WEBVTT

00:01.199 --> 00:07.879
Sabine McNeill o ithutetse mahlale a
dikhomphutha le dipalo mme a sebetsa CERN ka dilemo tse 15.

00:07.879 --> 00:12.679
Ka mora moo, o ile a sebetsa e le mohlophisi
oa liketsahalo, moqapi oa software, mohatisi

00:12.679 --> 00:16.039
oa marang-rang le moetsi oa bonono ba lipalo.

00:16.039 --> 00:23.440
Londoneng, o ile a ithaopela e le 'McKenzie Friend', e
leng se lekanang le moeletsi oa molao ea seng setsebi.

00:23.440 --> 00:29.358
Mosebetsing oa hae, o ile a kopana le bahlaseluoa ba tlhekefetso
ea litokomane le bana ba ileng ba nkoa tlhokomelong, bao

00:29.358 --> 00:33.159
ba sa thusuoang empa ba ile ba lematsuoa ke tsamaiso ea toka.

00:33.159 --> 00:37.079
Sabine McNeill o ile a qala ho
phatlalatsa linyeoe tsena inthaneteng.

00:37.079 --> 00:43.664
O ile a sebetsa a sa lapele molemong oa bana ba
neng ba amohiloe ho batsoali ba bona ke mmuso, mme a

00:43.664 --> 00:46.960
bile a phahamisetsa taba ena Palamenteng ea Europe.

00:46.960 --> 00:52.320
Ke ka lebaka leo re leng mona kajeno. Re mona ho kopa thuso.

00:52.320 --> 01:00.560
Ho na le bana ba hoeletsang hore ba utluoe. Haeba u
sa utloe bana bana ba hoeletsa, ke mang ea tla utloa?

01:00.560 --> 01:05.000
Ka kakaretso, o sebetsane le linyeoe tse ka
bang 50 tse neng li amana le ho amohuoa ha bana.

01:05.000 --> 01:09.888
E neng e tsebahala ka ho fetisisa e ne e le 'Nyeoe ea
Hampstead', eo ho eona a ileng a phatlalatsa livideo tse nang

01:09.888 --> 01:13.280
le lipolelo tsa bopaki tse tsoang ho bana Alisa le Gabriel.

01:13.280 --> 01:18.838
Ho eona, bana ba paka hore ntate oa bona o
ne a hlophisitse sehlopha sa bosatane se neng

01:18.838 --> 01:22.799
se tloaetse ho hlekefetsa le ho bolaea bana.

01:22.799 --> 01:28.239
Ba ile ba boela ba hlalosa kamoo ntate oa bona a
neng a ba tataisa matsoho ha ba ntse ba bolaea masea.

01:28.239 --> 01:31.920
Ntate wa rona o re ruta ho etsa sena
hobane re ke ke ra kgona ho se etsa re le bang.

01:31.920 --> 01:34.879
Ha re matla ka ho lekana ho kgaola lenyane hlooho.

01:34.879 --> 01:39.696
Seo a lokelang ho se etsa feela ke ho tshwara thipa, a beha
letsoho la hae hodima la rona mme a re thuse ho kgaola

01:39.696 --> 01:42.079
hlooho ya lesea, hobane o sa tswa qala ho ithuta ho etsa jwalo.

01:42.079 --> 01:44.400
O a re ruta nna le Gabriel.

01:44.400 --> 01:51.669
Leha ho na le lipolelo tsena, makgotla ha a ka a ahlola
ntate molato; ho ena le hoo, lekgotla le ile la amoha mme

01:51.669 --> 01:56.560
bana mme la fa ntate tokelo ya ho ba hlokomela a le mong.

01:56.560 --> 02:02.773
Hamorao, moahloli yona eo o ile a boela a etsa bonnete ba hore,
nyeoeng ya tlhekefetso ya Scotland ya Hollie Greig, ntate ya

02:02.773 --> 02:06.680
neng a qositswe ka tlhekefetso ha a ka a ahlolwa a le molato.

02:06.680 --> 02:12.800
Leha ho le jwalo, ho ne ho ena le tse tshwanang le nyeoe ya
Hampstead, eseng feela semong sa moahlodi empa le ho baetsadibe.

02:12.800 --> 02:17.892
Le kamorao ho kahlolo ea Hampstead, Sabine o ile a
tswela pele ho sebetsa, a bokella diteke tse

02:17.892 --> 02:21.800
leshome tsa diatla bakeng sa dikopo le ho bokella bopaki.

