1
00:00:00,531 --> 00:00:05,564
Linaheng tse ngata lefatšeng ka
bophara, ente ea maselese e tlamahala ho bana.

2
00:00:05,564 --> 00:00:11,500
O tlameha ho fana ka bopaki ba ente ea
maselese ha ngoana oa hao a qala sekolo kapa kereche.

3
00:00:11,500 --> 00:00:18,424
Mmuso o tsebisa batswadi hore ente ya maselese e
na le molemo ebile e sireletsa ngwana wa bona.

4
00:00:18,424 --> 00:00:26,244
Se patiloeng ke hore ente ke ts'ebetso ea
bongaka e ka bakang kotsi e amanang le ente!

5
00:00:26,244 --> 00:00:31,781
Sena se ka bakwa ke motswako o ka sehloohong ka boyona kapa ke
dikhemikhale tse fumanehang ente e nngwe

6
00:00:31,781 --> 00:00:37,500
le e nngwe, tse kenyelleditsweng ho
matlafatsa karabelo ya mmele ya ho itwanela mafu.

7
00:00:37,500 --> 00:00:42,371
Ho feta moo, ho fihlela kajeno ha ho na liphuputso
tse ngata tse papisang tse bontšang hore bana ba

8
00:00:42,371 --> 00:00:46,220
entetsoeng ba phetse hantle ho feta bana ba sa entoang!

9
00:00:46,220 --> 00:00:51,660
Liphuputso tse fokolang tse teng li bontša se fapaneng.

10
00:00:51,660 --> 00:00:59,489
Ka lebaka lena, Mokgatlo wa Dingaka le Borasaense bakeng sa
Bophelo bo Botle, Tokoloho le Demokerasi e.V. (ka bokhutšoanyane

11
00:00:59,489 --> 00:01:06,877
MWGFD) e thehile sehlopha sa tšebetso ho etsa letšolo le
khahlanong le ente e qobelloang ea maselese le khahlanong le

12
00:01:06,877 --> 00:01:11,845
Molao o teng oa Tšireletso khahlanong le Maselese Jeremane.

13
00:01:11,845 --> 00:01:19,422
Mamela ka tlase pokello ea symposium ea boralitaba ea MWGFD e
neng e tšoaretsoe ka la 15 Pulungoana 2025, e nang

14
00:01:19,422 --> 00:01:27,966
le lintlha tsa sehlooho tse khahlanong le ente ea
tlameho ea maselese Jeremane le lefatšeng ka bophara.

15
00:01:27,966 --> 00:01:33,525
Mme hape, ho na le dinaha tse ding tsa Yuropa moo ente e
qobellwang, maemong a mang esita le ho feta tlhokahalo ya

16
00:01:33,525 --> 00:01:40,040
ente ya maselese – mohlala, Italy, France, Slovenia, Croatia,
Czech Republic, Hungary, Slovakia, Bulgaria, Latvia le Poland.

17
00:01:40,040 --> 00:01:47,117
Mme hape ke ipiletsa dinaheng tsena – ke nahana hore re ka
kgona ho di phatlalatsa ka Kla.TV – hobane le dinaheng tsena,

18
00:01:47,117 --> 00:01:50,420
ka nnete, ho na le tokelo ya motheo ya botho bo feletseng.

19
00:01:50,420 --> 00:01:54,833
Sena se bolela hore hohle moo ho nang le litlhoko tsa
ente e tlamang, tokelo ea motheo ea botšepehi ba 'mele ke

20
00:01:54,833 --> 00:01:57,820
hape e hatakile litokelo tsa
batsoali. Ha re ka ke ra amohela seo.

21
00:01:57,820 --> 00:02:02,592
A re qaleng mokgatlo o kopanetsweng wa Europe!

22
00:02:02,592 --> 00:02:05,200
Ke kgothaletsa bohle hore ba ikopanye le rona!

23
00:02:05,200 --> 00:02:10,629
Lihora tse 'ne tsa boitsebelo bo phahameng
haholo, li khutsufalitsoe metsotsong e 40.

24
00:02:10,629 --> 00:02:16,193
Shebella hona joale dintlhakgolo tsa Kla.TV tsa seboka sa MWGFD.

25
00:02:16,193 --> 00:02:19,450
Setsebi sa mafu a basali, Ngaka e akaretsang, liphekolo tsa
tlhaho, Motlatsi oa Molulasetulo oa MWGFD e.V. "Re le amohela

26
00:02:19,450 --> 00:02:23,576
ka mofuthu kopanong ea rona ea boralitaba mabapi le sehlooho:
'Molao oa Tšireletso Khahlanong le Maselese' o tlas'a tlhahlobo."

27
00:02:23,576 --> 00:02:28,861
Vaksine eo re tsepamisitseng maikutlo ho eona kajeno e ntse e le
ea sehlopha sa khale sa livaksine, moo tekanyo e itseng ea

28
00:02:28,861 --> 00:02:32,685
antigen – tabeng ea maselese, e leng vaerase e
fokolitsoeng matla – e kentsoang ka tlhako

29
00:02:32,685 --> 00:02:35,353
hammoho le li-adjuvant tse ling tse belaetsang.

30
00:02:35,353 --> 00:02:41,177
Leha ho le jwalo, ha re tsebe ka bonnete hore na vaerase ena e
fokoditsweng e dula e le mafolofolo nako e kae le hokae mmeleng.

31
00:02:41,177 --> 00:02:45,903
Mme ha e le hantle, ente ena ea MMR e hlile e
kenyelletsa ho entoa ka nako e le 'ngoe ha

32
00:02:45,903 --> 00:02:48,560
mefuta e meraro kapa esita le e mene ea vaerase.

33
00:02:48,560 --> 00:02:52,601
Sena ke hobane ente ea maselese ha e sa fumaneha mona Jeremane –
kapa hona moo kapa moo Europe – e le ente e nang le karolo e le

34
00:02:52,601 --> 00:02:56,643
'ngoe feela, empa e fumaneha feela e le karolo ea motsoako oa
liente tse tharo, hammoho le ea mumps le rubella, kapa e le karolo

35
00:02:56,643 --> 00:02:59,405
ea motsoako oa liente tse 'ne o kenyelletsang le ea morbela.

36
00:02:59,405 --> 00:03:08,006
Ka tsela, liente tsena tse tloaelehileng – tseo, joalokaha re tla
le bontša haufinyane, ha di na kotsi ho hang kapa ho se be le

37
00:03:08,006 --> 00:03:15,591
ditlamorao; meento ena e teng e tla, ka kgothaletso ya WHO,
haufinyane e fetisetswa ho theknoloji ena e ntjha ya

38
00:03:15,591 --> 00:03:20,754
sejoale-joale ya mRNA, jwalo ka ha e sebediswa meentong ya Covid.

39
00:03:20,754 --> 00:03:24,597
Mme, ehlile, re tlameha ho etsa sohle seo re ka se
khonang ho thibela seo hore se se ke sa etsahala.

40
00:03:24,597 --> 00:03:26,520
Joale, ha re shebeng semelo sa seo re se etsang kajeno.

41
00:03:26,520 --> 00:03:32,820
Ka Pulungoana 2019, nakoana pele ho seoa se bitsoang sa
coronavirus, molao o ile oa potlakisoa ho fetisoa ka Bundestag

42
00:03:32,820 --> 00:03:39,060
ea Jeremane tlas'a boetapele ba Letona la Bophelo bo Botle, Jens
Spahn, 'me ka mor'a moo oa qala ho sebetsa ka Hlakubele 2020.

43
00:03:39,060 --> 00:03:45,472
Molao ona o bitsoang Molao oa Tšireletso khahlanong le Maselese o
etsa hore ente ea maselese e be ea tlamo ho bana bohle ho tloha

44
00:03:45,472 --> 00:03:50,251
letsatsing la bona la pele la tsoalo ba kenang litsi tsa
tlhokomelo ea bana, likereche kapa likolo, le ho

45
00:03:50,251 --> 00:03:55,476
bohle ba tsoetsoeng kamorao ho 1970 ba lakatsang
ho sebetsa litsing tsa sechaba kapa tsa bongaka.

46
00:03:55,476 --> 00:04:00,333
Ho latela kgothaletso ya STIKO ente ya maselese e lokela ho entwa
habedi, e leng ka dikgwedi tse 11 le tse 15 tsa

47
00:04:00,333 --> 00:04:05,413
botjha; haeba ho se ho na le tshireletso ya mmele,
ente e lokela ho phethelwa ha ngwana a ntse a hola.

48
00:04:05,413 --> 00:04:10,934
Ka hona, selemo le selemo, ho ameha sehlopha se itseng sa lilemo
– naheng ea Jeremane, seo se lekana le batsoali ba seng ka tlase

49
00:04:10,934 --> 00:04:15,427
ho 650,000 ho isa ho 700,000 ba nang le bana ba banyenyane – 'me,
ka tšohanyetso, sena se boetse se tlisa

50
00:04:15,427 --> 00:04:20,138
phaello ea selemo le selemo ea limilione tse
mashome bakeng sa lik'hamphani tsa meriana.

51
00:04:20,138 --> 00:04:27,240
Mme leha Molao ona o kenyelletsa ditlolo tse tebileng tsa
ditokelo tsa motheo tsa bohlokwa, jwalo ka tokelo ya botho bo

52
00:04:27,240 --> 00:04:34,819
feletseng e tiisitsweng Karolong ya 2 ya Molao wa Motheo, kapa
tokelo ea batsoali e behiloeng Molaong oa 6, molao ona o bile oa

53
00:04:34,819 --> 00:04:41,682
tiisoa e le o lumellanang le molaotheo ka Phupu 2022 ke
kahlolo e belaetsang haholo e bitsoang 'kahlolo ea setsi sa

54
00:04:41,682 --> 00:04:45,982
tlhokomelo ea bana' ea Lekhotla la Molaotheo la Federale.

55
00:04:45,982 --> 00:04:49,551
Sena ka tlhaho se etsa Molao oa Tšireletso
khahlanong le Maselese moralo o motle bakeng sa mananeo afe

56
00:04:49,551 --> 00:04:51,490
kapa afe a mang a sisintsoeng a liente tse tlamang.

57
00:04:51,490 --> 00:04:56,980
Boemo bo ka fetohang nnete kapele,
haholo-holo ka lebaka la maqheka a hona joale a WHO.

58
00:04:56,980 --> 00:05:02,966
Mme, ho tloha qalong, mohlomong lebaka le ne e le lona leo ka
lona e ileng ya potlakiswa ho feta ka Bundesrat ka potlako

59
00:05:02,966 --> 00:05:08,452
qetellong ya 2019 – hobane, ka ho tseba hore 'sewa se rerilweng'
se haufi, ba ne ba batla ho ba le tlhahiso ya

60
00:05:08,452 --> 00:05:13,640
molao e lokileng bakeng sa molao o rerilweng wa
kakaretso wa coronavirus, kento ea COVID-19 e tlamang.

61
00:05:13,640 --> 00:05:21,128
Mme taba ya hore, ka lehlohonolo, molao ona o sisinywang wa ho
qobella ente o hlolehile ho fumana bongata ba

62
00:05:21,128 --> 00:05:28,283
di-MP kgethong ya Mmesa 2022, ke dumela hore karolo
e nngwe e bakilwe ke matsapa a entsweng ke MWGFD.

