaki biso, na ndakisa, ete osengeli kosalela
basusu ndenge olingi bango basalela yo, bongo yo moko okosalela basusu ndenge olingi bango basalela yo.
Yango ezali pene na oyo alobaki na Liteya likolo ya Ngomba.
Sala na basusu ndenge olingi basala na yo.
Mpe ezali déjà mobeko banda na ebandeli: koboma te.
Nandimi ete oyo mpe ezali na kati ya bomoto.
Nandimi ete moto nyonso alukaka kimia.
Tozali kaka na mposa ya kozonga na likambo ya ntina. Mpe mbala mosusu esengeli tózala na mpiko mingi mpo na komonisa
mposa oyo ya kimya, mpe kopekisa bato ya politiki na biso bálobela mpe bálota-lota likambo ya kobongama mpo na etumba.
Nani alingi yango? Nani azwi litomba na yango ata moke? Esengeli tósanga na nguya mpe tóyamba yango polele.
Lobi na etuluku na biso, ntango tobandaki kokanisa nini tokoki kosala mpo na kimya, tozwaki likanisi ete ezali mpenza
basi nde babengami awa, to mpe basi nde bazali mpenza bato ya liboso ya kosolola na ndako na makambo etali bokolongono.
Bamama bazali babateli ya kolongono, bamama bazali babateli ya bomoi.
Mpe nakanisi ete ekozala likanisi ya malamu mpo na basi ete sikoyo baloba na boyebi nyonso
ete balingi te bana na bango bákufa na bitumba.
Bakoki koyangana mpe kosala lingomba moko: "Basi, bamama, bankoko mpo na kimya".
Nakanisi ete ekozala likambo ya malamu soki yango ekoki kosalema na Eropa mobimba, mpe na mokili mobimba.
Esengeli kotɛmɛla makasi bato ya politiki, oyo na solo bazali kokambama na bato ya nguya mpe ya lokumu, na mafia ya mbongo, soki
tokoki koloba bongo, mpe oyo bazwi mokumba ya kobimisa bitumba na ntalo nyonso. Nazali koloba likambo oyo te mpo na biso bato.
Soki biso nyonso tosali boye mpe bato ebele basali yango, bongo nakoki kokanisa ete bitumba na
bango ekolonga te ndenge bango moko bazali kokanisa.
Heiko, okomi buku. Na buku na yo ya sika, "Game Over – Part 2", okomaki, kati na makambo mosusu: Ozali oyo olia.
Okeyisaki likama likolo ya microbiome na biso.
Okanisi nini, nini tosengeli kolia to kolia te mpo na kotikala na nzoto kolongono?
Iyo, mbala mosusu ndimbola ya mokuse. Nini yango microbiome?
Oyo ezali mpenza lisanga ya ba micro-organismes ya malamu mpe ya litomba na kati ya moto: mingi
mingi ba bactéries, mpe mingi mpenza na misopo.
Bongo, bango nde basungi ya mike oyo tofandaka na bango na boyokani ya bomoi, elingi
koloba, na lisanga ya malamu, lisanga ya bomoi.
Kozanga bango, tokokoka te kobika. Babukaka bilei na biso mpe basalisaka biso na mosala yango.
Tozali na pene ya kilo mibale ya bikelamu ya bapaya na kati na biso oyo tofandaka na bango.
Yango nde, soki tokoki koloba bongo, microbiome.
Mpe na nsima, etumba ebandi mpenza.
Mikrobiome oyo, oyo ezali na bokeseni ya kokamwa mpe ezali na nzoto kolongono – bokeseni ezali kolongono – mpo na kokanga
yango mpo na moto moko, mpo na kokomisa yango ndenge moko.
Bongo, likambo ya malamu koleka oyo okoki kosala mpo na yango, mpe ndenge esengeli tólia, ezali ya kolia bilei ya ndenge na
ndenge mpe ya balangi ebele. Ezali te kaka biloko wana ya kala oyo euti na supermarché, bilei kaka moko mbala na
mbala, mpe ezali te ntango nyonso kaka oyo yo ondimelaka, kasi ezali nde kosangisa biloko ya ndenge na ndenge.
Ndenge nini tokoki kosala ete bato báyeba malamu ete basengeli te kondima na miso nyonso makambo nyonso oyo ezali kopanzama,
kasi basengeli nde kokanisa bango moko liboso ya kondima?
Ndenge nini tokoki kolendisa bato bákoma na boyebi ya kotalela makasi kolongono ya nzoto na bango moko?
Iyo, ezali na elilingi moko oyo ezali na kati ya monganga banda kala mingi, kasi mbala mingi bakómisaka yango na
nsé mwa moke. Yango nde oyo babengaka monganga ya kati.
Soki bato bazali komona monganga na liso malamu, bongo moto nyonso asengeli mpe koyeba ete azali na monganga na
ye moko, molakisi na ye moko, oyo azali na ye mikolo sambo na pɔsɔ, mokolo na mokolo banda tongo kino butu.
Abatelaka ye, mpe abatelaka ye malamu koleka monganga nyonso mosusu, mpo azali na kati na ye mpe mpo esangisaka nzoto na
makanisi, mpe lisusu emonaka makambo ya mike oyo ekoki komonana te na nzela ya ba valeurs
ya laboratoire mpe ba techniques ya imagerie.
Nandimi ete likambo oyo ezalaki polele banda na ebandeli, sikoyo endimami na bolukiluki ya siansi 250: ete mokano
ya kosala mabe ebongisamaki banda na ebandeli na kati ya programme oyo mobimba ya coronavirus.
Bon, sikoyo yango emonani polele!
Ndenge nini tokoki kokomisa sango epai ya bato? Yango ezali motuna ya ntina mingi. Ya
solo, media bazali na mokumba ya kosala awa.
Na makanisi na ngai, likambo tolingi sikoyo komona mpo na ndenge ya kosilisa pandemi ya
coronavirus, ezali kosalema kaka na ndenge ya moke mpenza.
Bongo tozali naino mosika mpenza mpo na kokoma na boyokani...
Etalelami mabe ata kino lelo. Etɛmɛlami ata kino lelo mpo na kosɛnga ete likambo oyo etalelama.
Iyo, solo, makambo nyonso ezali kaka kobombama mpo ete, na ndenge ya naturel, bato oyo bazali na bokonzi bazali kaka bango oyo
bazalaki balandi, bango oyo bazalaki na sima ya likambo yango mobimba mpe oyo, ata moke, basalaki ete makambo oyo esalema awa.
Mpe, solo, balingaka te ete misala na bango moko ya mabe etalelama na bozindo.
Mpo na yango, nandimi ete oyo esengeli kokangama, ezali kaka kokangama sikoyo.
Kasi nalingi koyanola na molobi ya liboso.
Nsango malamu na likambo oyo nyonso ezali ete sikoyo tokoki komona ete tozali na mposa ya lombango ya nkisi ya sika.
Tomoni ete tozali kokende liboso te na système oyo, mpe ete tokoki kotyela minganga motema te.
Mpe nayokaki kala te ete moko ya ba slogans ya Lingomba ya Minganga ya Autriche ezalaki:
Bokolongono ebandaka na monganga na yo.
Mpe yango ezali mabe mpenza, ndenge molobi ya liboso, Gerd Reuther, auti koloba.
Tozali na système moko ya kokamwa na kati na biso oyo emibongisaka mpe emibikisaka
yango moko. Mpe ezali na ntina ya koyeba yango.
Mpe kolongono ya nzoto ebandaka na moto na moto.
Nakanisi ete liteya oyo tosengelaki kozwa na coronavirus ezali ete esengeli lisusu biso moko tozwa mokumba ya kolongono ya nzoto
na biso. Ete tosengeli te kotia motema mingi na bakonzi to na bato ya bilamba ya mpembe, kasi
libosoliboso na biso moko mpe na makasi na biso moko.
Mpe nandimaka ete moko ya mateya ya ntina mingi mpo na kobika na mosala ya monganga ezali: ndenge esengeli,
kasi moke ndenge ekoki kosalema. Moke nde eleki malamu.
Mpe liloba ya ntina, primum non nocere, elingi koloba yambo, kosala mabe te, elingi koloba, kosala likambo
te oyo ekoki komema mabe mingi koleka malamu – soki otosi yango, okoki kokokisa makambo mingi.
Namoni soni mingi. Bato balingi te kondima ete mingi ya minganga bazalaki na nzela ya mabe na ndenge
bandimaki propagande oyo ya coronavirus mpe ya mangwele.
Mpe nazali komona mpe soni na yango, mpo ete bato ebele bamibɔkisaki na mbongo oyo ebakisamaki na
budget, mpe ebele basanganaki na likambo yango.
Kaka minganga te, kasi mpe ba lopitalo, solo, mpe bato mosusu ebele oyo bazwi mbongo na ba maske, na bisika ya komeka
mpe bongo na bongo. Bato ya politiki mpe, na ndenge mosusu.
Likambo ya mawa, kanyaka na politiki ezali mbeba te na Allemagne.
Bakomi yango naino na mobeko te.
Biso nyonso tozali awa, ba oyo tobetelaki masolo ya leta, tokanisaki yango, mpe bongo na bongo.
Yango wana tobandaki kobunda – BGA ekatelaki ngai etumbu.
Kanisá bapesi yo etumbu ya boloko ya kokanga, ya mbula moko na sanza zomi, mpo na kokoma certificat médical.
Esengeli oyeba yango malamu. Nasali mosala oyo mbula 55 mobimba mpe nakaboli ba
certificats 80 000. Mpe na mbala moko, ekomi mabe.
Bongo okoki mpe kopekisa mobɔngisi-sapato kotya semelle na basapato mpe kokomisa yango
likambo ya etumbu. Yango ezali sé masɛki ya zoba.
Mpe tosengeli kaka kowumela mpe kokoba koloba, na kimya, kozanga mobulu: Te, yango ezalaki ya solo, mpe ekozala bongo.
Biso oyo tofandi awa, tomibongisi mpo na kondima mikakatano, mpe na ndenge wana kolendisa
bato mosusu bámɛla mpe básangana na botɛmɛli.
Mpe nazali sûr mpenza ete ekokola na lombangu ya nsomo mpe ete masano oyo nyonso ekokwea kala te.
Sikawa naponi bino, na nzela ya ebonga na ngai, lokola Ministre ya Bokolongono, bino nyonso oyo bofandi kuna.
Bazali na budget ya miliard ya ba pounds, na nguya oyo ezangi ndelo, mpe bakoki mpenza kobanda makambo oyo emonaná naino te.
Yango wana, bazali na bonsomi ya kozwa bikateli na bango moko.
Mongongo Reuther, ekozala likambo nini ya liboso oyo bokosala mpo na komibatela na mikolo mizali koya? Mpe
lisusu, bobangi oyo ya etumba oyo ezali likolo na biso.
Nini okosala lokola etamboli ya liboso? Longola kolongola Lauterbach, elingi koloba. Na makambo ya politiki, na politiki.
Bon, nakozongisa mbongo mingi na mbala moko.
Na bongo pɛtɛɛ, mpo ete ekolo oyo emonaka ete esengeli na système ya bokolongono ezali ekolo ya bato ya maladi.
Lisanga ya kolongono esengeli na ebongiseli te.
Bon, soki nazalaki ministre ya santé, nalingaki kobongola likanisi ya kolendisa. Likanisi ya kolendisa euti na nkisi.
Biso nyonso toyekolaki pathogénèse, elingi koloba boyekoli ya bamaladi. Mpe eloko etindaka yango ezali bokono.
Ndenge nazali kosalisa bakoni ebele, ndenge mpe nazali kozwa mbongo ebele.
Esengeli kobongola yango uta na pathogenesis kino na salutogenesis.
Motuna ezali te nini ekɔnisaka yo, kasi nini esalaka ete ozala na nzoto kolongono, mpe nini ebatelaka nzoto na yo kolongono.
Mpe elendiseli esengeli kozala na ngambo oyo.
Esengeli nazwa mbongo mingi soki nazali na bato ya maladi ya kolongono mingi.
Ndenge ezalaki kala na Chine, epai wapi minganga bazwaki lifuti kaka soki mobɛli azali na nzoto
kolongono, kasi bazwaki eloko te soki azali kobɛla.
Bongo nde akokaki mpenza komipesa.
Komibongisa mpo na etumba, kobakisa bibundeli, kozongisa mosala ya soda ya makasi mpe kosakola état
d'urgence – wana nde makambo tozali koyoka epai ya bato ya politiki na Union Européenne mobimba.
Ezali etumba oyo eyebisami. Na mobu 2029, etumba ya kosangisa bikolo ekokoma etumba ya moto.
Oyo ezali botalisi ya Mampinga ya Allemagne, ya OTAN mpe ya Ministre ya Défense ya Allemagne.
Ata soki état d'urgence mpo na coronavirus ekweaki likolo ya bato lokola likama oyo eyebanaki te, mbala oyo ezali nde état d'urgence
oyo bayebisaki liboso mpe bapesaki ntango ya komibongisa.
Mpo na Lisanga ya Mpoto, oyo bambula ebele ezalaki komipesa na makambo ya 'woke', ya gender mpe ya bosembo ya klima, sikoyo na
mbalakaka bazali kotinda yango na kati ya etumba ya bibundeli.
Ata na mbangu nyonso wana, ezwaka mwa bambula, mpe esengeli liboso kobakisa makasi ya
armure. Kasi baoyo balamuki, basala ndenge nini?
Mouvement ya bonsomi, oyo ekómi na likebi mingi na eleko ya pandemi ya coronavirus, ezali
koyanola ndenge nini na likama oyo bakanisi ete ekoya?