02:21.800 --> 02:28.680
O boetse a fana ka lenane la baetsadibe
ba 175 le neng le hlophisitswe ke mme.

02:28.680 --> 02:34.520
Sena se ile sa beha baetsadibe boemong bo thata, mme qetellong
ba ile ba kenya tletlebo ya botlokotsebe kgahlanong le bona.

02:34.520 --> 02:40.976
Ha a le dilemo di 73, o ile a ahlolelwa kahlolo e
telele ya dilemo tse robong chankaneng mme a

02:40.976 --> 02:45.639
lelekoa naheng ya Jeremane kamora dilemo tse ka bang nne.

02:45.639 --> 02:48.479
Liwebsaete tse ngata tsa bona li koetsoe.

02:48.479 --> 02:53.120
Leha a ile a hlorisoa chankaneng, Sabine ha a ka a tela:

02:53.120 --> 02:56.706
O ntse a tsoela pele ho tšehetsa
bafani-'moho le eena ba letšolo ntoeng e khahlanong le

02:56.706 --> 02:59.979
tlhekefetso ea bana le ho rekisoa ha bana.

03:05.759 --> 03:08.560
Lumela, lumela Sabine. Ke u kopa ka matsoho a mabedi!

03:08.560 --> 03:13.639
Lumela, Lois. Kea leboha ka ho mpulela.

03:13.639 --> 03:19.280
E, ke tlotla e kaakang ho khona ho bua
le lona kajeno moketeng oa bo-22 oa AZK!

03:19.280 --> 03:23.714
Le tsheheditse bahlaselwa ba bangata ba
tlhekefetso ya mekgwabo ya bosatane, mme hape le kopantse

03:23.714 --> 03:26.439
ba bang ba bona le nna bakeng sa difilimi tsa ka.

03:26.439 --> 03:30.639
U kopane le bo-'mè ba bang teronkong bao
bana ba bona ba neng ba nkiloe ho bona.

03:30.639 --> 03:35.680
Le loanetse bo-'mè bana, 'me le ntse le
loanela bo-'mè bana le bana joaloka lehoetla.

03:35.680 --> 03:40.560
Ke hobaneng o sa re bolelle hanyane ka maiphihlelo a hao?

03:40.560 --> 03:44.000
E, ho thata hobane ha ke tsebe hore ke qale kae.

03:44.000 --> 03:50.360
Mahlatsipa a pele ao ke neng ke kopane le
ona, a ne a se na kamano ho hang le bana.

03:50.360 --> 03:55.599
Ho ne ho e-na le banna ka Ntlong ea
Barena , moo ke neng ke hlophisa liketsahalo.

03:55.599 --> 04:01.639
Pele ho ile ha tla bahlaselwa ba dibanka le makgotla a ditsheko.

04:01.639 --> 04:08.947
Mme ka kakaretso, basadi ba ile ba tla pele,
mme ka mora moo ha ba na le bana bana ba neng ba

04:08.947 --> 04:13.800
tlaleha tse mpe ka ho fetisisa ho tsona tsohle.

04:13.800 --> 04:17.199
Le pele ho moo, dintho di ne di se di le mpe jwalo.

04:17.199 --> 04:27.848
Nke ke ka lebala kamoo mosebeletsi oa sechaba oa Mo-Romania a
ileng a bolela hore sena ha se a ka ba joalo

04:27.848 --> 04:36.560
ka lelapa la Mapotokisi le nang le bana ba
bahlano, e leng ntho e neng e ka mo tšoarela.

04:36.560 --> 04:42.000
Mme seo se ne se le maswabi haholo, se le
bothoto haholo, ebile e le boikaketsi haholo.

04:42.000 --> 04:47.819
Ha o ka ke wa shebella feela ntle le ho etsa ho hong.

04:50.160 --> 05:00.460
Haeba ke lokela ho u phetela ka liphihlelo tsa ka, mohlomong ntho
e mpe ka ho fetisisa e bile moqoqo oo ke bileng

05:00.460 --> 05:09.439
le oona le mosali ea neng a tšoere seo ho
thoeng ke 'kopano ea salisa hantle' le lesea la hae.

05:09.439 --> 05:15.600
Mme yaba o ba le seo ho thoeng ke 'kopano
ya hae ya ho qetela' pele e nkelwa yena.

