Pertahanan, perlawanan, jeung kakuatan salawasna dianggap ampir sacara éksklusif dina istilah kekerasan.
Sahenteuna lamun ngeunaan perlawanan ngalawan autokrat anu kacida kejemna jeung diktator anu teu boga prinsip, ampir
aya kasaluyuan yén kekerasan ngan bisa diungkulan ku kekerasan balasan, yén perang mawa katengtreman, jsb.
Sahenteuna saprak "titik balik" anu diumumkeun ku Kanselér waktu éta, Olaf Scholz, di Bundestag Jerman dina Pébruari
2022, geus aya nyempetna diskursus anu kacida gedéna kana argumén militér – sarta henteu ngan di Jerman wungkul.
Teu aya deui diskusi ngeunaan naha kakuatan militer kudu dipaké atawa henteu, tapi ngan ngeunaan sabaraha
loba pakarang anu kudu disayagikeun, jinis pakarang naon, iraha éta kudu dilakukeun, jsb.
Para penganut pasifisme dihina salaku "penganut pasifisme kumel" atawa diejek salaku polos tur teu wawuh kana dunya.
Diplomasi téh prioritas kadua, tindakan tanpa kekerasan dianggap teu kredibel.
Ieu mindeng dibenerkeun ku nu disebut "hak pikeun ngabéla diri" (Pasal 51 Piagam PBB),
anu, contona, Ukraina atawa Israél boga hak éta.
Tangtu waé, unggal nagara boga hak ieu.
Nanging, pertahanan diri kedah dilaksanakeun ku cara anu paling efektif.
Kaseueuran jalma sigana nganggap pertahanan militer minangka wangun pertahanan anu paling efektif ti mimiti.
Tapi naha maranéhna bener-bener leres? Naha sabenerna teu aya alternatif séjén pikeun perang, kekerasan, jeung pangiriman
pakarang, sakumaha anu hayang dipikiran ku média massa – anu siga geus jadi juru bicara para pendukung militér?
Naha pertahanan sok kudu militér supaya éféktif?
Atawa naha aya bentuk alternatif pertahanan sipil anu sarua épéktipna atawa malah leuwih suksés?
Sareng anu, salaku épék samping, nyegah karuksakan kota-kota sakabéhna jeung wewengkon lahan anu lega,
sarta sacara drastis ngurangan jumlah korban jiwa manusa?
Hiji hal anu pasti: perang mindeng nyababkeun karuksakan anu parah jeung getih nu ngocor
tanpa sabenerna ngahontal tujuan anu diharepkeun.
Erica Chenoweth ti Wesleyan University di Middleton, Amérika Serikat – saurang ahli anu diaku dina widang terorisme –
babarengan jeung kolega na Maria J. Stephan, nalungtik sakabéh konflik anu dipikanyaho di sakuliah dunya antara taun 1900 nepi
ka 2006 anu ngalibetkeun hak pikeun nangtukeun nasib sorangan, ngaleungitkeun pamimpin pulitik tina
jabatanna, atawa ngusir kakuatan militér anu ngudupan.
Ti antarana, 218 jalma bersenjata jeung 105 jalma henteu kekerasan.
Panilitianna diterbitkeun dina taun 2011 kalayan judul: "Naha Perlawanan Sipil Sukses. Logika Strategis Konflik Tanpa Kekerasan"
sarta ayeuna ogé sayogi dina basa Jerman ("Naha Perlawanan Sipil Berfungsi – Logika Strategis Konflik Tanpa Kekerasan").
Panilitian ieu ngeusian kakosongan dina panalungtikan ku ngajawab patarosan naha nyokot deui wewengkon anu diduduki, perlawanan
kana pendudukan, diktator, rezim represif, jeung ngagulingkeun pamaréntah anu teu populér leuwih suksés ngaliwatan
perlawanan tanpa kekerasan atawa perlawanan kekerasan.
Ku kituna, panalungtikan éta mangrupikeun prestasi pionir di tingkat internasional, anu
ngungkabkeun yén keraguan umum téh teu tiasa dipertahankeun.