Soki totiki na ngambo bato ya bokonzi, oyo bazali kolikia kozwa matomba na etumba, bato banso bakabwani sikoyo na bituluku oyo:
baoyo bamonaka etumba na Putin lokola likambo ya sembo, mpo bakanisaka ete bango moko bakonyokwama te to bakokufa te na
etumba. Baoyo bazali kokoba koboya etumba na ndenge nyonso, kasi mpo na bango etumba ezali likambo ya mosika mpenza mpe ya
kokanisa mpamba, mpe yango wana bazali kotikala mpamba. Mpe lisusu, ezali na bato oyo bamonaki likama mpe ntango mokuse ya
kobongisa ya kaka mwa bambula mpe bazali déjà kosala kampanye makasi mpo na kotɛmɛla yango, na komeka
na nsoni nyonso kolamusa baninga na bango ya mboka.
Etuluku ya suka ezali ya moke koleka, kasi mbala mosusu ezali etuluku ya ntina mingi koleka.
Mbongwana ekoki koya kaka uta na bato oyo bazali kosala, kasi kaka soki balongi
kosangisa bato oyo bazali kotala na sima na bango.
Bongo, tozela kino 2029, kino babombe ya liboso ekweya mpe bakufi batondisa babalabala?
Tozela, kokangama lokola lapin liboso ya nyoka? To tosalela ntango mpe tosala eloko?
Mpe tango tosali eloko, motuna ya ntina mingi ezali: tozali mpenza kosala nini?
Bongo, esengeli tózala na mpiko, makasi, mpe mbala mosusu ata bokangi nzoto koleka ndenge tozalaki na tango ya bokono ya
coronavirus, mpo likama ezali mpenza monene koleka, na makambo ya nkita, mpo na bato
nyonso, kasi mpe kaka mpo na balingami na biso.
Mpe nakanisi ete komatisa bato na likambo oyo mpe na sima kobongola yango na misala, na misala ya
mpiko, esengeli kozala likambo ya suka mpe ya liboso.
Olobaki na ngai mbala moko na interview ya kala ete sikoyo ozali mpenza kozanga kobanga.
Uta bambula ebele, ozalaki molakisi mpe motɛlɛmɛli ya makasi, oyo alɛmbaka te, mpo na kotɛmɛla bitumba mpe mpo na kimya.
Soki ezali ndenge bato mibale oyo balobaki liboso balobi, okanisi ete ezali naino na likoki ya kolamusa bato na ntango oyo, to
esengeli nde moto nyonso oyo amoni likama asala Masuwa ya Noe mpe aluka libateli liboso ya mpela oyo ezoya,
to, ndenge moto mosusu alobaki, ayekola Kirusi to atondisa tanki na ye ya esansi mpe akima?
Ya liboso, matondi mingi mpo na libyangi. Motuna ezali nini tokoki koyekola epai ya batɛmɛli na biso, mpe nandimi ete oyo
tokoki koyekola epai ya batɛmɛli na biso – ndenge tomonaki na coronavirus – ezali ete soki kaka tomeki
kokɔta na makanisi ya bato na nzela ya kowelana... Kasi na bato oyo babangi, tolongi te.
Nkisi oyo eleki makasi mpo na coronavirus na tango wana ezalaki kaka bakufu ya Bergamo.
Yango esimbaki; bato bakoki kokanisa yango.
Na sima, obimisi ba statistiques mpe olobi, 'boyoka, likambo oyo etali bino,' olakisi kaka bato oyo bazali na ba
ventilateurs, ata soki bauti wapi – bato oyo bazali na bobangi makasi bakokanga na eloko nyonso ya liboso.
Yango mpe ezali likanisi na sima ya bolukiluki ya sociologie, ete bobangi ekangaka makanisi makasi.
Na yango, esengeli tomituna motuna: emonani polele ete moto moko te alingaka etumba, kasi likama ezali ete Putin, ye moko,
akoki koboma biso nyonso. Ndenge nini tokosala na likambo yango?
Mpe ngai nandimi kaka ete tosengeli kondima ete esengeli tósolola na nzela ya mayoki.
Okoki kotala epai ya Edward Bernays to Gustave Le Bon, na buku "Psychologie ya Bato ebele".
Soki yango esimbaki te, publicité elingaki kozala te.
Tokoki mpe kosala yango, mpo ezali effet oyo biso mpe tokoki kobimisa.
Yango wana nakanisi ete tosengeli kotia maboko na mabaku ya banguna na biso na kolobaka ete tolingi oyo bazali
komeka kotekela biso mpe kosisinda lisusu likanisi wana.
Yango ekopesa bato mosusu nkanda, kasi yango nde ntina.
Bokoki kosala kampanye ya lokuta ya Bundeswehr, oyo bokoki mpe kokangisa liboso ya baraká, kolakisáká bana na bilamba
ya basoda na mondoki ya solo, na ndakisa, na maloba oyo ekomami na nse: 'Kosala mbala na mbala nde ebongisaka'.
To basoda ya mampinga ya Allemagne: "Sikawa bakomi bakonzi ya bitumba."
Masolo ya ndenge wana. Okoki mpe kobongola kampanye oyo esalemaki na tango ya pandemi ya coronavirus.
Ba marques ebele babongoli ba logos na bango.
Ekanisi ngai McDonald's: Vaccinate, nalingi yango.
Mpe boye kaka, McDonald's na langi ya camouflage: Kill, nalingi yango makasi.
Ata ba église: vaccination ezali bolingo. Bósimba ekulusu na ba missiles mibale, moto nyonso na
uniforme na communion: sikoyo bómba. Etumba ezali malamu.
To publicité ya Hornbach: basoda bazali kotimola malita ya bato ebele – mpe na sima, sala yango projet na yo.
Ya solo, ezali eteni na yango. Nandimi mpenza ete bato ebele bayebi mpenza te nini etumba elingi koloba.
Bato ebele, mingi mingi bilenge, sikoyo bayebaka etumba kaka na televizyo.
Mpe na nsima, ezali na ba héros ya bitumba mpe ba films ya minene ya bitumba, oyo na suka azwi mwasi, to nini.
Bongo, kuna, etali ya etumba emonisami na lolenge mosusu mpenza.
Mpe nandimi mpenza ete ezali na ntina mingi ya komonisa bato lolenge ya solo, lolenge ya nsomo ya
etumba, mpe ete yango esengeli mpe koningisa bango.
Kasi yango moko ekoki kozala solution te, mpo wana nde mpenza mokakatano oyo nalobelaki liboso: soki
okamwisi moto kaka mpe osali ete amiyoka mabe koleka ndenge azali komiyoka, wana akomimikisa.
Ya solo, soki azali na esika ya kobimisa makanisi na ye te, soki azali na moto te ya kosolola na ye, lisanga te, moto te ya koloba
na ye, "Tika tóluka elongo banzela ya kobima mpe biyano," wana ozali kotika ye ye moko na bantango wana ya kokamwa mpe
bilili ya nsɔmɔ, na bobangi oyo ozali kotia ye lisusu na motema, mpe nakanisi azali komiyoka lisusu na makasi te.
Ya solo, toyekoli makambo mingi ya psychologie na eleko ya pandemi ya coronavirus, mpe batangi nkombo ya Le Bon na basusu.
Biso nyonso tozalaki komituna nini mpenza esalemaki.
Mpe na likambo oyo, nakanisi ete tokómi na mayele mwa moke na ndenge tokoki koyanola na bokoti
ya leta ya elandi, mpo bálonga biso lisusu te.
Mpe oyo ekamwisaki ngai mingi koleka ezalaki ete ata baoyo balobamaka ete bazali na ngambo ya
malamu, bazali kotambwisama mingi na bobangi.
Bato mosusu bazalaki kobanga kozwa mangwele ya COVID-19, nzokande basusu bazalaki kobanga mpo na
bonsomi na bango. Na suka, ezalaki kaka kobanga mpamba.
Mpe sikoyo ezali lisusu lolenge moko: bamosusu bazali kobanga etumba ete ekoya, bamosusu bazali kobanga ba Russes.
Na yango, lisusu, bobangi ekeseni ezali na ngambo nyonso mibale.
Mpe namonaka ntango nyonso ete bobangi ezali mopesi-toli ya mabe.
Yango elingi koloba ete, nalingi liboso kolendisa bato ete bazala te kotɛmɛla eloko, kasi nde bazala mpo na eloko.
Mpe yango elingi koloba ete kobunda na bobola ezali liloba ya bozoba, mpo osengeli kosala nini? Osengeli kobunda na babola?
Bongo ekozala malamu koleka kotia makanisi na bozwi na esika ya kobundisa bobola.
Mpe soki olingi kimya, esengeli te osala mpo na etumba, kasi mpo na kimya.
Mpe na nsima, esengeli kotala nini mpenza ezali ya kokamwa na yango mpe epai wapi lokumu ya bomoto eutaka mpenza.
Nzambe akelá biso; tozali na lokumu ya bomoto.
Mpe lokumu oyo ya bomoto ezali likanisi mpamba te; moto nyonso azali na ntina mpe na motuya, ata moto oyo
bakanisi ete azali monguna, ndenge moko na moninga oyo atɛlɛmaka ntango nyonso pembeni na ngai.
Botɛmɛli ya kosala soda na ntina ya makanisi ezali nzela moko ya pɛtɛɛ mpenza mpo na komonisa likanisi na yo, kotungisa
mampinga mobimba, komatisa mituya mpe komonisa polele ete:
Tozali na mibu moko. Mpe tolobaka ntango nyonso mpo na bilenge mibali pene na 500 000 oyo
babakisamaka mbula na mbula lokola misuni ya minduki ya sika.
Soki kaka eteni moko ya minei ya bato balobaki, "Bozali na bonsomi ya kosala etumba, kasi ngai nakende. Bokoki
kotia ngai na izine ya kobomba biloko soki bolingi kosana, kasi bókanisa te ete nakozala na liboso ya bitumba."
Wana ezali liloba ya makasi mpenza, mpe emonisi ete bana mboka bakoki mpenza kosala bokeseni, mpo ete yango na
ndenge na yango esalaka bato makanisi – nzokande, etumba kozanga basoda ezalaka mpasi mpo na kobunda.
Olobaki media ya monene, kasi ngai sikoyo nabengaka yango media ya leta.
Oyo ezali likambo oyo ebombami na lisapo ya lokuta ya media ya minei, na lisapo oyo elobaka ete bapanzi sango bazali na bonsomi
mpe bakoki kotala makambo na bosembo, mpe na lisapo ya lokuta ya radio mpe televizyo oyo elobamaka ete ezali ya biso nyonso.
Nauti kokoma buku na likambo oyo: Staatsfunk (Radio na Televizio ya Leta).
Emonani polele, kasi leta mpe azali na bopusi likolo ya ba media ya bakompanyi.
Tozali komona ndenge bapanzi-sango ya liboso bazali kokoma balobeli ya leta mpe baninga na bango
bazali kokoma balobeli ya Frank-Walter Steinmeier.
Tozali na misungi ya mbongo, ya mbala moko to ya nkuku. Tozali na ba campagnes ya publicité, tozali na ba services secrets
oyo bazali na bato na bango na biro monene nyonso ya bapanzi-sango, mpo na kosala ete masolo mosusu etambwisama.
Tozali na ba masini ya propagande oyo epesaka maloba mpe bato oyo bazali prêt mpe
bazali kozela mpo na ba interviews oyo esengeli.
Yango wana, tozali na bapanzi sango ya bonsomi te, elingi koloba ete tosengeli te kotyela motema ete awa tozali kozwa masolo ya
solo, to ete awa tozali kozwa eloko oyo ekoki kopamela politiki.
Bongo, bato bazali na mposa ya nini, bazali na mposa ya nini mpo na kotɛlɛma makasi koleka mpo na
kotɛmɛla bosembo te mpe mpo na kimya na bonsomi?
Mpe conclusion ya liboso uta na oyo ekozala ete, bakoki kobimisa bikateli ya ntango molai mpe bikateli ya mbala moko.
Na mikolo ezali koya, ezali mwa lokola kotonga ba châteaux na likolo. Ya solo, na mikolo ezali koya, esengeli mpe tósilisa
likambo ya système ya bokolongono na lolenge ya monene mpe tóbongisa yango lisusu, ndenge balobelaki yango na lisolo eleki,
mpo etambola na nzela ya kolongono mpe ya kokómisa bato makasi.
Na psychologie, likebi etyamaki mpenza na makanisi ya bato, to na likambo ete bazali na makasi te na makanisi, bazangi nguya,
bamimonaka na ntina te, mpe bazali na bipota ebele ya kati oyo ewuti na bomwana to na kelasi, oyo esakolaka bango déjà ete
basengeli kotosa, kozala malamu, kotelema te, mpe kotomboka te.
Na yango, ebandeli esengeli ezala ya kotonga lisusu makasi ya kati ya bato, ya kokómisa bango makasi na kati, ya kobɔkɔla bango
na kati ya biteyelo mpe lisusu kopesa bango kondima na makoki na bango moko, na kati ya ebongiseli ya bokolongono oyo etyaka
likebi mingi na makanisi mpe etosaka ezalela ya makanisi ya bato. Na nsima, ekolo moko na yango
ekokóma mpe makasi mingi mpe ekangela mpasi makasi.
Moto nyonso azali kaka eteni moko, eteni moko mpamba ya société.
Sikawa ezali boye: bana ebele ya mike, ya mpasi, babangi, mpe bazali koswana bango na bango, mbala mosusu lokola na
kelasi ya bana mike, kasi te lokola na lisanga ya mikolo.
Bongo esengelaki ete obanda na makasi mpenza. Yango nde eloko namonaki eleki kosepelisa na likambo yango mobimba.
Esengeli olinga yango. Bango nde bayebisaki yo ete balingi yango.
Mpe na sima basengeli mpenza kosala yango. Mpe bokeseni monene ezali kati na yango mibale.
Yango wana, esengeli osala ete ezala pete mpo na bango.
Bongo esengeli oyebisa bango, ok, eza na site internet, na ndakisa, bokomisa nkombo, to mpe tozali na esika na biso, to boya
na manifestation, na ndakisa, mokolo ya pɔsɔ ya liboso ya sanza nyonso liboso ya
Chancellerie Fédérale na Vienne, ndenge biso tosalaka.
