Over verdediging, verzet en kracht is altijd bijna uitsluitend in termen van geweld gedacht.
Tenminste als het gaat om verzet tegen bijzonder meedogenloze autocraten en gewetenloze dictators, is men bijna
unaniem van mening dat geweld alleen overwonnen kan worden door tegengeweld, dat oorlog vrede brengt, enz.
Sinds het "keerpunt" dat in februari 2022 door de toenmalige bondskanselier Olaf Scholz in de Duitse Bondsdag werd
uitgeroepen, heeft er een enorme verschuiving plaatsgevonden in het discours in de richting van
militaire argumenten - en niet alleen in Duitsland.
Er wordt niet langer gediscussieerd over de vraag of er überhaupt militair geweld moet worden gebruikt, maar
alleen over hoeveel wapens er moeten worden geleverd, welk type wapen, wanneer dit moet gebeuren, enz.
Pacifisten worden bestempeld als "lompenpacifisten" of bespot als naïef en wereldvreemd.
Diplomatie is van ondergeschikt belang, geweldloze acties worden in diskrediet gebracht.
Dit wordt vaak gerechtvaardigd met het zogenaamde "recht op zelfverdediging" (art. 51 VN-Handvest),
waar bijvoorbeeld Oekraïne of Israël recht op hebben.
Natuurlijk heeft elke staat dit recht.
Zelfverdediging moet echter idealiter worden uitgevoerd met de meest effectieve methode.
De meeste mensen lijken militaire verdediging vanaf het begin als de meest effectieve vorm van verdediging te beschouwen.
Maar hebben ze echt gelijk? Zijn er echt geen alternatieven voor oorlog, geweld en wapentransporten, zoals de
massamedia - die de spreekbuis van militaire voorstanders lijken te zijn geworden - ons willen doen geloven?
Moet verdediging altijd militair zijn om effectief te zijn?
Of zijn er alternatieve vormen van civiele bescherming die net zo effectief of zelfs succesvoller zijn?
En die, als neveneffect, de vernietiging van hele steden en grote stukken land voorkomen en het
aantal menselijke slachtoffers drastisch verminderen?
Want één ding is zeker: oorlogen hebben vaak vreselijke verwoestingen en bloedbaden
aangericht zonder de gewenste doelen te bereiken.
Erica Chenoweth van de Wesleyan University in Middleton, VS - een erkend expert op het gebied van terrorisme - onderzocht samen met
haar collega Maria J. Stephan alle bekende conflicten wereldwijd voor het recht op zelfbeschikking, het afzetten
van politieke leiders of het verdrijven van militaire bezettingstroepen tussen 1900 en 2006.
Hiervan waren er 218 gewapend en 105 geweldloos.
Haar studie werd in 2011 gepubliceerd onder de titel: "Why Civil Resistance Works. The Strategic Logic of
Nonviolent Conflict" en is nu ook gepubliceerd in het Duits .
De studie dichtte een leemte in het onderzoek door antwoord te geven op de vraag of de herovering van bezette gebieden, verzet
tegen bezetting, dictaturen, repressieve regimes en de omverwerping van impopulaire regeringen
succesvoller is door geweldloos of gewelddadig verzet.
De studie was daarom een baanbrekende prestatie op internationaal niveau die een impuls gaf en
gemeenschappelijke bedenkingen als onhoudbaar blootlegde.
Het onderzoek toonde duidelijk aan dat geweldloze vormen van verzet bijna twee keer zo succesvol waren als gewapend
verzet - zowel in Europa als in Amerika, Azië en Afrika.
In de periode van 2000 tot 2006 waren geweldloze acties zelfs vijf keer succesvoller dan gewapende opstanden.
De auteurs stellen: "...vooral in campagnes die een verandering van regime of bevrijding van buitenlandse
bezetting nastreven, is geweldloos verzet duidelijk superieur" .
Deze resultaten zijn tot op heden niet weerlegd, omdat ze gebaseerd zijn op een uitgebreide database
en grondige wetenschappelijke analyses. Dit heeft tot duidelijke resultaten geleid.
Volgens de auteurs van het onderzoek is er geen garantie dat geweldloos verzet tot succes leidt.
Met 22 procent was het succespercentage voor gewelddadige acties echter aanzienlijk lager dan voor
geweldloos verzet, waarvan meer dan 50 procent succesvol was.
Interessant detail: Gemengde vormen van bewegingen met veel geweldloos verzet en gewelddadige vleugels
zijn ook minder succesvol dan puur geweldloze campagnes.
Geweld vermengen met geweldloze acties leidt niet tot succes.
