WEBVTT

00:00.976 --> 00:08.807
Kontrèman ak peyi tankou Laswis oswa Almay, kote vaksen yo
te volontè pandan plizyè dizèn ane, omwen jiska 2020, tout

00:08.807 --> 00:13.691
eta Ozetazini te genyen sèten vaksen obligatwa pou timoun yo.

00:13.691 --> 00:20.080
Dapre rapò medya yo, Florid ap kounye a elimine
kondisyon vaksinasyon pou timoun nan lekòl piblik.

00:20.080 --> 00:27.180
"Chak grenn ladan yo pa kòrèk e yo chaje mepri
ak esklavaj," se sa Joseph Lapado, chèf otorite

00:27.180 --> 00:31.446
sante lokal la, te di, dapre yon atik nan NZZ .

00:31.446 --> 00:38.105
Inisyativ la nan Florid se yon pati nan yon chanjman
politik jeneral anba Sekretè Sante Robert F. Kennedy

00:38.105 --> 00:42.639
Junior, ki ap poze plis kesyon sou benefis vaksen yo.

00:42.639 --> 00:50.840
Okontrè, OMS lan avèti sou yon risk k ap ogmante pou
epidemi sarampiyon ak touse chen lokalman, swadizan akoz yon

00:50.840 --> 00:55.857
ti bès nan to vaksinasyon yo, menm an Almay ak an Swis.

00:55.857 --> 01:03.007
Pou anpeche epidemi maladi gaye dirèkteman soti
Ozetazini pou rive an Ewòp, pousantaj vaksinasyon nan

01:03.007 --> 01:07.000
peyi sa a ta dwe rete wo. Sa a se pa anyen nouvo.

01:07.000 --> 01:13.297
Plis pase dis ane de sa, pou egzanp, magazin
nouvèl Der Spiegel te ekri: "Sari te youn nan

01:13.297 --> 01:17.360
maladi ki te pi pè e ki te pi mòtèl nan mond lan."

01:17.360 --> 01:23.113
Apre sa, vaksinasyon an te fèt, epi yo te bliye
laterè maladi timoun yo te panse ki te genyen an.

01:23.113 --> 01:30.913
Kounye a, viris yo ap gaye ankò an Almay – kòm yon
konsekans ki vini anreta akoz fatig vaksen ak dezenfòmasyon.

01:30.913 --> 01:41.661
Dapre atik NZZ ki site nan kòmansman an, "pi bon fason pou
konbat ide anti-vaksen san fondman se atravè edikasyon onèt."

01:41.661 --> 01:48.139
Kla.TV te montre nan plizyè pwogram ke sa yo
rele medya prensipal yo – ki enkli NZZ – prèske pa

01:48.139 --> 01:52.526
janm bay enfòmasyon onèt, espesyalman sou vaksen.

01:52.526 --> 01:59.797
Kla.TV te fonde paske medya sa yo ap echwe de
pli zan pli nan devwa yo pou bay rapò endepandan.

01:59.797 --> 02:04.068
Epi pou rezon sa a, Kla.TV te mennen ankèt sou pwoblèm yo pou ou:

02:04.068 --> 02:11.511
Èske se vre ke vaksen kont sarampyon deja sove
milyon moun atravè lemond kont maladi grav ak lanmò?

02:11.511 --> 02:18.668
Èske se vrèman gras a vaksen yo ke maladi
enfektye tankou sarampiyon pa danjere ankò jodi a?

02:18.668 --> 02:23.626
Ann gade to mòtalite sarampiyon yo pandan 130 dènye ane yo.

02:23.626 --> 02:29.602
Sou sit entènèt CDC , dokiman istorik yo
montre to mòtalite pou divès koz lanmò depi 1880.

02:29.602 --> 02:35.016
Nan epòk sa a, to mòtalite pou sarampyon
an te 41.4 lanmò pou chak 100,000 abitan.

02:35.016 --> 02:37.858
Done yo refere a Prisi nan epòk sa a.

02:37.858 --> 02:44.140
Nan ane 1890, to mòtalite a te bese yon ti
kras pou rive 40.6 lanmò pou chak 100,000 abitan.

02:44.140 --> 02:49.763
Diz ane apre, to mòtalite a te varye ant
23 ak 31 lanmò pou chak 100,000 abitan.

02:49.763 --> 02:58.105
Nan tèm absoli, sa te plis pase 10,000 lanmò akòz
malarya chak ane. Ann vire sou chif ki pi resan yo.

02:58.105 --> 03:06.696
Piblikasyon "bga" ki soti nan ane 1994 site to mòtalite
maladi sirèt pou ane 1924 rive 1938 nan Reich Alman an.