05:15.600 --> 05:22.959
Kahoo ke boikaketsi bo fetisisang feela.

05:22.959 --> 05:28.079
Mme ke tsheko-tsheko; e a nyonyeha.

05:28.079 --> 05:33.839
Ee, kannete ha ke tsebe hore na ke sebelise mantsoe afe.

05:33.839 --> 05:38.759
Hantle, ho thata ho re ke efe e mpe ka ho fetisisa.

05:38.759 --> 05:44.360
Litlōlo tsa molao li lokela ho aroloa
joang? Ho latela palo ea bana ba amehang?

05:44.360 --> 05:49.959
Sehlōhō se etsetsoang bana, kapa se etsetsoang batsoali?

05:49.959 --> 05:58.697
Phihlelo e tshabehang ka ho fetisisa ya ho ba tjhankaneng, moo le
ba bitswang mapolesa ba sebedisang matla a bona hampe hobane

05:58.697 --> 06:07.019
feela ba na le monyetla wa ho etsa jwalo, mme ba etsa ntho e
nngwe le e nngwe ntle le seo ba lokelang ho se etsa, seo ho

06:07.019 --> 06:11.600
buellwang ka sona le seo ho hlokehang – bonyane, ka kgopolo.

06:11.600 --> 06:16.623
Ho hobe hakaalo hoo, kannete, tsela e le 'ngoe
feela ea ho sebetsana le hona e leng ho e toloka, ho

06:16.623 --> 06:19.800
e etsetsa boikemelo le ho e hlalosa ka kelellong.

06:19.800 --> 06:26.360
O boetse o mpoleletse ka 'mè eo bana ba hae ba bane ba
ileng ba nkoa ho eena, 'me oa bohlano a pholosoa chankaneng.

06:26.360 --> 06:29.759
Hantle, ke ile ka mo bona ha a le moimana teronkong.

06:29.759 --> 06:36.434
Hang ha a lokolotsoe, o ile a nngolla – hobane ho na
le tshebeletso ena ya 'Email-a-Prisoner' – mme a

06:36.434 --> 06:40.519
mpolella ka imeile hore le bona ba ntshitse ngwana ho yena.

06:40.519 --> 06:46.079
Le ea bohlano hape? E. Ao, ao, ao.

06:46.079 --> 06:53.920
Ho fihlela nyeoeng ea Hampstead, nyeoe e mpe ka ho fetisisa e
ne e le ea lelapa la Ma-Nigeria le nang le bana ba supileng.

06:53.920 --> 06:55.519
Bana bohle ba ile ba nkelwa.

06:55.519 --> 07:04.360
Ka mekhoa ena e hlanyang makhotleng a
bitsoang a malapa, a bolokoang e le sephiri.

07:04.360 --> 07:08.480
Kahoo boralitaba ha ba dumellwe ho kena
moo. Mme ho bile jwalo ka dilemo tse mashome.

07:08.480 --> 07:10.240
Mme wa bosupa o tswetswe tjhankaneng.

07:10.240 --> 07:17.079
Mme hape ke ne ke buisana le mme wa Moamerika ya neng a le
seleng e bapileng, eo ngwana wa hae a neng a setse London.

07:17.079 --> 07:23.220
Mme kamora hore e romelwe kantle
ho naha, leha ke thusitse ka hohle.

07:24.800 --> 07:29.399
Mosali oa Moamerika o bone ntho e
tšoanang hantle le mosali oa Mo-Nigeria.

07:29.399 --> 07:35.240
Mme jwalo ka ha mosebeletsi wa setjhaba a
boletse: "Ee, ha o sa tla hlola o mmona hape."

07:35.240 --> 07:45.399
Mme ntho e 'tšabehang' e bile hore, ka hare ho lelapa, morali e
moholo o ne a hlekefelitsoe ke mora oa lelapa le mo holisang.

07:45.399 --> 07:54.839
Morali ea latelang o bolelletse 'm'ae hore o lula a isoa
liketsahalong tse belaetsang mantsiboea moo ho leng banna feela.

07:54.839 --> 08:01.079
Mme mora e monyane a botsa mmae hore na pedofilia ke eng.

08:01.079 --> 08:05.920
Joale ho ile ha etsahala'ng kamora moo, ha o ne o le chankaneng?

08:05.920 --> 08:10.199
Hantle, ha ke ne ke le chankaneng,
ke ile ka phatlalatsa boipiletso.