Ahirna, panalungtikan éta sacara jelas nunjukkeun yén wangun perlawanan tanpa kekerasan ampir dua kali
langkung suksés tibatan perlawanan bersenjata – di Éropa ogé di Amérika, Asia, jeung Afrika.
Antara taun 2000 nepi ka 2006, aksi tanpa kekerasan lima kali leuwih suksés tibatan pemberontakan bersenjata.
Para panulis nyatakeun: "...khususna dina kampanye anu tujuanana ngarobah rezim atawa ngabébaskeun tina panjajahan
asing, perlawanan tanpa kekerasan jelas leuwih unggul" .
Hasil panalungtikan ieu tacan dibantah nepi ka ayeuna, sabab dumasar kana data anu lega jeung analisis
ilmiah anu jero. Ieu ngahasilkeun hasil anu jelas.
Numutkeun ka para panulis studi éta, teu aya jaminan yén perlawanan tanpa kekerasan bakal ngahasilkeun kasuksésan.
Nanging, dina kasus tindakan kekerasan, tingkat kasuksésanana sacara signifikan langkung handap, nyaéta 22
persén, dibandingkeun jeung perlawanan tanpa kekerasan, anu suksés dina leuwih ti 50 persén kasus.
Detil anu matak pikaresepeun: sanajan wangun hibrida gerakan anu ngagabungkeun perlawanan non-kekerasan skala
gedé jeung sayap kekerasan, éta kirang suksés tibatan kampanye anu murni non-kekerasan.
Ngagabungkeun kekerasan jeung lampah tanpa kekerasan moal ngarah kana kasuksesan.
Para panulis studi nganggap hiji kampanye suksés lamun tujuanana kahontal 100 persén dina sataun sanggeus puncak kagiatan.
Numutkeun kana studi éta, kampanye tanpa kekerasan anu suksés ngawengku Revolusi Iran (1977–1979)
jeung Gerakan People Power Filipina (1983–1986).
Dina taun 2005, aksi non-kekerasan anu konsisten jeung sistematis ngahontal ahir okupasi asing di Libanon .
"Di Timor Wétan," nurutkeun para panulis, "gerakan perlawanan tanpa kekerasan geus ngabantu ngusir pasukan
Indonésia tina Timor Wétan kalayan suksés sarta ngahontal kamerdikaan pikeun wewengkon anu dianeksasi."
Naon hartina perlawanan tanpa kekerasan dina prakna?
Rupa-rupa bentuk tindakan anu bisa dibayangkeun.
Dina conto-conto anu kakara disebatkeun, aya perlawanan tanpa kekerasan anu ngalibetkeun jutaan pamilon dina wangun
protes masal, mogok kerja, jeung teu gawé bareng sacara teratur.
Ieu sacara sistematis ngaleungitkeun sumber kakuatan pulitik, ékonomi, jeung militér musuh.
Ieu kahontal ngaliwatan dukungan aktif ti pangusaha, pagawe, serikat pagawe, mahasiswa, profesional, ulama, nonoman,
awewe, jalma miskin, asosiasi patani, jeung kelompok-kelompok lianna anu patuhna jeung sumberdayana dipikandelkeun ku rezim.
Aya tindakan kreatif, sapertos henteu nurut hukum ku pagawé Iran di stasiun listrik.
Unggal sonten, maranéhna mareuman listrik salila dua jam pikeun ngaganggu warta sonten nagara sarta nyadiakeun panutup
poék pikeun para demonstran anu ngalanggar larangan beredar.
Mindeng, aksi perlawanan tanpa kekerasan narik loba padeuh ka jalan nepi ka pulisi jeung pasukan kaamanan pihak lawan
teu boga sumberdaya atawa tanaga pikeun nerapkeun larangan.
Sanggeus sagala, anjeun teu bisa ujug-ujug nempatkeun puluhan rébu jalma ka panjara lamun
anjeun ngan boga sababaraha sel panjara kosong.
Contona, puluhan rébu urang ngabentuk témbok pikeun nyegah tank jeung pasukan anu satia ka pamaréntah.