03:06.696 --> 03:13.680
Nan lane 1925, 11 sou chak 100,000 moun te mouri
ak maladi roujòl, nan lane 1930 sèlman 4.6, epi

03:13.680 --> 03:18.364
nan lane 1935 sèlman 2.5 sou chak 100,000 abitan.

03:18.364 --> 03:26.676
Done pou teritwa Repiblik Federal Almay disponib depi 1950. Nan
ane sa a, 0.8 sou chak 100,000 moun toujou mouri ak maladi siren.

03:26.676 --> 03:33.369
Nan lane 1960, li te sèlman 0.29, e
nan lane 1970, li te sèlman 0.13.

03:33.369 --> 03:39.238
0.13 pou chak 100,000 se mwens pase yon sou
twa-san nan to mòtalite ane 1880, ki te plis

03:39.238 --> 03:43.169
pase 40 pou chak 100,000 abitan nan epòk sa a.

03:43.169 --> 03:51.205
Oswa, pou di l yon lòt fason: an 1970, pa twò lwen
10,000 moun te mouri ak malarya nan Almay, men sèlman 79.

03:51.205 --> 04:03.380
Nan lòt mo, mòtalite maladi siren an nan Almay te bese
apeprè 99.7 pousan ant 1880 ak 1970 – san okenn vaksen ditou!

04:03.380 --> 04:09.078
Se pa t jiskaske kòmansman ane 1970 yo ke yo te
bay premye vaksen kont sarampiyon an nan Almay.

04:09.078 --> 04:14.262
Deklarasyon yo site nan kòmansman atik sa a ki soti
nan Der Spiegel, ki pretann ke vaksen an se responsab

04:14.262 --> 04:17.827
pou diminisyon malarya, se kidonk klèman yon manti.

04:17.827 --> 04:25.446
An 1962, maladi roujòl la te sanble vin tèlman san danje ke
Vis-Prezidan Biwo Sante Federal la ak

04:25.446 --> 04:33.483
Prezidan Enstiti Robert Koch la, Pwofesè Georg
Henneberg, te ekri nan Gazèt Sante Federal la:

04:33.483 --> 04:41.869
Vaksinasyon kont sarampiyon pa rekòmande kounye a
paske sarampiyon danjere sèlman nan kèk ka ra ki ka trete

04:41.869 --> 04:47.398
ak terapi. Se poutèt sa, pwfilaksis an mas pa jistifye.

04:47.398 --> 04:53.242
Sepandan, Almay te kòmanse vaksinen
kont sarampiyon nan kòmansman ane 1970 yo.

04:53.242 --> 04:59.697
Pwofesè Henneberg, kounye a yon manm STIKO, sanble te
vle pran distans ak evalyasyon li e, ansanm ak lòt manm

04:59.697 --> 05:03.980
STIKO yo, li te apwouve rekòmandasyon vaksinasyon an.

05:03.980 --> 05:09.113
Otè pwogram sa a te mande ak Ministè Federal Sante a (BMG).

05:09.113 --> 05:14.953
"Ki enfòmasyon Ministè Federal Sante a genyen konsènan
rezon ki fè gen yon bès 99 pousan nan lanmò maladi

05:14.953 --> 05:18.861
sarsòl – menm anvan yo te entwodui vaksen kont sarsòl la?"

05:18.861 --> 05:27.098
BMG deklare: "Se sèlman atravè gwo pwogram vaksinasyon ke yo te
fè pwogrè siyifikatif atravè lemond nan batay kont sarampiyon."

05:27.098 --> 05:40.592
Dapre OMS, kantite lanmò akòz sarampyon te bese pa 84
pousan ant 2000 ak 2016, soti nan 550,000 rive 89,780.

05:40.592 --> 05:46.441
Pandan menm peryòd la, vaksen kont
sarampyon an te anpeche apeprè 20.4 milyon lanmò.

05:46.441 --> 05:54.423
Nan fè sa, BMG la te repete pwopagann abityèl endistri famasetik
la, men li pa t reponn kesyon ki te poze a.

05:54.423 --> 06:01.477
Otè pwogram nan te kidonk ensiste sou
kesyon an, kote Ministè Federal Sante a te admèt:

06:01.477 --> 06:09.235
"Se vre ke to mòtalite anpil maladi enfektye te bese anpil, menm
anvan yo te mete gwo pwogram vaksinasyon anplas, sitou akoz nivo

06:09.235 --> 06:16.872
lavi moun te vin pi bon ak pi bon nitrisyon ki mache avè l, pi
bon ijyèn (sitou dlo potab ak evakyasyon dlo ize), mezi vize pou

06:16.872 --> 06:23.427
kontwole enfeksyon tankou izolasyon ak karantèn lè gen
yon epidemi, ak itilizasyon medikaman, te deja diminye

06:23.427 --> 06:27.862
anpil anvan yo te mete gwo pwogram vaksinasyon sou pye.