08:10.199 --> 08:13.800
Mme ka nako eo ke ne ke se ke na
le litlhaku tse 16,000 le ho feta.

08:13.800 --> 08:24.160
Mme websaete ya ka, eo ke neng ke e etseditse
bana, e bile le bashebelli ba fetang 100,000.

08:24.160 --> 08:28.639
Ha e le hantle, ke ile ka theha liwebsaete tse 'maloa
tse ikemetseng bakeng sa maemo a mabe ka ho fetisisa.

08:28.639 --> 08:30.959
Mme ke kamoo ke ileng ka tsebahala kateng.

08:30.959 --> 08:37.399
Mme ena ke mokotla o nang le dikarete tsohle tseo ke di
fumaneng, tseo ke di sebedisitseng ho kgabisa lebota la sela.

08:37.399 --> 08:40.159
Ha ke eso atlehe ho etsa sekhabiso sa molaleng ka sona.

08:40.159 --> 08:43.200
Empa ehlile ke ne ke sa batle ho di lahla.

08:43.200 --> 08:50.080
Oh, Sabine, re thabile haholo hore ebe o fumane
khothatso e joalo, mme o tla tswelapele ho e fumana.

08:50.080 --> 08:55.240
Ho ile ha ntshosa haholo ho bona ka mahlo a
ka kamoo lesea le jwalo le amohuwang kateng.

08:55.240 --> 08:58.360
E re ke re bontshe seo ka bokgutshwane.

08:58.360 --> 09:00.600
"Hantle, motsotsong ona o na le khetho e le 'ngoe feela."

09:00.600 --> 09:05.709
O tlameha ho mo nehelana ho mosebeletsi oa thuso ea
pele ea bongaka, ebe o ka tsoela pele ka thabo le

09:05.709 --> 09:08.080
metsoalle le ba lelapa la hao ba o letetseng kantle.

09:08.080 --> 09:11.320
Kapa ke tla e nka ho wena mme o tla kena tjhankaneng.

09:11.320 --> 09:13.960
O tlameha ho etsa qeto ena. O tlameha ho e etsa hona joale.

09:13.960 --> 09:17.720
"Nke ke ka mo tlohela."

09:17.720 --> 09:23.000
"Ee. Ee."

09:23.000 --> 09:29.600
Ka kopo mo tlohele hore a se ke a utlwa
bohloko, ho lokile? Tloo mona motsotswana. Ho lokile.

09:29.600 --> 09:33.600
"Ke mo tlohetse a tsamaya. Ke mo tlohetse a tsamaya!"

09:33.600 --> 09:35.919
"Che, o ea chankaneng."

09:35.919 --> 09:38.519
"Ke ne ke batla feela ho re ha ke kgone, empa ke
ile ka mo tlohella hore a etse leha ho le jwalo."

09:38.519 --> 09:41.480
"Beha matsoho a hao ka morao."

09:41.480 --> 09:47.240
"Ba koetse lemati la ambulense. Eo e
bile ntho ea ho qetela eo ke e boneng."

09:47.240 --> 09:49.559
"Ba koetela setloholo sa ka."

09:49.559 --> 09:52.639
"Che, kena ka koloing. Kena ka koloing. Tsohle di lokile."

09:52.639 --> 09:54.879
"Ke batla ho re salang hantle." "Ho lokile. Kena ka koloing."

09:54.879 --> 09:57.720
"Ke batla ho re salang hantle." "O mpa o mpefatsa lintho feela."

09:57.720 --> 10:01.360
Ngoana e mong le e mong o bohlokoa ho
hangata ho milione ea lidolara ho mmuso.

10:01.360 --> 10:03.720
Kahoo ke ntate-moholo oa lesea.

10:03.720 --> 10:07.279
Ke bobe bo boholo ebile ho tshabeha haholo.

10:07.279 --> 10:10.120
Ke bolela hore, 'ba mpa ba etsa
mosebetsi oa bona', na ha ho joalo?

10:10.120 --> 10:16.159
Ho tshwana hantle le kamoo ho neng ho le kateng
mehleng ya Manazi – ke kamoo o ka e hlalosang kateng.

10:16.159 --> 10:20.879
Ba mpa ba phetha litaelo feela 'me ba fetohile joaloka liroboto.

10:20.879 --> 10:22.679
Ha ba na maikutlo a bona.