63
00:05:28,283 --> 00:05:34,889
Leha e le ha o bala ka potlako bobedi tokomane e hlalosang Molao
wa Tshireletso kgahlanong le Masoebe le mabaka a qeto ya Lekgotla

64
00:05:34,889 --> 00:05:41,293
la Molaotheo la Federale mabapi le ditsi tsa tlhokomelo ya bana,
ho a makatsa hore ebe tse mmalwa tsa tsa bongakalikhakanyo le

65
00:05:41,293 --> 00:05:45,714
lipolelo tse sa tšehetsoeng ke mahlale, tse
ileng tsa hlahisoa e le mabaka a tšehetsang

66
00:05:45,714 --> 00:05:48,483
morero o neng o nkoa o hlokahala oa ente e tlamang.

67
00:05:48,483 --> 00:05:56,225
Ke ka lebaka leo rona ba MWGFD re ileng ra bona ho hlokahala ho
theha sehlopha sena sa tšebetso, se itlhahisang ho lona kajeno.

68
00:05:56,225 --> 00:06:00,280
Sepheo sa rona ke hore tlhokahalo ena ea ente e
tlamang e hlakoloe kapele kamoo ho ka khonehang.

69
00:06:00,280 --> 00:06:05,040
Ka lebaka lena, re hlahisitse pampitšana ea tlhahisoleseling e
qaqileng e nang le lintlha tsohle tsa bohlokoa mabapi le

70
00:06:05,040 --> 00:06:10,000
lefu la bongoaneng la maselese le ente ea lona, , ho kenyeletsa
lintlha tsohle tsa bohlokoa le mehloli ea saense e amehang.

71
00:06:10,000 --> 00:06:16,660
Mme re rometse lengolo lena hoseng hona ka imeile ho basebetsi ba
rona, ho ditho tsohle tsa Bundestag le diparamente tsa dinaha, le

72
00:06:16,660 --> 00:06:22,710
ka poso ho dihlopha tse ding hape; re boetse ra le romela ho
baahlodi ba Lekgotla la Molaotheo la Federale e le ho fana

73
00:06:22,710 --> 00:06:29,405
ka mabaka a tshehetsang a eketsehileng bakeng sa ditletlebo
tsa molaotheo tse ntseng di le tlasa tshekatsheko moo.

74
00:06:29,405 --> 00:06:33,284
Ke thabetse ho phatlalatsa tlatsetso ea sebui sa rona sa pele, e
leng Molula-setulo oa rona ea hlomphuoang oa MWGFD, Prof. Dr

75
00:06:33,284 --> 00:06:36,449
Sucharit Bhakdi. Setsebi sa microbiology le
epidemiology ea mafu a tšoaetsanoang, Motsamaisi oa nako e

76
00:06:36,449 --> 00:06:39,838
telele oa Setsi sa Microbiology ea Bongaka le Hloekiso ho

77
00:06:39,838 --> 00:06:45,720
univesithing ea Mainz. "Tšimolohong ea lekholo la mashome a
mabeli la lilemo, mafu a kankanyana a ne a le kotsi ruri."

78
00:06:45,720 --> 00:06:54,619
Sesosa se seholo sa maemo a tebileng e ne e le nyumonia ea bobeli
ea baktheria, e neng e hasana ka lebelo le leholo,

79
00:06:54,619 --> 00:07:05,709
haholo-holo har'a batho ba sa fepuoeng hantle le ba neng ba
haelloa ke phepo, ba phelang maemong a patisaneng le a lerootho.

80
00:07:07,506 --> 00:07:11,240
Kamora ho fela ha Ntwa ya Pele ya Lefatshe,
ntlafatso ya maemo a bophelo e ile ya lebisa

81
00:07:11,240 --> 00:07:14,224
phokotsehong e potlakileng ya palo ya mafu a kgwanyape.

82
00:07:14,224 --> 00:07:20,685
Mme ka ho hlahiswa ha di-antibiotic tsa sejwalejwale ho phekola
ditshwaetso tsa bobedi tsa baktheria,

83
00:07:20,685 --> 00:07:27,420
maselese qetellong e lahlehetswe ke boemo ba
yona jwalo ka lefu le kotsi le tshwaetsanang.

84
00:07:27,420 --> 00:07:34,155
Qetello: Ha e le hantle, ha ho sa na
tlhokahalo ea ho enta khahlane le maselese.

85
00:07:34,155 --> 00:07:39,993
Na ente e phelang ea masoebe e bolokehile
kannete, joalokaha litsebi, baetsi ba melaoana ea

86
00:07:39,993 --> 00:07:44,151
bophelo bo botle le mecha ea phatlalatso e re tiisetsa?

87
00:07:44,151 --> 00:07:50,119
Bahlomphehi, na le hlile lea tseba hore ho
kenya ntho e sa tloaelehang ka botebo

88
00:07:50,119 --> 00:07:54,745
'meleng ho lona ho ka se ke ha ba kotsi ho hang?

89
00:07:54,745 --> 00:07:59,766
Sena ke 'nete le ho feta ha ho tluoa tabeng ea ho
kenyelletsa liphatsa tsa lefutso tsa kantle tse sebetsang.

90
00:07:59,766 --> 00:08:06,349
Na o ne o tseba hore ha e le hantle ha re tsebe
letho? Leha e le letho ka litho tse ngata – ho

91
00:08:06,349 --> 00:08:11,137
kenyeletsa le boko – tseo vaerase e ikatisoang ho tsona?

92
00:08:11,137 --> 00:08:14,694
"Ha ho letho mabapi le nako eo tlhahiso e nkang, mme,
ehlile, ha ho letho mabapi le ditlamorao tse ka bang teng?"

93
00:08:14,694 --> 00:08:19,210
Moeletsi wa khemistri ya kliniki, setsebi sa meriana ya ka hare

94
00:08:19,210 --> 00:08:24,610
m. Tlatsetso: Mafu a Tšoaetsanoang, Baeloji ea Limolek'hule,
Melao ea Boitšoaro ea Bongaka le Lintlha tsa Sechaba mabapi le

95
00:08:24,610 --> 00:08:30,229
Ente e Qobelloang ea Masoebe "Puo ea ka ha e le hantle ha e bue
ka ente e qobelloang ea masoebe, esita le ka liente ka bo tsona.

96
00:08:30,229 --> 00:08:34,268
Ho e-na le hoo, e bua ka seo rona bakuli re
lumelloang ho se mamella, seo re tlamehang ho se

97
00:08:34,268 --> 00:08:37,221
mamella, le seo re sa tlameheng ho se mamella."

98
00:08:37,221 --> 00:08:44,905
Mme kannete taba e mabapi le metheo ya mekgwa e
jwalo ya boitshwaro le bohlokwa ba yona setjhabeng.

99
00:08:44,905 --> 00:08:50,974
Molao-motheo oa pele ke
molao-motheo oa tokelo ea botšepehi ba 'mele.

100
00:08:50,974 --> 00:08:58,983
Mokudi o na le boipuso bo feletseng hodima
mmele wa hae le hodima bonngwe ba mmele wa hae.

101
00:08:58,983 --> 00:09:06,909
Joaloka moithuti oa bongaka, ke ithutile hore ha o
lumelloe le ho kama moriri oa mokuli haeba a sa batle.

102
00:09:06,909 --> 00:09:11,275
Molao-motheo oa bobeli: Molao-motheo oa tumello e nang le tsebo.

103
00:09:11,275 --> 00:09:17,318
'Tumellano e nang le tsebo' e bolela'ng? Tumellano
e nang le tsebo, ha u e shebisisa, ke kamano e

104
00:09:17,318 --> 00:09:20,770
tobileng, ea motho ka mong pakeng tsa ngaka le mokuli.

105
00:09:20,770 --> 00:09:27,898
Ngaka e tlameha ho hlalosetsa mokudi ka
molomo melemo, dikotsi le ditlamorao.

106
00:09:27,898 --> 00:09:33,755
Ebe o ka mo fa ntho e ngotsoeng. Empa ntho ea bohlokoa ke
tlhaloso ena ea molomo, eo nakong ea eona mokuli a boelang a

107
00:09:33,755 --> 00:09:38,967
fumana monyetla oa ho botsa lipotso, 'me, ha e le
hantle – haeba u bala molao oa Jeremane – o boetse o ba

108
00:09:38,967 --> 00:09:41,801
le nako ea ho nahana hore na o batla sena kapa che.

109
00:09:41,801 --> 00:09:47,959
Mme jwale re fihla ntlheng ya boraro, mme ke
molaotheo wa mantlha: pele ho tsohle, se ntshe kotsi!

110
00:09:47,959 --> 00:09:54,168
Seo sena se bolela hore, bakeng sa mokudi ka mong ya
emeng ka pela bona, ngaka e tlameha ho ba le bonnete

111
00:09:54,168 --> 00:09:57,780
ba hore phekolo ena e tla mo etsa molemo ho feta kotsi.

112
00:09:57,780 --> 00:10:05,450
Ka mantsoe a mang, tlhokomelo e lebisitsoe ho
mokuli ka mong, eseng ho sechaba kapa setjhaba.

113
00:10:05,450 --> 00:10:12,525
Mme bothata boo re nang le bona hona jwale ke hore re na le
kamano e haufi-ufi haholo, e fokolang haholo pakeng tsa

114
00:10:12,525 --> 00:10:17,243
ngaka le mokudi, mme jwale mmuso o kena-kenana, ha re ka rialo.

115
00:10:17,243 --> 00:10:24,964
Kahoo, mabapi le ente e qobelloang ea masoebe, bonyane ka pono ea
ka, ha e le hantle taba ena e itšetlehile ka litaba tsa sechaba

116
00:10:24,964 --> 00:10:29,130
le lipolotiki, le tsa boitšoaro tse leng motheo ka ho fetisisa.

117
00:10:29,130 --> 00:10:35,760
Potso ea pele ke: Ke mang ea nang le lentsoe la ho
qetela 'meleng ea rona le 'meleng ea bana ba rona?

118
00:10:35,760 --> 00:10:40,493
Na re etsa qeto ka sena, kapa ke naha?

119
00:10:40,493 --> 00:10:45,292
Ntlha ea bobeli ke hore: Ngaka e na le boikarabello ho mang?

120
00:10:45,292 --> 00:10:52,262
Na ngaka o na le boikarabello ho bakuli ba hae – jwalo
ka ha a lokela ho ba? Kapa o na le boikarabello ho naha?

121
00:10:52,262 --> 00:11:01,047
Sa boraro, haeba ngaka e le karolo e
atolositsoeng ea 'muso, tšepo e sala hokae?

122
00:11:01,047 --> 00:11:04,104
Mme kamano ya ngaka le mokudi yona?

123
00:11:04,104 --> 00:11:11,607
Hobane haeba ngaka e sebetsa tsamaisong e joalo,
joale motho o tlameha ho ipotsa: Na ehlile ke ngaka?

124
00:11:11,607 --> 00:11:21,145
Kapa na, ho e-na le hoo, ke setsebi sa tsa bongaka feela se
sebeletsang mmuso? – e leng ntho e fapaneng ka ho felletseng.