De auteurs van het onderzoek beschouwden een campagne als succesvol als 100 procent van de doelstellingen binnen
een jaar na het hoogtepunt van de activiteiten was bereikt.
Volgens het onderzoek waren succesvolle geweldloze campagnes onder andere de Iraanse revolutie (1977-1979)
en de Filippijnse People Power Movement (1983-1986).
In 2005 maakten langdurige en systematische geweldloze acties een einde aan een buitenlandse bezetting in Libanon .
"In Oost-Timor," aldus de auteurs, "hielp een geweldloze verzetsbeweging om met succes de Indonesische
troepen uit Oost-Timor te verwijderen en onafhankelijkheid te verkrijgen voor het geannexeerde gebied.".
Wat betekent geweldloos verzet in de praktijk?
Er zijn veel mogelijke actievormen.
In de zojuist genoemde voorbeelden was er sprake van geweldloos verzet met miljoenen deelnemers in de vorm van
massaprotesten, stakingen en georganiseerde niet-medewerking.
Dit beroofde de vijand systematisch van zijn bronnen van politieke, economische en militaire macht.
Dit werd gedaan door de actieve steun van zakenlieden, arbeiders, vakbonden, studenten, professionals, geestelijken, jongeren,
vrouwen, de armen, boerenorganisaties en andere groepen waarvan het regime afhankelijk was van hun gehoorzaamheid en middelen.
Er waren creatieve acties, zoals burgerlijke ongehoorzaamheid door Iraanse arbeiders in elektriciteitscentrales.
Ze schakelden elke avond twee uur lang de stroom uit om het avondnieuws van de staat te onderbreken en demonstranten
die de avondklok overtraden dekking in het donker te bieden.
Tijdens geweldloze verzetsacties waren er vaak zoveel demonstranten op straat dat de politie en
veiligheidsdiensten van de tegenstander niet over de middelen en het personeel beschikten om verboden te handhaven.
Je kunt immers niet ineens tienduizenden mensen in de gevangenis stoppen als je maar een paar vrije cellen hebt.
Tienduizenden mensen vormden bijvoorbeeld een muur om tanks en regeringsgezinde troepen tegen te houden.
In plaats van de veiligheidstroepen van het regime aan te vallen, gingen de burgerdemonstranten voor de tanks zitten en begroetten
de soldaten met vreedzame symbolen zoals bloemen, chocola en sinas - en riepen de
soldaten op om zich bij de oppositie aan te sluiten.
Geweldloze acties zijn ook succesvol geweest waar een gewelddadige poging slechts een paar jaar eerder was mislukt, bijvoorbeeld
in het geval van de Filippijnse People Power beweging.
Waarom hebben geweldloze campagnes per saldo een veel grotere kans van slagen?
De auteurs van het onderzoek noemen de volgende redenen:
1. geweldloze campagnes kunnen veel meer mensen mobiliseren
De gemiddelde gewelddadige campagne had 50.000 deelnemers, terwijl geweldloze campagnes gemiddeld 200.000 deelnemers hadden.
Dit maakte bredere acties mogelijk die de kosten voor de regimes om de status quo te handhaven verhoogden.
Niet-gewelddadige campagnes staan ook meer open voor de deelname van vrouwen en ouderen, omdat deze activiteiten
worden geassocieerd met een lager risico dan gewelddadig verzet.
Als een breed spectrum van de bevolking wordt bereikt, kan een regime - volgens Erica Chenoweth - zijn macht
nauwelijks behouden met een participatiegraad van tien procent.
Ja, zelfs met slechts vijf procent deelname zal het moeilijk worden voor het regime.
2. de betrokken personen zijn moeilijker te isoleren
Deelnemers aan geweldloze campagnes vertegenwoordigen vaak zeer verschillende delen van de bevolking, aangezien mensen van
verschillende geslachten, leeftijden, religies, etniciteiten, ideologieën, professionele of sociaaleconomische
status vaak deelnemen aan geweldloze campagnes.
Dit maakt het moeilijker voor tegenstanders om deelnemers te isoleren en repressie af te dwingen.
3. geweldloze campagnes hebben meer mogelijkheden om nieuwe tactieken en ideeën te ontwikkelen
vanwege hun diversiteit en groter aantal deelnemers
Volgens het onderzoek waren de successen onafhankelijk van het feit of het betreffende regime autoritair, sterk of
zwak was, of probeerde de campagne met geweld te onderdrukken.