Kasi ekosimba kaka soki tosali ete likama emonana mpe eyokana, lokola Kayvan alobaki malamu, mpe na sima
toyebisi bato ete, "Malamu, sikoyo bósala likambo."
Mpe na nsima, totikaka bábɔndɔla biso mpo ete bapanzi sango bazali konyokola biso makasi mpe tolobaka, "Bósunga, bósunga,
sikawa bazali kobebisa nkombo na ngai, sikawa nasengeli kotika."
To nayebani mingi na mboka na ngai mpe sikoyo natiki.
Bon, merci mingi, ozali mosungi ya etumba.
Esengeli tóyebisa bato polele ete makambo oyo tozali kosala, ata soki esengi kotambola na
balabala, ezali mpe pɛtɛɛ te mpo na moto na moto.
Mpe likambo ya nsomo ezali ete tozali kosakana na bango te, bango nde babongisaki Corona, babongisaki mpe mwango ya bapaya ya 2015,
babongisaki mpe kokwea ya babanki ya 2008, kasi bazali mpe kobongisa Etumba ya Misato ya
Mokili Mobimba. Mpe esengeli te kosakana na bango.
Mpe soki obimisi bango, esengeli oyeba liboso ete osengeli komibongisa mpo na kofuta ntalo.
Mpe soki otali molongo oyo ya tension, kobanda na "nini ezali liboso" kino na "ndenge
nini nakoki kosunga" mpe "nini nalingi kofuta".
Ah, yango elembisi, ah, ekoki kozala likama, ah, mozalani akoki koya epai na ngai mpe kotuna ngai nini nazali kosala na
manifestation to nini nazali kosala na protestation, bongo esengeli namibongisa liboso mpo na yango, mpe na nsima esengeli
tóyeba malamu ete etumba oyo mpo na kimya – mpe sikoyo, solo, ekomi kosɛkisa likambo ya "kobunda" mpo na kimya – engagement oyo
mpo na kimya – bakopekisa yango na ba mondialistes na kosaleláká nzela nyonso oyo bazali na
yango, mpo balingi Etumba ya Misato ya Mokili Mobimba.
Mpo na nini te kozala na esika ya lokuta na protèse esika okoki kotala nzoto na yo?
Bongo, ezali na banzela ebele ya kolamusa bato, kasi mpo bátika kozala na makanisi mabe.
Namitunaki mpo na nini makambo mingi esalemaki te na balabala na bambula oyo euti
koleka, atako balakisi ebele mpe bapesaka mateya.
Mpe na nsima, likanisi eyeli ngai ete biso, baoyo tozalaka na ba présentations na PowerPoint ebele mpe bongo na
bongo, na suka tozalaka kaka kolanda lolenge ya kelasi.
Bato bazali kofanda na nse, mpe likolo ezali na molobi moko oyo ayebi mosala na ye
malamu, alobaka na mayele mpe amibongisi malamu.
Awa na nse ezali na bato oyo bakopaka maboko, balobaka ete azali na raison mpenza, kasi batikalaka kaka na kimya.
Mpe yango wana nalobaki, okay, nakoki lisusu kopesa mateya ya ndenge wana te, po ezali te lokola bato bayebi te.
Bongo ezali te ete bato bayebaki yango te.
Tozali na Radio London ebele. Kasi, tosala nini mpo na kotinda bato básala likambo?
Mpe tosengeli kondima ete biso nyonso tolekaki na système ya kelasi, banda na kelasi ya bana mike kino ... mpe kuna
toyekolaki molongo oyo emonanaka te, elingi koloba botosi.
Bateyi biso makasi mpenza mpe tomonaka yango lokola civilisation. Nalobaka ntango
nyonso ete oyo ezali "civilisation eleki mingi".
Na yango, tosalelaka mitindo, mpe mpo na botosi na biso ya monene, tozwaka mbano. Mpe baoyo batosaki koleka bakomaka bandakisa
na biso ya malamu, banda na Büx kino na Ursula von der Leyen.
Bakweaki kaka te longwa na banzete, bakelamaki bongo.
Mpe mpo na kozongisa bato na bomoi na bango ya solo, lokola bazalaki lokola bana ya mibu misato to minei oyo bazalaki kobeta
makolo na mabele, nalobaki, malamu, nakomema bato na estrade.
Namemaka bato na estrade oyo bakomaki kala na kati ya bakadre moko fraze moko, lokola liloba ya kozongela to bobangi.
Mpe na sima, bakotaka na estrade mpe balobelaka makambo na bango moko liboso ya bato nkóto mibale, misato, minei, mitano.
Mpe na nsima, nkeka ya soni mpe elongwaka, mpo bato ebele balobelaka makambo, na ndakisa na tango ya pandemi ya
coronavirus, ndenge banyokwamaki na soni, ndenge bazokaki.
Mpe na nsima, bamonaka na kati ya bayoki ete moto moko te azali na mabe na lolenge moko boye, kasi na esika na yango, bakopaka
maboko makasi mpenza mpo bato bazali na mpiko ya kosala boye.
Mpe moto nyonso akoki komimona na kati ya masolo oyo.
Tosengeli na likanisi ya polele ya esika tolingi mpenza kokende, mpe likanisi oyo ya esika tolingi kokende ezali, lisusu,
pɛtɛɛ mingi: lingá mozalani na yo lokola olingaka yo moko!
Mpe soki biso lokola bato ya bomoko tokoki kosala ete biso na biso tósalisana na bosembo mpe kotonga lisusu moboko
wana, mpamba te ebungi, bongo tokozala na libaku ya komona na makanisi avenire oyo tolingi mpo na biso moko.
Koyebisa kaka ete, ɛɛ, nalingi te kozala na bokono, nalingi te etumba, mpe nalingi te kozala
mobola, ezali emonaneli te, ezali kaka elikya ya pamba.
Mpe nakanisi, yango nde ntina ya nyonso: ya liboso, koyeba mpo na nini nazali kosala makambo oyo nyonso, esika nalingi mpenza
kokende, lokola moto moko mpe lokola ekolo; ya mibale, kondima ete ngai moko nakoki kosala mpe esengeli kaka nasala yango,
ata ndenge nini, mpo esengeli te ete nzela na yango eyebana liboso – biso bato tozali na mayele ya kokela ya kokamwa.
Kende na supermarché to na pharmacie mpe tala biloko nyonso oyo bato babimisi – ezali lokola magasin ya technologie, ezali
mpenza likambo ya kokamwa makambo oyo biso bato tokoki kosala!
Mpe tokoki kokanisa eloko moko te ya kosala mpo na likambo ya pamba lokola etumba oyo esalelaka mayele ya kala boye. Ezali ata
lokola elilingi ya papier oyo bakati na maboko te, bakati yango na ndenge ya mobulu mpe ezali libaya moko kaka
banda bankama ya bambula, epai wapi bazali koyebisa biso makambo ya pamba pamba mbala na mbala.
Sikawa ekoki mpenza!
Bon, nandimi mpenza ete WEF mosusu ekoki mpe esengeli kosalelama malamu awa mpe, ete tosengeli
kosangisa makasi mpe kosala boyokani ya monene.
Soki biso tozali kotonga ba ponts ebele mpe kosala ba alliances ebele, ekomi mpasi mingi
mpo na koluka mpe kobunda na moto moko boye.
Mpe nandimi ete sé soki tolongi kotɛlɛmɛla bato wana moke, oyo babongisami malamu mpenza,
na kosɛka, wana botɛlɛmɛli mpe ekozala esengo.
Soki te, ezalaka ntango nyonso lokola nzembé na katikati ya mino, mpe esengo ezalaka lisusu te.
Esengeli tómona ndenge nini tokoki kokómisa botɛmɛli na etuluku oyo ya moke likambo ya esengo, pona ete bilenge ya
lobi mpe bákɔta na kati, mpamba te bazali na mayele mingi koleka biso te, bazali kaka kobongisama malamu koleka.
Mpe wana nde tozali ntango tobandi kotonga bandako; ezalaka makasi koleka oyo moto moko akoki kosala. Mpe yango nde lobi.
Ndenge nini okoki kokima bonyokoli oyo ezali kozela yo?
Kayvan alobaki yango malamu mpenza na mokuse. Esengeli kotalela makambo na motema pɛpɛlɛ mpe na mosɛkɔ na elongi, kasi
na bokasi mpe na kobanga te, kasi na kotyela Nzambe motema.
Ezali mpe bongo mpo na ngai. Nakomɛkɔká yango kozanga kobanga. Nayebi kaka ete esengeli nasala mosala oyo.
Esengeli nasala yango. Nayebi ndenge banguna basalaka. Namonaki makambo oyo nyonso na mozindo.
Hamburger Sparkasse, Apotheker- und Ärztebank bakangaki ba konti boni na nkombo na ngai?
Bayei epai na yo mpe balobi, Mongombo Böning, tozali na likambo te na makanisi na yo ya
politiki, kasi tosengi yo, luka banki mosusu.
Mpe bango nyonso bazali kosala yango moko sima ya mosusu. Sima, ezali Volksbank Lüneburger Heide, oyo azali koloba
au revoir, mpe Sparkasse Hamburg-Buxtehude, oyo azali koloba te, yango ekokende malamu te na biso.
Bongo, mopesi ya misala ya kofuta lokola PayPal ayei mpe na mokuse alobi sima ya ngonga moko, te, kasi na bino te.
To Stripe ezwaka appel uta na mopanzi sango ya ARD na mokolo ya mitano na mpokwa—oyebi lolenge ya moto wana?—mpe na
mbala moko compte na ngai ekangami na mokolo ya pɔsɔ na ntongo.
Bongo, likambo oyo osengeli koyeba ezali ete ezali likambo ya kawaida mpenza ete bákanga ngai na ba réseaux
sociaux mpe ete bato ebele bákoka te koyoka makambo na ngai.
Bonsomi ya koloba ezali mosika na bonsomi ya kokoma epai ya bato; yango ezali ndenge esalemaka banda kala.
Tosengeli na ebongiseli ya mbongo ya sembo mpo na bomoi ya bonsomi ya lobi.
Système monétaire oyo ezali kosala lelo, oyo biso nyonso toyebi na nkombo ya mbongo fiat, emimonisaka lokola ngolo ya
mokili mobimba oyo, na ndenge tomonaka yango, pene na baguvernema nyonso bazali mpenza na nse ya bokonzi na yango.
Ba nsinga ezuami na bato moke oyo baponami, mpe bankolo wana ya solo ya mbongo bazali mpe na bokonzi.
Lelo oyo, mbongo ebimisamaka na mpamba na kofina kaka butɔ́ moko, mpe likolo ya kozanga ete ezala na eloko ya
kotɛlɛmɛla yango, système na biso ezali lisusu na mokumba ya kofuta matabisi oyo ezali kobakisama.
Nyonso wana ememaka, solo mpenza, lokoso oyo esukaka te ya kolinga kaka koleka, mpe na nsima, tango système oyo ekomi na
suka na yango oyo etyamá liboso, esengeli babandisa yango lisusu sima ya mwa bambula, yango nde tozali komona
sikoyo, to mpe, na bosembo, tozali komona na makasi, na nkombo ya Grande Réinitialisation.
Bato ebele bamonaka na bomoto ete système monétaire oyo ezali ntina ya mabe nyonso, ezala inflation, bobola, nzala to
bitumba. Soki biloko nyonso ezalaki te kotindama na bokoli ya seko, mikakatano mingi ya ntango na biso elingaki kozala te.
Mbula eleki, tosololaki na panel na biso likolo ya bibongiseli ya système monétaire, mpe solo, biso nyonso tondimaki.
Na ngambo moko, Leta esengeli kokita na misala, kotika ezaleli ya kolikia bato makambo nyonso mpe komipesa kaka na misala na
yango ya ntina. Na ngambo mosusu, système ya mbongo esengeli kokoma ya bosembo mpe, solo, ya bosembo mingi koleka.
Likolo ya nyonso, esengeli kozala na bokengi ya polele mpo ete mbongo ekoka kosalema mpamba te na ndenge ya
komatisa talo ya biloko, lokola ezali kosalema sikoyo.
Bon, mbula oyo tolingi koloba polele koleka, mpo kaka baoyo bakoki komona polele esika ya
suka nde bakoki koyangela nzela ya kokoma kuna.
Mpe tozali na mposa makasi ya komona soki tokoki koyokana na likambo oyo kati na etuluku
na biso ya bato ya mayele na makambo ya nkita.
Bon, ezali mbongo oyo esalaka mpenza kozanga matabisi, mpo matabisi ezali likambo oyo lelo bamonaka
lisusu te lokola mokakatano. Matabisi ezali mokakatano mpo ekolaka na ndenge ya kokamwa.
Bato nyonso bayebi matabisi ya kobakisama uta na kelasi; ezali fonction exponentielle.
Bongo ebandaka malembe, ekomaka na ngomba ya makasi koleka, koleka, kino ekomi lokola ezali kokoma libela.
Mpe matabisi oyo ebakisami na kati ya système monétaire etindaka économie mobimba ekola na lombangu oyo ezali se komata.
Yango wana tosengeli na bokoli ya nkita oyo etelemaka te.
Na yango, mpo système na biso etikala stable, esengeli ekola na nkita ata 3% mbula na mbula, soki te ekokwea noki to sima.
Mpe yango ezali mpo ete tosengeli ntango nyonso kolanda ba taux d'intérêt wana.
Na yango, ba taux d'intérêt oyo ememaka ete motuya ya ba actifs financiers emata makasi koleka.
Ekomisi mpe babola bazala babola koleka mpe bakolo bazala bakolo koleka.
Moto ya mosolo azali kaka na mbongo ebele, oyo adefisaka na matabisi, mpe na ndenge wana akomaka lisusu mosolo koleka,
mpe bato mosusu nyonso nde basengeli kofuta mpo na yango.
Na yango, na nzela ya matabisi, mbongo ememamaka yango moko uta na ebele ya bato kino na maboko ya bato moke
moke. Yango nde mokakatano ya moboko ya système monétaire.