125
00:11:21,145 --> 00:11:25,046
Setsebi sa Meriana ea ka Hare le setho sa MWGFD – Na ente ea
masoebe e hanetsoe? "Mme jwale ha re shebeng hore na

126
00:11:25,046 --> 00:11:28,879
ehlile ho na le lebaka le thibelang ente ya maselese
ho bana bohle ba phetseng hantle naheng ya Jeremane."

127
00:11:28,879 --> 00:11:35,576
Thibelo e feletseng ea ente ea maselese, mohlala, e ka ba
bofokoli bo matla ba sesole sa 'mele bo tsoaloang ka

128
00:11:35,576 --> 00:11:43,079
bona, 'me maemong a joalo ha ea lokela ho fuoa ente
ea vaerase e phelang hobane motho a ka kula haholo.

129
00:11:43,079 --> 00:11:56,426
Kganelo e sa tiisehang ke kenokeno ya bongaka moo
kotsi kapa kotsi e ka bang teng e fetang melemo.

130
00:11:56,426 --> 00:12:05,937
Ka mor'a moo, ha re shebeng hore na ente ea maselese e hlile e na
le litšitiso tse joalo tse amanang le eona. Mme mona, re tlameha

131
00:12:05,937 --> 00:12:10,258
feela ho lekanya melemo ea ente khahlanong le likotsi tsa eona.

132
00:12:10,258 --> 00:12:14,395
Ho bile le mafu a 14 a tlalehiloeng a amanang le maselese
Jeremane. Leha ho le joalo, ha re tsebe ka botlalo hore na batho

133
00:12:14,395 --> 00:12:18,634
bana ba hlokahetse ka lebaka la maselese kapa ba ne ba na le
maselese feela. Ho tloha ha ho qaliloe tlaleho e tlamang ea mafu

134
00:12:18,634 --> 00:12:22,534
a sefuba, ho bile le mafu a 14 a tlalehiloeng a amanang le sefuba
naheng ea Jeremane. Leha ho le joalo, ha re tsebe

135
00:12:22,534 --> 00:12:27,199
ka botlalo hore na batho bana ba hlokahetse ka
lebaka la sefuba kapa ba hlokahetse ba na le sona.

136
00:12:27,199 --> 00:12:34,981
Mathata a tebileng – ao lipalo tsa 'ona li qaloang ho tloha ho a
le mong ho ba sekete ho isa ho a le mong ho ba sekete se seng –

137
00:12:34,981 --> 00:12:39,844
qetellong, a fumaneha ka seoelo haholo.
Naheng ea Jeremane, ka mantsoe a mang, a

138
00:12:39,844 --> 00:12:44,234
batlile a khaotsa ho hlaha ka lilemo tse mashome.

139
00:12:44,234 --> 00:12:50,288
Ka mantsoe a mang, kotsi ea ho utloa
bohloko ka lebaka la masoai e laoleha haholo.

140
00:12:50,288 --> 00:12:57,877
Kotsi ea ho tšoaetsoa ke maselese Jeremane – haeba re ka e
fetolela liperesenteng, ka mantsoe a mang – ke 0.0006 lekholong.

141
00:12:57,877 --> 00:13:05,404
Mme kotsi ya ho ba le mathata a tebileng a bakwang ke maselese
ke – hantle, ha re eketseng di-zero tse ding tse tharo moo,

142
00:13:05,404 --> 00:13:10,046
hobane ha e le hantle ke hoo e ka bang e le nngwe ho tse sekete.

143
00:13:10,046 --> 00:13:18,687
Mme kotsi ya bophelo bohle – ke hore, ha re ka e
atisa ka 80 hape – e ntse e le 0.0005 lekholong.

144
00:13:18,687 --> 00:13:23,504
Kotsi ea ho tšoaetsoa ke maselese kapa
ho shoela ho 'ona e batla e le sieo.

145
00:13:23,504 --> 00:13:29,136
Ha ho na tšohanyetso ea bophelo bo botle ba sechaba e
ka lokafatsang ho behela meeli litokelo tsa motheo.

146
00:13:29,136 --> 00:13:34,981
Ka hona, ente e tlamang ea masoebe e
hlakile hore e khahlanong le Molao oa Motheo.

147
00:13:34,981 --> 00:13:39,285
Na ente ea masoebe e thibela mafu? Ke pelaelo e kholo.

148
00:13:39,285 --> 00:13:45,219
Sucharit Bakhdi o se a boletse seo. Ana ke lipalo tse
tsoang Amerika. Moo, ka nnete mafu a kankanyana a ne a ntse

149
00:13:45,219 --> 00:13:48,337
a le holimo haholo qalong ea lekholo la bo20 la lilemo.

150
00:13:48,337 --> 00:13:54,437
Leha ho le jwalo, ka dilemo tsa
bo-1960, e ne e se e batlile e fihla ho zero.

151
00:13:54,437 --> 00:14:01,207
Ho fihlela ka 1963 naheng ea USA, le 1973
naheng ea Jeremane, moo ente e ileng ea hlahisoa.

152
00:14:01,207 --> 00:14:05,505
Eya, ente e fihlile morao haholo mona.

153
00:14:05,505 --> 00:14:12,694
E ne e se e sa thibele mafu a mang hape ho
hang, hobane mafu ao a ne a se a baliloe.

154
00:14:12,694 --> 00:14:16,288
Na ente ea maselese e kotsi? Ho na
le tlhahlobo ea Cochrane tabeng ena.

155
00:14:16,288 --> 00:14:21,673
Mme ho hlakile hore ente e ka baka kotsi.

156
00:14:21,673 --> 00:14:26,397
Kahoo, litla-morao tsa bohlokoahali
ke meningitis e se nang tšoaetso.

157
00:14:26,397 --> 00:14:31,780
. Sucharit Bhakdi o se a boletse jwalo. Tsena ke
livaerase tse phelang tse hasanang 'meleng kaofela,

158
00:14:31,780 --> 00:14:37,229
Li boetse li kena liseleng tsa methapo, li
boetse li kena bokong, 'me li boetse lia ata.

159
00:14:37,229 --> 00:14:44,601
Ha di bake bokulo bo bonahalang ka ho le
kalo jwaloka maselese, vaerase ya tlhaho.

160
00:14:44,601 --> 00:14:51,264
Empa ke vaerase; e kenta 'meleng 'me e ata, 'me e baka tšenyo.

161
00:14:51,264 --> 00:14:56,817
– mohlala, bokong le liseleng tsa methapo. E baka ho
thothomela ha feberu le lefu la ho thothomela (epilepsy).

162
00:14:56,817 --> 00:15:03,005
E baka mafu a autoimmune a kang ITP, e leng mokhoa o
mokhutšoanyane oa idiopathic thrombocytopenic purpura.

163
00:15:03,005 --> 00:15:08,536
Khaello ea li-platelet tsa mali, moo sesole sa 'mele
se senyang li-platelet tsa mali tsa 'mele ka boeona.

164
00:15:08,536 --> 00:15:15,351
le Henoch-Schönlein purpura, e leng lefu la sesole
sa 'mele se itšireletsang le amang methapo ea mali.

165
00:15:15,351 --> 00:15:23,123
Ho boetse ho na le matšoao a ka bang teng a mafu a mala a
rurumetseng – e leng ulcerative colitis, lefu la Coeliac,

166
00:15:23,123 --> 00:15:31,348
tieho ea kholo bongoaneng, dermatitis, eczema, lefu la tsoekere
la mofuta oa 1, aleji, asthma le mafu a autism spectrum.

167
00:15:31,348 --> 00:15:37,425
Tsena ke litlaleho tse isitsoeng ho Paul
Ehrlich Institute ho tloha ka 2001 ho isa ho 2012.

168
00:15:37,425 --> 00:15:44,286
Ho bile le batho ba ka bang 1,700 ba belaelloang, ba bileng le
litla-morao tse mpe tse 5,300 tsa ente, 'me

169
00:15:44,286 --> 00:15:50,310
ho bona, ba 1,300 e ne e le batho ba
belaelloang ba bileng le litla-morao tse tebileng.

170
00:15:50,310 --> 00:15:58,360
Ho 3.4 peresente ea litlaleho, ho tlalehiloe kotsi
e sa foleng, 'me ho 0.9 peresente, ho bile le mafu.

171
00:15:58,360 --> 00:16:03,977
Mme PEI ka boyona e nka hore kamano e bakang e
ka etsahala kapa e a kgonahala hoo e ka bang

172
00:16:03,977 --> 00:16:09,067
halofong ya diketsahalo tsena tse tlalehilweng.

173
00:16:09,067 --> 00:16:19,119
Qeto e hlakile haholo: tekanyo ea kotsi le molemo ha ho shebiloe
ngoana ka mong – 'me ke sona se bohlokoa – e ne-ne e le

174
00:16:19,119 --> 00:16:27,606
mpe, hobane kotsi ea ho tšoaetsoa ke maselese kapa ho
ba le bothata bo bakoang ke maselese e batla e le zeero.

175
00:16:27,606 --> 00:16:35,164
Mme kotsi ya ho ba le karabelo e mpe e tebileng ho ente, ho
latela diente tse dimilione tse 1.2 ka selemo – mme jwale ke

176
00:16:35,164 --> 00:16:42,470
fokoditse ka halofo ditlaleho tse 110 tse tebileng tse
amohetsweng ke Setsi sa Paul Ehrlich, hobane Setsi se ananela

177
00:16:42,470 --> 00:16:50,091
feela kgokahano e bakang mathata karolong e le nngwe ya ditaba
tsena – kotsi ea kotsi e ntse e le 0.005 lekholong, e leng

178
00:16:50,091 --> 00:16:56,138
makhetlo a leshome ho feta kotsi ea ho tšoaetsoa
ke maselese le makhetlo a lekholo ho feta kotsi

179
00:16:56,138 --> 00:17:00,874
ea bophelo bohle ea tšoaetso e mpe ea maselese.

180
00:17:00,874 --> 00:17:04,597
Ho feta moo, ho hakanngoa hore liketsahalo tsa kotsi e
amanang le ente ha li tlalehwe ka nepo, 'me palo ea

181
00:17:04,597 --> 00:17:06,769
tsona e tlalehwa ka tlase ka makhetlo a 10 ho isa ho a 20.

182
00:17:06,769 --> 00:17:13,087
Sena se bolela hore, boemong ba ngoana ka mong, ho na le lebaka
le lekaneng la ho se entelwe kgahlanong le maselese bakeng sa

183
00:17:13,087 --> 00:17:19,101
ngoana e mong le e mong wa Mojeremane ya phetseng hantle, mme ka
hona, ke lebaka la ho fana ka tokollo ya ente ho ya ka

184
00:17:19,101 --> 00:17:26,697
Karolo ya 20(9) ya Molao wa Tshireletso kgahlanong
le Tshwaetso, e leng ntho e ka molaong ka ho feletseng.

185
00:17:26,697 --> 00:17:33,181
Morupeli oa Univesithi Vienna Na 'boits'ireletso ba sechaba' bo
ka lokafatsa liente? "Ke entse qeto ka boomo ea ho tsepamisa

186
00:17:33,181 --> 00:17:38,882
maikutlo tabeng e le 'ngoe feela. Mme taba ena ke eona
khubu ea taba, e leng hore na qeto ea bongaka ea motho

187
00:17:38,882 --> 00:17:42,530
ka mong e ka fetoloa joang ho ba khatello ea sechaba."