Tinimbang nyerang pasukan kaamanan rezim, para demonstran sipil linggih di hareupeun tank-tank teras masrahkeun ka para prajurit
lambang-lambang damai sapertos kembang, coklat, atawa lemonade oranye minangka salam – sarta
ngajak para prajurit pikeun gabung kana oposisi.
Tindakan tanpa kekerasan ogé hasil di tempat-tempat anu usaha kekerasan gagal ngan sababaraha taun ka tukang,
sapertos dina kasus gerakan People Power di Filipina.
Naha kampanye anu henteu nganggo kekerasan tungtungna miboga kasempetan suksés anu jauh leuwih luhur?
Para panulis studi nyebutkeun alesan-alesan di handap ieu:
1. Kampanye tanpa kekerasan tiasa ngagerakkeun langkung seueur jalma.
Rata-rata aksi kekerasan miboga 50.000 pamilon, sedengkeun kampanye anu henteu kekerasan miboga rata-rata 200.000 pamilon.
Ieu ngamungkinkeun tindakan anu langkung lega pikeun dilaksanakeun, anu ningkatkeun
biaya pikeun rezim dina ngajaga status quo.
Kampanye tanpa kekerasan ogé leuwih kabuka pikeun ilubiungna awéwé jeung jalma sepuh, sabab kagiatan ieu ngandung résiko
anu leuwih handap tibatan perlawanan anu ngagunakeun kekerasan.
Numutkeun Erica Chenoweth, lamun spéktrum lega masarakat dihontal, hiji rezim ampir teu bisa ngajaga
kakawasaanana kalayan partisipasi sapuluh persén.
Sumuhun, sanajan ngan kalima persén anu ilubiung, éta bakal hésé pikeun rezim.
2. Jalma-jalma anu aub leuwih hese dipisahkeun.
Pamilon dina kampanye tanpa kekerasan mindeng ngawakilan rupa-rupa lapisan masarakat, sabab kampanye tanpa kekerasan
mindeng ngalibetkeun jalma-jalma anu béda gender, umur, agama, étnisitas, idéologi, pagawéan, jeung status sosial-ékonomi.
Ieu ngajadikeun leuwih hese pikeun lawan misahkeun pamilon jeung nerapkeun panindasan.
3. Kampanye tanpa kekerasan miboga leuwih seueur kasempetan pikeun ngembangkeun taktik jeung ideu anyar
alatan rupa-rupa jeung jumlah pamilon anu leuwih loba.
Numutkeun kana studi éta, kasuksésan-kasuksésan éta mandiri tina naha rezim nu dimaksud otoriter, kuat atawa
lemah, atawa nyobian nindes kampanye éta ku cara kekerasan.
Kaunggulan salajengna tina perlawanan tanpa kekerasan nyaéta:
- lilana rata-rata anu jauh leuwih pondok (3 taun tibatan 9 taun pikeun konflik kekerasan)
- jauh kirang pati, tatu, karuksakan jeung trauma
- kasempetan anu jauh leuwih luhur yén démokrasi salajengna bakal unggul dina jero lima taun sanggeus konflik.
Sanajan pemberontakan kekerasan suksés, dina jangka panjang tetep moal aya kaayaan démokrasi di nagara éta.
Akibatna mindeng aya pembalasan ka para pendukung rezim baheula, teu dihiraukeun hak-hak minoritas, jsb., nepi ka
kaayaan di nagara sanggeus konflik bersenjata mindeng malah leuwih represif tibatan saméméhna.
- Perlawanan tanpa kekerasan ngabogaan résiko anu leuwih handap tina perang sipil salajengna, sabab ampir
satengah tina sakabéh konflik bersenjata anu suksés nyababkeun konflik bersenjata anyar dina jero 10 taun.
Pamadegan yén kekerasan ngan bisa diungkulan ku kekerasan balasan téh salah.
Aya loba deui alternatif anu leuwih suksés tibatan kakuatan militér anu, béda jeung operasi militér, bisa
ngahasilkeun katengtreman anu sajati, langgeng, adil, jeung démokratis di nagara nu dimaksud.