Te, tomonaki bilembo ya nsomo ya inflation na lisapo mobimba ya mokili.
Balobeli bambula ya 1920, mpe ezali solo mpenza ete etumba nyonso, bokwei nyonso monene ya bokonzi
moko, ebandaka ntango nyonso na kozanga kimya ya mbongo.
Yango elingi koloba ete, ntango nyonso mbongo ezalaki koningana, bitumba ezalaki kobanda mpe ba empere ezalaki
kokita, mpo bato balingaki kolongola makanisi na bokosi wana.
Esengelaki kobenda makanisi ya bato mosika na likambo ya bokosi. Soki nakoki lisusu kofuta te, esengeli na ngai naloba solo mpe
nayebisa bato nyonso ete nabebiseli bango makambo – likambo oyo bato ya politiki baboyaka kosala makasi mpenza – to mpe okela
likambo mosusu ya mabe koleka mpe na nsima oloba ete, bon, ezalaki kaka ndenge wana nde
esalemaki. Moto nyonso ayebi... ezalaki ngai te.
Mpe yango mpenza nde mokakatano, yango wana tozali koloba ete esengeli lisusu kondima inflation oyo te.
Nakosenga yo makasi ete osala bokeseni ya polele kati na motango ya mbongo, bokoli ya motango ya mbongo mpe inflation.
Mpe soki totie likambo oyo na kati ya ndenge bato bazwaka mosolo, esengeli tondima ete mosali ya katikati na Allemagne lelo
asengeli kosala mosala mbala nsambo koleka mpo na kozwa mwa wolo moke, soki tokokanisi na ndenge ezalaki na mobu 1999.
Mpe yango mpenza nde Eike Hamer alimbolaki. Oyo nde babengaka effet Cantillon, epai wapi bato ya liboso oyo
bazwi mbongo ya sika bazwaka litomba mpo bakoki kosomba na batalo ya nse oyo ezali naino.
Na nsima, lokola mbongo ezali kokota mingi na zando, yango ebongolaka bosenga, batalo emataka mpe, na suka, lifuti
ya bapensioné, ya basali mpe bongo na bongo emataka liboso.
Mpe yango mpenza nde ezali effet ya bokaboli lisusu oyo ekokisami.
Esengeli na biso standard ya wolo sikoyo to te? Ezali malamu, ezali mabe, to nini?
Lisolo oyo ezali komema biso esika moko te. Ezali kaka kokomisa bokeseni makasi na kati ya bato ya mayele. Kasi,
esengeli kaka tósala système ya mbongo oyo ekozala lisusu na boyokani ya solo na mosala ya bato.
Mpe motuna ezali, ndenge nini tokosala yango sikoyo, to tolingi kobongola yango na ngambo
nini? Esengeli mpe tósangisa bato na likambo yango.
Bongo, ata soki bato ya mayele ya nkita bandimi ete oyo ekoki kozala nzela ya malamu mpe ya momeseno ya kokende
liboso, esengeli mpe tósangisa bato na likanisi yango! Mpe na bosolo, bato bazali kokutana na nini?
Bazali kaka komona bomoi na bango ezali kokita, bazali komona talo ya biloko ezali komata, mpe
kilo ya banyongo ezali se kokoma makasi koleka.
Na ebandeli ya mobu oyo, Professeur Raffelhüschen alobaki motango moko oyo ekamwisaki ngai makasi.
Kolanda Prof. Raffelhüschen, nyongo ya solo ya ekolo Allemagne ezali ya €17,3 trillions, oyo eleki
mbala ebele nyongo ya ekolo oyo eyebani na leta.
Ya solo, ezali mpe na nyongo ya ekolo oyo eyebani mingi te, ba pensions ya basali ya Leta, oyo efutamaka na misolo ya capital
te, ba soldes ya TARGET2, ba budgets ya kobombana ya ESM, ESF mpe nkombo nionso mosusu oyo bapake ya lisungi babengamaka.
Sikawa tozali naino na biloko mingi ya motuya.
Bongo système oyo tozali na yango sikoyo – nakanisi biso nyonso tondimi – ekobeba mpenza.
Mpo ete esengeli ete nkita ya mokili mobimba ekola na pɔsɔ́ 10 kino 15 na bikolo nyonso mpo na mibu
50 ekoya, mpo ata tózwa likoki ya kozongisa nyongo.
Mpe yango ezali mpe te mokano ya baguvernema ya kofuta nyongo ya ekolo na mikolo mizali koya; kasi, ezali nde bongo te.
Mpe soki sikoyo tozali kokende na mbongwana ya mbongo, mbongwana ya lolenge ya mbongo mpe makambo ya ndenge wana, oyo namoni ete
ekoki mpenza kosalema, bongo esengeli kaka tókanisa na motema ete na lisolo ya bato,
likambo oyo bato nyonso bakanisaka ezalaka solo te:
Nalikeli ete mbongwana ya mbongo ekosalema kala te, bongo nakopɔlɔ na banyongo na ngai.
Kutu, ezali bokeseni. Tozali na mibeko ya botalisi ya sika ya banyongo, elingi koloba likambo ya matabisi ya kowelisa na ndako
mpe likambo ya mpako likolo ya matabisi ya kowelisa na crédit.
Yango ezali pene na 50 likolo ya nkama mpo biloko ya motuya ebongolamaka na lolenge ekeseni na motuya ya mbongo mpenza.
Mpe solo, likambo oyo etali Leta mpe ba banques te, kasi esalelamaka boye mpo na
ba sociétés mpe mpo na biso bato ya mboka.
Mibeko ezali naino na nguvu, mpe oyo nde makambo ya ntina mpenza mpo na ngai na etando ya bibongiseli
ya mbongo, oyo esengeli mpe biso sikoyo tósilisa.
Mpe soki tozwaka mbongo ya lolenge moko to mosusu, ezala na mibeko ya wolo to kozanga yango... Mbala mosusu tokotia mpe mibeko
ya wolo ya kobongwana, elingi koloba ete kaka eteni moko boye ya mbongo nyonso ya mokili nde esimbami na biloko ya komonana.
Soki ezali wolo, palata to eloko mosusu, yango ekomonana na sima, kasi nandimi makasi ete tosengeli na eloko moko oyo ekokangisa
biso na mosala ya solo ya nkita, mpe lisusu tosengeli kotika système économique na biso ya
lelo, oyo etongami kaka na likolo ya bokoli.
Mbala mosusu, oyo mpe ekoki kolakisama na kati ya contexte ya istware.
Na ndenge ngai namoni, mpe oyo ezali kaka likambo ya likolo-likolo na makambo ya mbongo, ezali na nguya
mosusu na se ya se oyo ebotaki système oyo na ntango moko.
Yango ememi biso na esanga Jekyll na mobu 1913, tango ekateli ya kotia Federal Reserve ezwamaki na lolenge moko ya coup d'état na
boyangeli ya ntango wana – ba députés nyonso bazalaki na konje ya Noël mpe ba sénateurs mpe bazalaki na konje.
Nyonso esalemaki na nsima kaka na bato moke oyo baponamaki.
Na sima, likanisi mosusu mpe ezali kotambola ete ezalaki na bato mosusu oyo bazalaki kotɛmɛla système oyo
na Titanic, mpe bango mpe babomamaki na lolenge wana.
Boye, bato ya nguya oyo bazali na sima, oyo nakoki kotanga bankombo na bango na mozindo te sikoyo, nde babongisaki système
oyo na nko mpo ete biso tókabwana na makanisi na biso ekeseni, mpe na ndenge wana, bato ya solo ya nguya bákoma kobombana?
Mbala mosusu okoki kokanga likanisi yango moke.
Iyo, iyo, liboso ya nyonso, nazoyoka mwa motema likoló mpo ete, na ngambo ya mbongo mpe ya nkita, mobulu monene
esalemi awa, oyo mbala mosusu esengeli kobongisa mwa moke.
Bongo, makambo ebele esangisami esika moko – inflation, deflation, bokoli ya nkita, mikakatano – makambo nyonso batie
yango na kati ya poto moko lokola nde ezali na ntina moko mpamba, inflation to deflation to eloko
mosusu ya ndenge wana, kasi ezali mpenza bongo te.
Kasi, esengeli tondima ete tango nyonso oyo bokoti ya mayele ya kobungisa esalemaka, moto moko azwaka
litomba mpe mosusu azangaka. Yango ezali na mayele.
Soki ngai namatisi motuya ya mbongo mpo na moto moko boye, deflation, bongo moto mosusu oyo azwi nyongo
mpe asengeli kozongisa yango na motuya ya solo oyo eleki likolo, akozala na mokakatano.
Sikawa tokómi na likambo ya Jekyll Island mpe bongo na bongo.
Oyo nde mpenza esengeli te kosalema na miso ya bato.
Elingi koloba ete, etuluku moke, lokola cartel, esanganaka mpe elobaka ete, biso nde tokozwa ndingisa ya kosala mbongo, mpe kaka
biso moko nde tokozwa yango. Mpe Leta epesaka bango kaka ndingisa te, kasi etindaka mpe bato nyonso basusu
bandima ete kaka bango moko nde bakoki kosala mbongo.
Ezali lokola soki nazali na sanduku ya ba bons na feti, nakoki kopona nani akozwa bon nini.
Baninga na ngai mpe bato oyo nayebi bazwaka ba bons gratuit, bazwaka yango pamba, mpe basusu bafutaka mwa mbongo mpo na yango,
mpe na suka, tango masanga to eloko mosusu esili, napesaka basusu ba bons ebele mpo na eloko mosusu, na boyebi ete bakozwa
na yango eloko te mpo ete masanga to feti esili pene na kosila.
Mpe wana nde mobulu. Ezalaki ba banquiers oyo bakutanaki na esanga Jekyll nde bakelaki likoki oyo.
Mpe balobaki lisusu ete lokola biso kaka nde tozali na mbongo mpe sikoyo tozali kolendisa leta ete asalela mbongo na biso kaka mpo
na makambo ya nkita mpe ete asilisa mpenza mosala ya mbongo ya wolo, leta akobikisa biso ntango
nyonso mpe akozala ntango nyonso na mposa na biso.
Mpe wana nde mobulu ya solo. Likambo esalemaki awa ezali ete bakeli ya mbongo, bankɛ́lɛ́ oyo bakutanaki kuna, bakangolamaki
na likama ya kozwa mokumba na yango na lolenge nyonso.
Mpe na 1971, Nixon alobaki ete Etats-Unis ekweyi na faillite mpe alobaki boye: "Bóyoka, tobebisi bino, tokoki te kopesa, tosali
mbongo mingi koleka oyo tozalaki na yango, mpe tokoki te kopesa wolo, yango wana, mpo na sikoyo, nakokabola dolare na wolo."
Yango kaka nde asalaki, alobaki ete abukani.
Mpe uta na bozangi-mbongo wana, bato balobaki – sikoyo nazali lisusu na mikumba te, sikoyo lingomba wana ya nkuku ya babanki na
New York bakoki kosala mbongo ebele ndenge balingi, bazali lisusu na likama te. Mpo basengeli kopesa
eloko moko te na esika na yango, ata eloko moko te!
Okoki kokoba ko imprimer ba reçus, lokola na kɛsi ya mbongo...
Yango elingi koloba, soki bato sikoyo balingi kozonga na ndako mpe balobi, "na kati ya sanduku ya ba bons... Zongisela biso
ba euros to ba dollars na biso oyo topesaki yo", bongo yo olobi, "te, te, ekomami awa ete okozwa kaka ba bons ya kozongisa."
Okoki kokamata risi na yo, mpe nakopesa yo ya sika.
Alobi lokola lisɛki, "Boye nayebi soki feti mosusu ekozala mbula ekoya?" Tokomona, toyebi te, okoki komema yango.
Mpe wana nde mobulu! Mpe wolo nde ebatelaka na yango. Ezali na biloko mosusu mpe oyo ekoki kobatela na yango.
Kasi wolo emonisaka ntango nyonso ete ezali ya kotiela motema koleka na eleko nyonso ya lisapo.
Mpe wolo ebandáká te kobebisa motema na lisapo mobimba.
Mpe yango ezali kaka argument ya publicité ete wolo ekoki mpe kosalelama lisusu mpo na kozongisa motema ya liboso na mbongo.
Yango ebebi sik'oyo na mbongo oyo ezali.
Esengeli tósambisa likambo oyo ete bato batambwisaka bato mosusu. Yango nde mokakatano ya solo.
Mpe oyo tokoki koloba mpo na ndenge Reserve Fédérale ya Amerika emonanaka lokola ezali na ndingisa,
ezali lolenge oyo mobeko ebimisamaka na mokili lelo.
Tozali na système ya mibeko ya lokumu.
Iyo, mobeko yango esalemaka kaka na etuluku moko ya bato oyo elobaka ete, sikoyo chauffage ekomi obligatoire.
Mpe solo, nasepeli na yango te soki système na ngai ya chauffage ebongi lisusu te.
Iyo, mpe ezalaki mpenza bongo na ntango wana. Euro etiyamaki biso na makasi kozanga kopesa biso ata libaku ya kotɛmɛla. Na
maloba mosusu, ezali mobeko oyo batyeli biso na makasi. Mpe mobeko oyo batyeli moto na makasi ezali ya bosembo te.
Mobeko endimami kati na bato oyo bazali kosala kontra, mpe na kati ya boyokani to kontra wana, ezali na likambo ya ntina ete
matomba ya bangambo nyonso etalelami, mpe ete kondima epesami na bolingo ya moto ye moko, kasi te, lokola
esalemaki na kala mpe ndenge totiki esalema lelo, ete mobeko etyami likolo ya bato na etuluku moko.
Bongo nani akobimisa mbongo ya malamu mpe ya sembo ya mikolo mizali koya? Emonani ete
ekozala te BCE, boye te? Erich, yo okanisi nini?