188
00:17:42,530 --> 00:17:47,653
Mme seo se hlahisa potso: na tshireletso ena
ya mohlape, boitshireletso bona ba mohlape boo

189
00:17:47,653 --> 00:17:50,637
ho buuwang ka bona kgafetsa, bo teng kannete?

190
00:17:50,637 --> 00:17:58,790
Mme haeba ho jwalo, na polelo ena
e sebetsa le mekineng ya ho enta?

191
00:17:58,790 --> 00:18:02,807
Etsoe, WHO e sebelisa lentsoe lena khafetsa haholo.

192
00:18:02,807 --> 00:18:10,318
Mme ha Monghadi Tedros a bua ntho e jwalo, ke hona moo
ditshepe tsohle tsa tlhokomediso di lokelang ho lla.

193
00:18:10,318 --> 00:18:17,651
O e beha ka tsela e fapaneng hanyane, a re: "Ha ho na
ya sireletsehileng ho fihlela bohle ba sireletsehile".

194
00:18:17,651 --> 00:18:23,428
Mme mohopolo ona, ehlile, o thehilwe
hodima ho nolofatsa dintho ho feta tekano.

195
00:18:23,428 --> 00:18:35,964
Ke hantle moo o ileng wa re ha se phoofolo ka bonngwe, sebopuwa
se phelang ka bonngwe, se bohlokwa, empa ke mohlape kaofela.

196
00:18:35,964 --> 00:18:41,702
Mme seo se bolela hore ditokelo tsa motho ka mong –
jwalo ka ha Paul Cullen a se a bontshitse kajeno –

197
00:18:41,702 --> 00:18:45,583
ha e le hantle, di beellwa ka thoko ka ho feletseng.

198
00:18:45,583 --> 00:18:51,993
Leha ho le jwalo, jwale re tseba ho tswa mohlaleng wa meento
hore, le haeba motho a dumela molaong ona wa ho

199
00:18:51,993 --> 00:18:58,094
enta, ha ho na ente e le nngwe e fanang ka
tshireletso e sa feleng, esita le ka nako e kgutshwane.

200
00:18:58,094 --> 00:19:02,915
Empa seo ke sehlokwa se tlang pele
bakeng sa taba ena ya tshireletso ya mehlape.

201
00:19:02,915 --> 00:19:09,627
Leha ho le jwalo, sena sohle se sebetsa feela ha ho na le masole
a mmele a 100 peresente. Sena se etsahala feela,

202
00:19:09,627 --> 00:19:16,737
mohlala, ha motho a kile a ba le lefu le kang maselese,
leo ka lona a ileng a ba le masole a mmele a le lona.

203
00:19:16,737 --> 00:19:19,596
Khopolo ena ea tšireletso ea sehlopha e hlile e tsoa kae?

204
00:19:19,596 --> 00:19:29,120
Kahoo, e ile ea qala ho boleloa ka 1923 ke setsebi sa libaktheria
sa Borithane, empa ho hang e ne e sa amane le liente.

205
00:19:29,120 --> 00:19:39,357
Mme ka 1933, mohopolo ona o ile wa amohelwa ke ngaka ya Amerika e
neng e shebile sewa sa kgatso Baltimore mme ya

206
00:19:39,357 --> 00:19:50,222
hlokomela hore hang ha hoo e ka bang 55 lekgolong ya bana ba
se ba tshwaeditswe ke lefu leo, sewa se ile sa fela.

207
00:19:50,222 --> 00:19:57,201
Empa sena se nka hore, jwaloka nyeoeng ya
1933, hore boitshireletso bo fumanehile

208
00:19:57,201 --> 00:20:01,208
kannete ka lebaka la ho kula ke maselese.

209
00:20:01,208 --> 00:20:10,827
Mme ka bo-1960, indasteri ya meriana e ile ya amohela feela
mokgwa ona wa ho nahana – maiphihlelo a ngaka ele ya Moamerika ya

210
00:20:10,827 --> 00:20:19,600
1933 – mme ya re, 'Ha re nke mantsoe ana – tšireletso ea sehlopha
le boitšireletso ba sehlopha – 'me re a sebelise

211
00:20:19,600 --> 00:20:28,749
feela, hobane re lumela hore ente e tšoana hantle le ho
tšoaroa ke lefu ka tlhaho le lebisang boitšireletsong.'

212
00:20:28,749 --> 00:20:35,234
– e leng, ehlile, e seng molaong ho hang. Poleloana
'boitshireletso ba sehlopha' ha ea lokela ho sebelisoa ho hang

213
00:20:35,234 --> 00:20:38,880
maemong a sekhahla sa phano ea liente le ente ea sechaba.

214
00:20:38,880 --> 00:20:44,440
Seo se amana feela le ho utloa
bohloko ka lebaka la mafu a tlhaho.

215
00:20:44,440 --> 00:20:49,674
Kahoo hoo ho bolela hore liente le
boitšireletso ba sechaba ha li amane ka letho.

216
00:20:49,674 --> 00:20:57,303
Ka hona, ha ho na motheo ho sebelisa polelo ena ka lehlakoreng le
leng, empa ka lehlakoreng le leng ho beha

217
00:20:57,303 --> 00:21:05,362
lithibelo ka lebaka la hore qeto ea motho ka
mong e ka hahuoa ke lithahasello tsa sehlopha.

218
00:21:13,589 --> 00:21:15,074
Moqolotsi oa litaba tsa bongaka, mohlophisi oa makasine
'impf-report', motsamaisi oa sebaka sa marang-rang sa

219
00:21:15,074 --> 00:21:16,817
'Impfkritik' le marang-rang a kopano a naha ka bophara a NEFUNI
Qeto ea ente ho latela pono ea motho ea se nang tsebo ea bongaka

220
00:21:16,817 --> 00:21:18,438
hape e le ntate. Qotso e tsoang pineng ea Hans Tolzin (Mantsoe
le 'mino: Hanning & Mike (+AI), lipopae: Torsten Neumann

221
00:21:18,438 --> 00:21:19,626
(+AI)) 'Ho ne ho e-na le 'mè ea neng a rata ngoana oa hae.'

222
00:21:19,626 --> 00:21:25,347
O ne a batla ngaka e neng e tla mmolella nnete.

223
00:21:25,347 --> 00:21:36,680
A re, "Mora oa hau o phetse hantle joaloka poho.
Empa ntle le ente… – joale seo se tla sala e le toro."

224
00:21:36,680 --> 00:21:48,388
Empa 'mè a botsa: "Ho ngotsoe hokae ka ho hlaka hore batho
ba entetsoeng ba phetse hantle, 'me ditshenyehelo ke bokae?"

225
00:21:48,388 --> 00:22:00,665
Ntšehese bopaki ba lithuto tsa ka, ntšehese hanyenyane
feela – tumelo e foufetseng feela ha e tlise thabo bophelong.

226
00:22:00,665 --> 00:22:12,163
Ngaka – o ne a kgakgatha, a sheba wotjhe ya hae, a bua ka
malwetse a matjhaba le polio, ditshosa tse se nang pheko.

227
00:22:12,163 --> 00:22:18,421
Leha ho le jwalo, ha a ka a qotsa
diphuputso dife kapa dife ho paka sena.

228
00:22:18,421 --> 00:22:25,254
"Ha e le hantle, pina ena e bua ka leeto la ka la
ho fihlela kutloisiso e hlakileng tabeng ea ente."

229
00:22:25,254 --> 00:22:33,777
Ho qala ka ho ipha tumello ea ho botsa potso ena. Le ka ho
hlokomela hore boikarabello ba bopaki ha bo ho

230
00:22:33,777 --> 00:22:41,090
rona re le batsoali, empa bo ho ba reng o
tlameha ho lumella kotsi ena ea 'mele hore e etsahale.

231
00:22:41,090 --> 00:22:48,012
Ena ke mohato oa bohlokoa haholo oo u
lokelang ho o nka pele u teba taba ena.

232
00:22:48,012 --> 00:22:56,019
Ke fumane polelo ena e khahla, ha ho shejoa lipotso
tse ngata tse etselitsoeng ba boholong – ha ho na ea

233
00:22:56,019 --> 00:23:00,800
ipolelang hore masole a 'mele a tiisa tšireletso ea 'mele.

234
00:23:00,800 --> 00:23:06,981
Polelo e hlakileng haholo ho tsoa
ho RKI le Setsi sa Paul Ehrlich.

235
00:23:06,981 --> 00:23:12,503
Sena se bolela'ng bakeng sa liente tsa maselese?

236
00:23:12,503 --> 00:23:19,320
Molao oa Tokoloho ea Tlhahisoleseling o qalile ho sebetsa ka 2006

237
00:23:19,320 --> 00:23:25,426
Mme ka lebaka leo, dipatlisiso tsa ka le tsona di se di
na le boima bo boholo ho ba boholong ba mmuso wa kopanelo.

238
00:23:25,426 --> 00:23:30,535
Ke entse lipotso tse ka bang 200 ho fihlela joale,
empa ha e le hantle ha ke eso li phatlalatse kaofela.

239
00:23:30,535 --> 00:23:35,325
Ha o ka hlahloba likarabo ka
botebo, hangata li ipheta-pheta feela.

240
00:23:35,325 --> 00:23:39,901
Haeba o ka batlisisa taba ena ka botebo, empa o
nke 'muelli oa molao 'me o ise nyeoe Lekhotleng

241
00:23:39,901 --> 00:23:42,961
la Tsamaiso – o tla fumana katleho e fokolang.

242
00:23:42,961 --> 00:23:51,677
Karabo hangata e fanoa qetellong: 'Ke 'nete hobane
ke seo ho thoeng joalo ka har'a libuka tsa thuto.'

243
00:23:51,677 --> 00:23:57,161
Hase motlae oo, mme ke ile ka makala
kannete – ruri seo se ke ke sa ba nepahetse.

244
00:23:57,161 --> 00:24:04,800
Taba eohle ke ho botsa lipotso tse nepahetseng ka
nako e nepahetseng, le ho se itumelle ho qhekelletsoa.

245
00:24:04,800 --> 00:24:10,852
Mme ke phephetso e kgolo ho batswadi ba bangata.

246
00:24:10,852 --> 00:24:20,317
Molaetsa oa ka ho batsoali bohle:
Haeba le sala le le mong, le tla teba.

247
00:24:20,317 --> 00:24:26,911
Ikopanye le batsoali ba bang ba nang le maikutlo a tšoanang,
bao le sa ba tsotelleng, empa ba le maemong a tšoanang.

248
00:24:26,911 --> 00:24:31,594
Arolelanang maiphihlelo a lona le tshehetsaneng.

249
00:24:31,594 --> 00:24:34,471
Ha re itokiselang se tlang.

250
00:24:34,471 --> 00:24:38,196
Ke sona seo ke se nahanang kannete hona joale.

251
00:24:38,196 --> 00:24:44,965
E, ente e qobelloang ea masoai e
fosahetse; e tlameha ho felisoa – ka ho feletseng!

252
00:24:44,965 --> 00:24:51,004
Empa se tlang ho rona ke tsunami e tsamayang ka lebelo la molumo.