Andere voordelen van geweldloos verzet zijn:
- de veel kortere gemiddelde duur (3 jaar in plaats van 9 jaar voor gewelddadige gevechten)
- veel minder doden, gewonden, vernielingen, traumatisering
- een veel grotere kans op democratisering binnen 5 jaar na het conflict.
Als gewelddadige opstanden succesvol zijn, zullen er op de lange termijn nog steeds geen
democratische omstandigheden in het land zijn.
De gevolgen zijn vaak vergeldingsmaatregelen tegen aanhangers van het voormalige regime, het negeren van de rechten van
minderheden, etc., zodat de situatie in het land na gewapende conflicten vaak nog repressiever is dan daarvoor.
- Geweldloos verzet leidt minder snel tot een volgende burgeroorlog - omdat bijna elke tweede succesvolle gewapende
strijd binnen 10 jaar een nieuwe gewapende strijd oplevert.
De opvatting dat geweld alleen kan worden overwonnen met tegengeweld is daarom verkeerd.
Er zijn veel succesvollere alternatieven voor militair geweld die, in tegenstelling tot militaire operaties,
echte, duurzame, rechtvaardige en democratische vrede in het betreffende land kunnen bewerkstelligen.
Erica Chenoweth heeft sindsdien verder onderzoek gedaan tussen 2004 en 2019 en het volgende ontdekt:
Geweldloze opstanden zijn nog steeds succesvoller dan gewelddadige.
Regeringen hebben zich echter beter aangepast aan geweldloos verzet.
Dictators en autoritaire regimes hebben geleerd geweldloze bewegingen te onderdrukken.
De geweldloze verzetsbeweging staat in de 21e eeuw voor de volgende uitdagingen:
- Neutrale berichtgeving wordt bemoeilijkt door censuur en toezicht, nepnieuws wordt verspreid door regimes.
- Geweldloze bewegingen met gewelddadige vleugels zijn toegenomen.
Agenten-provocateurs brengen steeds vaker geweld in een beweging.
Een agent-provocateur is een persoon die optreedt namens autoriteiten zoals de politie, het openbaar ministerie of geheime
diensten om te infiltreren in een groep of organisatie en de leden ervan aan te zetten tot het plegen van onwettige handelingen.
Deze gewelddadige vleugels verminderen het succes van een beweging.
Daarom: pas op voor gerichte infiltratie door mensen die bereid zijn geweld te gebruiken!
- Digitale acties en kansen worden overschat.
Hoewel kortetermijnmobilisatie mogelijk is via het internet, leidt dit meestal niet tot langetermijncampagnes
waarbij mensen elkaar persoonlijk moeten kennen.
- Er wordt vaak te weinig tijd en energie gestoken in het plannen van campagnes en het
bevorderen van de cohesie binnen een beweging.
Een succesvolle verzetscampagne vereist sterke netwerken van groepen waarin mensen elkaar goed
kennen en elkaar steunen in geval van repressie.
Ondanks deze uitdagingen is geweldloos verzet nog steeds succesvoller.
Waarom is de geweldloze weg tot nu toe niet veel vaker gekozen?
De auteurs van het onderzoek vermoeden dat dit te wijten is aan een gebrek aan kennis over de aard, de
mogelijkheden en de kansen op succes van geweldloos verzet.
Het is geen wonder dat dit onderzoek meestal wordt verzwegen door politici, de media en academici.
De winst die met oorlogen wordt gemaakt, zou immers in gevaar komen als het besef zou doordringen dat er
veel effectievere methoden zijn dan gewapend geweld.
Dit komt omdat het bedrijfsmodel van de defensie-industrie gebaseerd is op het verhaal dat
gewelddadig verzet noodzakelijk en essentieel is.
Conclusie: We moeten niet geschikt worden voor oorlog, we moeten geschikt worden voor vrede!
Verspreid deze kennis verder, bijvoorbeeld door dit programma te delen op sociale media!
Alleen als de bevindingen van dit onderzoek doorslaggevend zijn, kunnen verdere verschrikkelijke bloedbaden en verwoestingen worden
voorkomen en kunnen de oorlogsprofiteurs niet langer winst maken uit het lijden van mensen en de vernietiging van hele landen.
Vertrouw niet op sociale media op het internet, maar leer gelijkgestemde mensen kennen
die je in het echte leven kunt vertrouwen.
Alleen samen kunnen we de spiraal van geweld doorbreken.
We hebben mensen nodig die zich eensgezind inzetten voor vrede en het goede voorbeeld geven.
Kla.TV ondersteunt graag het lokale netwerk van vredelievende mensen met behulp van het
contactformulier op www.kla.tv/vernetzung.