Iyo, ata moke te, mpo ata na système monétaire ya lelo oyo ezangi étalon ya wolo, tozali kaka na nse ya bokonzi ya bato moke ya
nguya, oyo nabengaka NWOlites – elingi koloba kaka ba élites te, kasi New World Order ná
ba élites, nguya oyo ezali na sima ya makambo.
Bato ya NWOlites nde bakambaka lelo bosalemi ya mbongo mpe bakatisaka nzela ya géopolitique, Groupe ya Misato,
mpe politiki ya kopesa ndingisa ya ba banques centrales.
Oyo ezali ba banques centrales indépendantes te; nyonso ezali ba institutions privées. Momeseno oyo ebandaki na Banque ya
Angleterre, nakanisi na mobu 1792, tango gouvernement ya Grande-Bretagne epesaki na bato ya
privé bokonzi ya kobimisa mbongo na yango moko.
Bongo likambo oyo ebandaki kala mingi. Mpe ezala tozali na mposa ya ECB to FED, tosengeli
kaka na bibongiseli ya kofuta oyo etɛlɛmi ngwi.
Tobéngaka yango kaka système financier to système monétaire to système ya mbongo; tosengeli
kaka na mobeko ya mbongo to ya kobongisa mosala.
Okoki kosala yango sikoyo na mbongo oyo ezangi lisungi ya wolo, na mbongo oyo ezali na lisungi ya wolo, kasi mpo na
likambo ya mobeko ya wolo, mpo na kozongela yango na mokuse,
Nakanisi Bokonzi ya Roma, esika nazwaki bilamba ya mobali oyo batongelaki ngai na maboko mpo na once moko ya wolo,
elingi koloba: tunique, basandale ya mposo, ekoti ya nkasa ya laurier mpe nœud rouge mpo na kokembisa yango.
Mpe lelo, na onse moko ya wolo, nakoki mpe kozwa costume moko ya kitoko ya mobali oyo esalemi
mpenza mpo na ngai, elongo na sapato ya malamu.
Na yango, wolo ezalaka ntango nyonso na motuya moko; ezali kaka mbongo ya bikolo nde motuya na yango emataka to ekitaka.
Na yango, likanisi ete wolo ekokoma sikoyo mbala mibale, mbala zomi to ata mbala nkama, to mpe ete palata na
bibende mosusu ekosala lolenge moko, ezali lokuta monene.
Ezali mpenza ba devises fiat oyo na suka suka ekitaki motuya makasi na mikolo oyo euti koleka, mpe nakanisi ete soki tozalaki
na leta ya solo oyo etyaka bolamu ya bato na esika ya liboso, na makanisi na ngai, ekokaki kutu kobimisa mbongo yango
na nzela ya ebongiseli ya malamu, ya sembo mpe ya bosembo.
Yango ekoki mpenza kozala likambo moko, kasi na ngambo mosusu, bato, ndenge olobi, bazali na mayele mingi ya kokela,
yango wana tozali ntango nyonso komona biyano, mpe biyano ezali.
Bongo, mpo na kotala motuna na yo, Robert, nani azali kosalela mbongo malamu? To mpe, tozali kosalela yango mpo na nini?
Ba ndakisa ya likambo oyo ezali. Tika ba systèmes emikundola mpe tika bato bápona.
Mpe yango ememi biso na système oyo nakanisi bakobanda kosalela.
Tozali na mikakatano ya mbala moko na système financier.
Tozali na mimbongo oyo ebungi mpo bato bakosamaki, mpo bato bakanisaki ete bakokaki
kokabola mindele to kosala mbongo kozanga likama.
Bakokaki kokabola badezɛ na Ukraine, mpe moto moko te kuna akotuna ndenge nini esengeli kofuta
mbongo yango; bakozwa lisusu badezɛ mosusu mpamba.
Mpe sikoyo ekoki kozala ete mbongo oyo esengeli kolongolama na kɔmpte mpo ete mozwi-nyongo oyo azwaki
yango alobi kaka ete, "Nakoki lisusu kofuta yango te."
Yango ezali kosalema sikoyo na bakompanyi 20 000 to koleka na mbula moko, kaka na Allemagne.
Mwa moke, mwa mingi, toyebi te, kasi yango nde ebimisaka mabulu.
Mpe sikoyo tozali na mokakatano na bilan ya banki mpo balikaki ete mbongo ekokoma, lokola moto ya mombongo XYZ, oyo akweyi
sikoyo, to moyibi oyo akweyi na faillite personnel, to Ukraine, oyo ezali kofuta yango te, mbala mosusu France
mosika te, oyo mpe ekoki kofuta te, mpe bongo na bongo... Bilan na bango ya banki ezali lisusu ya solo te.
Ezala bango moko bazali lisusu na capital te, oyo ekomaka na ngambo ya banyongo, mpo soki babungisi biloko na ngambo ya biloko
– mpo mbongo oyo bazali naino kolikia kozwa epai ya moto mosusu ezali eloko mpo na bango,
kasi mpo na banki – wana basengeli kosala likambo.
Ndenge moko mpe mpo na ba banques centrales, mpe ba banques centrales bakoki komibimisa na likambo yango na ndenge ya mayele
soki bamatisi motuya ya eloko kaka moko oyo ekoki kotalelama na ba bilembo na bango ya comptabilité, elingi koloba wolo.
Nini olingi kopesa toli, ndenge nini olingi système ya mbongo ezala na mikolo mizali
koya mpo na komema kimya mpe kosala misala?
Moto nyonso akoki kotala filme "Mokamwisi ya Wörgl". Ezali filme moko ya kitoko mpenza, mpe ya solo mpenza.
Nayebi lisolo ya Wörgl, mpe ezali ya solo mpenza ndenge système moko ya kozanga matabisi ebimisaki na mbalakaka communauté
moko ya moke na Wörgl na crise économique ya mokili mobimba.
Na nsima, bankama ya bisika mosusu mpe balingaki kokɔta, kino likambo yango mobimba bakangaki yango na makasi.
Na suka suka, nyonso etali ba taux d'intérêt. Système oyo ezali na matabisi ememaka ntango nyonso bitumba.
Prof. Gustav Ruhland akomaki likambo oyo eleki sikoyo mbula 150 na buku na ye "System of Political Economy".
Akoma ete etumba ezali nzela oyo bato ya bozwi basalelaka mpo na kozwa mbongo.
Akoma lisusu ete, ntango nyonso oyo capitalisme ya matomba ezali, bitumba ekozala ntango nyonso.
Na ndenge ya pete, mpo ete matabisi ya mbongo ememaka na lolenge ya automatique na kozala na banyongo oyo ezali
se kokola makasi, mpe na suka, yango ememaka na etumba, epai wapi bikolo ebunda bango na bango.
Eza mabe koleka na mibeko ya wolo, mpo na suka suka, nyonso etali kaka wolo.
Te na motango ya mbongo oyo ebongwanaka te, mpo na ntango wana ekokaki te kokoma na bokoli ya mbangu...
Motango ya mbongo ekoki kotikala kaka ndenge moko te mpo ete nkita ezali kokola mpe
esengeli kobongisa motango ya mbongo kolanda nkita.
Yango mpenza nde ezali komema na krize. Yango mpenza nde ezali komema na krize. Yango nde mokakatano.
Tomoni kaka sik'oyo na ndakisa ya Ecosse mpe Grande-Bretagne ete ezali bongo te.
Kasi ezali na bandakisa ebele esika likambo oyo ememaki na krize mpe na etumba.
Mingi mpenza na oyo etali crise économique ya mokili mobimba, oyo elandamaki na Etumba ya Mibale ya Mokili Mobimba – ezali likambo
ya mpambampamba te ete makambo oyo elandani na lombangu boye.
Bongo, Etats-Unis ezalaki na kati ya crise économique mondiale kino na mobu 1939. Ebimaki na yango kaka na nzela ya kosala
bibundeli na Etumba ya Mibale ya Mokili Mobimba; soki te, kino lelo bakozala kaka na kati ya crise économique mondiale.
Okoki te kobima na krize ya bokitisi motuya ya biloko ya boye soki etumba ezali te.
Na yango, makambo ekokoba ndenge emesana.
Déflation ekozala, mpe na sima etumba monene ekoya – biloko nyonso ekobebisama mpe na sima ekotongama lisusu.
Ekosalema lisusu. Nazali komona Etumba ya Misato ya Mokili mobimba ezali koya, kaka
ndenge Etumba ya Mibale ya Mokili mobimba eyaki.
Lolenge ya kosala ezali kaka ndenge moko na oyo ya lelo.
Sikawa, bopusi monene ya kokanisa ezali kosalema.
Bato bazali kotindama na lokoso: esengeli osomba ba actions, esengeli obimisa mbongo, mbongo esengeli esala
mosala mpe bokokoma banso bakolo, to bongo nde balakaka.
Mpe soki epasuki lokola esalemaki na 1929, bongo tokokutana na molongo ya makambo kaka
ndenge moko lokola tozalaki na yango na tango wana.
Okoki mbala mosusu kobanda na kolimbola na mokuse ndenge nini omoni Eropa ya malamu koleka?
Na esengo, Mongombo Magnet. Liboso ya nyonso, matondi mingi mpo na libyangi – nazali na esengo ya kozala awa.
Ezali lokumu monene mpo na ngai kozala awa na likambo oyo nakanisi ezali Forum ya Mibale
ya Alternative, WEF ya Mibale ya Alternative.
Esengeli komona Allemagne lokola eteni ya lisanga ya bikolo bya Eropa bya souverain.
Tozali kotɛlɛmɛla ndakisa moko. Tozali kotɛlɛmɛla ndakisa ya bikolo ya lipanda mpe ya bokonzi, na maloba
mosusu, mpo na oyo babengaka Eropa ya mabota ya bankoko.
Mpe tosimbi maboko mpo na mbongwana, mpenza mpo na kobuka-buka ebembe oyo ya birocratie, oyo mpo na ngai moko ezali
kokundola mingi biteni oyo etikali ya Union Soviétique, mpe mpo na kozongisa Lisanga ya Mpoto na ntina na yango ya liboso.
Mpe yango ekoki kosalema kaka na kokitisa misala ya mikanda, na kolongola bankama ya bankoto ya babirokratɛ mpe basali
ya Leta oyo banyokolaka bato mpe batyaka mapekisi na misala ya mombongo mpe na basombi ya bato bango moko.
Oyo ezali mpenza kotɛlɛmɛla likanisi ya momekano ya bonsomi, ya mombongo ya bonsomi mpe ya bonsomi
ya bato. Kasi mbala mosusu tokokoma kuna sima moke.
Boye boye, guvɛnɛmá oyo ezali wapi na nse ya Chancelier oyo ya nsɔmɔ, Friedrich Merz, oyo ngai namonaka lokola
moto oyo ayebi mosala te mpenza, moto moko oyo ayebi mosala te mpenza oyo azali kokoba kobebisa mboka oyo?
Ezali mpasi te ata moke.
Batalo ya kura na biso eleki likolo mingi. Tozali kolongwa na momekano ya mikili misusu bisika nyonso.
Mokɔngɔ na biso ezalí industrie ya mituka, moteur ya combustion.
Tozongi lisusu na likambo ya kopekisa ba motɛ́lɛ ya combustion na niveau ya Union Européenne. Kasi lokola gouvernement ya
Allemagne ezali kosunga yango, eloko moko te ezali kosalema!
Na sima, tozali na Mibeko ya Energie ya Bandako. Biso mpe tokanisi ete yango ezali malamu.
Mpe soki CSU na sima ebandi koboma ba centrales nucléaires na Bavière.
Osengeli kokanisa yango, ezali lokola mbula ya makasi.
Oyo ezali mbula ya masini, mbula ya tekinoloji na mboka na biso.
Na istware, oyo ezali kokundola ngai kampanye moko ya Mao Zedong na Chine ya communisme.
Ezalaki na moto moko liboso, Mao, oyo alobaki, sikoyo boye nde ekosalema, mpe bongo bato
nyonso balandaki ye mpe basalaki yango mpe.
Liloba ya ntina: matambe ya monene liboso. Nini ekeseni na Allemagne lelo, nini bazali kosala kuna?
Bamiliáre ya ba livres ya biloko ya motuya ebɛbisanaka kaka nsima ya kokitisa motuya na
yango, mpe ebɛbaka mpo na kozonga lisusu te.
Ba centrales nucléaires oyo ezali kosala malamu, mpe likolo na yango ebimisaka carbone te, bazali kobuka yango, mpe mboka lokola
Allemagne, mboka ya industrie, ezali komibanzabanza na courant oyo ezali kobongwana-bongwana,
nzokande ntalo ya énergie ezali se komata likolo.
Bolɛmbu oyo ya ba énergies renouvelables ezalaki liboso kokitisama na gaz ya Russie ya ntalo moke.
Bongo, yango ezongisi ngai na motuna ya Eropa.
Nini mpenza ezali kotinda bakonzi ya Eropa bákɔta na makambo boye, bákɛngɛla Russie, kino matomba ya ekolo na biso
ezali lisusu komonisama ata moke te, kasi ezali nde kobebisama?
Mpo ezali na makambo mibale esengeli tósosola. Tokoki te kosala etumba na Eropa kozanga Russie, yango likambo ya liboso,
mpe ya mibale ezali ete nkita na biso ekoki te komekana kozanga gaz naturel ya Russie – ezali calcul ya pɛtɛɛ.
Numérisation ekoki kozala libaku mpo na bakonzi. Ata ndenge wana, yango nde masolo esalemaki awa lelo, ete mbongo ya numérike ya
banki monene, oyo ekangisami na identité numérique, ekozala lolenge moko ya bonyokoli mpo na bana
mboka mpe lisusu mpo na bituluku ya opposition.
Ya solo, ezali bongo, mpe yango wana bato balingi yango. Nalingi koloba, biloko nyonso bisangani.
Bon, nandimi na motema mobimba ete makambo tomonaki na tango ya mibeko ya coronavirus ezalaki politiki, ete ezalaki
komeka nzela, komeka mpo na eloko moko ya monene koleka.