253
00:24:51,004 --> 00:24:58,113
Ho na le liente tse thehiloeng holim'a liphatsa tsa
lefutso tse fetang 100 tse ntseng li ntlafatsoa. Mafiosa

254
00:24:58,113 --> 00:25:02,828
ea lik'hemik'hale joale e etsa sohle se matleng a eona.

255
00:25:02,828 --> 00:25:09,395
Ke dumela hore bofokodi bo boholo ba dikhamphani
tsa meriana le baetsi ba ente ke taba ya boikarabelo.

256
00:25:09,395 --> 00:25:17,527
Ka nnete ho ke ke ha loka hore baetsi ba liente,
ho feta batho bohle, ba lokolloe boikarabelong.

257
00:25:17,527 --> 00:25:27,070
Mme ke dumela hore re tlameha ho sebetsana le taba ena mmoho –
mokgatlo wohle o kgahlanong le meento – le ho e tsebisa setjhaba.

258
00:25:27,070 --> 00:25:34,450
Hobane le ba tshehetsang meento ba lokela ho
dumellana hore: 'E, re tla ba le meento e betere haeba

259
00:25:34,450 --> 00:25:39,678
baetsi ba yona ba tlamehisa ho nka boikarabelo.'

260
00:25:41,460 --> 00:25:43,524
Ngaka e akaretsang le ea phekolo ea homeopathy, Motsamaisi oa
Bongaka oa Sehlopha sa Levana le Mopresidente oa Academy for

261
00:25:43,524 --> 00:25:45,519
Health, Sport and Communication "Ha tšireletso e fetoha khatello
– nyatso ea Molao oa Tšireletso khahlanong le Masoebe

262
00:25:45,519 --> 00:25:47,775
ea ntse e hola" "Batswadi ba qobelleha ho etsa liqeto
tse hlaselang khubung ea maikutlo a bona a boitšoaro."

263
00:25:47,775 --> 00:25:55,215
Batsoali ba seng ba na le ngoana ea bileng le karabelo e
mpe haholo ho ente ba tobana le khetho: kotsi ea kotsi e

264
00:25:55,215 --> 00:26:00,496
eketsehileng, kapa ho qheleloa ka thoko kereche kapa sekolong.

265
00:26:00,496 --> 00:26:03,919
Sena ke se etsahetseng, mohlala, ho Sabrina, 'mè e monyane.

266
00:26:03,919 --> 00:26:09,628
Ha e sa le ngoana, o ile a tshwarwa ke lefu le matla la letlalo
la atopic dermatitis le asthma kamora ho entwa, ke ka

267
00:26:09,628 --> 00:26:14,800
lebaka leo a ileng a kgetha hore mora wa hae Timo a
se ke a entwa – mme yena o ne a phetse hantle haholo.

268
00:26:14,800 --> 00:26:20,369
Ha Timo a ne a lokela ho qala kereche a le dilemo tse nne –
Sabrina o ne a tlameha ho sebetsa ka nako e sa fellang

269
00:26:20,369 --> 00:26:26,892
hore a kgone ho phedisa lelapa – bopaki ba ente ya maselese
bo ne bo hlokeha. Ho seng jwalo, o ne a ke ke a amohelwa.

270
00:26:26,892 --> 00:26:33,360
Ngaka ea bana e ne e phehella hore a entoe
liente tsohle nakong ea tlhahlobo e 'ngoe le e 'ngoe.

271
00:26:33,360 --> 00:26:38,696
A na le tšepo ea katleho, o ile a fana ka ente ea
MMR – e leng ente ea maselese, mumps le rubella.

272
00:26:38,696 --> 00:26:44,397
Timo o ile a khathala haholo matsatsi a 'maloa ka mor'a moo, 'me
kamora matsatsi a robong a ile a tšoaroa ke feberu e phahameng

273
00:26:44,397 --> 00:26:47,871
haholo e fihlang ho likhato tse 41, eaba o tšoaroa ke sethunya.

274
00:26:47,871 --> 00:26:50,621
Timo o ile a isoa sepetlele ka ambulense.

275
00:26:50,621 --> 00:26:54,762
Mona, o ile a fumanoa a na le meningitis e seng ea baktheria.

276
00:26:54,762 --> 00:26:59,150
Timo o ile a hlokahala lilemo tse tharo hamorao ka
lebaka la nyumonia e bakoang ke ho kooa ke ntho e sa

277
00:26:59,150 --> 00:27:02,133
lokelang – mofuta o tebileng oa nyumonia – kamora ho kooa.

278
00:27:02,133 --> 00:27:06,658
Ho tloha ketsahalong eo ea ente, o
holofetse ka ho feletseng ebile o na le autism.

279
00:27:06,658 --> 00:27:10,629
Ngaka ea bana, hammoho le lingaka tse ling le
ba boholong, ka tlhaho ba latola kamano efe

280
00:27:10,629 --> 00:27:12,863
kapa efe le liente; ba re: "Ke ketsahalo feela."

281
00:27:12,863 --> 00:27:18,317
Empa lingaka li ka tiisisa joang hore e ne e le ketsahalo feela
ka lehlohonolo, haholo-holo kaha meningitis e bakoang

282
00:27:18,317 --> 00:27:24,226
ke libaktheria le e sa bakoeng ke tsona li hlile li
boletsoe lipampitshaneng tsa tlhahisoleseding tsa mokuli?

283
00:27:24,226 --> 00:27:30,625
Naha e ipolelang hore e sireletsa baahi ba eona ho tsoa lefu le
sa kotsi la bongoaneng ka mekhoa ea qobello, ha ea lokela, ha e

284
00:27:30,625 --> 00:27:34,268
etsa joalo, ho lahleheloa ke litekanyetso tsa eona tsa motheo.

285
00:27:34,268 --> 00:27:39,952
Seriti sa botho, botho bo feletseng le ditokelo tsa
botsoali ha se mabothobotho; ke ditokelo tsa rona bohle.

286
00:27:39,952 --> 00:27:44,303
Li theha motheo wa tsamaiso ya rona ya
molaotheo ya tokoloho le ya demokerasi.

287
00:27:44,303 --> 00:27:49,708
Ke nako ea hore re boele re shebisise hape. Ke nako ea hore le
bo-ralipolotiki le babuelli ba molao ba

288
00:27:49,708 --> 00:27:56,190
fumane sebete sa ho phephetsa Molao ona oa
Tšireletso khahlanong le Maselese le ho o hlakola.

289
00:27:58,089 --> 00:28:01,925
Ngaka e akaretsang/ngaka ea phekolo ea tlhaho, setsebi se
hloahloa sa fisiks le setho sa MWGFD Masoala: Maiphihlelo a Ngaka

290
00:28:01,925 --> 00:28:05,929
e Akaretsang "E, ke maikutlo a seng makae feela ao ke a entseng ke
le Ngaka e Akaretsang mabapi le maselese le ente ea maselese."

291
00:28:05,929 --> 00:28:13,635
Jwalokaha ho tsebahala, ka nako eo ke neng ke bula tliliniki
ya ka, mafu a amanang le maselese a ne a se a batla a le siyo.

292
00:28:13,635 --> 00:28:15,879
Mme ho theoha hona ka sebele ho ne ho sa bakwa ke meento.

293
00:28:15,879 --> 00:28:19,979
Sena sohle se se se etsahetse, ntle le liente.

294
00:28:19,979 --> 00:28:25,339
Taba e ne e le maemo a bophelo. Ka mantsoe a mang,
bohloeki bo betere, phepo e nepahetseng, le ho ba sieo ha

295
00:28:25,339 --> 00:28:28,143
ntoa le tšabo. Ke tsona lintho tse neng li le bohlokoa.

296
00:28:28,143 --> 00:28:35,969
Kahoo, joalokaha Hans Tolzin a sa tsoa bontša ka ho
hlaka haholo, ho khothaletsa ente, ho hlokahala lintlha

297
00:28:35,969 --> 00:28:40,131
tse tharo: tlhokahalo, molemo le likotsi tse fokolang.

298
00:28:40,131 --> 00:28:43,741
Mme sena sohle se tlameha ho fuputsoa ka
botlalo. Leha ho le jwalo, ha ho le e nngwe

299
00:28:43,741 --> 00:28:45,675
ya dipehelo tsena tse tharo e fihlellwang.

300
00:28:45,675 --> 00:28:49,964
Leha ho le joalo, lingaka tsa bana esale – mme li ntse li
etsa ho fihlela kajeno – li khothalletsa batho ho entoa.

301
00:28:49,964 --> 00:28:56,967
Maemong a mang, batsoali ba ile ba khelosetsoa kantle ka katleho
ofising ea ngaka ea bana kapa ba lelekoa, 'me ba nyatsuoa e

302
00:28:56,967 --> 00:29:00,663
le bafani kapa litho tsa sechaba tse sa ikamahanyeng le sechaba.

303
00:29:00,663 --> 00:29:05,890
Hantle, hoo ke koluoa feela. Joaloka ngaka,
ha o a lokela ho bua ntho e jwalo le ka mohla.

304
00:29:05,890 --> 00:29:07,999
Mme re na le ditlamorao tsa ente

305
00:29:07,999 --> 00:29:13,198
– Ke tla e kgutsufatsa. Empa le rona
re rua molemo ho tswa ho maselese.

306
00:29:13,198 --> 00:29:18,428
– Ha ke batle ho tlohela seo. Bana ba
kileng ba tšoaetsoa ke maselese ba tsoela pele

307
00:29:18,428 --> 00:29:21,703
ho ba le bophelo bo botle hamorao bophelong.

308
00:29:21,703 --> 00:29:26,460
Bana ba kileng ba tšoaetsoa ke maselese ba na le monyetla
o monyane haholo oa ho ba le mofetše hamorao bophelong.

309
00:29:26,460 --> 00:29:32,374
Lefu la tsoekere le sa tlwaeleha haholo,
mme mafu a autoimmune a sa tlwaeleha haholo.

310
00:29:32,374 --> 00:29:36,213
Joale he, seo nka se buang feela ke sena: A ho tle maselese!

311
00:29:36,213 --> 00:29:42,495
Hantle, ha e le hantle ke bile le mafu a
maselese tleliniking. Ke entse eng ka ona?

312
00:29:42,495 --> 00:29:49,545
Ntlha ea pele: Ntho ea bohlokoahali ho feta
tsohle: ke ho kokobetsa lipelo tsa batsoali!

313
00:29:49,545 --> 00:29:53,084
Maselese e tsebahala ka feberu e phahameng le lekwapa le sebe.

314
00:29:53,084 --> 00:29:56,951
Hoo ho shebahala ho le mathe – tshwarelo.

315
00:29:56,951 --> 00:30:00,069
Mme ntho ea pele eo ke tla tlameha
ho e etsa ke ho buisana le eena.

316
00:30:00,069 --> 00:30:04,127
Tšabo ea 'mè, ha e le hantle, e
fetisetsoa ho ngoana ka kotloloho.

317
00:30:04,127 --> 00:30:12,348
Ntlha ea bobeli: Se ke oa theola thempereichara e phahameng!
Thempereichara ke thuso e amohelehang ntoeng khahlanong

318
00:30:12,348 --> 00:30:16,951
le lefu le tšoaetsanoang, e thusa 'mele ho hlola tšoaetso.