06:27.862 --> 06:34.225
Kòm rezilta, chay maladi enfektye yo bese atravè
lemond, nan peyi endistriyalize yo e tou an Almay. Sa

06:34.225 --> 06:38.657
a aplike tou pou sitiyasyon sarampiyon an an Almay.

06:38.657 --> 06:44.117
Se konsa li klè ke menm anvan entwodiksyon vaksen
kont sarampiyon, sarampiyon pa t reprezante yon

06:44.117 --> 06:48.091
menas ankò, sitou akoz kondisyon lavi ki te amelyore.

06:48.091 --> 06:52.375
Sa a pa aplike sèlman pou Almay, men
pou tout peyi endistriyalize ki rich.

06:52.375 --> 06:58.637
Otè ak kritik vaksinasyon Wolfram Klingele pwouve sa
an detay nan seri liv li a ki gen 5 volim "Vaksinasyon

06:58.637 --> 07:03.249
– Reyalite yo" lè l sèvi ak anpil estatistik ofisyèl.

07:03.249 --> 07:08.345
Si vaksen kont sarampyon te genyen nenpòt efè
pozitif, siksè pwogram vaksen kont sarampyon yo

07:08.345 --> 07:11.564
ta dwe reflete tou nan estatistik mòtalite yo.

07:11.564 --> 07:19.110
Isit ou ka wè yon dyagram ki soti nan piblikasyon "Prevalans
vaksinasyon ak pwoteksyon iminitè kont sarampiyon,

07:19.110 --> 07:27.812
parotid, rubeòl ak TBE nan elèv katriyèm ane nan
Baden-Württemberg 2008/09" pa Biwo Sante Leta Baden-Württemberg.

07:27.812 --> 07:34.770
Li montre gwo bès nan to mòtalite maladi siren an
soti 1950 rive nan kòmansman vaksinasyon yo nan

07:34.770 --> 07:39.804
kòmansman ane 1970 yo – epi yon lòt bès ankò jiska 1989.

07:39.804 --> 07:48.481
Jije pou tèt ou. Èske ou wè yon degradasyon
akselere ak entwodiksyon vaksen yo an 1973?

07:48.481 --> 07:56.577
Nou fini ak yon sitasyon avoka ak fizisyen Clifford Miller, ki
demanti pretandi souvan repete a ke se vaksen sèlman ki

07:56.577 --> 08:05.396
diminye maladi enfektye tankou sarampion nan peyi endistriyalize
yo, kòm yon bèl kou propagann pa konpayi famasetik yo:

08:05.396 --> 08:14.186
"Akòz kalite egzajerasyon chif sa a, ki te rive plizyè fwa, li te
vin pi klè pou mwen ke konpayi famasetik yo nan epòk

08:14.186 --> 08:23.107
apre lagè nan ane 1950 ak 1960 yo te senpleman gade to
maladi yo ki t ap bese rapidman nan mond oksidantal la.

08:23.107 --> 08:29.578
Sa te yon opòtinite biznis ki rapòte anpil pou
entwodui pwogram vaksinasyon an mas. Yo te sèlman ka genyen.

08:29.578 --> 08:37.491
Estatistik maladi ki soti nan de syèk te montre
ke to ensidans yo te bese dramatikman e ke bès

08:37.491 --> 08:42.190
sa a te kontinye nan yon nivo ki ba apre 1940.

08:42.190 --> 08:48.448
Se te tankou ap jwe foutbòl desann pant, ak yon gwo
van dèyè – kont yon ekip ki gen sèlman yon sèl pye.

08:48.448 --> 08:56.120
Yo (konpayi famasetik yo) dwe te reyalize ke yo t
ap selebre vaksen yo kòm sovè mond lan kont maladi.

08:56.120 --> 09:03.913
Yo dwe te reyalize tou ke si pèsonn pa t aji trè vit, opòtinite
sa a t ap pèdi, paske nan fen 20yèm syèk la,

09:03.913 --> 09:11.801
to morbidite ak mortalite yo t ap desann
menm pi ba toujou pou rive nan nivo ki trè ba.

09:11.801 --> 09:18.073
Li lè pou trik pwopagann sa a endistri famasetik
la – kache pa politisyen ak medya yo – ekspoze epi

09:18.073 --> 09:22.330
vin konnen pa sèlman Ozetazini men atravè lemond!

09:22.330 --> 09:30.403
Kidonk, konfwonte doktè ou, otorite yo, biwo yo, kòlèg ou
yo, zanmi ou yo ak moun ou konnen yo ak reyalite sa yo.

09:30.403 --> 09:38.690
Epi ekri yon lèt bay editè a, pa egzanp, si yon atik reklame
ankò ke vaksen yo diminye maladi enfektye tankou sarampiyon.