Ba systèmes yango emekamaki na likebi mingi mpenza mpo na komona tii wapi bakoki kokanga makasi makoki ya bato
mpe tii wapi bato bakondima yango na nzela ya manipulation, botɛmɔlisɛ mpe propagande na ba médias.
Yango nyonso ezalaki eteni ya kampanye ya politiki mpe ya media mpo na kobebisa bato libela na
libela na nzela ya moko ya lokuta ya monene koleka.
Ezali lolenge moko mpenza lokola na kobanga mbongwana ya klima.
Bongo, sikoyo likambo oyo ebimi: eh, sikoyo tosengeli kokɛngɛla bana mboka! Yango ezali kokɔtisa
mboka mbala moko na bokonzi ya bokɛngɛli. Mpo na nini?
Iyo, olingi te kozala na bato ya mboka oyo bakoki kotungisa yo! Olingi ezala lokola na buku ya George Orwell, 1984 –
okoki komona yango polele – epai wapi babimisaka monguna ya libanda, oyo ya makanisi, mpe bato balandelamaka.
Aldous Huxley mpe azali moto ya kosepelisa mingi mpenza, ndenge moko na Ray Bradbury, na buku na ye Fahrenheit 451 – babuku ya
kitoko oyo elakisaka elilingi ya mokili mabe ya mikolo mizali koya, oyo, nakoki koloba, tozali kokende kuna na mbangu makasi.
Von der Leyen alotaka na butu ete akoki kotanga ba messages na biso, yango wana oyo ya ngai nyonso bazali kotanga, mpe nakanisi
ete ya bino mpe bongo. Ezali mwa mabe, kasi elingaki kozala kitoko soki moko te kati na biso akoki lisusu kofuta na mbongo ya
maboko te – mpo naloba solo, moko te kati na bino awa akoki lisusu kofuta na mbongo ya
maboko – mpo na lolenge wana bakoki kokonza bino.
Mpe sikoyo, likambo oyo: soki obangi te kolanda mibeko ya bakonzi, soki olobaki na tango ya bokono ya coronavirus ete, "Eh,
nakokanga mangwele te," okanisi nini elingaki kosalema soki bazalaki na makoki ya kosala yango, moto lokola
Söder na Bavière, to moto lokola Lauterbach, nini balingaki kosala na bato oyo bakangi mangwele te...
Ba comptes ekangami, bongo elingaki kozala lokola olalaki na nse ya gbagba, mpo euro ya numérike ezali eloko
mosusu te koleka esaleli mpo na konyokola bato na politiki.
Soki ozali moto oyo atɛmɛli, bakoki kokanga yo mpe kobɔtɔla yo biloko na yo; bakoki kaka kokamata
yango soki ezali kaka na lolenge ya elektroniki.
Na suka, likambo ezali kaka wana! Tozwaki koyoka kaka sikoyo etuluku mosusu ezali
kolobela biloko, biloko ya Bato ya Mpoto te lisusu.
Moko alobi alingi kosomba ndako, mosusu akebisi ye.
Ngai mpe nandimi na likanisi ya suka, epai nalobi polele ete moto nyonso oyo asombi biloko
sikoyo asengeli kozwa crédit ya ndako na makasi.
Tomonaki ndenge nini likambo oyo ekoki kosalema mbangu na Allemagne na nzela ya
Mobeko ya Bokaboli Mɔkɔ́kɔ na bambula ya 1950.
Ekozala na ndingisa ya banki likolo na yango, boye bokoki kofuta yango mpe, mpe wana nde mbongo nyonso.
Bongo bakopekisa mpe wolo; kopekisa wolo ezalaka ebandeli ya mibeko likolo ya mosolo monene.
Soki euro ekobi kokita makasi, mpe ekokita mpenza. Euro ezali kobika kaka na lisalisi ya bosombi ya ba banques centrales,
mingi mingi ba banques centrales ya bapaya, oyo bazali koteka mbongo na bango moko, mbongo ya makasi, mpo na kosomba euro.
Esengeli kaka bázwa bosɔtɔ oyo, mbongo oyo ya pɛtɛɛ nyonso. Mpe na sima, bakopekisa wolo.
Elingi koloba, tomonaki yango na eleko liboso ya Etumba ya Yambo ya Mokili Mobimba mpe na eleko ya Etumba yango moko, na
nzela ya ba obligations ya etumba mpe bosanze na yango na wolo.
Kasi na sima bakokaki lisusu kosala bongo te, yango wana ekomaki lisusu ekeseni, mpe yango ezali mpo
ete bato bakoki lisusu kobimisa mbongo ya bikolo te.
Mpe yango wana bato balingi euro ya numérike.
Toyebi ete ezali mbongo ya mpamba, ezali mbongo ya leta, ezali kaka ya elektroniki, mpe balingi kotia bato na
pression mpo bákoka lisusu te koloba makanisi na bango.
Bongo bakangela bango ba konti. Mpe na ngambo mosusu, bakozala lisusu na likoki te ya kobima na mbongo oyo, mbongo ya leta.
Bokeseni oyo kati na gauche na droite ezali lisusu te likambo ya motuya, to ata moke, ezali likambo ya lelo te.
Likambo ya ntango na biso ezali mpenza etumba kati na bonsomi mpe bonyokoli ya leta.
Yango kaka, mpenza! Mpo na ngai moko.
Mpe nayebaka ntango nyonso nini ekoya sima, oh ee, nalingi koloba, mpo na nini ezali AfD, mpo na nini bazali koloba bongo,
biso nde bato ya loboko ya mobali awa mpe makambo nyonso wana.
Iyo, ngai mpe nazali conservateur ya droite, kasi esengeli ntango nyonso kotya makambo ya liboso.
Mpe likambo ya ntina mingi mpo na ngai ezali ya kosala makasi mpo ete totɛlɛma na Leta oyo
etungisaka, mpo na kobatela bonsomi na biso ya bato.
Yango mpenza nde elendisaki ngai nakota na politiki.
Yango wana nazali kofanda awa lelo.
Nakobosana likambo oyo ata mokolo moko te na bomoi na ngai mobimba.
Mpe bato nyonso oyo basalelaka liloba 'etumba' na pɛpɛlɛ basengeli kokende na front ya boye.
Esengeli bámona nini ekómelaka kuna bato oyo bazali mpenza na liboso, mpe bato oyo bazali na sima.
Yango ezali likambo ya kokanisa te, mpe ezali bozangi-mokumba monene ata kokanisa kobanda lisusu likambo ya boye.
Ntango ozali kosala elilingi oyo ya Eropa ya ndoto, okobanda wapi liboso?
Lisanga ya Mpoto esengeli kolongwa. Yango nde esengami na ngai ya makasi.
Na boumeli ya bambula, na nzela ya ba traités mpe ba crises, Lisanga ya Mpoto (UE) emikomisaki lokola nguya ya kokanga mabele
na Mpoto mpe, na makanisi na ngai, ezali kokanga kontina oyo na lolenge ya makasi mpe ya bokonzi ya mabe, ezali konyokola
mimeseno na yango, konyokola bonsomi, konyokola bonsomi ya koloba makanisi – mpe ezali kozongisa kontina oyo esika oyo UE elingaki
mpenza kobikisa yango, elingi koloba na bitika ya bitumba.
Mpe ezali mpenza kuna nde Union Européenne ezali kokamba lisusu Europe. Mpe Union Européenne oyo esengeli kolongwa.
Ezali likanisi mpamba oyo ezali lisusu na boyokani te na Eropa.
Ezali etuluku ya bakonzi ya biro oyo bamipesi mosika, oyo mbala mosusu bayebi lisusu te nini ezali koleka na
Eropa, longola sé na Bruxelles, na bisika na bango ya bopekisami, na mokili na bango moko.
Wana nde ekozala esɛngi na ngai ya liboso, mpe na likambo oyo nakondima ata moke te.
Mpo okoki te kobongisa Lisanga ya Mpoto (UE) oyo; na likambo oyo, esengeli kobuka système yango mobimba.
Likambo ya monene ezali ya koyeba nini ekobima na yango, kasi ekoki kaka kokoma malamu.
Mpe bamboka ya Eropa bandimaki mitindo ya Lisanga oyo ya Eropa na boumeli ya bambula ebele.
Mpe nazali kofunda bato na biso ya politiki na likambo ya koteka mboka, ya koteka bana mboka ya Eropa, mpo ete
bateki biso mpe bateki biso, mpo na matomba na bango moko.
Eropa ezali mpenza esika ya makasi ya mabe na ntango oyo.
Oyo ezali esika oyo mabe nyonso euti. Europe ekoki kobongisama te.
Europe oyo tozali komona lelo esengeli mpenza kolimwa mobimba.
Na likambo oyo, nazali mosungi ya makasi ya Europe te, ekelamu oyo ya birokrasi, ebongiseli oyo etalelaka kaka yango moko mpe
emimonaka lokola tata monene, oyo namonaka lokola mwango ya impérialisme ya Etats-Unis
oyo batyaki na makasi na bikolo ya Europe.
Ekanisamaki malamu, ebongisamaki kitoko – nakolobela yango mwa moke na mwa ngonga moke, soki nazwi libaku.
Bongo nazali Européen ya makasi te. Ya solo te, okoki te kozala.
Ezali mpenza na eloko moko te ya malamu ya koloba mpo na lolenge oyo ya lokuta ya boyangeli na nzela ya
baparlama oyo bazali kosala liboso ya miso na biso.
Oyo ezali eteni ya mpamba.
Soki otali maloba, ba députés bazali na miniti mibale, miniti misato, mpe na nsima bakanga bango micro, mingi mpenza soki
balobi likambo oyo eyokani te na makanisi ya Madame von der Leyen, oyo ye moko azali na makanisi na
ye na ba plans ya renseignement ya Union Européenne.
Okoki komona yango nyonso na ye, okoki kotanga yango na miso na ye, makanisi ya bokonzi ya makasi oyo ezali koleka na motó na ye.
Oyo ekoki te kozala Eropa oyo moto nyonso alingi, mpe mingi mpenza ngai te.
Nakoki kokanisa te bato ya ndenge nini bakolinga Eropa ya boye, longola kaka baoyo balukaka bokonzi mpe bilulela ya bokonzi
ya bapaya, na komibongisa mpo na bitumba ya sika to ata mpo na komibongisa na makoki ya basoda. Wana ezali Eropa na ngai te.
Nakoki koyanola na yango na pɛtɛɛ mpo na ngai moko: bakanga biro nyonso ya Union Européenne mbala moko,
mpo na libela mpe kozanga ete mosusu ekitana yango.
Bakambi nyonso ya Eropa batindami na bopemi, mobimba mpe kozanga ete bákitani na bango.
Tozali na mposa ya birokrasi oyo ata moke te.
Mpe nandimi ete biso awa na esika oyo tozali kosala libunga – mpe oyo ezali kritike moko ya monene oyo nalingi kopesa biso moko
– ya kokwea na propagande oyo nalobelaki liboso na kokanisa ete Eropa oyo, Lisanga ya Eropa (UE) oyo, ekoki kobongisama.
EU ezali mpasi kobongisa lokola otelo oyo etondi na bato mpe esengeli kobongisama.
Yango ekoki kosalema te; tokoki kobongisa eloko moko te awa.
Tokoki kaka kolongola yango mpe kolongola yango mpenza kozanga kokitisa mosusu!
Bafandi bazali na mposa ya makambo oyo te, mpo eloko moko te kati na yango ebakisaka na bomoi, bonsomi to biloko.
Oyo nde bizaleli ya motuya oyo ekotia na likama.
UE ebongisi eloko moko te na ndenge ya komonana, kasi ekomisi makambo nyonso mpasi koleka.
Serge, batie yo pembeni mpenza ya Martin Sellner.
Soki ofandi awa na ye na estrade mpe esengeli osolola na ye mpo na likambo ya kozongisa bapaya, obangi Martin
te, oyo bafundi ye ete alingi kozongisa mbala moko bapaya nyonso ya langi ya loposo ekeseni?
Bon, awa na Prague, na Czechia, ata moke te, po biso mibale tozali bapaya kuna na
ngonga oyo. Yango wana, akoki te kobengana ngai.
(...) Mingi mpenza na makambo lokola politiki, politiki ya bakimi-mboka, kozongisa bato na mboka mpe
kokotisa bango na bomoi ya awa, nakanisi ete Martin Sellner basalelaki ye mabe bambula na bambula.
Iyo, moto nyonso oyo atángá mingi mpe ayokamelaka malamu... mpe elenge mobali oyo azali mpe kitoko mpenza, esengeli koloba,
azali na elongi kitoko, bongo azali kaka te na maloba ya polele, kasi azali mpe kitoko – te, kasi makanisi na ye mazali polele.
Martin, okomaki buku moko na likambo ya bozongi ya bapaya na mboka na bango, oyo batángaka mingi mpe balobelaka mingi.
Ba théories na bino ebimisi ntembe ya makasi.
Bazalaki mpe likambo ya masolo na kati ya bolukiluki ya kopekisa "Compact".
Kolobela likambo ya kozongisa bapaya na mboka na bango, na mikolo oyo, ezali lokola kotambola na singa ya mibeko.
Bongo, makanisi na yo ya minene ezali nini? Tala résumé ya mokuse.
Nakoki kolobela likambo oyo na bolayi, nakoki kokoma buku mobimba na ntina na yango, mpe solo mpenza nakomaki moko, oyo, na nzela
ya CORRECTIV mpe engumba ya Potsdam, ekomaki buku oyo etekamaki mingi koleka – bongo na komekama na bango ya
kokomisa liloba oyo lokola eloko mabe, balongaki mingi.
Sikawa, Trump azali kosalela yango, Musk azali kosalela yango, banda na Chega na Portugal kino na Lega
na Italie. Mpe mitindo na yango ya moboko ezali nini?