319
00:30:16,951 --> 00:30:22,092
Ha o mo amoha sebetsa sa hae, sesole sa hae sa
mmele sa ho itwanela mafu se ke ke sa hlola se sebetsa.

320
00:30:22,092 --> 00:30:28,581
Phomolo ea betheng esale e le ea bohlokoa ho 'na. 'Me ka seo
ke bolela: phomolo ea betheng e bolela phomolo ka betheng.

321
00:30:28,581 --> 00:30:33,089
le eseng: Sofa e nang le
thelevishene e bulehileng. Bethe – KHUTSO

322
00:30:33,089 --> 00:30:39,035
Leha ngoana a se a sa tšoaetse kamora
matsatsi a mane, nka ntse ke mo boloka lapeng.

323
00:30:39,035 --> 00:30:42,420
Bonyane beke e le 'ngoe kapa esita le tse peli.

324
00:30:42,420 --> 00:30:47,061
Mme haeba jwale batswadi ba re, 'Seo ha se re sebeletse
– ka bobedi re a sebetsa,' ke tla hanyetsa hang-hang.

325
00:30:47,061 --> 00:30:52,232
Hoo ha se nnete. Re na le tokelo ea molao ea
ho fumana moputso o tsoelang pele ka

326
00:30:52,232 --> 00:30:57,252
matsatsi a 15 ka selemo bakeng sa motsoali ka mong.

327
00:30:57,252 --> 00:31:01,458
Ngaka, setsebi sa kelello, ngaka ea phekolo ea kelello le
moprofesa Univesithing ea Bongaka ea Innsbruck Lefapheng la

328
00:31:01,458 --> 00:31:05,915
Psychoneuroimmunology. Ente e qobelloang ho latela pono ea
setsebi sa psychoneuroimmunology "Psychoneuroimmunology e shebana

329
00:31:05,915 --> 00:31:10,516
le tšebelisano-'moho pakeng tsa kelello, tsamaiso ea methapo le
tsamaiso ea boitšireletso ba 'mele, 'me e khonne ho bontša ka ho

330
00:31:10,516 --> 00:31:15,080
hlaka haholo lilemong tse mashome tsa morao tjena hore lintlha
tse akaretsang maphelong a rona a letsatsi le letsatsi – lintlha

331
00:31:15,080 --> 00:31:18,531
tsa kelello, tsa sechaba, tsa likamano esita le
tsa sechaba ka kakaretso – li na le tšusumetso e

332
00:31:18,531 --> 00:31:21,361
kholo tšebetsong ea boitšireletso ba 'mele oa rona."

333
00:31:21,361 --> 00:31:29,126
Ho feta moo, ho na le bopaki bo hlakileng bo tsoang ho
psychoneuroimmunology bo bontšang hore liente tse tloaelehileng

334
00:31:29,126 --> 00:31:35,772
ha li sebetse ho hang 'me li amahanngoa le litla-morao
tse tebileng ha batho ba le tlas'a khatello ea

335
00:31:35,772 --> 00:31:40,311
maikutlo e sa feleng le/kapa ba ikutloa ba qobelleha ho entoa.

336
00:31:40,311 --> 00:31:46,186
Etsoe, re boetse re tseba ho tsoa ho psychoneuroimmunology
hore batho ba hlekefelitsoeng, kapa ba tlas'a khatello

337
00:31:46,186 --> 00:31:49,760
le qobello, ba ba le likarabelo tsa 'mele tse itlhaselang.

338
00:31:49,760 --> 00:31:56,323
Mme le mona, ho ne ho na le lebaka la ho
tshwenyeha mabapi le ditlamorao tsa meento yohle.

339
00:31:56,323 --> 00:31:58,800
Sena sohle se amana jwang le ente ya maselese?

340
00:31:58,800 --> 00:32:06,800
Hantle, jwalo ka ha re tseba ho tswa ho se seng se
boletsweng, ente e hloka ho shejwa ka pono e pharaletseng.

341
00:32:06,800 --> 00:32:12,980
Mme leano le ntseng le le teng dilemong tse mmalwa tse fetileng –
e leng ente e qobellang kgahlanong le

342
00:32:12,980 --> 00:32:21,462
maselese – le lokela, ka mabaka a boletsweng, ho
nkuwa ka pelaelo e kgolo haholo le ho nyatsuwa.

343
00:32:21,462 --> 00:32:25,402
Beate Bahner 'Muelli oa molao le setsebi sa molao oa bongaka. 10
mabaka a molao a khahlanong le Molao oa Tšireletso Khahlanong le

344
00:32:25,402 --> 00:32:28,578
Maselese 'E, ha e le hantle ke nkile qeto ka
tšohanyetso selemong sena ea ho ngola buka ena, "Kentelo ea

345
00:32:28,578 --> 00:32:30,116
Maselese le Molao oa Tšireletso Khahlanong le Maselese".'

346
00:32:30,116 --> 00:32:36,468
E se e na le likhoeli tse tharo e le 'marakeng, 'me ho latela
liphuputso tsena, sehlooho sa sengoloa sa ka sa kajeno

347
00:32:36,468 --> 00:32:42,875
ke: 'Mabaka a 10 a hore na ke hobaneng ha Molao oa
Tšireletso khahlanong le Maselese e le molao o sa lokang'.

348
00:32:42,875 --> 00:32:50,511
Hoo, he, e bile qeto ea ka qetellong ea maqephe a 464.

349
00:32:50,511 --> 00:32:57,558
Molao oa Tšireletso khahlanong le Maselese o tla
kena nalaneng ea molao ea lekholo la bo21 la lilemo.

350
00:32:57,558 --> 00:33:04,494
E leng mohlala o hlakileng oa kamoo molao ona o
neng o reretsoe ho theha bohatelli ba tsa

351
00:33:04,494 --> 00:33:09,561
bophelo bo botle le ente ka sekhukhu le ka sekhukhu.

352
00:33:09,561 --> 00:33:15,964
E leng, ka boikaketsi ba ho sireletsa saense le bophelo bo botle
ba sechaba, ka tšebeliso e mpe e se nang melaoana ea molao ka

353
00:33:15,964 --> 00:33:21,807
tumello ea Lekhotla la Molao oa Motheo la Federale, le ka
tšebeliso e mpe e se nang lihlong ea tšepo e behiloeng ho

354
00:33:21,807 --> 00:33:29,530
bona ke baahi ba sebetsang ka tumelo e ntle, empa ho nahanoa
hore le ka balaoli ba bophelo bo botle ba sechaba le makhotla.

355
00:33:29,530 --> 00:33:35,647
Ke hobaneng ha ke dumela hore Molao wa
Tshireletso ya Maselese ke molao o sa lokang?

356
00:33:35,647 --> 00:33:44,036
Hobane lipheo tseo molao ona o reng o li phehella
li ea hanyetsana, ha li khonehe ho fihlelleha kapa

357
00:33:44,036 --> 00:33:49,182
li se li fihletsoe, 'me ka hona ke tsa boikaketsi.

358
00:33:49,182 --> 00:33:57,170
Polelo ea hore ona ke mokula o
tebileng, o kotsi ka hona ha e na 'nete.

359
00:33:57,170 --> 00:34:00,538
Nka e bitsa leshano le se nang lihlong le le se nang lihlong.

360
00:34:00,538 --> 00:34:13,010
Maselese e ile ea felisoa
Jeremane ka 2020, ka 21, ka 22 le ka 23.

361
00:34:13,010 --> 00:34:16,315
Ho latela litekanyetso tsa WHO, li ne li se li le sieo.

362
00:34:16,315 --> 00:34:20,983
Joale ke hobaneng ha re ka hloka ente e
tlamang haeba lefu le se le fedisitsoe?

363
00:34:20,983 --> 00:34:24,635
Joale ke hobaneng ha ente e etswa
tlamo? Taba ena e hlile e mabapi le eng?

364
00:34:24,635 --> 00:34:35,424
Ka sebele e seng ho sireletsa bakuli, empa bonyane ke
ho sireletsa meputso ea baetsi ba babeli ba liente.

365
00:34:35,424 --> 00:34:44,314
Sepheo ke ho netefatsa hore moahi e mong le e mong o
entetsoe ka botlalo, joalo ka ha ho laetsoe ke mmuso.

366
00:34:44,314 --> 00:34:53,944
Qetellong, moetsamolao o bolela hore ente e qobelloang e tla
sireletsa bakuli ba kotsing bao ho thoeng ba ke ke ba entoa.

367
00:34:53,944 --> 00:34:56,624
Ha e le masea, joalokaha o se o boletse, Ronny ea ratehang,

368
00:34:56,624 --> 00:35:08,421
Tšireletso eo ba neng ba ka e fumana ka tlhaho ha
bo-'m'a bona ba ba amuhla ka tlhaho e fokotseha ka ente.

369
00:35:08,421 --> 00:35:16,384
Ka hona, moetsi oa molao, ha e le
hantle, o baka bofokoli ba masea ka bo ona.

370
00:35:16,384 --> 00:35:21,671
Ha e le basali ba baimana: le mona, ha ho na
phuputso le e 'ngoe e bontšang hore basali ba baimana ba

371
00:35:21,671 --> 00:35:25,549
kotsing e khethehileng ea ho tšoaetsoa ke maselese.

372
00:35:25,549 --> 00:35:31,328
Tabeng ea batho ba nang le sesole sa 'mele se fokolang , ho
bonolo ho bona hore na ke hobane'ng ha ba sa lokela ho

373
00:35:31,328 --> 00:35:34,760
entoa; sena se boetse se boletsoe litlalehong tsa sehlahisoa.

374
00:35:34,760 --> 00:35:40,391
Mohlala o tsoang mosebetsing oa ka: Mosebeletsi oa k'hamphani e
fanang ka litšebeletso tsa konteraka ho Sepetlele sa Univesithi

375
00:35:40,391 --> 00:35:46,092
sa Münster o le tlas'a phekolo ea dialysis, 'me ka lebaka
leo, sesole sa hae sa 'mele se fokotsehile ka ho feletseng.

376
00:35:46,092 --> 00:35:52,449
O ne a qobelloa ke Sepetlele sa Univesithi sa Münster hore a
entoe, leha tekanyo ea masole a hae a 'mele e ne e se e le

377
00:35:52,449 --> 00:35:55,308
haufi haholo le moeli, 'me joale sena se se se netefalitsoe.

378
00:35:55,308 --> 00:35:58,561
Monna enoa o lilemo li ka bang mashome a
mahlano a pele, kahoo o ntse a le sehlopheng se ka

379
00:35:58,561 --> 00:36:00,518
'nang sa be se kile sa tšoaetsoa ke maselese.

380
00:36:00,518 --> 00:36:05,640
O ile a qobelleha ho entoa; o ile a
lefisoa 'me a thibeloa ho kena sebakeng seo.

381
00:36:05,640 --> 00:36:13,643
Ka hona, mabapi le sehlopha seo ho thoeng se kotsing sa bakuli ba
nang le masole a 'mele a fokolang – ho hlokahala hore ba entoe

382
00:36:13,643 --> 00:36:17,949
e le ho sireletsa mokuli enoa, eo le eena a qobelloang ho entoa.