Samentara éta, Erica Chenoweth parantos neraskeun panalungtikanana antara taun 2004
jeung 2019 sarta mendakan hal-hal di handap ieu:
Pemberontakan tanpa kekerasan terus langkung suksés tibatan anu nganggo kekerasan.
Sanajan kitu, pamaréntah geus leuwih siap pikeun ngungkulan perlawanan tanpa kekerasan.
Para diktator jeung rezim otoriter geus diajar nyingsieunan gerakan anu henteu maké kekerasan.
Gerakan perlawanan tanpa kekerasan nyanghareupan tantangan-tantangan di handap ieu dina abad ka-21:
- Pelaporan netral kaganggu ku sensor jeung pangawasan, sedengkeun warta palsu disebarkeun ku rezim.
- Gerakan non-kekerasan anu mibanda sayap kekerasan geus ningkat.
Agéns provocateurs beuki sering dipaké pikeun nyababkeun kekerasan kana hiji gerakan.
Agén provokator nyaéta jalma anu bertindak atas nama panguasa sapertos pulisi, kantor jaksa umum, atawa dinas rahasia
pikeun nyusup kana hiji kelompok atawa organisasi sarta ngadorong anggotana pikeun ngalakukeun kalakuan ilegal.
Jangjang-jangjang anu kejem ieu ngurangan kasuksesan hiji gerakan.
Ku kituna: Ati-ati kana infiltrasi anu ditujukeun ku jalma-jalma anu kekerasan!
- Tindakan jeung kasempetan digital teuing dibesar-besarkeun.
Sanajan mungkin pikeun ngagerakkeun jalma-jalma gancang ngaliwatan internét, biasana ieu henteu nyababkeun kampanye jangka
panjang dimana jalma-jalma kudu silih kenal sacara pribadi.
- Mindeng, waktos jeung tanaga anu dipaké pikeun ngarencanakeun kampanye jeung
ngaronjatkeun kohési dina hiji gerakan kacida saeutikna.
Kampanye perlawanan anu suksés merlukeun jaringan kelompok anu kuat, dimana jalma-jalma silih kenal
hadé jeung silih ngadukung nalika aya panindasan.
Sanaos aya tangtangan ieu, perlawanan tanpa kekerasan tetep langkung suksés.
Naha jalur tanpa kekerasan tacan leuwih sering dipilih nepi ka ayeuna?
Para panulis studi éta curiga yén ieu téh kusabab kurangna pangaweruh ngeunaan sipat, kamungkinan,
jeung kasempetan kasuksésan perlawanan tanpa kekerasan.
Teu heran panalungtikan ieu lolobana diabaikan ku politikus, média, jeung akademisi.
Sanggeus sagala, kauntungan anu dihontal tina perang bakal kaancam lamun kaharti yén aya cara
anu leuwih épéktif tibatan kakuatan bersenjata.
Ieu téh kusabab modél bisnis industri senjata dumasar kana narasi yén perlawanan kekerasan téh perlu jeung penting.
Kasimpulan: Urang kudu sanggup hirup damai, lain perang!
Janten punten sebarkeun warta ieu ku ngabagi program ieu dina média sosial, contona!
Ngan lamun hasil panalungtikan ieu ditarima, baris bisa nyegah pembantaian getih anu parah jeung karuksakan salajengna, sarta
jalma-jalma anu nguntungkeun tina perang moal bisa deui ngahasilkeun kauntungan tina sangsara
manusa jeung karuksakan nagara-nagara sakabéhna.
Ulah ngandelkeun média sosial di internét, tapi kenalkeun jalma-jalma nu sapikiran anu bisa dipercaya dina kahirupan nyata.
Ngan babarengan urang tiasa mecah spiral kekerasan.
Urang peryogi jalma-jalma anu ngahiji pikeun katengtreman jeung mingpin ku conto.
Kla.TV bungah ngadukung jaringan lokal jalma-jalma nu mikacinta karapihan kalayan
bantosan formulir kontak di www.kla.tv/vernetzung.