Na mokuse, ezali kaka bozongi na ndenge ya kala na politiki ya bokimi. Yango elakisi kozongisa bapaya.
Mpo toyebi ata te nini esalemaki banda 2015.
Bato ya gauche bapesaki biso débat moko ya zoba mpenza, elingi koloba: Boyei ya bapaya na ndenge
ya mibeko te, ezali mpenza likambo ya mibeko te?
Ya solo, ezali mabe na miso ya mobeko. Nini esalemaka na bato oyo bakotaka na mboka na ndenge ya mabe?
Ya solo, asengeli kozonga na ndako. Suka, yango ezali polele.
Kosolola likambo oyo mbula zomi mobimba ezali likambo ya zoba mpenza. Mpe kozongisa bapaya na mboka
na bango ekómisi débat yango likambo ya ordinaire.
Suka ya botɔbɔli, tɛlɛmisa mobulu ya ba asile, Europe ya makasi.
Nandimi likanisi ya kosala bisika ya boyambi mpe ba centres na Afrika ya Nɔrdi, esika bato bakoki kofanda na
lokumu mpe na kimya, koyekola mombongo, kasi te koya na Mpoto.
Migration ya kokitana, ezala ya mibeko to ya mibeko te, esengeli esuka.
Tosengeli na ezaleli ya koyamba malamu mpo na bana na biso moko mpe mabota na biso moko.
Mpe esengeli mpe kotia pression na bituluku oyo bizali na kati ya ekolo kasi bizali na bomoi na bango
moko, ete bámimesenisa. Bótika kokómisa bato ba-Islam.
Oyo nde mobeko ya likanisi na ngai ya kozongisa bato, oyo esengeli kosalema na bolingo ya moto ye moko, na kopesaka makabo na esika
ya kotinda na makasi, mpe elongo na lisalisi ya bato ya mboka.
Tosololaki liboso ete mabaku ya mboka esengeli.
Mpe soki tolongoli minganga nyonso na Syrie mpe na Nigeria, bongo bato bakoya epai na biso bango moko.
Tosengeli kokela mabaku awa na mboka, kopesa lisalisi awa na mboka, kasi tóyebisa
polele ete nzela ya kokota na Mpoto ezali te.
Mpe bongo, na mibu mibale te, na mibu misato te, kasi na mibu 15, 20, 30, Allemagne ekozala Allemand koleka
ndenge ezali lelo. Mpe yango, na mokuse, ezali remigration.
Biso kaka tobimaki na balabala na Berlin.
Nazwi clipboard moko ya kitoko, nakendeki epai ya bato oyo bazalaki koleka mpe natunaki bango,
"Bokoki koyamba moto ya mboka mosusu na ndako na bino?"
Ba entrepôts etondi, ba appartements etondi.
Bokoki mbala mosusu kosala eloko mpo na bato ya mboka mpe koyamba bakimbi-mboka oyo? – Iyo, iyo, tokosala yango mpenza!
Mpe na nsima nabimisaki Feroz Khan na nsima ya litumu mpe nalobaki, "Talá ye wana. Okoki kokamata ye sik'oyo mpenza!"
Mpe na nsima: "Te, te, te, tozali na esika te!"
Ya solo, tolingaki kosalela masɛki mpo na kobenda likebi na likambo oyo Allemagne na bato ya mboka balobaka
ntango nyonso ete, 'tozali na esika, tozali na esika, tokoki koyamba moto nyonso.' Te, tozali na esika te.
Mpe polele, politiki oyo mobimba ya bokimi ekweyi.
Kasi balobaka ntango nyonso ete tokoki kondima moto nyonso, bakomikɔtisa.
Te, bato nyonso bakokɔta te awa. Mpe tolingaki komonisa likambo wana.
Mpe ezalaki mpenza kitoko komona ndenge bato bayanolaki.
Bongo, liboso ya nyonso, ɛɛ, solo mpenza, nazali na kati.
Mpe na mbala moko Feroz akomi, alati kazaka moko ya kitoko na ekoti moko ya kitoko: "Mbote, nazali awa!"
Mpe na lombangu mpenza moto moko alobaki, "Te, yango ekoki kosalema te, yango ekoki kosalema te!"
Okanisi likama ezali monene boni ete bokóli ya Islam na Allemagne to na Autriche ekoki komema na bitumba ya ba terroriste mosusu?
Iyo, bon, tokoki komona ete na bambula oyo euti koleka, bitumba ya minene ya ndenge tozalaki komona yango liboso ezali lisusu te,
to ata mpe komeka ebele ezali te, kasi ekomi mingi mingi bitumba na mbeli, epai wapi bapanzi sango, lokola momeseno,
balukaka komonisa yango lokola nde ezali moto ya ligboma, lokola nde makanisi moko ya mozindo ezali sima na yango te.
Mpe ezali na ntina mingi mpenza ya kotia motema mpe komonisa ntina oyo bato oyo bazali kosala boye.
Oyo ezali likambo ya ntina mingi mpenza, mpo ete ba media mingi mpenza bazali koluka kobomba yango, mpo na kokitisa motema ya
bato ete tóyeba te makambo ya sima, ete ezali kaka likanisi moko, elingi koloba Islam ya politiki, Islamisme, likanisi oyo ezali na
mokano ya kokomisa bato nyonso ba-musulmans kaka te na Allemagne mpe na Autriche, kasi mpe na Eropa mobimba, mpe ete
mokano oyo ezali kolandama na makasi na biteni ebele, na kosaleláká banzela ndenge na ndenge, kati na yango botɛmɔli.
Mpe nalingi koloba – tokomona yango na Noël ata ndenge nini – tozali déjà komona ndenge babakisi bato ya bokengi mpe bibundeli,
mpe elilingi oyo ya mawa ya bazando ya Noël oyo esengeli bakengela yango makasi mpo ete bato banso
bamiyoka na kimya – mpo, solo, bokengi ya solo ezalaka te.
Nalingi koloba ete tosukisa kosunga likanisi oyo ya kokota na mboka kozanga mikanda ya mobembo to viza.
Tokotika kosakana na bato, mpo ata lokola moto ya lomposo moindo makasi oyo azali kosolola na
moto ya lomposo pembe makasi, esengeli na ngai...
… Bon, loposo na ngai ezali pɛtɛɛ pɛtɛɛ te …
Ezali solo, ezali solo, nasengeli koloba polele, ndenge nini bapaya oyo bazwaka nzela ya kokoma na Allemagne, na Eropa?
Iyo, bango batɛlɛmi te na bandelo na biso na ba chars mpe koloba, 'Bofungola ndelo to tokobɛta masasi.'
Iyo, bato oyo bakɔtisamaki na nko na Eropa, bakɔtisamaki na Allemagne; bakosamaki mpo na kokɔta.
Nazalaki na République Démocratique du Congo kaka pɔsɔ mibale eleki, mpe kuna ezali mpe na ba réseaux ya mombongo ya bato
na nkuku oyo bayebi malamu mpenza mbongo boni ya lisungi ya bana ezalaka na Allemagne, nini ya kozela, mpe bongo na bongo.
Bon, nazali na solution moko ya pete mpenza mpo na crise mobimba ya asylum mpe ya migration.
Nakanisi ete likambo yango elingaki kosila noki soki batongaki ba centres d'asile
pembeni mpenza ya ba villas ya bato ya politiki.
Yango ekoki kosila noki, kasi tiki masɛki na ngambo.
Ezali kaka eteni ya liboso, kozongisa nsima makambo oyo ezalaki kobenda mpe kotinda bato.
Ezali solo mpenza, lokola olobaki, esengeli kokanga bilendiseli nyonso mpo na bato baya awa. Nalingi koloba, tozali wapi, ndeko?
Bato bautaka na Bangladesh koya na Libye mpe bafutaka bakumbi-bato mpo na kokoma na Europe – yango ezali likambo ya
kokima mboka na bango te, ezali nde botamboli mpo na makambo ya nkita, mpamba te awa topesaka bango mabaku ya
malamu. Ya solo, bango nyonso basengeli kokende sik'oyo mpenza.
Bapaya oyo bakota awa na ndenge ya mibeko te basengeli mpe kokende.
Mpe yango elingi koloba, solo, bato nyonso oyo bakotaki na mboka na ndenge ya mibeko te. Moto nyonso oyo akoki kokota
na ndenge ya mibeko te, akoki mpe kobima na ndenge ya mibeko.
Ngai mpe namonaka likambo oyo ya kosɛkisa mpenza – bato ya gauche: "Tokoki kosala eloko te mpo na
migration ya bato ebele, esengeli tófongola bandelo."
Ya solo, yango elingi koloba ete bamilio bakoya awa.
Kasi mpo na moto nyonso oyo bakobengana, ezali lokola komata Ngomba Everest.
Esengeli na biyano ya pete mpe ya polele.
Banda 1945, tozali kokoba kobika na ezaleli oyo ya komimona na ngambo. Iyo. Biso, lokola ba Allemands, nde tozali na ngambo.
Esengeli tóyamba bato mpo ezali mokumba na biso.
Tozali na mokumba oyo te! Esengeli mpe te ete tózwaka moto.
Tokoki koyamba bato oyo bazali na mposa, oyo bamimesanisaka na biso, mpe basepelaka mpo bamoni awa lokola ndako na bango ya
mibale. Mpe bango, na esika ya kopesa matondi, balakisaka biso:
Matondi mpo na boyambi, nakomikɔtisa awa!
Mpe soki yo moko, ndakisa lokola ngai, ozali na lisolo ya libota, kati na yango bapaya oyo bayaki na Allemagne, bayekolaki monoko
kuna, basengelaki kosala mosala, bapesamaki eloko moko te ya ofele... Bapesamaki ndako moke
mpenza, epai bango motoba balalaki na shambre moko.
Bamataki na bomoi mpe bazalaki kaka kolinga mpe kopesa limemya na mboka oyo. Mpe yango esalemaka lisusu te lelo.
Mpe nakoki kaka koloba ete yango euti na ezaleli oyo ya komimona na ngambo, mpe esengeli tósila yango.
Mosala na biso ezali te ya koyamba moto nyonso awa, mpe solo mpenza, ezali te ya kobikisa mokili.
Mpe eloko ya liboso oyo ekolendisa bino ezali ya koloba ete soki bozali na botondi mpo na likambo oyo, soki
bolakisi biso ete bozali komimesana, bongo tokoyamba bino na esengo. Mpe yango ezali likambo ya malamu.
Kasi ezali kaka na bato ebele oyo bakomaka te moko na biso awa.
Mpe namona yango lokola likambo ya mawa monene mpenza.
Mpe ngai, "bombe moindo" ya Congo, "Léopard", ɛɛ, nalingi kopanza mpiko na ngai epai ya bato ya Allemagne, mpo
na koyebisa bango bábanga te. Bobangi ezali moninga mabe.
Nayaki na Mpoto lokola mwana ya mokimi uta na République Démocratique du Congo, namikɔngɔlaki, mpe nayekolaki
kolinga mboka na bino. Bana na ngai bazali ba Allemands.
Sikawa nazali prêt kosala na bino maboko na maboko mpo na kokokisa mosala oyo.
Mpe yango nde likambo oyo nalingi kosala kampanye mpo na yango na mobu ekoya.
Malamu mingi, Stefan Magnet, mobongisi ya likambo oyo, esengeli koloba, ya monene mpenza – Alternative
WEF ya mibale esili sikoyo kosalema awa na Prague.
Ba panels esili, masolo ebele, mpe bato ya boyokani ya malamu mpenza mpe ebele mpenza bayebani awa.
Ozali malamu? Osepeli na resultat?
Nasepeli koleka ndelo, mpo biloko nyonso esimbaki malamu mingi.
Makambo ya minene ezalaki te, misala ya mobulu ezalaki te.
Balobi nyonso bayaki, balobaki maloba na bango, mpe babikaki na kimya mpe na boboto bango na bango.
Ezalaki na ntembe na estrade, solo, kasi yango nde tolingi. Yango ezali malamu – elekaki malamu koleka mbula ya liboso.
Mpe nazali na bopemi monene mpo ete tosilisi yango malamu, na ndimbola ya solo ya liloba.
Mpe nazali na komikitisa mpe botondi mingi mpo ete tozali na bapesimibeko ebele ya malamu, baninga ya media ya minene oyo
bapesaka basango awa na lolenge ya bokeseni mpe ya komipesa.
Nazali na esengo mingi mpenza mpo tosangani awa mpe sikoyo tosali yango malamu mpenza mpo na mbala ya mibale.
Malamu mingi, kitoko mpenza. Stefan, slogan na yo ezalaki na liloba oyo: "Kouta na botɛmɔli kino na makasi."
Okoki kolimbola mwa moke liloba 'nguya', pona tósosola lolenge ya nguya nini ozali kolobela awa?
Iyo, nalobaki mpe na maloba na ngai ya suka ete ezali likambo ya kosangisa bolingi na biso.
Ete ntango tondimi kolanda mokano moko, ntango tolingi kotombola likambo ya bato nyonso, tokoki
kokolisa MAKASI. Mpe yango nde ezali na ntina mpo na biso.
Ezali likambo ya kolobela banzela ya kosala ya solo mpe makanisi ya solo, mpe kotia mikano
oyo tokoki kosala elongo mpo na kokokisa yango.
Mpe mposa moko ya kosangela mpe ebongisami ekoki koningisa bangomba.
Tomonaki yango na COVID-19, epai bankama ya bankoto, mpe na suka bamilio ya bato balobaki ete, tolingi te bábɔtɔla biso
na thérapie génique, tolingi te bábɛta biso mangwɛlɛ, tolingi intégrité ya nzoto na biso, tolingi bonsomi.
Mpe yango esalaki ete botomboki ekola mpe ekóma na makasi, na botomboki ya bato na
mibeko ya leta ezalaki kosalema bisika nyonso.
Mpe sikoyo tolingi ete etumba ezala te na Eropa.
Tolingi te básalela biso mabe mpo na Ursula von der Leyen to Jens Spahn to nkombo nini nyonso ya ba marionnettes wana.