10:22.679 --> 10:24.320
Ha ba sa tseba se nepahetseng.

10:24.320 --> 10:29.000
E. E tsoa holimo. Etsoe, khoebo ena
eohle ea thekiso ea bana e tšehelitsoe.

10:29.000 --> 10:31.279
Na o ka netefatsa le hona?

10:31.279 --> 10:35.000
Ee, ee, kahoo ho tloha qalong, boemong bofe kapa bofe.

10:35.000 --> 10:38.200
Qetellong, basebeletsi ba tsa sechaba
ba ke ke ba kgona ntle le mapolesa.

10:38.200 --> 10:41.879
Mapolesa a ke ke a etsa sena ntle le makgotla a dinyewe.

10:41.879 --> 10:47.200
E. U paki e boneng tsohle ka mahlo.

10:47.200 --> 10:49.080
Ruri o ka bua jwalo.

10:49.080 --> 10:54.720
E, re rata ho leboha haholo
boinehelo ba lona ho bo-'mè bana le bana.

10:54.720 --> 11:02.719
Ha e le hantle, re thehile sethala, Vetopedia, moo
bo-'mè bana ba ka ingolisang le ho tlaleha

11:02.719 --> 11:08.399
liketsahalo moo bana ba bona ba ileng ba nkoa tlhokomelong.

11:08.399 --> 11:12.600
E le hore re ka ba le kutloisiso e ntle
le ho feta ka tsamaiso e ka morao ho eona.

11:12.600 --> 11:21.279
Re ka thaba haholo, Sabine ea ratehang, ha o ka arolelana
sena le ho phatlalatsa lentsoe har'a marang-rang a hau.

11:21.279 --> 11:26.200
E, ke ntho e makatsang seo o se etsang. Ke
bohlale haholo. Kea leboha ka ho mpulela.

11:26.200 --> 11:32.559
E, ke leboha haholo-holo ka mosebetsi oa lona oohle o
boima molemong oa bo-'mè bana le bana! Hantle haholo.

11:32.559 --> 11:37.559
Ruri re tla phatlalatsa lentswe,
moratuwa Sabine McNiell. Mme re a o rata.

11:37.559 --> 11:44.247
Kea leboha. Mme ke leboha le lona bohle. Ke na le
tlhompho e kholo bakeng sa sohle seo le se

11:44.247 --> 11:48.759
entseng le seo le ntseng le se etsa. Mme kea le babatsa.

11:48.759 --> 11:57.879
E. O nahana jwaloka rona. Ha o tshabe
letho ebile o sebete haholo. Hoa makatsa.

11:57.879 --> 12:05.000
Na ho na le letho le leng leo u ka ratang ho le
bolella bamameli ba AZK? Leha e le eng kapa eng?

12:05.000 --> 12:09.000
Hantle, AZK e mabapi le thibelo ea litaba, na ha ho joalo?

12:09.000 --> 12:13.723
Mme ke tshepa feela hore ha ho motho e mong ya
tla iphumana a le boemong bo tshwanang le ba ka,

12:13.723 --> 12:16.360
ka mosebetsi wohle oo ke o behileng inthaneteng.

12:16.360 --> 12:22.919
E bakile kotsi e kholo ho 'na le ho bahlaseluoa.

12:22.919 --> 12:32.080
Thibelo e mpa feela e fetohetse lefatšeng la dijithale.

12:32.080 --> 12:36.440
Mme ho hobe, ho hobe, ho hobe, tsohle tse etsahalang.

12:36.440 --> 12:40.200
Ke hore, ka kakaretso, ho ke ke ha kgoneha ho nahana.

12:40.200 --> 12:47.799
Motho ha a batle ho tloaelana le maikutlo le maiphihlelo a mabe.

12:47.799 --> 12:52.399
E, hantle, liwebsaete tsohle tsa
hao li sa tsoa tlosoa inthaneteng.

12:52.399 --> 13:00.000
Mosebetsi oohle oo o o entseng bakeng sa bahlaseluoa o
sentsoe mme wa hlakolwa. Hoo ho hobe haholo. Ka bomadimabe, e.

13:00.000 --> 13:04.240
Empa taba e se e senoleha, e se e
tsebahala phatlalatsa, moratuoa Sabine.

13:04.240 --> 13:06.759
Mme AZK kaofela e etsa bonnete ba seo. Na ha ho jwalo?

13:06.759 --> 13:08.600
E!