383
00:36:17,949 --> 00:36:23,166
Sepetlele sa Univesithi sa Münster, a soaso! Ha ho na
leha e le phuputso e le 'ngoe feela e bapisang batho

384
00:36:23,166 --> 00:36:26,175
ba entetsoeng le ba sa entoang e thehiloeng bopaking.

385
00:36:26,175 --> 00:36:31,362
– re se re buile ka sena mona – moo ho ileng ha
bontšoa bohlokoa, katleho le polokeho ea ente ea maselese.

386
00:36:31,362 --> 00:36:41,296
Ho fumaneha eng? Ho na le liphuputso tsa bahlahisi
tse bapisang ente ea bona ea khale le mofuta o mocha.

387
00:36:41,296 --> 00:36:48,130
le – ba hlwahlwa (re phatlaladitse sena le
mona) – baetsi ba enta ba bapisang liente tsa bona:

388
00:36:48,130 --> 00:36:54,635
GlaxoSmithKline e bapisitse ente ea eona
le ea Merck, 'me phapang e ne e se kholo.

389
00:36:54,635 --> 00:37:04,886
Hobane haeba ke etsa jwalo mme ke mamella le ditlamorao
tseo ente ya pele e nang le tsona, jwale hoo ke thetso feela.

390
00:37:04,886 --> 00:37:10,163
Kahoo, qoso ea hore liente tsa maselese lia sebetsa ebile li
bolokehile ke leshano le behang bophelo kotsing,

391
00:37:10,163 --> 00:37:15,652
kamoo ke bonang kateng mona; motho o tlameha ho e beha
ka tsela eo – e na le kotsi e kholo ea botlokotsebe.

392
00:37:15,652 --> 00:37:24,522
Ha re e behe tjena feela! Dipalopalo di bontsha hore
sekgahla sa mafu se latelang ente ya maselese se

393
00:37:24,522 --> 00:37:30,263
phahame makgetlo a mangata ho feta sa maselese ka boyona.

394
00:37:30,263 --> 00:37:37,863
Kahoo, ha ho shejoa tekanyo ena e bolaeang ea kotsi le molemo,
ente e qobelloang bakeng sa bana bohle ha e sa

395
00:37:37,863 --> 00:37:46,126
le ea molaotheo, joalo ka ha Lekhotla la
Molaotheo la Federale le bolela, empa ke tlolo ea molao.

396
00:37:46,126 --> 00:37:53,875
Hobane mmuso o qobella baahi ba ona ho ipeha kotsing
ea bophelo le litho tsa 'mele ka ho entoa ka ente ea

397
00:37:53,875 --> 00:37:58,493
masoabi e sa hlokahaleng ho hang ebile e se na thuso.

398
00:37:58,493 --> 00:38:07,008
Seriti sa botho se ke ke sa tlolwa ho hang mme se
bile se tiisitswe ka ho sa feleng ke Molao o Motheo.

399
00:38:07,008 --> 00:38:13,700
Leha ho le jwalo, molaomotheo ona o ile wa hatakelwa tlasa
maoto ke kahlolo e nyonyehang ya 'setsi sa tlhokomelo ya

400
00:38:13,700 --> 00:38:17,426
bana' ya Lekgotla la Molao wa Motheo la Federale ya 2022.

401
00:38:17,426 --> 00:38:23,369
Ka ho khetheha, ho qheleloa ka thoko ha bana ba phetseng hantle
setsing sa tlhokomelo ea bana ba banyenyane – feela hobane ba sa

402
00:38:23,369 --> 00:38:29,311
entetsoa khahlanong le masoebe – ho bopa mofuta o sa nahaneheng
oa khethollo, tlolo e sa tšoaneleheng ea seriti sa botho sa bana

403
00:38:29,311 --> 00:38:34,279
bana, 'me ka nako e tšoanang, tlolo ea tokelo ea
batsoali ea ho holisa le ho hlokomela bana ba bona, 'me ka

404
00:38:34,279 --> 00:38:37,737
lebaka leo, ea boikemelo ba bona litabeng tsa bongaka.

405
00:38:37,737 --> 00:38:43,801
Ha ho na lebaka le le leng le ka lokafatsang tlolo ena ea molao.

406
00:38:43,801 --> 00:38:52,594
Haeba Lekhotla la Molao oa Motheo la Federale le ka ahlola hore
ente ea kanyalala e tlamang e lumellana le molao oa motheo,

407
00:38:52,594 --> 00:39:01,997
joale ho hlakile hore ha le sa sireletsa litokelo tsa
bana le baahi, empa feela phaello ea lik'hamphani tsa meriana.

408
00:39:01,997 --> 00:39:08,202
Bahlomphehi banna le basali, kamora dikgwedi tse ngata tsa
mosebetsi bukeng ya ka ya moraorao le kakaretso ya dipatlisiso

409
00:39:08,202 --> 00:39:14,767
tsa ka tse tebileng tsa bongaka le tsa molao – e nang le maqephe
a 464, le ditshupiso tse fetang 700 – ke fihletse qeto ya hore:

410
00:39:14,767 --> 00:39:19,997
Molao oa Tšireletso khahlanong le Masoebe ke molao o sa lokang ka
lebaka la likhohlano tsa oona tse sa

411
00:39:19,997 --> 00:39:26,426
mamelleheng le 'nete le toka le tlolo ea oona ea seriti sa
botho – 'me ka hona o feletseng, ha o sebetse!

412
00:39:26,426 --> 00:39:33,716
Ke ipiletsa ho Bundestag hore e hlakole molao ona o sa lokang –
kapele ho e-na le hamorao – ka lebelo le ka khutso

413
00:39:33,716 --> 00:39:41,266
tse tšoanang le tseo e o entseng ka tsona, ka khutso le
ka boinotšing tlas'a seriti sa papali ea coronavirus.

414
00:39:41,266 --> 00:39:48,111
Ho fihlela ka nako eo – ho fihlela Molao ona o hlakoloa – balaodi
ba tsa bophelo bo botle ba setjhaba, dihlooho tsa dikolo le

415
00:39:48,111 --> 00:39:53,040
batsamaisi ba dikolo tsa bana ba banyenyane,
mme haholoholo makgotla a dinyewe, ba tlameha

416
00:39:53,040 --> 00:39:56,067
ho hana ho ikobela molao ona o se nang toka.

417
00:39:56,067 --> 00:40:03,488
Le se ke la mamella ho feta mefokolo e pepeneneng le litlolo tsa
litokelo tsa botho! Le se ke la itumella ho

418
00:40:03,488 --> 00:40:10,188
sebelisoa ke lithahasello tse belaetsang nako e
telele, 'me ka hona le kenya letsoho ka mafolofolo,

419
00:40:10,188 --> 00:40:18,793
Ho tsosolosa molao le taolo, saense, tlhokomelo e nepahetseng
ea bongaka le tšireletso ea 'nete ea bophelo bo botle!

420
00:40:20,809 --> 00:40:24,003
Vetopedia.org – encyclopaedia ea mahala ea mantsoe a hanyetsang
"Ke rata ho le tsebisa ka sebaka sa marang-rang hona joale."

421
00:40:24,003 --> 00:40:31,033
Beke e fetileng, ke ile ka memeloa ho ba teng AZK – Kopano ea
Kopano-mmoho e Khahlanong le Thibelo ea Litaba – naheng

422
00:40:31,033 --> 00:40:38,531
ea Switzerland Moqebelo o fetileng, moo ke ileng ka
ikopanya le sehlopha sa Kla.TV ho buisana ka lelapa la ha Sasek.

423
00:40:38,531 --> 00:40:46,360
Ke ile ka boela ka khahloa ke Elias Sasek, e mong oa bahlophisi
ba ka sehloohong, ea hlahisitseng morero o mocha-mocha: sethala

424
00:40:46,360 --> 00:40:49,999
seo ho sona o ka nkang karolo ka mafolofolo ho se bopeng.

425
00:40:49,999 --> 00:40:56,229
U ka re ke mofuta oa encyclopaedia ea
'nete e sa hlophisoang le e sa khotlisisoang.

426
00:40:56,229 --> 00:41:02,495
Mme nka e o kgothaletsa haholo. O ka e fumana ho vetopedia.org.

427
00:41:02,495 --> 00:41:09,984
Mme ha o tobetsa ho yona, o tla bona leqepheng la
lapeng hore ho buuwa ka ditaba tse itseng mona.

428
00:41:09,984 --> 00:41:13,458
Likotsi tse amanang le liente, likotsi tse
amanang le mehala ea thekeng, motheo oa Freemasonry,

429
00:41:13,458 --> 00:41:15,311
pefo ea litšebeletso, ho etsa phaello ka mathata.

430
00:41:15,311 --> 00:41:18,061
U ka bona lipuo tse 21 ka nako e le 'ngoe moo.

431
00:41:18,061 --> 00:41:21,669
Lihlooho tsohle li fetoletswe ka dipuo tsena. Ho kgabane!

432
00:41:21,669 --> 00:41:24,199
Empa ha re shebeng – ha re tobetse 'likotsi tsa ente'.

433
00:41:24,199 --> 00:41:31,818
Mme mona o se o ka bona dipale tsa
dipaki tse 64,507 tse hlekefeleditsweng.

434
00:41:31,818 --> 00:41:36,068
Ha o ka sheba, o tla bona hore ho thathamisitswe
diathikele tsa thuto tse 805 tse mabapi le mekento e itseng.

435
00:41:36,068 --> 00:41:38,248
Lethathamo lena le ka nna la hola.
Mang kapa mang a ka eketsa ho hong.

436
00:41:38,248 --> 00:41:42,769
Empa sehlopha sa bahlophisi se ntse se tla hlahloba pele ho
phatlalatso ho bona hore na tsohle li ka phatlalatsoa

437
00:41:42,769 --> 00:41:45,573
kamoo li leng kateng. Hantle, ke nahana hore ho bohlale haholo.

438
00:41:45,573 --> 00:41:52,205
Mme ha o ka sheba: hantle, k'honeng e kaholimo ka ho le lets'ehali
o ka bona lithuto le lintlha – lingoloa tsa thuto tse 805,

439
00:41:52,205 --> 00:41:54,175
mme tsena di ka fetolelwa dipuong tse fapaneng.

440
00:41:54,175 --> 00:41:57,799
Ka hona, bohle ba kgothaletswa ho nka karolo
mona, ho netefatsa hore sebaka sena se

441
00:41:57,799 --> 00:41:59,920
tlatswa hantle mme se tswela pele ho sebediswa.

442
00:41:59,920 --> 00:42:06,819
Ke nahana hore ke ntho e babatsehang kamoo ho ka thehoang
mona encyclopaedia e hlollang – e re sebeletsang bohle.

443
00:42:06,819 --> 00:42:11,138
Diphuputso di bontsha hore batho ba entetsweng ba phetse hantle
ho feta batho ba sa entwang. "Mme potso ya bohlokwa ke hore: re

444
00:42:11,138 --> 00:42:15,389
fetisetsa molaetsa ona jwang ho batho-'moho le rona, ba, ka
lebaka la mashome a dilemo a phatlalatso ya maikutlo a kgahlanong

445
00:42:15,389 --> 00:42:18,790
le ente – eo, e le kannete, e etseditsweng ho kenya
tshabo le ho baka letshoso – ba, ha re ka rialo,

446
00:42:18,790 --> 00:42:20,698
ba amohetseng ka botebo ente ena e 'bohalaleding'?"