Tolingi te kokwea na drapo ya monzoto ya Lisanga ya Mpoto; kasi, lokola na likambo ya COVID-19, tolingi kozala na
bonsomi mpe komikamba biso moko, mpe kopesa nzela te na bato ya politiki oyo bákɔtisa biso na etumba na lombangu.
Wana nde mokano moko oyo tolingaki komonisa awa.
Mpe nakanisi ete yango esalemi malamu, mpe emonisi mpe batalani na ndako ete tondimi.
Tolingi bitumba te; sikoyo tosangani mpo na kopekisa yango esalema na mobu ekoya.
Malamu mingi. Mpe lisusu, osangisi bato ebele ya ndenge na ndenge mpo na likambo oyo.
Ndenge nini tokoki kopekisa etumba oyo ekoki kobima na Eropa?
Boyoki ete bapasi ya mosala ya sikisiki ebimi mpo na bino lokola bato ya mayele kouta na bitando ndenge na ndenge?
Tozwi mateya ebele mpenza na yango.
Mpe ya solo, likambo moko ya polele oyo ebimaki na simulation mpe na lisolo ya etuluku ya bato ya mayele ezalaki ete etumba
esengeli, solo mpenza, kobengama na nkombo na yango ya solo.
Ezali mbeba, ezali mabe, ezali ya bonyama, ezali ya makila.
Osengeli kolakisa bililingi, osengeli kolakisa mayoki.
Etumba ezali likambo ya makanisi mpamba te; ezali kosalema te kuna na Gaza to kuna na Syrie.
Te, ye ayaka epai na biso mpe esengeli biso tokufa mpo na yango, esengeli biso totanga makila mpo na yango.
Esengeli biso tóbungisa misɔpɔ na mabɔkɔ na biso na etumba mpe na mboka.
Soki bibundeli ya kilo ya koboma bato ebele ekweyi, ekobɛtɛ mboka na biso.
Na nsima, ekozwa mpe mikolo, oyo balobaka ete, "Ata bongo, esengeli lisusu te nakende na etumba."
Kasi bozali kobungisa bankɔ́kɔ na bino ya mibali mpe ya basi, mpamba te bana basi mpe
basengeli kobengama na molimo ya bokokani.
Mpe etumba ekotaka mpe na bandako na biso; ezalaka kaka bongo.
Na mobu 1945 mpe, mibange banyokwamaki mpo na kobɛtama na bombe, kobenganama mpe bosɔtɔliki.
Bongo ekozala na bopusi likolo ya moto nyonso. Etumba ezali mabe, tosengeli na etumba mosusu ya makila na Eropa te.
Boye, okoki komona ete likambo oyo ezali mpenza pene na motema na yo, mpe ezali na ntina mingi ete omonisa
yango na batalani, kasi mpe na bato nyonso oyo osangisi awa.
Mosala ya kitoko mingi. Biso mpe tolongi bino lisusu mpo na ebongiseli oyo.
Tozali na esengo mingi ya kopesa bino lapolo na likambo oyo mpe tokosala résumé ya ba panels.
Mbala mosusu mpo na motali, tango amoni ete ezali na bato ya mayele, bato oyo bazali na bopusi.
Osangisi mpenza bato nyonso, banda na ba influenceurs kino na bakandidá ya chancelier.
Ekamwisaka. Mokolo mosusu, esengeli oyebisa ngai ndenge osalaki yango ntango tozali komela masanga. Kasi ya solo, osali malamu.
Motuna sikoyo ezali, olobaki nini na motali? Soki ozalaki kaka koloba na kati ya shambre
esika bazali kofanda sikoyo, bazali kotala yo.
Moto na moto akoki kosala nini mpo na kopekisa etumba oyo ekoki kobima?
Iyo, nazali na likanisi ya polele ete biso tozali kaka kopesa makasi ya ebandeli.
Tolingi komonisa ete biso, bato mingi oyo bayebani na bato banda na tango ya coronavirus mpe na ba programmes misusu
ya media ndenge na ndenge – epai bato batielaka motema – tozali kosangisa maboko mpo na kotɛmɛla etumba oyo.
Tosali yango. Tokambaka. Tozali na mokumba.
Tokopesa mabaku ndenge na ndenge epai wapi batalani bakoki mpe kokɔta, mpe ndambo na yango ekozala ya pɛtɛɛ.
Toyebi malamu ete moto nyonso te akoki kofungola chaîne ya televizyo lokola Kla.TV to AUF1.
Bato nyonso te bakoki kobongisa manifestation monene na bankama ya bankoto ya bato to kozala
avocat oyo akomaka mikanda ya mibeko ya mayele.
Kasi moto nyonso akoki kosala eloko. Moto nyonso akoki kokabola ba tracts. Iyo, moto nyonso akoki kokanga ba autocollants.
Moto nyonso akoki koloba polele nini ezali na likama sikoyo na kati ya libota na ye, na mosala,
to na mesa ya baninga na ye ya mbala na mbala.
Iyo, bakonzi balingi kobomba mbeba na bango na nzela ya etumba.
Mpe balingi kosalela biso, lokola ntango nyonso.
Sikawa tozali ba pions na etable ya échec.
Esengeli kaka baboma bango na mopanga. Mpe tosengeli koloba: Te!
Mpe motali nyonso asengeli komituna: Nakoki kosala nini? Nalingi kotelema na liboso?
Mbala mosusu te. Iyo, bato ebele balingaka yango te.
Bongo mbala mosusu nakoki kosolola yango na baninga na ngai. Iyo, mbala mosusu nalingi mpe kosala yango te?
Na nsima, nakabolaka ba flyers na nkuku na butu to nakangisaka ba stickers esika moko.
Soki lingomba ezongi mpe elobi ete vaccination ezali bonsomi, etumba ezali bonsomi, wana nakotia sticker na ekuke ya lingomba,
nakokoma likolo na yango: Te na etumba! Iyo na kimya! – ata nini.
To nakoki kopesa likabo. Nakoki kosunga.
Nakoki kozala multiplicateur. Nakoki ko télécharger ba programmes mpe ko uploader yango
lisusu mpo na koleka censure ya ba réseaux sociaux.
Makambo ya kosala ezali ebele. Moto nyonso asengeli kokanisa nini akoki kosala.
Soki totelemi mpamba mpe tosali eloko te na mobu 2026 oyo ezali koya, tango ekozala naino malamu mpo na kosala
likambo, mpo sima bakokanga makasi mpe mabaku ya kotɛmɛla na kimya ekozala lisusu ebele te.
Baoyo basalaka eloko te sikoyo, bakokutana na motuna na sima mpo na nini basalaki eloko te na tango oyo esalelamaki lisusu te.
Sikawa nde tango ya kosala! Kosala mpo na mbongwana elingi koloba kozala na misala, mpe moto nyonso
asengeli sikawa kosala na lolenge moko mpo na kimya.
Wana ezali liloba ya monene mpenza! Matondi mingi mpo na interview oyo, mpo na molulu mobimba, mpe tozali kosimba maboko
mpo na yo mpe tokozala pembeni na yo na boumeli ya programme mobimba mpo na kondimisa ete kimya oyo ebatelama mpenza. Matondi.
Tozali na émission en direct awa na A-WEF ya mibale. Sikawa Elias Sasek azali awa elongo na biso, en direct.
Mpe Elia, yo ozalaki déjà awa lobi, okomaki liboso.
Bósololaki makambo ya ntina mingi kuna na etuluku moko ya moke, na kati ya lisanga moko ya bakangami oyo biso tozalaki na
nzela ya kokota te... Tokoki kotuna bino nini bósololaki kuna?
Oza na ndakisa? Okoki koyebisa biso likambo moko oyo bakokaki kozwa ekateli na yango lobi?
Tokolingaki mpenza koyeba.
Iyo, masolo ya lobi ezalaki ya kosepelisa mingi.
Mpe tozalaki mpe na boyokani ya solosolo na likambo moko:
Moko ya makama ya minene koleka na ntango oyo ezali nini, oyo ezali mpe likama mpo na mouvement ya bonsomi, lolenge
ya mateya oyo tozali na yango, mpe bapanzi sango ya bonsomi?
Mpe tondimaki ete oyo ezali polele 'shadow banning', ete ba algorithmes ya AI batalaka makambo nyonso oyo totiaka na
internet mpe bapesaka yango note, mpe na sima batindaka yango lisusu te, na ndenge ya lokuta bakitisaka ndelo na yango.
Mpe mpo na kotɛmɛla likambo oyo – ndenge biso nyonso tomoni – likambo ya ntina kaka ezali kosangana, kosala elongo,
kotika lofundo na biso pembeni mpe kobuka elongo libulu oyo, to mpe kobuka elongo epekiseli oyo ya kobombana.
Mpe namonaki yango likambo ya kosepelisa mingi ndenge tondimaki mpe, na ndakisa na misala ya kampanye elongo, kobongisa ba
programmes ebele koleka na format A4 lokola makomi, mpo bato bákoka ko imprimer yango mpe bákoma bango moko bakaboli.
Bongo tomoni ete zinga ezali kokangama, tozali kozonga na lolenge ya kala, na kozanga internet.
Sikawa tozali déjà liboso mingi na Kla.TV Offline.
Makambo oyo tosali na S&G banda bambula ebele, elingi koloba konyata biloko biso moko, kokabola yango mpe kotonga
ba réseaux ya bokaboli, ezali mpe na lokumu mingi mpenza.
Mpe nandimi ete oyo ekokoba kokola makasi na mibu ekoya mpe ezali kampanye to lolenge ya malamu mpenza mpo na kobundisa 'shadow
banning' oyo, mpamba te ekangaka kaka bopalangani na internet.
Ekeseni mpenza! Moto nyonso oyo ayebi yo ayebi ete sikoyo ozali kokamba makambo nyonso na Kla.TV na
departema ya IT mpe ete yo moko nde osalaki yango.
Bozalaki na mbula mosusu ya makasi mpenza, na makambo mingi ya sika – olobeli yango kaka sikoyo, Kla.TV
Offline, système yango esili kobanda kosala, oyo ezali mpe nzela ya kosolola kozanga internet.
Yango esali? Ozali déjà na makanisi ya batalani?
Iyo, ezali likambo ya kokamwa. Sika kala te tosalaki lapolo mpe totalelaki motango, mpe sikoyo bikolo koleka 40 bizali kosangana.
Ekamwisaka ndenge makambo oyo ezali kokoma dynamique, mpe awa mpe, na pokwa, batunaki ngai mbala ebele mpo na projet oyo.
Na chance, tozali liboso na mosala ya koyebisa bato, mpe basusu bazali kokanisa kopesa misala ya ndenge moko.
Mpe nyonso oyo ekokola, kasi lokola balobaka, offline ezali organic ya sika.
Oyo ekolonga to esengeli kolonga.
Mpe na masolo, emonanaki polele ete kokutana miso na miso ezalaki ekeseni mpenza na makita ya
nzela ya internet oyo tosalaki na mobu eleki.
Ezalaki na molunge ya bolingo, boyokani ya mozindo mpe koyeba ete kaka elongo nde tokoki kolonga ntango oyo.
Kitoko mingi! Iyo, ezali kaka lolenge wana ya kosala, mpe ezalaki mpenza pɛtɛɛ te mpo na bato nyonso kondima ete
biloko nyonso oyo osaleli mpo na likambo oyo ezali kaka kosala offline na biloko nyonso mpe ezali kaka ofele.
To makanisi ya bato ezalaki ndenge nini? Namoni bato oyo bakoki kondima te, oyo bakoki kokanisa yango te.
Iyo, ezali mpasi mingi mpenza kokanisa soki oyebi te, soki oyebi te ndenge tosalaka elongo mpe nini epesaka
biso makasi, bomipesi na biso – soki oyebi yango te.
Nalobaki ete tozali kokabela disque dur mpo na kolendisa bato mpe kopusa bango bákabela yango na bato mosusu mibale.
Yango ezali likambo ya kokanisa te, ezali mpe likambo ya kokanisa te mpo na biso.
Ezali na likambo moko mpamba ya kosala: esengeli boya komona biso, kosolola na biso mpo na koyebana, mpe koyeba biso malamu.
Mpe bampunda ya sika efungwami!
Mpe nazalaka na mawa mingi mpo na bato ntango oyebisaka bango makambo oyo, ezalaka lokola nde ezali eloko ya planɛti mosusu.
Kasi bato basengeli mpenza koyeba biso, bákɔta.
Mpe ezali mpenza, mokili oyo ya sika kozanga mbongo, esika mbongo ezali te likambo ya liboso, kasi esika bato
bamipesaka na motema mobimba mpo na kosalisaka bazalani na bango mpe kozala pembeni na bango.
Mpe nazali na esengo mpo na bokoli nyonso oyo ezali kosalema mpe ekosalema na makambo ya kelasi ya ofele.
Yango ezali ya kokamwa. Ya solo, namona ata biloko ya ndenge wana te na "Welt mit Geld" – ete bazali kopesa eloko ya ndenge wana.
Bozali mpe kopesa biloko oyo mbala na mbala na bato nyonso, mpe bosalisaka mpo ete
mouvement mobimba ya kelasi ezwa matomba na yango.
Yango ezali mpenza malamu mingi.
Matondi mingi mpenza mpo na milende na bino nyonso, mpo na bomipesi na bino, mpe mpo na ntango oyo bopesi.
Nayebi ete bato nyonso balingaka yo, mpe na esengo nakotika yo oleka lisusu sik'oyo.
Matondi, mpe soki nakoki kosalisa na lolenge nyonso mpe tosali elongo mpo na kobimisa
mbongwana, bongo milende nyonso ekozala na ntina!
Malamu, Elias, hé!
"Ba cellules ya botɛmɛli ezali na kati ya mabota nyonso."
Soki ezali te, bongo ekoki kosimba te.
Benga ekipi ya Kla.TV ya etuka na bino: www.kla.tv/vernetzung