447
00:42:20,698 --> 00:42:26,800
Mme o bona dipapatso tsena tsohle tsa meriana tse tsosang
tshabo, tseo ho senngwang tjhelete e ngata haholo ho tsona.

448
00:42:26,800 --> 00:42:29,440
Mme, ehlile, ba hlatswetsa batho dikelello.

449
00:42:29,440 --> 00:42:33,979
Le mona mosebetsing oa ka, o sebetsanang le mofetše
oa molomo oa popelo, moo batho le bona ba reng re

450
00:42:33,979 --> 00:42:36,520
tlameha ho sireletsa bana – banana esita le bashanyana.

451
00:42:36,520 --> 00:42:39,651
Hantle-ntle ke bohlanya le bothoto.

452
00:42:39,651 --> 00:42:46,498
Mme ke nahana hore tsela e nngwe ya ho ya pele e ka ba ho bontsha
batho hore jwale ho na le mabaka a kgodisang a tshehetsang sena,

453
00:42:46,498 --> 00:42:53,643
a thehilweng dithutong tse bontshang hore batho ba entilweng, ha
e le hantle, ha ba phetse hantle jwalo ka batho ba sa entwang.

454
00:42:53,643 --> 00:43:01,390
Hantle, ho ntse ho tsoa liphuputso tse ngata le ho feta. Mme se
makatsang ka sebele ke phuputso ena e ncha ea 'Henry Ford', kamoo

455
00:43:01,390 --> 00:43:05,318
e tsejoang kateng, eo ha e le hantle e neng e lokela ho pateloa.

456
00:43:05,318 --> 00:43:11,534
Mme semelo sa sena ke sena. Phuputso e ile ya etswa naheng ya US
ke Markus Servus, hlooho ya lefapha le leholo

457
00:43:11,534 --> 00:43:17,196
la mafu a tshwaetsanang, ya ileng a kopanya
basebetsimmoho ba bang ba mmalwa sehlopheng.

458
00:43:17,196 --> 00:43:25,768
Mme ka 2017, o ile a atameloa ke moletsi wa kgahlanong le ente,
Del Bigtree, ya ileng a mmotsa: "Mamela, o na le

459
00:43:25,768 --> 00:43:33,600
datha ya bana ba bangata – na re ka se etse
phuputso e bapisang bana ba entetsoeng le ba sa entoang?"

460
00:43:33,600 --> 00:43:39,568
Mme Markus Servus a dumela hobane o ne a nahana hore seo se
tla mo fa monyetla wa ho paka ho moletsi wa kgahlanong le

461
00:43:39,568 --> 00:43:43,282
ente, Del Bigtree, hore meento e bolokehile ebile e sebetsa.

462
00:43:43,282 --> 00:43:49,056
Mme ka mora moo ba hlahloba datha e tswang ditsing tsa bongaka
tse fetang 550 – datha ya bana ho tloha ka 2000 ho isa ho 2016 –

463
00:43:49,056 --> 00:43:53,739
mme ba bokella tlhahisoleseding ka bana ba fetang
18,000, bao ho bona hoo e ka bang 2,000 ba neng ba sa

464
00:43:53,739 --> 00:43:56,537
entelwa; ba ne ba hlile ba sa fumana ente le ha e le nngwe.

465
00:43:56,537 --> 00:44:01,457
mme ba fetang 16,000 ba ne ba entilwe. Mme e,
tumellano ho tloha qalong e ne e le hore sephetho, ho sa

466
00:44:01,457 --> 00:44:04,721
natswe hore na se tla ba eng, se tlameha ho phatlalatswa.

467
00:44:04,721 --> 00:44:06,264
Empa qetellong ha a ka a e phatlalatsa.

468
00:44:06,264 --> 00:44:11,374
Mme hobaneng? Yaba o re le yena o
makaditswe ke diphetho tsa phuputso ena, mme a

469
00:44:11,374 --> 00:44:14,106
nahana, 'Ha ke sa tla hlola ke kenella ho seo,'

470
00:44:14,106 --> 00:44:17,542
hobane o ne a tshabile – jwalo ka ha a ile a
bolela hamorao ka molao – hore a ka nna a

471
00:44:17,542 --> 00:44:19,724
beha dingaka tse mo entelang maemong a thata.

472
00:44:19,724 --> 00:44:24,970
Mme Servus ka boene o boletse puisanong hore o
tshwenyehile ka ho lahlehelwa ke mosebetsi wa hae Henry Ford.

473
00:44:24,970 --> 00:44:29,038
Mme seo se bontsha feela kamoo mokgatlo ona wa
kgothaletso wa indasteri ya meriana o laolang

474
00:44:29,038 --> 00:44:31,141
hohle – hoo batho ba tshabang ho pepesa nnete.

475
00:44:31,141 --> 00:44:34,299
Sena se ka lebisa kae? Mme diphuputso tsena di
sa tswa phatlalatswa phatlalatsa ka lebaka la

476
00:44:34,299 --> 00:44:35,971
kgato ya molao, e leng ntho e makatsang haholo.

477
00:44:35,971 --> 00:44:41,589
Mme phuputso ena e ne e le bohlokwa haholo, hobane
feela ho ne ho na le bankakarolo ba bangata haholo.

478
00:44:41,589 --> 00:44:45,786
Ka mantsoe a mang, mafu a 'mele a itlhaselang a mangata ka
makhetlo a tšeletseng, mafu a tsoelopele ea methapo ea kutlo a

479
00:44:45,786 --> 00:44:50,190
mangata ka makhetlo a mahlano le halofo, mafu a asthma a mangata
ka makhetlo a mane, mafu a bothata ba puo a mangata ho feta ka

480
00:44:50,190 --> 00:44:52,958
makhetlo a mane, le mafu a atopic a mangata ka makhetlo a mararo.

481
00:44:52,958 --> 00:44:56,932
Har'a bana ba sa entoang sehlopheng sena, ho ne ho se na maemo a
ho se sebetse hantle ha boko, lefu la tsoekere,

482
00:44:56,932 --> 00:45:00,706
mathata a ho ithuta, bokooa ba kelello, tics
kapa mafu a mang a bophelo bo botle ba kelello.

483
00:45:00,706 --> 00:45:07,370
Mme sephetho e bile hore kotsi ya mafu a sa foleng e ne e
phahame ka makgetlo a fetang mararo hara ba neng ba entilwe.

484
00:45:07,370 --> 00:45:11,338
Kahoo, karolo ea 75 lekholong ea sehlopha se entetsoeng e ne e se
e na le boemo bo sa foleng kamora lilemo

485
00:45:11,338 --> 00:45:14,674
tse leshome, ha ho bapisoa le karolo ea 17
lekholong feela ea sehlopha se sa entoang.

486
00:45:14,674 --> 00:45:17,773
Ha re phahamiseng tlhokomeliso ea sechaba ka taba ena hammoho!
"Joale, le ka tšehetsa letšolo la rona la ho hlakola

487
00:45:17,773 --> 00:45:21,226
Molao oa Tšireletso khahlanong le Maselese le lipehelo
tsa liente tse tlamang tse boletsoeng ho oona joang?"

488
00:45:21,226 --> 00:45:28,882
Ka hona, ka kopo sheba sebaka sa marang-rang, se seng se
sebetsa; se bitsoa: https://masernschutzgesetz.mwgfd.org.

489
00:45:28,882 --> 00:45:34,160
Mme webosaeteng ena, o tla lula o tsebisoa
ka mesebetsi le diphetho tsa rona kaofela.

490
00:45:34,160 --> 00:45:37,691
Ka kopo, etsa bonnete ba hore o
tlatsa le foromo ya kgokahano hona moo!

491
00:45:37,691 --> 00:45:42,399
Ho bohlokoa haholo-holo hore re etse bonnete ba hore
bohle ba nkang karolo liqosong ba dula ba le malala-a-laotswe,

492
00:45:42,399 --> 00:45:44,804
haeba ka tsela e itseng dintho di ka fela matla.

493
00:45:44,804 --> 00:45:47,828
Re tla tswelapele, mme ha re ntse re eketse
diaterese tseo re nang le tsona, re tla kgona ho

494
00:45:47,828 --> 00:45:50,460
kgothaletsa batho ho nka kgato le ho ba tsebisa haholoanyane.

495
00:45:50,460 --> 00:45:56,800
Re le sehlopha, re hlahisitse pampiri ea tlhahisoleseling ea
maqephe a robong e nang le litšupiso tsohle tsa bohlokoa, .

496
00:45:56,800 --> 00:46:01,888
E fumaneha hape hore e ka jarolloa ho tsoa webosaeteng ena. Mang
kapa mang a ka e jarolla, a e hatisa, 'me a tle le

497
00:46:01,888 --> 00:46:07,221
eona ha a ea ho fumana lintlha ka liente. Ka kopo, e
arolelane hape le lingaka tsa hau tsa liente joalo-joalo.

498
00:46:07,221 --> 00:46:12,141
Ka hona, kaha re batla ho e romella bohle ba bona – Ditho tsa
Bundestag le dipalamente tsa dinaha – hore le bona ba e bale, re

499
00:46:12,141 --> 00:46:16,318
ba lokiseditse lengolo la tsebiso la maqephe a mabedi leo ba ka
le balang pele, ho ba fa tlhahisoleseding e

500
00:46:16,318 --> 00:46:20,443
itseng, e le hore ba itokisetse ho ka nna ba bala
lengolo lena la tlhahisoleseding la maqephe a robong.

501
00:46:20,443 --> 00:46:24,383
Empa haeba kgatello ya setjhaba e eketseha, ba
tla qobelleha – kapa ke nahana jwalo – ho e bala.

502
00:46:24,383 --> 00:46:30,449
Rona – ho kenyeletsa le sehlopha sa rona sa tšebetso – re
hlahisitse pampitšana eo le ka e aba le ho e sebelisa ho hlophisa

503
00:46:30,449 --> 00:46:34,037
matsapa a likōpo – haholo-holo ho pholletsa le Jeremane kaofela.

504
00:46:34,037 --> 00:46:39,787
Pampitšana ena e fumaneha hore e ka
jarolloa. Hape o ka jarolla liforomo tsa boipiletso.

505
00:46:39,787 --> 00:46:43,650
Mme ke habohlokwa hore ditopo tsa boipiletso –
tseo jwale le nna ke di isitseng ho

506
00:46:43,650 --> 00:46:46,408
Bundestag – di kenyeletswe kamehla leqepheng la saena.

507
00:46:46,408 --> 00:46:48,999
Kahoo buang le Bo-MP ba lona, le bo-ralipolotiki!

508
00:46:48,999 --> 00:46:52,510
Re hloka ho etsa kgatello ho tswa setjhabeng!
Buisana le dingaka tsa lona, mme le buisane ka

509
00:46:52,510 --> 00:46:54,109
taba ena le metswalle le basebetsimmoho le lona!

510
00:46:54,109 --> 00:46:56,468
Bua le malapa a amehileng – bua le malapa ohle a bacha!

511
00:46:56,468 --> 00:47:02,289
Sena se ama batho ba 700,000 ka selemo. Mme
e hlahisa taba ena tlhokomelong ea sechaba!

